I GZ 319/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-10-27
NSAAdministracyjneŚredniansa
sądy administracyjneniezawisłość sędziowskabezstronność sędziowskaprocedurazażalenieodrzucenie wnioskuprawo o ustroju sądów administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił zażalenie na postanowienie WSA w Łodzi o odrzuceniu wniosku o zbadanie niezawisłości i bezstronności sędziów, uznając takie zażalenie za niedopuszczalne.

Skarżący złożył zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, które odrzuciło jego wniosek o zbadanie niezawisłości i bezstronności sędziów WSA. Naczelny Sąd Administracyjny uznał jednak, że zażalenie na postanowienie o odrzuceniu wniosku jest niedopuszczalne, zgodnie z przepisami ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych. W konsekwencji, NSA postanowił odrzucić przedmiotowe zażalenie.

Sprawa dotyczy zażalenia wniesionego przez skarżącego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 marca 2023 r. (sygn. akt III SA/Łd 762/22). WSA odrzucił wniosek skarżącego o zbadanie spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności przez trzech sędziów WSA, którzy mieli orzekać w sprawie dotyczącej niedopuszczalności zażalenia na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi w przedmiocie zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, stwierdził, że zgodnie z art. 5a § 6 i § 10-16 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych, zażalenie przysługuje jedynie w przypadku merytorycznego rozpoznania wniosku (oddalenia lub uwzględnienia). Ponieważ WSA odrzucił wniosek, a przepisy nie przewidują odrębnej procedury odwoławczej od postanowienia o odrzuceniu wniosku, Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie za niedopuszczalne i postanowił je odrzucić na podstawie art. 168 § 1 w związku z art. 178 i art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, zażalenie na postanowienie o odrzuceniu wniosku o zbadanie spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego jest niedopuszczalne.

Uzasadnienie

Przepisy ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych (art. 5a) przewidują procedurę merytorycznego rozpoznania wniosku o zbadanie niezawisłości i bezstronności sędziego oraz postępowanie odwoławcze, jednakże zażalenie przysługuje jedynie w przypadku merytorycznego rozpoznania wniosku (oddalenia lub uwzględnienia). Postanowienie o odrzuceniu wniosku nie jest objęte tym trybem odwoławczym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (13)

Główne

p.u.s.a. art. 5a

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Przepisy regulujące badanie niezawisłości i bezstronności sędziów, w tym procedurę odwoławczą od postanowień w tym zakresie.

Pomocnicze

p.u.s.a. art. 5a § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Dopuszczalność badania spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności przez sędziego sądu administracyjnego.

p.u.s.a. art. 5a § 3

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Podmiot uprawniony do złożenia wniosku o badanie niezawisłości i bezstronności sędziego.

p.u.s.a. art. 5a § 5

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Wymogi formalne wniosku o badanie niezawisłości i bezstronności sędziego.

p.u.s.a. art. 5a § 6

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Podstawa do odrzucenia wniosku niespełniającego wymogów formalnych lub złożonego po terminie.

p.u.s.a. art. 5a § 10

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określenie sądu właściwego do rozpoznania wniosku i składu orzekającego.

p.u.s.a. art. 5a § 15

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Procedura wyłonienia składu rozpoznającego wniosek.

p.u.s.a. art. 5a § 16

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określenie, kiedy przysługuje zażalenie na postanowienie NSA.

p.u.s.a. art. 5a § 18

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w sprawach nieuregulowanych.

Ustawa z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o Sądzie Najwyższym oraz niektórych innych ustaw art. 5

Przepis wprowadzający zmiany w ustawie Prawo o ustroju sądów administracyjnych, w tym art. 5a.

p.p.s.a. art. 168 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do odrzucenia środka zaskarżenia.

p.p.s.a. art. 178

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do odrzucenia zażalenia.

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do odrzucenia zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zażalenie na postanowienie o odrzuceniu wniosku o zbadanie niezawisłości i bezstronności sędziego jest niedopuszczalne na gruncie art. 5a Prawa o ustroju sądów administracyjnych.

Godne uwagi sformułowania

zażalenie na postanowienie WSA w Łodzi podlega odrzuceniu zażalenie na takie postanowienie jest niedopuszczalne

Skład orzekający

Henryk Wach

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących procedury badania niezawisłości i bezstronności sędziów w sądach administracyjnych, w szczególności dopuszczalności zażalenia na postanowienie o odrzuceniu wniosku."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odrzucenia wniosku o zbadanie niezawisłości/bezstronności sędziego, a nie jego merytorycznego rozpoznania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z badaniem niezawisłości i bezstronności sędziów, co jest istotne dla prawników procesowych, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I GZ 319/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-10-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-10-09
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Henryk Wach /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
III SA/Łd 762/22 - Wyrok WSA w Łodzi z 2023-03-30
I GZ 191/24 - Postanowienie NSA z 2024-07-03
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Odrzucono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 137
art. 5a
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Henryk Wach po rozpoznaniu w dniu 27 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 marca 2023 r. sygn. akt III SA/Łd 762/22 o odrzuceniu wniosku o zbadanie spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności przez sędziego WSA Moniki Krzyżaniak, Sędziego WSA Pawła Dańczyka oraz Sędziego WSA Małgorzaty Kowalskiej w sprawie ze skargi [...] na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 26 sierpnia 2022 r., nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia w sprawie zawieszenia postępowania egzekucyjnego postanawia: odrzucić zażalenie.
Uzasadnienie
WSA w Łodzi postanowieniem z dnia 21 marca 2023 r., sygn. akt III SA/Łd 762/22, na podstawie art. 5a § 5 i § 6 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm., dalej: p.u.s.a.) odrzucił wniosek [...] (skarżącego) o zbadanie spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności przez: sędziego WSA Moniki Krzyżaniak, Sędziego WSA Pawła Dańczyka oraz Sędziego WSA Małgorzaty Kowalskiej w sprawie ze skargi [...] na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z 26 sierpnia 2022 r., w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia w sprawie zawieszenia postępowania egzekucyjnego.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie na postanowienie WSA w Łodzi podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 5a § 1 p.u.s.a. dopuszczalne jest badanie spełnienia przez sędziego sądu administracyjnego lub sędziego delegowanego do pełnienia obowiązków sędziego w sądzie administracyjnym wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu i jego postępowania po powołaniu, przy uwzględnieniu dalszych wymienionych w § 1 tego przepisu okoliczności. Badania dokonuje się na wniosek strony skarżącej lub uczestnika postępowania na prawach strony (art. 5a § 3 p.u.s.a.).
W art. 5a § 5 p.u.s.a. określono wymogi wniosku, natomiast stosownie do art. 5a § 6 wniosek niespełniający wymagań, o których mowa w § 5 podlega odrzuceniu bez wezwania do usunięcia braków formalnych. Odrzuceniu podlega również wniosek złożony po terminie albo z innych przyczyn niedopuszczalny.
W kolejnych jednostkach redakcyjnych art. 5a p.u.s.a określono procedurę merytorycznego rozpoznania wniosku oraz postępowanie odwoławcze, wskazując zarówno sąd właściwy do jego rozpoznania, jak i skład rozpoznający wniosek oraz sposób jego wyłonienia. Z art. 5a § 10, § 15 i § 16 p.u.s.a. wprost wynika, że zażalenie na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje jedynie w przypadku merytorycznego rozpoznania wniosku (oddalenia wniosku lub też jego uwzględnienia poprzez wyłączenie sędziego od rozpoznania sprawy). W sprawie Sąd I instancji zaskarżonym postanowieniem z 21 marca 2023 r., - odrzucił wniosek skarżącego. Co za tym idzie zażalenie na takie postanowienie jest niedopuszczalne.
Przepisy regulujące procedurę rozpoznawania wniosku, dodane art. 5 ustawy z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o Sądzie Najwyższym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2022 r. poz. 1259), w sprawach nieuregulowanych w ustawie do postępowania toczącego się na skutek wniosku odsyłają do odpowiedniego stosowania przepisów o zażaleniu (art. 5a § 18 p.u.s.a.)
Skoro zatem ustawodawca w art. 5a p.u.s.a. nie uregulował procedury związanej z odrzuceniem wniosku, to mocą przywołanego art. 5a § 18 tej ustawy w omawianym zakresie należy odpowiednio stosować przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Z przedstawionych powodów, w oparciu o art. 168 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 178 p.p.s.a. i art. 197 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI