I GZ 12/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie WSA o przywróceniu terminu do uiszczenia wpisu od skargi, uznając, że uchybienie terminu przez spółkę było zawinione przez jej pełnomocnika.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku przywrócił spółce termin do uiszczenia wpisu od skargi, uznając, że uchybienie nastąpiło bez winy strony z powodu choroby Prezesa Zarządu. Dyrektor Izby Celnej złożył zażalenie, argumentując, że spółka, jako przedsiębiorca z profesjonalnym pełnomocnikiem, powinna wykazać się podwyższoną starannością. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie WSA, stwierdzając, że ocena winy powinna dotyczyć pełnomocnika, który zaniedbał obowiązek terminowego uiszczenia wpisu, a choroba strony nie zwalnia z tego obowiązku, gdy działa przez pełnomocnika.
Sprawa dotyczy zażalenia Dyrektora Izby Celnej na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, które przywróciło skarżącej spółce termin do uiszczenia wpisu od skargi. WSA uznał, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony, powołując się na chorobę Prezesa Zarządu, który przebywał na zwolnieniu lekarskim. Dyrektor Izby Celnej w zażaleniu podniósł, że spółka, będąc przedsiębiorcą i posiadając profesjonalnego pełnomocnika, powinna wykazać się podwyższoną starannością, a przywrócenie terminu było niezasadne. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, zważył, że zgodnie z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przywrócenie terminu wymaga wykazania braku winy strony w uchybieniu terminu. Sąd podkreślił, że w sytuacji, gdy strona jest reprezentowana przez pełnomocnika, ocena zasadności przywrócenia terminu powinna uwzględniać staranność pełnomocnika. NSA stwierdził, że wezwanie do uiszczenia wpisu zostało skutecznie doręczone pełnomocnikowi, a wpis został uiszczony po terminie. Sąd uznał, że przyczyny uchybienia terminu wskazane przez pełnomocnika świadczą o jego zawinionej bezczynności i niedołożeniu należytej staranności. Choroba strony działającej osobiście może uzasadniać przywrócenie terminu, ale nie w sytuacji, gdy strona jest reprezentowana przez pełnomocnika, na którym spoczywa obowiązek działania z należytą starannością. NSA zwrócił również uwagę na fakt, że zaświadczenie lekarskie dla Prezesa Spółki zostało wystawione z datą wsteczną i zawierało adnotację "chory może chodzić". W konsekwencji, NSA uchylił zaskarżone postanowienie WSA i oddalił wniosek spółki o przywrócenie terminu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, choroba strony działającej osobiście może uzasadniać przywrócenie terminu, ale nie w sytuacji, gdy strona jest reprezentowana przez pełnomocnika, na którym spoczywa obowiązek działania z należytą starannością.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że w przypadku reprezentacji przez pełnomocnika, ocena winy w uchybieniu terminu powinna dotyczyć pełnomocnika, a nie strony. Pełnomocnik ma obowiązek zapewnić terminowe wykonanie czynności procesowych, a zaniedbania osób, którymi się posługuje, obciążają stronę.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (5)
Główne
p.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 197
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 85
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Czynność procesowa podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna.
p.p.s.a. art. 86
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przewiduje możliwość przywrócenia uchybionego terminu.
p.p.s.a. art. 65 § § 7
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Jeżeli ustanowiono pełnomocnika, doręczenia należy dokonać tej osobie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Profesjonalny pełnomocnik spółki zaniedbał obowiązek terminowego uiszczenia wpisu sądowego. Choroba Prezesa Zarządu nie zwalnia spółki z obowiązku działania z należytą starannością przez pełnomocnika. Doręczenie wezwania do uiszczenia wpisu było skuteczne wobec pełnomocnika.
Odrzucone argumenty
Choroba Prezesa Zarządu spółki uzasadniała przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego (argument WSA).
Godne uwagi sformułowania
W sytuacji gdy strona jest reprezentowana przez pełnomocnika, przy ocenie zasadności przywrócenia terminu należy mieć na uwadze zachowanie należytej staranności przez tegoż pełnomocnika. Choroba strony działającej osobiście może uzasadniać przywrócenie terminu, ale z wykluczeniem przypadku gdy jest reprezentowana przez pełnomocnika, bowiem na nim spoczywa obowiązek działania z taką starannością, jakby działał we własnym interesie. Zaniedbania osób, którymi posłużyła się strona (pełnomocników, pracowników kancelaryjnych) powodują, że nie można uznać braku jej winy w uchybieniu terminu.
Skład orzekający
Jerzy Sulimierski
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że profesjonalny pełnomocnik odpowiada za terminowe wykonanie czynności procesowych, a jego zaniedbania obciążają stronę, nawet jeśli strona powołuje się na chorobę."
Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których strona jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika i występuje o przywrócenie terminu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę odpowiedzialności profesjonalnego pełnomocnika za terminowość działań procesowych, co jest kluczowe dla praktyków.
“Pełnomocnik zawinił, spółka straciła termin. NSA wyjaśnia, kto odpowiada za błędy w sądzie.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI GZ 12/06 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2006-02-15 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-01-26 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Jerzy Sulimierski /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celnych Hasła tematyczne Celne postępowanie Celne prawo Skarżony organ Dyrektor Izby Celnej Treść wyniku Uchylono zaskarżone postanowienie i oddalono wniosek o przywrócenie terminu Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 188 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Sulimierski po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Dyrektora Izby Celnej w Gdyni na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 21 grudnia 2005 r., sygn. akt III SA/Gd 621/05 o przywróceniu terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Gdyni z dnia [...] sierpnia 2005 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe p o s t a n a w i a: uchylić zaskarżone postanowienie i oddalić wniosek [...] Sp. z o.o. w W. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi Uzasadnienie P O S T A N O W I E N I E Dnia 15 lutego 2006 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Sulimierski po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Dyrektora Izby Celnej w Gdyni na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 21 grudnia 2005 r., sygn. akt III SA/Gd 621/05 o przywróceniu terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Gdyni z dnia [...] sierpnia 2005 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe p o s t a n a w i a: uchylić zaskarżone postanowienie i oddalić wniosek [...] Sp. z o.o. w W. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi U Z A S A D N I E N I E Postanowieniem z dnia 21 grudnia 2005 r., sygn. akt III SA/Gd 621/05 WSA w Gdańsku przywrócił skarżącej [...] Sp. z o.o. w W. termin do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Gdyni z dnia [...] sierpnia 2005 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe, z następującym uzasadnieniem. [...] Sp. z o. o. wniosła skargę do WSA w Gdańsku na w/w decyzję Dyrektora Izby Celnej w Gdyni. W dniu 21 listopada 2005 r. doręczono pełnomocnikowi skarżącej – radcy prawnemu P. K., na adres wskazany w skardze – wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wpis został uiszczony po upływie terminu – w dniu 2 grudnia 2005 r. Pełnomocnik skarżącej wystąpił pismem z dnia 6 grudnia 2005 r. z wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi podając, że Prezes skarżącej Spółki z uwagi na pogarszający się stan zdrowia "noszący znamiona depresji" nie uiścił wpisu sądowego w wyznaczonym terminie, gdyż przebywał na zwolnieniu lekarskim, wystawionym przez Poradnię [...] na okres od 25 listopada do 8 grudnia 2005 r., które zostało załączone do wniosku o przywrócenie terminu. Ponadto pełnomocnik skarżącej podkreślił, iż nie miał możliwości uregulowania wpisu w terminie, bowiem pozostawał w przekonaniu, że skarżąca została skutecznie powiadomiona o zobowiązaniu Sądu i brak jest jakichkolwiek ograniczeń z jego strony w realizacji nałożonego obowiązku. WSA w Gdańsku przywracając skarżącej termin do uiszczenia wpisu uznał, że okoliczności wskazane przez wnioskującego w pełni uzasadniają jego przywrócenie. W ocenie Sądu skarżąca uprawdopodobniła, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Stan zdrowia w jakim znajdował się Prezes Spółki w okresie biegu terminu do uiszczenia wpisu, w ocenie WSA, wyklucza przypisanie skarżącej winy w uchybieniu terminu. Sąd uznał, iż pełnomocnik skarżącej uprawdopodobnił zatem, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy skarżącej. Dyrektor Izby Celnej w Gdyni złożył zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższe postanowienie i podniósł, że w niniejszej sprawie termin został skarżącej przywrócony z naruszeniem przepisu art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. W uzasadnieniu zażalenia organ stwierdził, że strona jest przedsiębiorcą, od którego wymagana jest podwyższona staranność przy dokonywaniu różnego rodzaju działań, oraz że skarżący posiada profesjonalnego pełnomocnika, który reprezentuje go w postępowaniu przed sądem. W ocenie składającego zażalenie przywrócenie terminu było niezasadne, gdyż skarżąca Spółka nie wykazała braku winy w uchybieniu terminu. Podniósł również, że zwolnienie lekarskie Prezesa Zarządu zostało wystawione na okres od 25 listopada do 8 grudnia 2005 r., a jego choroba nie przeszkodziła skarżącej w dokonaniu wpisu w dniu 2 grudnia 2005 r. W odpowiedzi na zażalenie [...] Sp. z o.o. w W. wniosła o jego oddalenie w całości, jako bezzasadnego o i zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepis art. 85 p.p.s.a. stanowi, że czynność procesowa podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Z kolei w przepisach art. 86 i następnych p.p.s.a. ustawodawca przewidział możliwość przywrócenia uchybionego terminu. Jednocześnie określił przesłanki, których istnienie pozwala na przywrócenie terminu. Z wymienionych powyżej przepisów wynika, że powinny być spełnione dwie podstawowe przesłanki, by wniosek o przywrócenie terminu mógł być uwzględniony, a mianowicie: brak winy strony w uchybieniu terminu oraz powstanie ujemnych dla strony skutków procesowych. Wymaga podkreślenia, że warunkiem dopuszczalności przywrócenia uchybionego terminu jest uprawdopodobnienie przez stronę, że mimo całej staranności nie mogła dokonać czynności w terminie, to znaczy, że zachodziły przeszkody od niej niezależne oraz istniejące w czasie biegu terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej. Zgodnie z art. 65 § 7 p.p.s.a. jeżeli ustanowiono pełnomocnika, doręczenia należy dokonać tej osobie, co też uczynił Sąd I instancji. Zatem bez znaczenia jest przekonanie pełnomocnika strony, że "skarżąca została skutecznie powiadomiona o zobowiązaniu Sądu". Wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi zostało skutecznie doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu 21 listopada 2005 r. Tym samym pismem z dnia 14 listopada 2005 r. (k. 29 akt sądowych) Sąd wezwał pełnomocnika skarżącej do uiszczenia opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa. Z akt sprawy wynika, że pełnomocnik skarżącej wraz z pismem z dnia 28 listopada 2005 r. przesłał do Sądu odpis pełnomocnictwa zaopatrzonego w znaki opłaty skarbowej, a więc wykonał tylko część wezwania Sądu w wyznaczonym terminie (k. 32-33 akt sądowych). Wpis od skargi został natomiast uiszczony w dniu 2 grudnia 2005 r. (k. 31 akt sądowych). W sytuacji gdy strona jest reprezentowana przez pełnomocnika, przy ocenie zasadności przywrócenia terminu należy mieć na uwadze zachowanie należytej staranności przez tegoż pełnomocnika (por. wyrok SN z dnia 21 lutego 2002 r., I PKN 903/00, Prokuratura i Prawo 2003, nr 15, poz. 39, postanowienie z dnia 10 maja 2004 r., FZ 7/04 niepublikowane). To pełnomocnik powinien zapewnić terminowe uiszczenie wpisu sądowego i nie może powoływać na brak winy strony uzasadniając ten fakt jej stanem zdrowia. Choroba strony działającej osobiście może uzasadniać przywrócenie terminu, ale z wykluczeniem przypadku gdy jest reprezentowana przez pełnomocnika, bowiem na nim spoczywa obowiązek działania z taką starannością, jakby działał we własnym interesie. Przedstawione przez pełnomocnika skarżącej przyczyny uchybienia terminu świadczą o jego zawinionej bezczynności i niedołożeniu należytej staranności w wykonaniu całości wezwania Sądu w terminie. Stan zdrowia Prezesa spółki, wbrew stanowisku Sądu I instancji, nie miał w okolicznościach niniejszej sprawy żadnego znaczenia dla ustalenia winy lub jej braku przy uchybieniu terminu. Oceny te należało odnieść do pełnomocnika strony. Zaniedbania osób, którymi posłużyła się strona (pełnomocników, pracowników kancelaryjnych) powodują, że nie można uznać braku jej winy w uchybieniu terminu (por. postanowienie SN z dnia 12 marca 1999 r., I PKN 76/99, OSN z 2000 r., nr 11, poz. 431). Jedynie na marginesie wypada zauważyć, że zaświadczenie lekarskie wystawione zostało Prezesowi Spółki w dniu 2 grudnia 2005 r. (tj. w dniu uiszczenia wpisu), z datą wsteczną od 25.11.05 r. do 08.12.05 r., przy czym w rubryce 5 zanotowano "chory może chodzić" . Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności na podstawie art. 188 w zw. z art. 197 p.p.s.a. orzeczono jak w postanowieniu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI