I GZ 272/12

Naczelny Sąd Administracyjny2012-09-28
NSApodatkoweŚredniansa
przywrócenie terminusąd administracyjnyzażaleniepodatek akcyzowyskarżącyorganpostanowienieNSAWSA

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia skargi, uznając brak winy strony w uchybieniu terminu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi na postanowienie Dyrektora Izby Celnej, uznając, że skarżący nie wykazał braku winy w uchybieniu terminu. Skarga została wniesiona z opóźnieniem, mimo prawidłowego pouczenia. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, podzielając stanowisko WSA i podkreślając, że niezrozumienie pouczenia lub problemy osobiste nie stanowią wystarczającej podstawy do przywrócenia terminu, jeśli strona nie wykazała się należytą starannością.

Sprawa dotyczyła zażalenia E. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, które odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia skargi na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Katowicach. Postanowienie Dyrektora Izby Celnej z grudnia 2011 r. pozostawiło bez rozpatrzenia odwołanie skarżącego od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w C. dotyczące podatku akcyzowego. Skarga na to postanowienie została nadana 31 stycznia 2012 r., czyli po upływie terminu, mimo że pouczenie o terminie i sposobie wniesienia skargi zostało doręczone 30 grudnia 2011 r. WSA odmówił przywrócenia terminu, uznając, że skarżący nie wykazał braku winy, gdyż mógł przy zachowaniu należytej staranności dochować terminu. NSA w składzie orzekającym z sędzią Marią Myślińską jako przewodniczącą sprawozdawcą, rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym i postanowił oddalić zażalenie. Sąd podkreślił, że przywrócenie terminu wymaga uprawdopodobnienia braku winy, co oznacza, że strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy największym wysiłku. W ocenie NSA, skarżący nie wykazał braku zawinienia, a argumenty o niezrozumieniu pouczenia, problemach osobistych czy rodzinnych nie stanowiły nadzwyczajnych przeszkód uniemożliwiających właściwe wniesienie skargi. Sąd zaznaczył, że przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne nawet przy lekkim niedbalstwie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, niezrozumienie pouczenia, nawet w połączeniu z problemami osobistymi, nie stanowi wystarczającej podstawy do przywrócenia terminu, jeśli strona nie wykazała braku winy i nie dochowała należytej staranności.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skarżący nie wykazał braku winy w uchybieniu terminu. Niezrozumienie pouczenia, które było zgodne z przepisami, nie jest usprawiedliwieniem, podobnie jak problemy osobiste czy rodzinne, które nie stanowią nadzwyczajnych przeszkód uniemożliwiających właściwe wniesienie skargi. Przywrócenie terminu wymaga wykazania braku winy, co oznacza, że strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy największym wysiłku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 86 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przewiduje możliwość przywrócenia uchybionego terminu, jednak przy zachowaniu określonych warunków.

p.p.s.a. art. 87 § § 1 - 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa warunki przywrócenia terminu, w tym uprawdopodobnienie braku winy.

p.p.s.a. art. 87 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Jednym z warunków przywrócenia terminu jest uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 54 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy pouczenia o terminie i sposobie wniesienia skargi do sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sąдами administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Niezrozumienie treści pouczenia o terminie wniesienia skargi. Problemy osobiste i rodzinne jako przeszkoda w terminowym wniesieniu skargi. Fakt, że w stosunku do skarżącego toczą się inne sprawy dotyczące zaległości podatkowych.

Godne uwagi sformułowania

przy zachowaniu należytej staranności dochować wyznaczonego terminu nie wykazał się starannością, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu brak winy po stronie podmiotu dokonującego czy zamierzającego dokonać określonej czynności procesowej stanowi konieczną, a jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa

Skład orzekający

Maria Myślińska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przywrócenia terminu w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zwłaszcza w kontekście braku winy i należytej staranności strony."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchybienia terminu do wniesienia skargi i odmowy przywrócenia tego terminu przez sąd niższej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z przywróceniem terminu, która jest częsta w praktyce prawniczej, ale nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych interpretacji.

Sektor

podatkowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I GZ 272/12 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2012-09-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2012-09-13
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Maria Myślińska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne
Przywrócenie terminu
Sygn. powiązane
III SA/Gl 559/12 - Postanowienie WSA w Gliwicach z 2012-04-11
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 54 § 1, art. 86, art. 87
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Myślińska po rozpoznaniu w dniu 28 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia E. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 16 lipca 2012 r. sygn. akt III SA/Gl 559/12 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi E. K. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] grudnia 2011 r. Nr [...] w przedmiocie pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 16 lipca 2012 r., sygn. akt III SA/Gl 559/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. odmówił E. K. przywrócenia terminu do wniesienia skargi na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] grudnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia.
Sąd orzekał w następującym stanie sprawy.
Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011 r. Dyrektor Izby Celnej w K. pozostawił bez rozpatrzenia odwołanie skarżącego od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w C. z dnia [...] sierpnia 2011 r. w przedmiocie podatku akcyzowego. Postanowienie to zawierało pouczenie o terminie i sposobie wniesienia skargi do sądu administracyjnego i zostało doręczone adresatowi 30 grudnia 2011 r. Skarga na powyższe postanowienie została nadana listem poleconym w dniu 31 stycznia 2012 r. bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który przekazał ją do organu 24 lutego 2012 r.
Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2012 r. skarga została odrzucona.
Postanowieniem z dnia [...] lipca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w G., po rozpoznaniu wniosku E. K. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, oddalił wniosek, wskazując, że skarżący mógł przy zachowaniu należytej staranności dochować wyznaczonego terminu do wniesienia skargi, gdyż został on prawidłowo pouczony o terminie i sposobie do jej wniesienia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. za pośrednictwem organu, który wydał rozstrzygnięcie będące przedmiotem skargi. W ocenie Sądu I instancji argumentacja skarżącego dowodzi jedynie, że nie wykazał się starannością, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy.
E. K. zaskarżył powyższe postanowienie zażaleniem, wnosząc o jego zmianę i przywrócenie terminu do złożenia skargi, jej przyjęcie i nadanie sprawie dalszego biegu, lub o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w G. do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu zażalenia skarżący podkreślił, że dochował należytej staranności w napisaniu i złożeniu skargi oraz zapoznał się z pouczeniem zawartym w decyzji, ale będąc bardzo przejętym całą sprawą, nie do końca je zrozumiał i skargę wniósł bezpośrednio do sądu. Dodał, że bardzo rzadko ma do czynienia z pismami urzędowymi i pewne rzeczy są dla niego niezrozumiałe.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.) przewiduje możliwość przywrócenia uchybionego terminu, jednakże przy zachowaniu określonych przepisami warunków, tj. wynikających z art. 87 § 1 – 4 p.p.s.a. Jednym z nich, przewidzianym w art. 87 § 2 p.p.s.a., jest uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu.
Oznacza to, że przywrócenie uchybionego terminu możliwe jest jedynie w sytuacji powstania przeszkody uniemożliwiającej zachowanie terminu przez stronę. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wówczas, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Brak winy po stronie podmiotu dokonującego czy zamierzającego dokonać określonej czynności procesowej stanowi konieczną, a jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Art. 86 § 1 p.p.s.a. nie określa, według jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony, a ocena braku winy pozostawiona została uznaniu sądu, co daje mu możliwość uwzględnienia wszystkich okoliczności, jakie uzna za istotne.
Na wstępie należy zauważyć, że stan faktyczny sprawy wskazany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny jest bezsporny i należy podzielić ocenę dokonaną przez Sąd pierwszej instancji, że wnioskodawca nie wykazał braku zawinienia po swojej stronie. Również w zażaleniu na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia skargi nie podał okoliczności usprawiedliwiających uchybienie terminu. Za taką okoliczność nie można uznać niezrozumienie treści pouczenia, którego treść – zgodna z art. 54 § 1 p.p.s.a. – nie budzi wątpliwości. Nieprzekonujący jest również argument o problemach osobistych i rodzinnych, czy też fakt, że w stosunku do niego toczą się również inne sprawy dotyczące zaległości podatkowych. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego okoliczności te nie stanowią nadzwyczajnych przeszkód, które uniemożliwiały skarżącemu właściwe wniesienie skargi. Jeżeli miał wątpliwości co do treści pisma od organu, to mógł skontaktować się z sekretariatem tego organu celem ich wyjaśnienia. Podnieść bowiem należy, że przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI