I GZ 12/20

Naczelny Sąd Administracyjny2020-02-11
NSArolnictwoŚredniansa
rolnictwopłatnościmłodzi rolnicyskarga kasacyjnapostępowanie administracyjneNSAWSAbraki formalnedoręczenie

NSA uchylił postanowienie WSA o odrzuceniu skargi kasacyjnej, uznając, że wątpliwości co do doręczenia wezwania do uzupełnienia braków formalnych powinny przemawiać na korzyść strony.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę kasacyjną z powodu nieuzupełnienia braków formalnych, tj. niepodania numeru PESEL. Pełnomocnik skarżącego wniósł zażalenie, twierdząc, że nie otrzymał wezwania do uzupełnienia braków formalnych, a jedynie wezwanie do uiszczenia wpisu. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wątpliwości co do doręczenia wezwania powinny przemawiać na korzyść strony, zwłaszcza że wpis został uiszczony w terminie, i uchylił zaskarżone postanowienie.

Sprawa dotyczyła zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odrzuciło skargę kasacyjną S. B. od wyroku WSA w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu ułatwienia startu młodym rolnikom. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę, ponieważ pełnomocnik skarżącego, mimo wezwania do uzupełnienia braków formalnych (wskazania numeru PESEL) w wyznaczonym terminie, nie uczynił tego. Pełnomocnik skarżącego złożył zażalenie, argumentując, że przesyłka sądowa zawierała jedynie wezwanie do uiszczenia wpisu, a nie wezwanie do uzupełnienia braków formalnych. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, uznał, że kluczową kwestią jest ustalenie, czy pełnomocnik otrzymał oba wezwania. Sąd podkreślił, że podczas odbioru przesyłki nie ma wystarczająco czasu na weryfikację jej zawartości, a potwierdzenie odbioru nie daje pewności co do faktycznej zawartości koperty. NSA zauważył, że wpis od skargi kasacyjnej został uiszczony w terminie, co sugeruje, że strona była zainteresowana biegiem sprawy. W ocenie NSA, dowodowo niemożliwe jest jednoznaczne wykazanie, czy przesyłka zawierała oba pisma. Przyjął jednak, że skoro wpis został uiszczony, prawdopodobne jest, że wezwanie do uzupełnienia braków formalnych nie zostało doręczone z niewiadomych przyczyn. Sąd uznał, że wątpliwości w tej sytuacji powinny przemawiać na korzyść strony, umożliwiając jej skorzystanie z konstytucyjnego prawa do sądu. Dodatkowo, NSA zwrócił uwagę na praktykę wysyłania odrębnych wezwań, co zwiększa ryzyko pomyłki, sugerując, że lepszym rozwiązaniem byłoby wysyłanie jednego pisma z wyszczególnieniem wszystkich braków do uzupełnienia lub doręczanie odrębnych pism w oddzielnych przesyłkach. W konsekwencji, NSA uwzględnił zażalenie i uchylił zaskarżone postanowienie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli istnieją uzasadnione wątpliwości co do faktycznego doręczenia obu wezwań, a strona wykazała się aktywnością w zakresie innych obowiązków.

Uzasadnienie

NSA uznał, że wątpliwości co do doręczenia wezwania do uzupełnienia braków formalnych, zwłaszcza gdy wpis został uiszczony w terminie, powinny przemawiać na korzyść strony. Podkreślono, że dowodowo trudne jest udowodnienie zawartości przesyłki, a praktyka wysyłania odrębnych wezwań w jednej kopercie zwiększa ryzyko pomyłki.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (3)

Główne

p.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA uwzględnił zażalenie na podstawie tego przepisu.

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA uwzględnił zażalenie na podstawie tego przepisu.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 178

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę kasacyjną na podstawie tego przepisu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pełnomocnik skarżącego nie otrzymał wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej. Wątpliwości co do doręczenia wezwań powinny przemawiać na korzyść strony. Uiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej w terminie świadczy o zainteresowaniu strony biegiem sprawy.

Godne uwagi sformułowania

Wobec tego, nie ma żadnej pewności, czy skarżący (jego pełnomocnik) otrzymał dwa wezwania, szczególnie wobec okoliczności, że wpis od skargi kasacyjnej uiszczono w wyznaczonym terminie. Dowodowo niemożliwe jest wykazanie, że przesyłka rzeczywiście zawierała wskazane na zwrotce pisma, lub ich nie zawierała - jak dowodzi strona. Za takim rozstrzygnięciem wątpliwości na korzyść strony przemawia, w tym konkretnym przypadku, umożliwienie stronie zainteresowanej ochroną swych praw skorzystanie w pełni z konstytucyjnego prawa do sądu. Zasadnym jest wzywanie o uzupełnienie wszystkich braków na jednym formularzu.

Skład orzekający

Henryk Wach

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących doręczania wezwań do uzupełnienia braków formalnych w postępowaniu sądowoadministracyjnym oraz zasady rozstrzygania wątpliwości na korzyść strony."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z doręczeniem pism sądowych i brakiem PESEL. Praktyka sądów w zakresie doręczania pism może ewoluować.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje praktyczne problemy związane z doręczaniem pism sądowych i potencjalne pułapki proceduralne, które mogą prowadzić do utraty prawa do sądu. Jest to istotne dla prawników procesowych.

Czy brak numeru PESEL w skardze kasacyjnej to zawsze powód do jej odrzucenia? NSA wyjaśnia.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I GZ 12/20 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2020-02-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-01-13
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Henryk Wach /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi kasacyjnej
Sygn. powiązane
V SA/Wa 1833/18 - Wyrok WSA w Warszawie z 2019-03-26
I GSK 623/20 - Wyrok NSA z 2024-04-12
Skarżony organ
Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1302
art. 178
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Henryk Wach po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia S. B. na postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 września 2019 r., sygn. akt V SA/Wa 1833/18 w zakresie odrzucenia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi S. B. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] sierpnia 2018 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu ułatwienia startu młodym rolnikom postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z 25 września 2019 r., V SA/Wa 1833/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną S. B. od wyroku WSA w Warszawie z 26 marca 2019 r. w sprawie z jego skargi na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] sierpnia 2018 r., w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu ułatwienia startu młodym rolnikom.
Jak wskazano w uzasadnieniu postanowienia, na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału V Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 4 lipca 2019 r. wezwano stronę do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej w terminie siedmiu dni, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej, przez wskazanie numeru PESEL. Jednocześnie, zarządzeniem z 4 lipca 2019 r. zobowiązano stronę do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej.
Z akt sprawy wynika, że przesyłkę z 23 lipca 2019 r. zawierającą: wezwanie do usunięcia braków skargi kasacyjnej (przez wskazanie numeru PESEL) oraz odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, doręczono pełnomocnikowi skarżącego 8 sierpnia 2019 r. (k. 63 akt sądowych). Wpis uiszczono 9 sierpnia 2019r.
Odrzucając skargę kasacyjną na podstawie art. 178 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej: p.p.s.a.) sąd pierwszej instancji uznał, że pełnomocnik skarżącego - będąc prawidłowo wezwanym do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej - w wyznaczonym terminie nie wskazał numeru PESEL strony.
Pełnomocnik skarżącego złożył zażalenie na powyższe postanowienie wskazując, że przesyłka sądowa zawierała jedynie wezwanie do uiszczenia wpisu. Nie było w niej natomiast wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej, poprzez wskazanie numeru PESEL skarżącego .
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
W rozpoznawanej sprawie kwestią zasadniczą jest to czy pełnomocnik skarżącego w jednej kopercie wraz z odpisem zarządzenia w przedmiocie uiszczenia wpisu otrzymał wezwanie do uzupełnienia braków formalnych wniesionej skargi kasacyjnej poprzez wskazanie numeru PESEL skarżącego w terminie siedmiu dni od daty doręczenia, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej.
W związku z powyższym na wstępie podkreślić należy, iż podczas pokwitowania odbioru przesyłek u listonosza nie ma wystarczającej ilości czasu na konfrontowanie treści poświadczenia z zawartością tejże przesyłki. Tym samym, jedynie z treści potwierdzenia zwrotnego wynika, iż w przesyłce sądowej (w kopercie) były wszystkie wskazane dokumenty (por. postanowienia NSA: z 25 września 2018 r., II GZ 323/18; z 8 maja 2019 r., II GZ 68/19; publik. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wobec tego, nie ma żadnej pewności, czy skarżący (jego pełnomocnik) otrzymał dwa wezwania, szczególnie wobec okoliczności, że wpis od skargi kasacyjnej uiszczono w wyznaczonym terminie.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, dowodowo niemożliwe jest wykazanie, że przesyłka rzeczywiście zawierała wskazane na zwrotce pisma, lub ich nie zawierała - jak dowodzi strona. W obu przypadkach jest to domniemanie, które można jedynie uprawdopodobnić. Z doświadczenia życiowego wynika, że racjonalnym działaniem strony zainteresowanej w rozpoznaniu jej sprawy jest wykonywanie wszelkich obowiązków, które są warunkiem nadania sprawie biegu. Logiczne jest także założenie, że strona wykonując obowiązki o większej skali trudności i wymagające od niej większego zaangażowania (uiszczenie wpisu sądowego – dokonanie przelewu na wskazany numer konta bankowego lub wpłata w banku lub na poczcie) nie zaniecha także obowiązków przynajmniej teoretycznie mniej wymagających (wskazanie numeru PESEL strony).
W niniejszej sprawie przyjąć należy, że skoro pełnomocnik uiścił wpis sądowy od skargi kasacyjnej w kwocie 750 zł, następnego dnia po otrzymaniu korespondencji z Sądu, to prawdopodobnym jest, że z niewiadomych powodów nie otrzymał wezwania do uzupełnienia innych braków formalnych skargi kasacyjnej.
Zdaniem NSA za takim rozstrzygnięciem wątpliwości na korzyść strony przemawia, w tym konkretnym przypadku, umożliwienie stronie zainteresowanej ochroną swych praw skorzystanie w pełni z konstytucyjnego prawa do sądu. Należy zauważyć, że prawdopodobne jest, iż przesyłka sądowa z niewyjaśnionych przyczyn nie zawierała wezwania do wskazania numeru PESEL skarżącego. Zaistniałe wątpliwości nie mogą obciążać strony, która zainteresowana obroną swych praw i dopełniła pozostałych obowiązków wynikających z nadesłanej korespondencji.
Należy wskazać, że zasadnym jest wzywanie o uzupełnienie wszystkich braków na jednym formularzu. Sporządzenie dwóch osobnych wezwań, na dwóch oddzielnych kartkach – gdy wysyłane są w jednej kopercie tego samego dnia - zwiększa prawdopodobieństwo, że jedno z takich pism przypadkowo nie zostanie włożone do koperty. Wysłanie jednego pisma ze wskazaniem - w punktach - jakie braki strona ma uzupełnić usunie wątpliwości, czy wezwanie o uzupełnienie tego konkretnego braku znajdowało się w kopercie czy nie, tym bardziej, że rygor w każdym przypadku jest taki sam. Decydując się natomiast na sporządzanie odrębnych pism/zarządzeń należy konsekwentnie doręczać je w oddzielnych przesyłkach, co zniweluje ewentualne pomyłki i umożliwi stronom postępowania i sądowi jednoznaczne ustalenie zawartości tych przesyłek.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. zażalenie uwzględnił i uchylił zaskarżone nim postanowienie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI