I GZ 35/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-02-28
NSAAdministracyjneŚredniansa
postępowanie egzekucyjnezarzutywstrzymanie wykonaniasądy administracyjneZUSzażalenieakt odmowny

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA, które oddaliło wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia ZUS w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, uznając, że postanowienie odmowne nie podlega wykonaniu.

Skarżący złożył zażalenie na postanowienie WSA oddalające jego wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia ZUS dotyczącego zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. WSA uznał, że postanowienie odmowne nie nakłada obowiązków i nie podlega wykonaniu, stąd wniosek o wstrzymanie nie mógł być uwzględniony. NSA, rozpatrując zażalenie, podzielił to stanowisko, podkreślając, że wstrzymanie wykonania dotyczy aktów zobowiązujących, a postanowienie odmowne nie wywołuje skutków materialnoprawnych ani nie podlega wykonaniu.

Sprawa dotyczyła zażalenia wniesionego przez P. Sz. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które oddaliło jego wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 18 maja 2022 r. w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Sąd pierwszej instancji uznał, że zaskarżone postanowienie ZUS, mające charakter odmowny, nie nakłada na stronę żadnych obowiązków podlegających wykonaniu, nie wywołuje bezpośrednich skutków materialnoprawnych i tym samym nie podlega wstrzymaniu. Skarżący w zażaleniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania, argumentując, że brak wstrzymania umożliwi dalsze prowadzenie egzekucji nienależnych świadczeń, co może istotnie wpłynąć na jego sytuację finansową. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, wskazując, że zgodnie z art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, katalog przesłanek wstrzymania wykonania jest zamknięty i obejmuje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. NSA podkreślił, że wstrzymanie wykonania dotyczy aktów zobowiązujących, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania, wywołując skutki materialnoprawne. Postanowienie odmowne, jak w tej sprawie, nie podlega wykonaniu, a zatem wniosek o jego wstrzymanie nie mógł zostać uwzględniony.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie o charakterze odmownym, które nie nakłada na stronę żadnych obowiązków i nie wywołuje skutków materialnoprawnych, nie podlega wykonaniu i tym samym nie może być wstrzymane.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że wstrzymanie wykonania dotyczy aktów zobowiązujących, które nadają się do wykonania i wywołują skutki materialnoprawne. Postanowienie odmowne nie spełnia tych kryteriów, ponieważ nie nakłada obowiązków ani nie przyznaje praw, a zatem nie podlega wykonaniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § § 1 i 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania jest zamknięty i obejmuje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 163 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa zarzutu naruszenia przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postanowienie o charakterze odmownym, dotyczące oddalenia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, nie podlega wykonaniu i tym samym nie może być wstrzymane. Wstrzymanie wykonania dotyczy aktów zobowiązujących, które wywołują skutki materialnoprawne i nadają się do wykonania.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącego oparta na potencjalnym niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyż postanowienie odmowne nie podlega wykonaniu.

Godne uwagi sformułowania

katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania aktu lub czynności jest zamknięty przedmiotem wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności mogą być jedynie takie akty i czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania Co do zasady przymiotu wykonalności nie będą więc miały decyzje odmawiające stwierdzenia lub przyznania określonych praw lub obowiązków albo rozstrzygnięcia, które nie wywołują określonych skutków materialnoprawnych

Skład orzekający

Joanna Wegner

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wstrzymania wykonania aktów administracyjnych, w szczególności postanowień odmownych w postępowaniu egzekucyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji postanowienia odmawiającego uwzględnienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego, jakim jest możliwość wstrzymania wykonania postanowienia. Jest to jednak dość techniczna kwestia, która może być interesująca głównie dla prawników procesualistów.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I GZ 35/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-02-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-02-06
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Joanna Wegner /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
V SA/Wa 1743/22 - Wyrok WSA w Warszawie z 2023-08-02
Skarżony organ
Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
61 § 1 i 3;
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Wegner po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia P. Sz. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 listopada 2022 r., sygn. akt V SA/Wa 1743/22 w przedmiocie oddalenia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi P. Sz. na postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 18 maja 2022 r., nr 450000/71/137/2022/REDeP/IM w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 16 listopada 2022 r., sygn. akt V SA/Wa 1743/22 oddalił wniosek P. Sz. o wstrzymanie wykonania postanowienia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 18 maja 2022 r. w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że skarżący w złożonej skardze zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania wskazanego postanowienia organu, jednak z uwagi na fakt, że w ocenie Sądu zaskarżone postanowienie dotyczy oddalenia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym i tym samym nie nakłada na stronę skarżącą żadnych obowiązków podlegających wykonaniu w sposób dobrowolny lub przymusowy i nie wywołuje żadnych bezpośrednich skutków w sferze praw czy obowiązków materialnoprawnych strony i postępowania egzekucyjnego. W tej sytuacji wniosek skarżącego nie został uwzględniony.
Skarżący wniósł zażalenie, zaskarżając postanowienie Sądu pierwszej instancji w całości. Na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r., poz. 259) – dalej "p.p.s.a". zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy: art. 61 § 3 w związku z art. 163 § 2 p.p.s.a. Skarżący na podstawie art. 197 § 2 p.p.s.a. w związku z art. 185 § 1 p.p.s.a. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu zażalenia skarżący wskazał, że w jego ocenie przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu zostały spełnione, bowiem brak wstrzymania zaskarżonego postanowienia umożliwi dalsze prowadzenie egzekucji a wobec wadliwości całości przedmiotowego postępowania organu umożliwi egzekucję nienależnych świadczeń pieniężnych. Zdaniem skarżącego wysokość kwoty i jej egzekucja może w istotny sposób wpłynąć na jego sytuację finansową, pozbawiając go środków do życia, zatem bez wątpienia zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
W myśl art. 61 § 1 p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności, zaś zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zamknięty. Sąd uprawniony jest do uwzględnienia wniosku, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione zostały przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, spoczywa na wnioskodawcy. Strona wnosząca o zastosowanie ochrony tymczasowej jest zobligowana uprawdopodobnić, że wykonanie decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności życiowych czy gospodarczych. Każde wykonanie decyzji dotyczącej należności pieniężnych jest uciążliwe i stanowi uszczerbek w budżecie jej adresata, jednak nie oznacza to automatycznie, że zapłata należności, także w trybie egzekucyjnym, będzie za każdym razem powodować powstanie po stronie podmiotu wnoszącego zażalenie znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.
Nadto przedmiotem wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności mogą być jedynie takie akty i czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Innymi słowy, problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy właściwego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i na mocy których zostają na niego nałożone określone obowiązki, oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony. Wstrzymanie wykonania dotyczy sytuacji, gdy zaskarżony akt wywołuje skutki materialnoprawne przez przyznanie uprawnienia lub obowiązku, których wykonanie wywołuje skutki prawne lub faktyczne trudne do odwrócenia lub których wykonanie powodowałoby wyrządzenie znacznej szkody. Co do zasady przymiotu wykonalności nie będą więc miały decyzje odmawiające stwierdzenia lub przyznania określonych praw lub obowiązków albo rozstrzygnięcia, które nie wywołują określonych skutków materialnoprawnych, np. dotyczące zawieszenia czy umorzenia postępowania.
W przedmiotowej sprawie skarżący we wniesionej skardze zawarł wiosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. Ma ono charakter odmowny, wobec tego wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu nie jest możliwe, bo nie podlega ono wykonaniu.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI