I GZ 100/05

Naczelny Sąd Administracyjny2005-08-24
NSAAdministracyjneŚredniansa
dług celnywstrzymanie wykonania decyzjiprawo celnepostępowanie sądowoadministracyjneNSAWSAzażalenieszkodaskutki trudne do odwrócenia

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające wstrzymania wykonania decyzji o długu celnym, uznając brak przesłanek znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.

Skarżący F.N. złożył zażalenie na postanowienie WSA w Szczecinie, które odmówiło wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w sprawie długu celnego. Skarżący argumentował trudną sytuacją materialną i rodzinną, groźbą utraty mieszkania i koniecznością sprzedaży. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, stwierdzając, że skarżący nie wykazał przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, a zwrot należności celnej w przypadku uwzględnienia skargi jest możliwy.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie F.N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, które odmówiło wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie długu celnego. WSA uznał, że skarżący nie uprawdopodobnił istnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody ani trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący podniósł w zażaleniu, że jest zmuszony sprzedać mieszkanie, aby spłacić dług celny w kwocie 10621,30 zł, nie może uzyskać kredytu z powodu niskich dochodów, a jego rodzina może stracić stałe miejsce zamieszkania, co mogłoby spowodować rezygnację córki z nauki. Dołączył dokumenty potwierdzające trudną sytuację materialną. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, podzielając stanowisko WSA. Sąd wyjaśnił, że art. 61 § 3 p.p.s.a. stanowi wyjątek od zasady, iż wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu, i wymaga wykazania przez skarżącego konkretnych, wyjątkowych zagrożeń. Stwierdził, że trudna sytuacja materialna i rodzinna skarżącego, w tym potencjalna utrata miejsca zamieszkania, nie stanowi wystarczającej przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji, zwłaszcza że w przypadku uwzględnienia skargi możliwe jest zwrot należności celnej. Sąd podkreślił, że wykonanie decyzji organu celnego nie zawsze wiąże się ze szkodą trudną do odwrócenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, trudna sytuacja materialna i rodzinna sama w sobie nie stanowi wystarczającej przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji, jeśli nie wykazano niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że art. 61 § 3 p.p.s.a. wymaga wykazania konkretnych, wyjątkowych zagrożeń, a nie ogólnych trudności finansowych. Możliwość zwrotu należności celnej w przypadku uwzględnienia skargi wyklucza szkodę trudną do odwrócenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (3)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis ten daje sądowi możliwość wstrzymania wykonania aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wymaga to wykazania przez skarżącego konkretnych, wyjątkowych zagrożeń, a nie ogólnych trudności finansowych.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący nie wykazał niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody ani trudnych do odwrócenia skutków wykonania decyzji. Możliwość zwrotu należności celnej w przypadku uwzględnienia skargi wyklucza szkodę trudną do odwrócenia. Trudna sytuacja materialna i rodzinna sama w sobie nie jest wystarczającą przesłanką do wstrzymania wykonania decyzji.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącego dotyczące trudnej sytuacji materialnej i rodzinnej, groźby utraty mieszkania i konieczności sprzedaży.

Godne uwagi sformułowania

niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków sytuacja skarżącego w niniejszej sprawie nie wymaga zastosowania wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym w wypadku ewentualnego uwzględnienia przez Sąd skargi i uchylenia decyzji skarżący może otrzymać zwrot cła

Skład orzekający

Anna Robotowska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wstrzymania wykonania decyzji administracyjnej na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., zwłaszcza w kontekście sytuacji materialnej strony."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w postępowaniu sądowoadministracyjnym; ogólne zasady dotyczące szkody i trudnych do odwrócenia skutków.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe zasady dotyczące wstrzymania wykonania decyzji administracyjnych, co jest istotne dla praktyków. Pokazuje, że ogólne trudności finansowe nie zawsze wystarczają do uzyskania ochrony tymczasowej.

Czy trudna sytuacja finansowa zawsze pozwala na wstrzymanie wykonania decyzji? NSA wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 10 621,3 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I GZ 100/05 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2005-08-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-07-28
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Robotowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne
Celne postępowanie
Celne prawo
Sygn. powiązane
I SA/Sz 4/05 - Wyrok WSA w Szczecinie z 2006-02-08
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Anna Robotowska po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2005 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia F. N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 15 czerwca 2005r. sygn. akt II SA/Sz 4/05 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi F. N. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Szczecinie z dnia 7 grudnia 2004r. Nr [...] w przedmiocie długu celnego postanawia: oddalić zażalenie U Z A S A D N I E N I E Zaskarżonym postanowieniem z dnia 15 czerwca 2005r. sygn. akt II SA/Sz 4/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w Szczecinie z dnia 7 grudnia 2004r. Nr [...] w przedmiocie długu celnego uznając, że skarżący F. N. nie wykazał istnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.), od których zależy możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Sąd stwierdził, że skarżący nie uprawdopodobnił w swoim wniosku, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, ani nie wskazał, jakie trudne do odwrócenia skutki mogłoby spowodować wykonanie zaskarżonej decyzji, przed rozpatrzeniem wniesionej skargi. W ocenie Sądu podniesione przez skarżącego okoliczności, takie jak niskie dochody oraz konieczność utrzymania członków rodziny, nie stanowią wystarczających przesłanek do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W zażaleniu na to postanowienie F. N. podniósł, że jest zmuszony sprzedać mieszkanie, aby spłacić dług celny w kwocie 10621,30 złotych, oraz że Dyrektor Izby Celnej w Szczecinie nie wyraził zgody na spłacenie długu celnego w ratach. Skarżący stwierdził, że nie może uzyskać kredytu, z uwagi na zbyt niskie dochody, a w przypadku, gdy jego rodzina straci stałe miejsce zamieszkania, prawdopodobnie córka będzie musiała zrezygnować z dalszego toku nauczania. Dołączył zaświadczenie o zarejestrowaniu małżonki skarżącego w Powiatowym Urzędzie Pracy w Stargardzie Szczecińskim, jako bezrobotnej nieposiadającej prawa do zasiłku, oraz zaświadczenie, z którego wynika, że córka skarżącego studiuje w trybie dziennym i pobiera stypendium socjalne w kwocie 215,00 złotych a także zaświadczenie wydane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Stargardzie Szczecińskim, że F. i E. N. złożyli wspólne zeznanie podatkowe za rok 2004, w którym wykazali łączny dochód w kwocie 12.248,80 złotych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. daje sądowi możliwość wstrzymania wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu bądź czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Przesłanka w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody jest utożsamiana z zagrożeniem dla już istniejącej, aktualnej sytuacji gospodarczej (ekonomicznej) strony postępowania administracyjnego. Trudne do odwrócenia skutki powstają zwykle tam, gdzie po wykonaniu decyzji jest niemożliwy powrót do pierwotnego stanu sprawy, np. wskutek nakazanej nią rozbiórki spornego obiektu. W obu sytuacjach chodzi o wyjątkowe zagrożenie odpowiadające szczególnej kategorii ochrony tymczasowej strony postępowania. Tam natomiast, gdzie ich wzruszenie w postępowaniu sądowym przywraca stan zgodny z prawem bez powyższych zagrożeń, sięganie po środki ochrony tymczasowej jest niedopuszczalne. Wprowadzona w omawianym przepisie ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z § 1 tego przepisu, w myśl którego wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Skoro sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to obowiązany jest on wykazać, że wykonanie aktu lub czynności przed rozpoznaniem w tym przypadku skargi może spowodować dla niego skutki, o których mowa wyżej. Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd wyrażony w zaskarżonym postanowieniu, iż skarżący we wniosku z dnia 12 kwietnia 2005r. nie wykazał istnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Skarżący posłużył się jedynie stwierdzeniem, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej i rodzinnej, co nie uzasadnia zaistnienia przesłanek wymienionych w cytowanym przepisie. Zdaniem NSA, powoływanie się przez skarżącego na ewentualną utratę stałego miejsca zamieszkania jest zdarzeniem przyszłym i niepewnym, w szczególności mając na uwadze wysokość wymiaru należności celnych. Podniesione przez skarżącego w zażaleniu okoliczności nie mogą zatem skutecznie zakwestionować prawidłowości przyjętego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny stanowiska w zaskarżonym postanowieniu. Z uwagi na to, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pociąga za sobą dolegliwość finansową, rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia, sytuacja skarżącego w niniejszej sprawie nie wymaga zastosowania wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Należy ponadto wskazać, że wykonanie decyzji organu celnego dotyczącej wymiaru należności celnych nie łączy się w każdym przypadku z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub trudnymi do odwrócenia skutkami, gdyż w wypadku ewentualnego uwzględnienia przez Sąd skargi i uchylenia decyzji skarżący może otrzymać zwrot cła. Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia zażalenia. Zgodnie z art. 197 w zw. z art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Uzasadnienie
P O S T A N O W I E N I E
Dnia 24 sierpnia 2005 r.
Naczelny Sąd Administracyjny
w składzie:
Sędzia NSA Anna Robotowska
po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2005 r.
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej
zażalenia F. N.
na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie
z dnia 15 czerwca 2005r. sygn. akt II SA/Sz 4/05
o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji
w sprawie ze skargi F. N.
na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Szczecinie
z dnia 7 grudnia 2004r. Nr [...]
w przedmiocie długu celnego
postanawia:
oddalić zażalenie
U Z A S A D N I E N I E
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 15 czerwca 2005r. sygn. akt II SA/Sz 4/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w Szczecinie z dnia 7 grudnia 2004r. Nr [...] w przedmiocie długu celnego uznając, że skarżący F. N. nie wykazał istnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.), od których zależy możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Sąd stwierdził, że skarżący nie uprawdopodobnił w swoim wniosku, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, ani nie wskazał, jakie trudne do odwrócenia skutki mogłoby spowodować wykonanie zaskarżonej decyzji, przed rozpatrzeniem wniesionej skargi. W ocenie Sądu podniesione przez skarżącego okoliczności, takie jak niskie dochody oraz konieczność utrzymania członków rodziny, nie stanowią wystarczających przesłanek do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W zażaleniu na to postanowienie F. N. podniósł, że jest zmuszony sprzedać mieszkanie, aby spłacić dług celny w kwocie 10621,30 złotych, oraz że Dyrektor Izby Celnej w Szczecinie nie wyraził zgody na spłacenie długu celnego w ratach. Skarżący stwierdził, że nie może uzyskać kredytu, z uwagi na zbyt niskie dochody, a w przypadku, gdy jego rodzina straci stałe miejsce zamieszkania, prawdopodobnie córka będzie musiała zrezygnować
z dalszego toku nauczania. Dołączył zaświadczenie o zarejestrowaniu małżonki skarżącego w Powiatowym Urzędzie Pracy w Stargardzie Szczecińskim, jako bezrobotnej nieposiadającej prawa do zasiłku, oraz zaświadczenie, z którego wynika, że córka skarżącego studiuje w trybie dziennym i pobiera stypendium socjalne w kwocie 215,00 złotych a także zaświadczenie wydane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Stargardzie Szczecińskim, że Feliks i Elżbieta Niemiec złożyli wspólne zeznanie podatkowe za rok 2004, w którym wykazali łączny dochód w kwocie 12.248,80 złotych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. daje sądowi możliwość wstrzymania wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu bądź czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Przesłanka w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody jest utożsamiana z zagrożeniem dla już istniejącej, aktualnej sytuacji gospodarczej (ekonomicznej) strony postępowania administracyjnego. Trudne do odwrócenia skutki powstają zwykle tam, gdzie po wykonaniu decyzji jest niemożliwy powrót do pierwotnego stanu sprawy, np. wskutek nakazanej nią rozbiórki spornego obiektu. W obu sytuacjach chodzi o wyjątkowe zagrożenie odpowiadające szczególnej kategorii ochrony tymczasowej strony postępowania. Tam natomiast, gdzie ich wzruszenie w postępowaniu sądowym przywraca stan zgodny z prawem bez powyższych zagrożeń, sięganie po środki ochrony tymczasowej jest niedopuszczalne. Wprowadzona w omawianym przepisie ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z § 1 tego przepisu, w myśl którego wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności.
Skoro sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to obowiązany jest on wykazać, że wykonanie aktu lub czynności przed rozpoznaniem w tym przypadku skargi może spowodować dla niego skutki, o których mowa wyżej.
Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd wyrażony w zaskarżonym postanowieniu, iż skarżący we wniosku z dnia 12 kwietnia 2005r. nie wykazał istnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Skarżący posłużył się jedynie stwierdzeniem, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej i rodzinnej, co nie uzasadnia zaistnienia przesłanek wymienionych w cytowanym przepisie.
Zdaniem NSA, powoływanie się przez skarżącego na ewentualną utratę stałego miejsca zamieszkania jest zdarzeniem przyszłym i niepewnym, w szczególności mając na uwadze wysokość wymiaru należności celnych. Podniesione przez skarżącego w zażaleniu okoliczności nie mogą zatem skutecznie zakwestionować prawidłowości przyjętego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny stanowiska w zaskarżonym postanowieniu. Z uwagi na to, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pociąga za sobą dolegliwość finansową, rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia, sytuacja skarżącego w niniejszej sprawie nie wymaga zastosowania wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Należy ponadto wskazać, że wykonanie decyzji organu celnego dotyczącej wymiaru należności celnych nie łączy się w każdym przypadku z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub trudnymi do odwrócenia skutkami, gdyż w wypadku ewentualnego uwzględnienia przez Sąd skargi i uchylenia decyzji skarżący może otrzymać zwrot cła.
Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia zażalenia. Zgodnie z art. 197 w zw. z art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI