I GZ 282/24

Naczelny Sąd Administracyjny2024-09-12
NSAAdministracyjneWysokansa
wstrzymanie wykonaniaumorzenie postępowaniasądy administracyjneprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymidotacjezwrot dotacjizażalenieNSAWSA

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA o umorzeniu postępowania w sprawie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, uznając, że po wydaniu wyroku przez sąd pierwszej instancji, rozpoznawanie wniosku o wstrzymanie wykonania staje się bezprzedmiotowe.

Skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie WSA w Krakowie o umorzeniu postępowania w przedmiocie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. WSA uznał, że po wydaniu wyroku kończącego postępowanie w pierwszej instancji, rozpoznawanie wniosku o wstrzymanie wykonania jest bezprzedmiotowe. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił to stanowisko, wskazując, że kompetencja do udzielenia ochrony tymczasowej przechodzi na NSA po wniesieniu skargi kasacyjnej, co wymaga złożenia odrębnego wniosku. W związku z tym, NSA oddalił zażalenie.

Sprawa dotyczy zażalenia M. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 27 marca 2024 r., sygn. akt I SA/Kr 312/23, w którym WSA umorzył postępowanie w przedmiocie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. WSA uzasadnił swoje postanowienie tym, że po wydaniu przez sąd pierwszej instancji orzeczenia kończącego postępowanie (wyroku lub postanowienia), rozpoznawanie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności staje się bezprzedmiotowe. Skarżąca kwestionowała to postanowienie, domagając się wstrzymania wykonania decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny, odwołując się do art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (umorzenie postępowania, gdy stało się bezprzedmiotowe) oraz art. 61 § 3 p.p.s.a. (wstrzymanie wykonania aktu), podkreślił, że istotą ochrony tymczasowej jest zabezpieczenie interesów strony do czasu zakończenia postępowania. Po wydaniu wyroku przez sąd pierwszej instancji, kompetencja do udzielenia ochrony tymczasowej przechodzi na Naczelny Sąd Administracyjny, ale wymaga to złożenia odrębnego wniosku. NSA stwierdził, że WSA prawidłowo umorzył postępowanie, ponieważ rozpoznawanie wniosku o wstrzymanie wykonania po wydaniu wyroku przez sąd pierwszej instancji jest bezprzedmiotowe. W związku z tym, NSA oddalił zażalenie skarżącej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji nie jest właściwy do rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania aktu administracyjnego po wydaniu wyroku kończącego postępowanie w tej instancji, ponieważ postępowanie w tym zakresie staje się bezprzedmiotowe.

Uzasadnienie

Po wydaniu wyroku przez sąd pierwszej instancji, kompetencja do udzielenia ochrony tymczasowej (wstrzymania wykonania) przechodzi na sąd drugiej instancji (NSA), co wymaga złożenia odrębnego wniosku. Rozpoznawanie wniosku o wstrzymanie wykonania przez sąd pierwszej instancji po wydaniu wyroku jest bezprzedmiotowe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 161 § § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Istotą ochrony tymczasowej jest zabezpieczenie interesów strony skarżącej przez wstrzymanie wykonalności aktu administracyjnego do czasu zakończenia postępowania przed sądem.

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Jeżeli nie ma szczególnych przepisów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, do postępowania tego stosuje się odpowiednio przepisy postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Po wydaniu wyroku przez sąd pierwszej instancji, rozpoznawanie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności przez ten sąd staje się bezprzedmiotowe. Kompetencja do udzielenia ochrony tymczasowej po wydaniu wyroku przez sąd pierwszej instancji i wniesieniu skargi kasacyjnej przechodzi na Naczelny Sąd Administracyjny, co wymaga złożenia odrębnego wniosku.

Odrzucone argumenty

Skarżąca domagała się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji poprzez zażalenie na postanowienie o umorzeniu wniosku.

Godne uwagi sformułowania

Istotą ochrony tymczasowej udzielanej na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. jest zabezpieczenie interesów strony skarżącej przez wstrzymanie wykonalności aktu administracyjnego do czasu zakończenia postępowania przed sądem. Zakończenie postępowania sądowoadministracyjnego przed sądem pierwszej instancji wskutek wydania wyroku lub postanowienia powoduje, że sąd ten nie ma już uprawnienia do udzielenia ochrony tymczasowej, a w przypadku wniesienia skargi kasacyjnej kompetencja w tym zakresie przechodzi na Naczelny Sąd Administracyjny, co jednak wymaga złożenia przez stronę odrębnego wniosku.

Skład orzekający

Michał Kowalski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowana wykładnia przepisów dotyczących wstrzymania wykonania aktu administracyjnego i bezprzedmiotowości postępowania w sytuacji, gdy sąd pierwszej instancji wydał już wyrok kończący postępowanie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdy wniosek o wstrzymanie wykonania jest rozpoznawany po wydaniu wyroku przez WSA.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą momentu, w którym sąd traci kompetencję do wstrzymania wykonania decyzji. Jest to istotne dla praktyków prawa, ale niekoniecznie dla szerokiej publiczności.

Kiedy sąd przestaje mieć prawo wstrzymać wykonanie decyzji? Kluczowa zasada procesowa NSA.

Sektor

administracyjne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I GZ 282/24 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-09-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-08-14
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Michał Kowalski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne
Umorzenie postępowania
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
I GSK 1546/23 - Wyrok NSA z 2025-06-04
I SA/Kr 312/23 - Wyrok WSA w Krakowie z 2023-05-23
I GZ 395/23 - Postanowienie NSA z 2024-01-24
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 61 § 3, art. 161 § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Michał Kowalski po rozpoznaniu w dniu 12 września 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 27 marca 2024 r.; sygn. akt I SA/Kr 312/23 w zakresie umorzenia postępowania w sprawie wniosku o wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 24 stycznia 2023 r.; nr SKO.SW/4101/149/2022 w przedmiocie zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 27 marca 2024 r., sygn. akt I SA/Kr 312/23 na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, powoływanej dalej jako p.p.s.a.) umorzył postępowanie w przedmiocie wniosku M. K. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 24 stycznia 2023 r. w przedmiocie zwrotu dotacji oświatowej.
WSA postanowieniem z dnia 23 maja 2023r. po rozpoznaniu wniosku M. K. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Następnie wyrokiem z dnia 23 maja 2023r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę.
Skarżąca złożyła na to postanowienie zażalenie, oraz skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego na wyrok oddalający skargę.
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 24 stycznia 2024 r. sygn. akt I GZ 395/23, po rozpoznaniu zażalenia na postanowienie o odmowie wstrzymania zaskarżonej decyzji, uchylił postanowienie z dnia 23 maja 2023r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie.
W zaskarżonym postanowieniu z dnia 27 marca 2024 r. sąd pierwszej instancji uznał, że po wydaniu przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji, bezprzedmiotowe jest rozpoznawanie przez ten sąd wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca, zaskarżając orzeczenie w całości oraz wnosząc o jego zmianę przez wstrzymanie wykonania w całości zaskarżonej decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. W myśl art. 193 p.p.s.a., jeżeli nie ma szczególnych przepisów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, do postępowania tego stosuje się odpowiednio przepisy postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym /.../.
Z kolei art. 61 § 3 p.p.s.a. stanowi, że po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Istotą ochrony tymczasowej udzielanej na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. jest zabezpieczenie interesów strony skarżącej przez wstrzymanie wykonalności aktu administracyjnego do czasu zakończenia postępowania przed sądem. Zakończenie postępowania sądowoadministracyjnego przed sądem pierwszej instancji wskutek wydania wyroku lub postanowienia powoduje, że sąd ten nie ma już uprawnienia do udzielenia ochrony tymczasowej, a w przypadku wniesienia skargi kasacyjnej kompetencja w tym zakresie przechodzi na Naczelny Sąd Administracyjny, co jednak wymaga złożenia przez stronę odrębnego wniosku (por. np. postanowienia NSA z: 3 października 2018 r., sygn. akt II GZ 325/18; 26 listopada 2021 r., sygn. akt II GZ 414/21; te i kolejne powoływane orzeczenia dostępne na stronie internetowej w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Oznacza to, że po wydaniu przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji, bezprzedmiotowe jest rozpoznawanie przez ten sąd wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności. W konsekwencji bezprzedmiotowe jest także rozpoznawanie zażalenia na postanowienie w przedmiocie wstrzymania wykonania aktu lub czynności, a postępowanie wszczęte zażaleniem podlega umorzeniu (por. postanowienia NSA z: 18 lipca 2018 r., sygn. akt II OZ 770/18; 17 kwietnia 2018 r., sygn. akt II OZ 363/18; 5 grudnia 2017 r., sygn. akt II OZ 1514/17, 13 listopada 2019 r., sygn. akt II GZ 261/19). W przypadku bowiem zasadności takiego zażalenia sąd pierwszej instancji nie miałby podstawy do ponownego rozpatrzenia wniosku strony skarżącej (por. postanowienie NSA z 23 sierpnia 2019 r., sygn. akt II FZ 461/19).
Mając na względzie powyższe rozważania stwierdzić należy, ze słusznie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie umorzył postępowanie z wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI