I GZ 308/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie spółki na postanowienie WSA o odmowie wyłączenia referendarza sądowego, uznając brak podstaw prawnych do uwzględnienia wniosku.
Spółka złożyła zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które oddaliło jej wniosek o wyłączenie referendarza sądowego. Sprawa dotyczyła płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarżąca nie wykazała żadnych okoliczności uzasadniających wyłączenie referendarza zgodnie z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a oświadczenie referendarza o braku podstaw do wyłączenia było wiarygodne. W konsekwencji, NSA oddalił zażalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie spółki A Sp. z o.o. w B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 lipca 2024 r., które oddaliło wniosek o wyłączenie referendarza sądowego. Wniosek ten dotyczył sprawy ze skargi spółki na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w przedmiocie uchylenia decyzji i umorzenia postępowania w sprawie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, po wznowieniu postępowania. Sąd I instancji uznał, że wnioskodawca nie przedstawił żadnych okoliczności uzasadniających wyłączenie referendarza. Spółka nie zgodziła się z tym rozstrzygnięciem i wniosła zażalenie, domagając się zmiany postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, że zgodnie z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), wyłączenie referendarza sądowego następuje z określonych przyczyn, a wnioskodawca jest obowiązany je uprawdopodobnić. NSA stwierdził, że Sąd I instancji prawidłowo ocenił, iż w sprawie nie zaszły okoliczności uzasadniające uwzględnienie wniosku. Referendarz sądowy złożył oświadczenie o braku podstaw do wyłączenia, a spółka nie przedstawiła żadnych argumentów podważających jego prawdziwość. Sąd podkreślił, że subiektywne przekonanie strony o stronniczości nie jest wystarczającą podstawą do wyłączenia, a przyczyny muszą wynikać z przepisów prawa. Wobec braku skutecznego wykazania przesłanek wyłączenia, NSA oddalił zażalenie jako niezasadne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, nie istnieją podstawy prawne do wyłączenia referendarza sądowego, jeśli strona nie przedstawiła i nie uprawdopodobniła przyczyn wyłączenia przewidzianych ustawą, a referendarz złożył oświadczenie o braku podstaw do wyłączenia.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że wnioskodawca musi wskazać i uprawdopodobnić przyczyny wyłączenia przewidziane w Prawie o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Subiektywne przekonanie strony o stronniczości nie jest wystarczające, a oświadczenie referendarza o braku wątpliwości co do jego bezstronności jest wiarygodne, chyba że strona udowodni inaczej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (7)
Główne
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzekania w przedmiocie zażalenia.
p.p.s.a. art. 197 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzekania w przedmiocie zażalenia.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 24 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepisy dotyczące wyłączenia sędziego stosuje się odpowiednio do wyłączenia referendarza sądowego.
p.p.s.a. art. 18 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zawiera zamknięty katalog przesłanek do wyłączenia referendarza sądowego z urzędu.
p.p.s.a. art. 19
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Reguluje wyłączenie referendarza sądowego na wniosek strony.
p.p.s.a. art. 20
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wnoszący o wyłączenie obowiązany jest wskazać i uprawdopodobnić przyczyny wyłączenia.
p.p.s.a. art. 22 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Postanowienie w przedmiocie wyłączenia referendarza sądowego poprzedza złożenie wyjaśnień przez tego referendarza.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak wskazania i uprawdopodobnienia przez stronę przyczyn wyłączenia referendarza sądowego zgodnie z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Oświadczenie referendarza o braku podstaw do wyłączenia było wiarygodne, a strona nie udowodniła okoliczności podważających jego prawdziwość.
Odrzucone argumenty
Argumenty skarżącej oparte na subiektywnym przekonaniu o stronniczości referendarza, bez wskazania konkretnych przesłanek ustawowych.
Godne uwagi sformułowania
O wyłączeniu sądowego nie może decydować subiektywne przekonanie strony o jego stronniczości i niesprawiedliwości. Przyczyny wyłączenia, które powinny zostać uprawdopodobnione we wniosku o wyłączenie referendarza sądowego, to wyłącznie przyczyny, które wynikają z art. 18 i 19 p.p.s.a.
Skład orzekający
Małgorzata Grzelak
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wyłączenia referendarza sądowego w postępowaniu administracyjnosądowym oraz wymogów stawianych wnioskom o wyłączenie."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury wyłączenia referendarza w kontekście prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z wyłączeniem organu orzekającego, co jest istotne dla prawników procesowych, ale nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych rozstrzygnięć.
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI GZ 308/24 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2024-10-11 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-09-13 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Małgorzata Grzelak /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6550 Skarżony organ Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Treść wyniku Oddalono zażalenie Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Grzelak po rozpoznaniu w dniu 11 października 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A Sp. z o.o. w B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 lipca 2024 r.; sygn. akt VIII SPP/Wa 80/24 w zakresie oddalenia wniosku o wyłączenie referendarza sądowego w sprawie ze skargi A Sp. z o.o. w B. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z dnia [...] lutego 2024 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i umorzenia postępowania w sprawie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, po wznowieniu postępowania postanawia: oddalić zażalenie. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 29 lipca 2024 r. (dalej: WSA, Sąd I instancji) oddalił wniosek A Sp. z o.o. w B. (dalej jako: strona, skarżący) o wyłączenie referendarza sądowego od rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy, w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z dnia [...] lutego 2024 r. w przedmiocie uchylenia decyzji i umorzenia postępowania w sprawie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, po wznowieniu postępowania. W uzasadnieniu WSA ocenił, że wnioskodawca nie przedstawił żadnych okoliczności, które mogłyby stanowić przesłankę uzasadniającą wyłączenie referendarza. Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodził się skarżący. W wywiedzionym zażaleniu wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez jego uchylenie i rozpoznanie wniosku strony i orzeczenie zgodnie z żądaniem. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 24 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2023.1634, dalej: p.p.s.a.) przepisy dotyczące wyłączenia sędziego stosuje się odpowiednio do wyłączenia protokolanta, referendarza sądowego oraz prokuratora. Art. 18 § 1 p.p.s.a. zawiera zamknięty katalog przesłanek, dla których wyłączenie referendarza sądowego powinno nastąpić z urzędu, zaś wyłączenie dokonywane na wniosek strony uregulowane jest w art. 19 p.p.s.a. stosownie zaś do art. 20 p.p.s.a. wnoszący o wyłączenie obowiązany jest wskazać i uprawdopodobnić przyczyny wyłączenia. Postanowienie w przedmiocie wyłączenia referendarza sądowego, zgodnie z art. 22 § 2 p.p.s.a., poprzedza złożenie wyjaśnień przez tego referendarza sądowego, którego wniosek dotyczy. Podkreślenia wymaga, że o wyłączeniu sądowego nie może decydować subiektywne przekonanie strony o jego stronniczości i niesprawiedliwości. Przyczyny wyłączenia, które powinny zostać uprawdopodobnione we wniosku o wyłączenie referendarza sądowego, to wyłącznie przyczyny, które wynikają z art. 18 i 19 p.p.s.a. Oznacza to, że przyczyną wyłączenia nie jest jakakolwiek okoliczność, która zdaniem strony wyłącza referendarza sądowego od rozpoznania jego sprawy, ale okoliczność przewidziana ustawą Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji trafnie ocenił, że w sprawie nie zachodzą okoliczności, które uzasadniałyby uwzględnienie wniosku o wyłączenie referendarza sądowego. Z akt sprawy wynika, że referendarz sądowy, którego wyłączenia domagał się skarżący, złożył oświadczenie, że w sprawie nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 p.p.s.a., ani inne tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności (art. 19 p.p.s.a.). Wobec niewskazania w zażaleniu jakichkolwiek okoliczności i argumentów, które podważyłyby prawdziwość oświadczenia referendarza sądowego – stwierdzić należy, że postanowienie Sądu I instancji oddalające wniosek o wyłączenie referendarza sądowego było zgodne z prawem. Podkreślić należy, że w świetle utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych, autorytet moralny sędziego czy referendarza sądowego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które podważałyby wiarygodność takiego oświadczenia (por. postanowienia NSA: z 12 marca 2012 r., sygn. akt I FZ 147/12, z 9 października 2013 r., sygn. akt II OZ 851/13 oraz z 24 września 2014 r., sygn. akt I OZ 754/14). Tym samym Sąd I instancji prawidłowo uznał, że wniosek skarżącej o wyłączenie referendarza sądowego nie zasługiwał na uwzględnienie. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI