Orzeczenie · 2026-03-26

I GZ 105/26

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-03-26
NSAAdministracyjneWysokansa
transport drogowymandat karnynależnościrozłożenie na ratyumorzeniewłaściwość sąduGITDNSAWSA

Sprawa dotyczyła zażalenia J.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie (WSA), który stwierdził swoją niewłaściwość do rozpoznania skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD) w przedmiocie odmowy umorzenia lub rozłożenia na raty należności z tytułu mandatu karnego kredytowanego. WSA w Krakowie uznał, że właściwy do rozpoznania sprawy jest WSA w Warszawie, ponieważ sprawa dotyczyła należności z ustawy o finansach publicznych, a nie kar pieniężnych z ustawy o transporcie drogowym, do których stosuje się rozporządzenie o przekazaniu spraw. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) uchylił postanowienie WSA. NSA wskazał, że zgodnie z art. 13 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), Prezydent RP może przekazać rozpoznawanie spraw określonego rodzaju innym WSA. Rozporządzenie z 15 maja 2012 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie przekazania spraw GITD stanowi, że rozpoznawanie spraw dotyczących kar pieniężnych z art. 92a ustawy o transporcie drogowym przekazuje się WSA właściwym ze względu na miejsce zamieszkania strony. NSA przyjął szerokie rozumienie pojęcia 'sprawy dotyczące nałożenia kar pieniężnych', obejmujące również sprawy pochodne, takie jak rozłożenie na raty czy umorzenie należności wynikających z tych kar. Sąd uznał, że taka wykładnia jest zgodna z celem rozporządzenia, jakim jest usprawnienie postępowania i zapewnienie stronom prawa do sądu. W związku z tym, sprawa powinna być rozpoznana przez WSA w Krakowie, a nie przekazana do WSA w Warszawie. NSA uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie właściwości miejscowej WSA w sprawach dotyczących rozłożenia na raty lub umorzenia należności z tytułu kar pieniężnych nałożonych przez organy takie jak GITD, w kontekście przepisów o przekazaniu spraw.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z rozporządzeniem dotyczącym przekazania spraw GITD i interpretacji pojęcia 'sprawy dotyczące nałożenia kar pieniężnych'.

Zagadnienia prawne (1)

Czy sprawa dotycząca odmowy umorzenia lub rozłożenia na raty należności z tytułu mandatu karnego kredytowanego, nałożonego przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego, podlega przekazaniu do rozpoznania innemu wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu na podstawie rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 15 maja 2012 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie przekazania rozpoznawania innym WSA niektórych spraw z zakresu działania GITD?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sprawy dotyczące rozłożenia na raty należności z tytułu kar pieniężnych nałożonych przez GITD powinny być rozpoznawane przez WSA właściwe miejscowo według miejsca zamieszkania strony.

Uzasadnienie

Sąd przyjął szerokie rozumienie pojęcia 'sprawy dotyczące nałożenia kar pieniężnych', obejmujące również sprawy pochodne, takie jak rozłożenie na raty lub umorzenie należności wynikających z tych kar. Taka wykładnia jest zgodna z celem rozporządzenia, jakim jest usprawnienie postępowania i zapewnienie stronom prawa do sądu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżone postanowienie WSA w Krakowie o stwierdzeniu swojej niewłaściwości i przekazaniu sprawy do WSA w Warszawie.

Przepisy (11)

Główne

p.p.s.a. art. 59 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 13 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 13 § 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 15 maja 2012 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania Głównego Inspektora Transportu Drogowego § 1

u.t.d. art. 92a

Ustawa o transporcie drogowym

Pomocnicze

u.f.p. art. 60 § 7

Ustawa o finansach publicznych

u.f.p. art. 61 § 1

Ustawa o finansach publicznych

u.f.p. art. 64

Ustawa o finansach publicznych

u.f.p. art. 55

Ustawa o finansach publicznych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawy dotyczące rozłożenia na raty należności z tytułu kar pieniężnych nałożonych przez GITD podlegają szerokiemu rozumieniu przepisów rozporządzenia o przekazaniu spraw, co oznacza, że powinny być rozpoznawane przez WSA właściwe miejscowo według miejsca zamieszkania strony. • Wykładnia przepisów powinna uwzględniać celowość wprowadzenia rozporządzenia, jakim jest usprawnienie postępowania i zapewnienie stronom prawa do sądu.

Odrzucone argumenty

WSA w Krakowie błędnie przyjął wąskie rozumienie przepisów rozporządzenia, wyłączając z przekazania sprawy dotyczące rozłożenia na raty należności z kar pieniężnych.

Godne uwagi sformułowania

szerokie ujęcie tych spraw, jak przyjął to Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 11 kwietnia 2018 r. sygn. akt I GZ 76/18, to również sprawy pośrednio powiązane z wymierzaniem kary za naruszenie przepisów o transporcie drogowym, takie jak rozłożenie na raty wymierzonych kar. • Oczywistym następstwem przekazania spraw z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pozostałym, właściwym według rozporządzenia miejscowo ze względu na siedzibę lub miejsce zamieszkania strony wojewódzkim sądom administracyjnym będzie szybsze rozpoznanie spraw w postępowaniu sądowoadministracyjnym I instancji, dogodniejszy dla stron dostęp do sądów rozpoznających ich sprawy i pełniejsza realizacja konstytucyjnej zasady prawa do sądu, która obejmuje również prawo do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP).

Skład orzekający

Beata Sobocha-Holc

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości miejscowej WSA w sprawach dotyczących rozłożenia na raty lub umorzenia należności z tytułu kar pieniężnych nałożonych przez organy takie jak GITD, w kontekście przepisów o przekazaniu spraw."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z rozporządzeniem dotyczącym przekazania spraw GITD i interpretacji pojęcia 'sprawy dotyczące nałożenia kar pieniężnych'.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy praktycznego problemu ustalenia właściwości sądu w sprawach administracyjnych, co jest istotne dla prawników procesowych. Szerokie rozumienie przepisów przez NSA pokazuje, jak sądy interpretują przepisy dla dobra strony.

Który sąd rozpatrzy Twoją sprawę o raty za mandat? NSA wyjaśnia!

Sektor

transportowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst