II OZ 605/10

Naczelny Sąd Administracyjny2010-06-29
NSAAdministracyjneŚredniansa
opłata kancelaryjnaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiodpis orzeczeniauzasadnieniekoszty postępowaniazażalenieWSANSAwymeldowanie

NSA oddalił zażalenie na zarządzenie WSA wzywające do uiszczenia opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku z uzasadnieniem, potwierdzając zgodność z prawem poboru tej opłaty.

A. S. złożyła zażalenie na zarządzenie WSA w Gliwicach wzywające do uiszczenia 100 zł opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku z uzasadnieniem. Skarżąca podnosiła, że nie otrzymała wezwania, nie została pouczona o opłacie, a także wskazywała na trudną sytuację materialną i niepełnosprawność. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, wskazując na przepisy P.p.s.a. i rozporządzenia dotyczące opłat kancelaryjnych, podkreślając, że opłata jest należna, a strona nie korzystała ze zwolnień ani prawa pomocy.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie A. S. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II WSA w Gliwicach z dnia 30 kwietnia 2010 r., sygn. akt II SA/Gl 821/09, dotyczące ściągnięcia opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł za odpis wyroku wraz z uzasadnieniem. Sprawa dotyczyła skargi A. S. na postanowienie Wojewody Śląskiego o zawieszeniu postępowania w sprawie o wymeldowanie. A. S. w zażaleniu argumentowała, że nie otrzymała wezwania do zapłaty, nie została pouczona o obowiązku uiszczenia opłaty, a także powoływała się na swoją trudną sytuację materialną i niepełnosprawność. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie za niezasadne. Sąd powołał się na art. 234 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (P.p.s.a.) oraz § 2 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych, które przewidują obowiązek uiszczenia opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, pobieranej przy zgłoszeniu wniosku. Sąd podkreślił, że przepis ten stanowi odstępstwo od zasady niepodejmowania działań przed uiszczeniem opłaty, mające na celu ochronę prawa do sądu, ale jednocześnie wprowadza mechanizm ściągania nieuiszczonych opłat. NSA zaznaczył, że A. S. nie korzystała z ustawowego zwolnienia od kosztów, a jej wniosek o przyznanie prawa pomocy został oddalony prawomocnym postanowieniem WSA. Sąd stwierdził również, że skarżąca otrzymała odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia opłaty oraz została powiadomiona o konieczności jej uiszczenia. W związku z tym, zarządzenie WSA uznano za zgodne z prawem, a zażalenie oddalono na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 i art. 198 P.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, opłata kancelaryjna za odpis orzeczenia z uzasadnieniem jest należna i podlega ściągnięciu, nawet jeśli strona nie uiściła jej od razu.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że art. 234 § 2 P.p.s.a. wprowadza obowiązek poboru opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, a w przypadku jej nieuiszczenia, przewodniczący zarządza jej ściągnięcie. Przepis ten stanowi odstępstwo od zasady niepodejmowania działań przed uiszczeniem opłaty, mające na celu ochronę prawa do sądu, ale jednocześnie zabezpiecza partycypację stron w kosztach postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (8)

Główne

P.p.s.a. art. 234 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 roku w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych § § 2

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 220 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 221

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ochrona prawa do sądu.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 198

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Opłata kancelaryjna za odpis orzeczenia z uzasadnieniem jest należna na podstawie art. 234 § 2 P.p.s.a. i rozporządzenia. Nieuiszczona opłata podlega ściągnięciu w drodze egzekucji. Strona nie korzystała ze zwolnienia od kosztów ani prawa pomocy. Strona otrzymała odpis zarządzenia i została poinformowana o opłacie.

Odrzucone argumenty

Nieuwzględnienie trudnej sytuacji materialnej i niepełnosprawności strony jako podstawy do zwolnienia z opłaty. Brak obowiązku pouczenia strony o opłacie kancelaryjnej.

Godne uwagi sformułowania

ochrona prawa do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji) w postaci uruchomienia postępowania ze skargi kasacyjnej ochrona prawa do sądu (...) Jednocześnie jednak ustawodawca zabezpieczył realizację przez strony postępowania zasady partycypacji w kosztach postępowania sądowego Sformułowanie "pobiera się", odnoszące się do opłaty kancelaryjnej, zawarte w art. 234 § 2 P.p.s.a. oznacza obowiązek podjęcia działań przez sąd administracyjny, zmierzających do uiszczenia przez stronę wskazanej opłaty.

Skład orzekający

Leszek Leszczyński

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących opłat kancelaryjnych za odpisy orzeczeń z uzasadnieniem w postępowaniu sądowoadministracyjnym oraz zasad ściągania tych opłat."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej opłaty kancelaryjnej, a nie ogólnych kosztów sądowych. Interpretacja przepisów P.p.s.a. i rozporządzenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z opłatami sądowymi, bez nietypowych faktów czy przełomowych rozstrzygnięć.

Dane finansowe

WPS: 100 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 605/10 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2010-06-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2010-05-28
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Leszek Leszczyński /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne
Koszty sądowe
Sygn. powiązane
II SA/Gl 821/09 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2010-02-04
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 234 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Leszczyński po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. S. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach z dnia 30 kwietnia 2010 r., II SA/Gl 821/09 w przedmiocie ściągnięcia opłaty kancelaryjnej w sprawie ze skargi A. S. na postanowienie Wojewody Śląskiego z dnia [...] lipca 2009 r., Nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie o wymeldowanie postanawia oddalić zażalenie
Uzasadnienie
Zarządzeniem z dnia 30 kwietnia 2010 r., sygn. akt II SA/Gl 821/09 Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wezwał A. S. do uiszczenia kwoty 100 zł tytułem opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku wraz z uzasadnieniem, w sprawie ze skargi A. S. na postanowienie Wojewody Śląskiego z dnia [...] lipca 2009 r., Nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie o wymeldowanie.
W zażaleniu na powyższe zarządzenie A. S. wskazała, że nie otrzymała zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia opłaty kancelaryjnej w wysokości 100 zł za odpis wyroku z dnia 4 lutego 2010 r. wraz z uzasadnieniem. Podała ponadto, że w niniejszej sprawie Sąd nie pouczył jej, że w przypadku wniosku o odpis wyroku z uzasadnieniem obowiązuje w/w opłata. Skarżąca wskazała ponadto na swoją trudną sytuację materialną oraz okoliczność, iż jest osobą niepełnosprawną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 234 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1280 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. opłatę kancelaryjną za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, doręczonego na skutek żądania zgłoszonego w terminie siedmiodniowym od ogłoszenia orzeczenia, pobiera się przy zgłoszeniu wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia i jego doręczenie. Jeżeli opłata nie została uiszczona, przewodniczący zarządzi ściągnięcie jej od strony, która złożyła wniosek. Przepisów art. 220 i art. 221 nie stosuje się.
Zgodnie zaś z treścią § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 roku w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych (Dz.U. Nr 221, poz. 2192) opłatę kancelaryjną za odpis orzeczenia z uzasadnieniem doręczony na skutek wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, zgłoszonego w terminie siedmiu dni od ogłoszenia orzeczenia albo doręczenia odpisu sentencji orzeczenia, pobiera się w kwocie 100 zł.
Jako zasadne ocenić należy zatem zarządzenie wzywające stronę skarżącą do uiszczenia powyższej opłaty. Podkreślenia przy tym wymaga, że odpis wyroku oddalającego skargę wraz z uzasadnieniem sporządzonym na skutek żądania strony, doręcza się bez względu na to, czy strona uiściła opłatę kancelaryjną. W § 2 art. 234 P.p.s.a. wprowadzono bowiem odstępstwo od zasady niepodejmowania przez sąd żadnych działań przed uiszczeniem należnej opłaty (art. 220 § 1 zdanie pierwsze). Przyjęte rozwiązanie jest wyrazem ochrony prawa do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji) w postaci uruchomienia postępowania ze skargi kasacyjnej. Jednocześnie jednak ustawodawca zabezpieczył realizację przez strony postępowania zasady partycypacji w kosztach postępowania sądowego, wprowadzające zasadę, że nieuiszczone opłaty będą podlegały ściągnięciu w drodze egzekucji. Sformułowanie "pobiera się", odnoszące się do opłaty kancelaryjnej, zawarte w art. 234 § 2 P.p.s.a. oznacza obowiązek podjęcia działań przez sąd administracyjny, zmierzających do uiszczenia przez stronę wskazanej opłaty. Zarządzenie o wezwaniu strony skarżącej do uiszczeniu opłaty nie było w tym przypadku obligatoryjne, lecz wynikało z ekonomiki procesowej, pozwalając jednocześnie stronie skarżącej na uiszczenie opłaty bez narażania się na ściąganie jej w drodze egzekucji.
Wskazać przy tym należy, że w przedmiotowej sprawie A. S. nie korzystała z ustawowego zwolnienia od kosztów postępowania. Również wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym został oddalony przez WSA w Gliwicach prawomocnym postanowieniem z dnia 11 marca 2010 r., sygn. akt II SA/Gl.
Podać trzeba też, iż wbrew twierdzeniom zażalenia A. S. w dniu 10 maja 2010 r. otrzymała odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia opłaty kancelaryjnej (k. 96 akt sądowych).
Ponadto skarżąca, mimo braku takiego obowiązku po stronie Sądu, została powiadomiona o konieczności uiszczenia opłaty kancelaryjnej, jej wysokości oraz rygorze ściągnięcia na wypadek jej nieopłacenia (dowód: protokół rozprawy w WSA w Gliwicach z dnia 4 lutego 2010 r.).
Na marginesie wskazać należy, że postanowieniem z dnia 11 marca 2010 r., sygn. akt II SA/Gl Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił wniosek A. S. o przyznanie prawa pomocy. Skarżąca została prawidłowo pouczona o sposobie i terminie wniesienia sprzeciwu od powyższego postanowienia. Powyższej czynności jednak nie dokonała.
W świetle powyższych ustaleń, stanowisko zajęte przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w zaskarżonym zarządzeniu jest zgodne z prawem.
Mając na uwadze powyższe NSA orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI