I GZ 243/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-07-02
NSAubezpieczenia społeczneŚredniansa
składkiubezpieczenie społeczneubezpieczenie zdrowotneFundusz Pracyumorzenie należnościterminodrzucenie skargizażalenieNSAWSA

Podsumowanie

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA o odrzuceniu skargi wniesionej po terminie na decyzję ZUS o odmowie umorzenia składek.

Skarżący złożył skargę na decyzję ZUS o odmowie umorzenia składek, jednak WSA we Wrocławiu odrzucił ją z powodu wniesienia po upływie 30-dniowego terminu. Skarżący wniósł zażalenie, argumentując przyczyny uchybienia terminu. NSA uznał, że WSA prawidłowo odrzucił skargę, ponieważ została nadana po terminie, a sąd drugiej instancji nie bada przyczyn uchybienia terminu, lecz jedynie jego dochowanie.

Skarżący L.F. złożył skargę na decyzję Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] kwietnia 2024 r. w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z dnia 12 grudnia 2024 r. odrzucił skargę, wskazując na jej wniesienie po upływie ustawowego 30-dniowego terminu wynikającego z art. 53 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). Skarżący złożył zażalenie na to postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd podkreślił, że wniesienie skargi w terminie jest podstawową przesłanką dopuszczalności skargi i jest to termin prekluzyjny. W niniejszej sprawie doręczenie zaskarżonej decyzji nastąpiło w dniu 6 kwietnia 2024 r., a skarga została nadana w placówce pocztowej w dniu 7 maja 2024 r., co oznaczało wniesienie jej po terminie. NSA stwierdził, że Sąd I instancji prawidłowo odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Sąd wskazał również, że okoliczności podnoszone przez skarżącego dotyczące przyczyn uchybienia terminu nie mogły być brane pod uwagę w postępowaniu zażaleniowym, którego przedmiotem jest jedynie kontrola prawidłowości odrzucenia skargi z powodu jej wniesienia po terminie.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd drugiej instancji bada jedynie, czy rzeczywiście nie został dochowany ustawowy termin do wniesienia skargi i czy sąd pierwszej instancji zasadnie skargę odrzucił. Nie bada przyczyn uchybienia terminu.

Uzasadnienie

Postępowanie zażaleniowe w przedmiocie odrzucenia skargi z powodu jej wniesienia po terminie ma na celu kontrolę prawidłowości zastosowania art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przez sąd pierwszej instancji. Zakres kontroli ogranicza się do ustalenia, czy termin został dochowany, a nie do analizy przyczyn jego uchybienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_zażalenie

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 53 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie.

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuci skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądem administracyjnym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga została wniesiona po upływie ustawowego terminu. Sąd pierwszej instancji prawidłowo odrzucił skargę z powodu jej wniesienia po terminie. Sąd drugiej instancji nie bada przyczyn uchybienia terminu w postępowaniu zażaleniowym dotyczącym odrzucenia skargi.

Godne uwagi sformułowania

Wniesienie skargi w terminie stanowi podstawową przesłankę dopuszczalności skargi, czyli warunek prawidłowego zaskarżenia określonego aktu lub czynności. Termin do wniesienia skargi jest terminem ustawowym, a więc niedopuszczalne jest jego skrócenie lub przedłużenie przez sąd. Jest to również termin prekluzyjny w tym znaczeniu, że jego upływ sąd uwzględnia z urzędu i z tej przyczyny odrzuca wniesioną skargę. Okoliczności podnoszone przez skarżącego w zażaleniu, dotyczące przyczyn uchybienia terminu, nie mogły być brane pod uwagę w tej sprawie.

Skład orzekający

Bogdan Fischer

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie ścisłego stosowania terminów procesowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym i zakresu kontroli instancyjnej w sprawach dotyczących odrzucenia skargi z powodu uchybienia terminu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchybienia terminu do wniesienia skargi i odrzucenia jej przez sąd pierwszej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z terminem na wniesienie skargi, bez nietypowych faktów czy zaskakującego rozstrzygnięcia.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

I GZ 243/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-07-02
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-06-06
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Bogdan Fischer /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
III SA/Wr 430/24 - Postanowienie WSA we Wrocławiu z 2024-12-12
I GZ 244/25 - Postanowienie NSA z 2025-07-02
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 53 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Bogdan Fischer po rozpoznaniu w dniu 2 lipca 2025 r na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia L.F. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 12 grudnia 2024 r., sygn. akt III SA/Wr 430/24 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi L.F. na decyzję Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] kwietnia 2024 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne oraz na Fundusz pracy postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Pismem z 6 maja 2024 r. L.F. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika (dalej; "skarżący", "strona skarżąca") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na decyzję Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] kwietnia 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek za osobę prowadzącą działalność będącą jednocześnie płatnikiem tych składek. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z dnia 12 grudnia 2024 r. odrzucił ją wskazując, że została wniesiona po upływie ustawowego 30-dniowego terminu wynikającego z art. 53 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935) dalej: "p.p.s.a."
Ma powyższe postanowienie skarżący złożył zażalenie domagając się jego uchylenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Wniesienie skargi w terminie stanowi podstawową przesłankę dopuszczalności skargi, czyli warunek prawidłowego zaskarżenia określonego aktu lub czynności. Termin do wniesienia skargi jest terminem ustawowym, a więc niedopuszczalne jest jego skrócenie lub przedłużenie przez sąd. Jest to również termin prekluzyjny w tym znaczeniu, że jego upływ sąd uwzględnia z urzędu i z tej przyczyny odrzuca wniesioną skargę (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 stycznia 2012 r., sygn. akt I OSK 95/12; dostępny w Internecie w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Stosownie bowiem do treści art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. sąd odrzuci skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia.
W zaskarżonym postanowieniu Sąd I instancji prawidłowo ustalił, że zaskarżoną decyzję doręczono skarżącemu za pomocą platformy ePWD, która stanowi część sytemu informatycznego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Z Urzędowego Poświadczenia Doręczenia (k. 47 akt sądowych) wynika, że doręczenie zaskarżonej decyzji nastąpiło w dniu 6 kwietnia 2024 r., a zatem trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi upłynął wraz z dniem 6 maja 2024 r. Natomiast skarga została nadana w placówce pocztowej w dniu 7 maja 2024 r., czyli z naruszeniem ustawowego terminu. Tym samym uprawniona była ocena Sądu I instancji, że skarga została złożona po terminie, przez co podlegała ona odrzuceniu. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. W tej sprawie skarga była niewątpliwie spóźniona, a zatem Sąd I instancji miał obowiązek skargę tę odrzucić.
Okoliczności podnoszone przez skarżącego w zażaleniu, dotyczące przyczyn uchybienia terminu, nie mogły być brane pod uwagę w tej sprawie. Przedmiotem kontroli instancyjnej w niniejszym postępowaniu jest bowiem postanowienie odrzucające skargę z powodu jej wniesienia z uchybieniem terminu określonego w art. 53 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zatem jedynie, czy rzeczywiście nie został dochowany ustawowy termin do wniesienia skargi, a w konsekwencji - czy sąd pierwszej instancji zasadnie skargę odrzucił. W toku tego postępowania Naczelny Sąd Administracyjny nie bada natomiast tego, z jakich powodów doszło do ewentualnego uchybienia terminowi do złożenia skargi i tego czy zaskarżona decyzja była zgodna z prawem.
Z tego powodu Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. oddalił zażalenie.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę