I GZ 181/11

Naczelny Sąd Administracyjny2011-12-06
NSApodatkoweŚredniansa
opłata manipulacyjnawstrzymanie wykonaniapostępowanie sądowoadministracyjneszkodapłynność finansowanależności celnezażalenieNSA

NSA oddalił zażalenie spółki na postanowienie WSA odmawiające wstrzymania wykonania decyzji o nałożeniu opłaty manipulacyjnej, uznając brak wystarczających dowodów na znaczna szkodę.

Spółka zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Celnej o nałożeniu opłaty manipulacyjnej i wniosła o wstrzymanie jej wykonania, argumentując utratą płynności finansowej. WSA odmówił wstrzymania, uznając argumenty za niewystarczające i gołosłowne. NSA oddalił zażalenie na to postanowienie, podkreślając, że zapłata należności pieniężnej jest odwracalna, a strona nie wykazała szczególnych okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji.

Spółka "T." Sp. z o.o. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Dyrektora Izby Celnej nakładającą na nią opłatę manipulacyjną dodatkową w wysokości 129.668,81 zł. Jednocześnie spółka złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania tej decyzji, wskazując, że jej natychmiastowe wykonanie mogłoby doprowadzić do utraty płynności finansowej, niezbędnej do bieżącego regulowania zobowiązań, w tym wynagrodzeń pracowników. WSA odmówił wstrzymania wykonania decyzji, uznając, że podniesione argumenty nie dowodzą niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody ani spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a twierdzenia o utracie płynności są gołosłowne. Spółka złożyła zażalenie na postanowienie WSA, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących wstrzymania wykonania aktu oraz zaniechanie rozpoznania wniosku na posiedzeniu jawnym. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. Sąd podkreślił, że wstrzymanie wykonania decyzji nakładającej obowiązek zapłaty należności pieniężnej jest środkiem wyjątkowym i wymaga wykazania szczególnych okoliczności uzasadniających jego zastosowanie. NSA stwierdził, że zapłata należności pieniężnej jest odwracalna, a w przypadku uchylenia decyzji, uiszczona kwota podlega zwrotowi. Spółka nie przedstawiła wystarczających dowodów na istnienie szczególnych okoliczności, które uzasadniałyby wstrzymanie wykonania decyzji, a zawieszenie działalności gospodarczej nie stanowi samo w sobie takiej przesłanki. NSA zwrócił uwagę, że sąd może w każdym czasie zmienić lub uchylić postanowienie o wstrzymaniu wykonania, jeśli zmienią się okoliczności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, zapłata należności pieniężnej jest odwracalna, a wstrzymanie wykonania decyzji jest środkiem wyjątkowym, wymagającym wykazania szczególnych okoliczności, a nie tylko ogólnych twierdzeń o utracie płynności finansowej.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że wstrzymanie wykonania decyzji nakładającej obowiązek zapłaty jest środkiem wyjątkowym. Zapłata jest odwracalna, a zwrot środków możliwy po uchyleniu decyzji. Strona musi wykazać szczególne okoliczności, a nie tylko ogólne ryzyko związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 61 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności.

p.p.s.a. art. 61 § § 5

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W razie wątpliwości, w celu dokładniejszego wyjaśnienia sprawy, Sąd I instancji może zarządzić stawienie się stron lub jednej z nich osobiście albo przez pełnomocnika.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zapłata należności pieniężnej jest odwracalna, a zwrot środków jest możliwy po uchyleniu decyzji. Strona domagająca się wstrzymania wykonania decyzji nakładającej obowiązek zapłaty musi wykazać, że występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie jej wniosku. Ogólne twierdzenia o utracie płynności finansowej i konieczności bieżącego regulowania należności nie są wystarczające do wstrzymania wykonania decyzji. Zawieszenie działalności gospodarczej nie jest samo w sobie okolicznością uzasadniającą zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa.

Odrzucone argumenty

Wykonanie decyzji skutkowałoby trudnymi do odwrócenia konsekwencjami w postaci pozbawienia płynności finansowej Spółki. Naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie, iż nie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Naruszenie art. 10 i art. 91 § 3 w zw. z art. 61 § 5 p.p.s.a. poprzez zaniechanie rozpoznania wniosku na posiedzeniu jawnym i zarządzenia stawiennictwa stron.

Godne uwagi sformułowania

"Gołosłowne twierdzenie, że natychmiastowe wykonanie decyzji skutkować będzie trudnymi do odwrócenia konsekwencjami w postaci pozbawienia płynności finansowej prowadzonej przez skarżącą działalności, niezbędnej do bieżącego regulowania należności, jako wypełnienie ustawowej przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania decyzji." "Oznacza to, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego bądź wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu." "Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony." "Zapłata oznaczonej w decyzji należności ma charakter odwracalny. W przypadku uchylenia zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji uiszczona należność podlega zwrotowi." "Wskazany w zażaleniu obowiązek ponoszenia wydatków związanych z prowadzoną działalnością nie jest okolicznością szczególną i związany jest z ryzykiem prowadzenia działalności gospodarczej."

Skład orzekający

Gabriela Jyż

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnianie wniosków o wstrzymanie wykonania decyzji nakładających obowiązek zapłaty należności pieniężnych, zwłaszcza w kontekście ryzyka prowadzenia działalności gospodarczej i utraty płynności finansowej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej, a jego zastosowanie wymaga indywidualnej oceny okoliczności faktycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe zasady dotyczące wstrzymania wykonania decyzji administracyjnych, co jest istotne dla praktyków prawa. Pokazuje, jak sąd ocenia argumenty dotyczące płynności finansowej w kontekście ryzyka gospodarczego.

Czy utrata płynności finansowej zawsze uzasadnia wstrzymanie wykonania decyzji? NSA wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 129 668,81 PLN

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I GZ 181/11 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2011-12-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2011-11-21
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Gabriela Jyż /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
V SA/Wa 1042/11 - Wyrok WSA w Warszawie z 2012-03-05
I GSK 1145/12 - Wyrok NSA z 2014-01-21
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
61 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Gabriela Jyż po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia "T." Sp. z o.o. w W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 29 września 2011 r., sygn. akt V SA/Wa 1042/11 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi "T." Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] w przedmiocie wymierzenia opłaty manipulacyjnej dodatkowej postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z 29 września 2011 r., sygn. akt V SA/Wa 1042/11, odmówił "T." Sp. z o.o. w W. (dalej: Spółka) wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. z [...] marca 2011 r., [...] w przedmiocie wymierzenia opłaty manipulacyjnej dodatkowej.
Ze stanu faktycznego sprawy przyjętego przez Sąd I instancji wynika, że 12 kwietnia 2011 r. Spółka wniosła do WSA skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] marca 2011 r. wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku wskazano m.in., iż wykonanie decyzji skutkować będzie trudnymi do odwrócenia konsekwencjami w postaci pozbawienia płynności finansowej Spółki, niezbędnej do bieżącego regulowania należności, w tym również z tytułu wynagrodzeń pracowników.
Sąd I instancji, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji wskazując, iż wniosek skarżącej Spółki zawiera uzasadnienie, jednakże podniesione w nim argumenty nie pozwalają uznać, że wykonanie zaskarżonej decyzji naraża Spółkę na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wskazanie, iż nałożona opłata manipulacyjna w wysokości 129.668,81 zł pozbawić może płynności finansowej, do bieżącego regulowania należności w tym również z tytułu wynagrodzeń pracowników, nie może stanowić w ocenie WSA samoistnej przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Gołosłowne twierdzenie, że natychmiastowe wykonanie decyzji skutkować będzie trudnymi do odwrócenia konsekwencjami w postaci pozbawienia płynności finansowej prowadzonej przez skarżącą działalności, niezbędnej do bieżącego regulowania należności, jako wypełnienie ustawowej przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania decyzji.
Prezes Zarządu Spółki "T." złożył zażalenie na powyższe postanowienie domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia na rzecz Spółki kosztów postępowania oraz zarzucając mu naruszenie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a.) poprzez błędne przyjęcie, iż w niniejszej sprawie nie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody dla Spółki, ponadto art. 10 i art. 91 § 3 w zw. z art. 61 § 5 p.p.s.a. poprzez zaniechanie przez WSA rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na posiedzeniu jawnym oraz zaniechaniu zarządzenia stawiennictwa skarżącej Spółki, podczas gdy w razie wątpliwości, w celu dokładniejszego wyjaśnienia sprawy, Sąd I instancji może zarządzić stawienie się stron lub jednej z nich osobiście albo przez pełnomocnika.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego bądź wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Wprowadzona w omawianym przepisie ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z art. 61 § 1 p.p.s.a., w myśl której wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności.
Skoro sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04, niepubl.).
Zawarty w skardze Spółki wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji został krótko uzasadniony, poprzez wskazanie, że natychmiastowe wykonanie decyzji skutkowałoby trudnymi do odwrócenia konsekwencjami, w postaci pozbawienia płynności finansowej Spółki, niezbędnej do bieżącego regulowania należności, w tym również z tytułu wynagrodzeń pracowników. W tej sytuacji Sąd pierwszej instancji zgodnie z prawem odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, skoro do dnia rozpatrzenia omawianego wniosku strona nie wskazała istotnych okoliczności, które w kontekście przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. uzasadniałyby zastosowanie ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Warto również podkreślić, iż skarżąca Spółka nie dołączyła dokumentacji potwierdzających swoją sytuację finansową.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, pomimo uzupełniania argumentacji uzasadniającej wstrzymanie wykonania decyzji, na Spółkę nałożona jest opłata manipulacyjna dodatkowa, w kwocie 129.668,81 i w ocenie NSA wymaga podkreślenia, że wykonanie decyzji nakładającej na stronę obowiązek uiszczenia należności pieniężnej tylko w wyjątkowych przypadkach jest źródłem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Zapłata oznaczonej w decyzji należności ma charakter odwracalny. W przypadku uchylenia zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji uiszczona należność podlega zwrotowi. Z tej też przyczyny strona domagająca się wstrzymania wykonania decyzji nakładającej obowiązek zapłaty należności pieniężnej obowiązana jest wykazać, że występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie jej wniosku.
Zdaniem NSA wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji został sporządzony przez profesjonalnego pełnomocnika, który powinien wiedzieć o konieczności jego szczególnego uzasadnienia. NSA dostrzega jednak, że wskazany niedostatek wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji został uzupełniony w zażaleniu, gdzie strona wskazała okoliczności, które jej zdaniem uprawdopodabniają niebezpieczeństwo wystąpienia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, w związku z wykonaniem zaskarżonej decyzji. Jednak z przedstawionych przez stronę informacji i dokumentów nie wynika, aby takie szczególne okoliczności w niniejszym przypadku występowały. Wskazany w zażaleniu obowiązek ponoszenia wydatków związanych z prowadzoną działalnością nie jest okolicznością szczególną i związany jest z ryzykiem prowadzenia działalności gospodarczej. Z dołączonej do zażalenia dokumentacji wynika, że Spółka zawiesiła działalność gospodarczą, jednak w ocenie NSA nie jest to jednak sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Ponadto należy dodać, iż sąd ma prawną możliwość zmiany bądź uchylenia w każdym czasie, z urzędu lub na żądanie skarżącego, własnego postanowienia w sprawie wstrzymania wykonania aktu, w sytuacji wykazania zmiany okoliczności, które warunkowały jego podjęcie.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI