I GSK 996/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółka G. Sp. z o.o. została wstępnie uznana za organizację producentów owoców i warzyw. W związku z informacjami o wszczęciu postępowań karnych dotyczących oszustwa na szkodę Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR), w tym przerobienia dokumentów dotyczących faktur VAT stanowiących podstawę wsparcia finansowego, ARiMR wszczęła postępowanie administracyjne w sprawie zawieszenia uznania spółki. Decyzją z 24 lutego 2021 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR zawiesił uznanie, co utrzymał w mocy Prezes ARiMR decyzją z 21 maja 2021 r. Organ odwoławczy powołał się na art. 60 ust. 1 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2017/891, który stanowi, że państwa członkowskie zawieszają uznanie organizacji producentów, które są przedmiotem dochodzenia w związku z zarzutem oszustwa, dopóki zarzut nie zostanie ustalony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 29 listopada 2021 r. oddalił skargę spółki, podzielając stanowisko organów. Sąd podkreślił, że celem przepisu jest ochrona interesów finansowych UE, a samo podejrzenie popełnienia oszustwa daje podstawę do zawieszenia uznania do czasu wyeliminowania zagrożenia. NSA w wyroku z 9 września 2025 r. oddalił skargę kasacyjną spółki, uznając, że wykładnia art. 60 ust. 1 rozporządzenia 2017/891 powinna być autonomiczna i uwzględniać cel ochrony interesów finansowych UE. Sąd stwierdził, że samo prowadzenie dochodzenia karnego w fazie 'ad rem' jest wystarczającą przesłanką do zawieszenia uznania, a nie jest wymagane postawienie zarzutów konkretnym osobom. Podkreślono, że zawieszenie ma charakter tymczasowy i nie jest tożsame z pozbawieniem statusu organizacji. NSA uznał również za niezasadne zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., wskazując, że zakończenie postępowania karnego nie było zagadnieniem wstępnym dla wydania decyzji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 60 ust. 1 rozporządzenia 2017/891 w kontekście wszczęcia postępowania karnego w fazie 'ad rem' jako przesłanki do zawieszenia uznania organizacji producentów rolnych, ochrona interesów finansowych UE.
Dotyczy specyficznej sytuacji organizacji producentów owoców i warzyw w kontekście funduszy UE i postępowań karnych o oszustwo.
Zagadnienia prawne (3)
Czy samo wszczęcie postępowania karnego w fazie 'ad rem' w związku z podejrzeniem popełnienia oszustwa na szkodę funduszy Unii Europejskiej stanowi wystarczającą przesłankę do zawieszenia uznania organizacji producentów owoców i warzyw na podstawie art. 60 ust. 1 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2017/891?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, samo prowadzenie dochodzenia karnego w fazie 'ad rem' jest wystarczającą przesłanką do zawieszenia uznania organizacji producentów, w celu ochrony interesów finansowych UE.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wykładnia art. 60 ust. 1 rozporządzenia 2017/891 powinna być autonomiczna i uwzględniać cel ochrony interesów finansowych UE. Samo podejrzenie popełnienia oszustwa i prowadzenie dochodzenia w tej sprawie jest wystarczające do zawieszenia uznania, niezależnie od tego, czy postawiono już zarzuty konkretnym osobom.
Czy interpretacja art. 60 ust. 1 rozporządzenia 2017/891 powinna być dokonywana w kontekście krajowych przepisów prawa karnego dotyczących faz postępowania przygotowawczego (ad rem vs. ad personam)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, instytucje prawne prawa unijnego mają autonomiczny charakter i powinny być interpretowane w świetle celów prawodawcy unijnego, a nie przepisów krajowych.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że odmienności systemów prawnych państw członkowskich UE wymagają autonomicznej interpretacji prawa unijnego, aby zapewnić jego jednolite stosowanie. Zwrot 'dochodzenia prowadzonego przez organ krajowy' w art. 60 ust. 1 rozporządzenia 2017/891 odnosi się do fazy 'ad rem' i nie determinuje konieczności postawienia zarzutów.
Czy naruszenie zasad postępowania administracyjnego (art. 9, 11, 6, 7, 8, 77 k.p.a.) miało miejsce w sytuacji, gdy organ zawiesił uznanie organizacji producentów na podstawie wszczęcia postępowania karnego w sprawie oszustwa?
Odpowiedź sądu
Nie, naruszenie nie miało miejsca, ponieważ ustalony stan faktyczny (wszczęcie postępowań karnych) był wystarczający do zastosowania art. 60 ust. 1 rozporządzenia 2017/891, a zakończenie postępowania karnego nie było zagadnieniem wstępnym dla wydania decyzji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ prawidłowo ustalił przesłanki do zawieszenia uznania organizacji na podstawie art. 60 ust. 1 rozporządzenia 2017/891. Wszczęcie postępowań karnych w sprawie oszustwa było wystarczające, a wynik tych postępowań nie wpływał na prawidłowość decyzji o zawieszeniu.
Przepisy (18)
Główne
rozporządzenie 2017/891 art. 60 § 1
Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2017/891 z dnia 13 marca 2017 r.
Państwa członkowskie zawieszają płatności i uznanie organizacji producentów lub zrzeszenia organizacji producentów, które są przedmiotem dochodzenia prowadzonego przez organ krajowy w związku z zarzutem oszustwa w odniesieniu do pomocy objętej rozporządzeniem (UE) nr 1308/2013, dopóki zarzut nie zostanie ustalony. Samo prowadzenie dochodzenia w fazie 'ad rem' jest wystarczającą przesłanką.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
k.p.a. art. 97 § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zakończenie postępowania karnego nie było zagadnieniem wstępnym niezbędnym dla wydania zaskarżonej decyzji.
rozporządzenie 2017/891 art. 60 § 2
Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2017/891 z dnia 13 marca 2017 r.
Prawomocne zakończenie postępowania karnego potwierdzające popełnienie oszustwa stanowi przesłankę do wycofania uznania.
rozporządzenie nr 543/2011 art. 115 § 2
Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 543/2011
Poprzednio obowiązujący przepis regulujący podobne przesłanki zawieszenia.
u.o.r.o.w. art. 2 § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw oraz rynku chmielu
Przepis dotyczący organizacji rynków owoców i warzyw.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia wyroku sądu pierwszej instancji.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 204 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania o kosztach postępowania kasacyjnego.
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania o kosztach postępowania kasacyjnego.
rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości art. 14 § 1 pkt 2 lit. a
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Określenie wysokości opłat za czynności radców prawnych.
rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości art. 14 § 1 pkt 1 lit. c
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Określenie wysokości opłat za czynności radców prawnych.
k.k. art. 297 § 1
Kodeks karny
Przepis dotyczący oszustwa.
k.k. art. 286 § 1
Kodeks karny
Przepis dotyczący oszustwa.
k.k. art. 294 § 1
Kodeks karny
Przepis dotyczący oszustwa.
k.k. art. 270 § 1
Kodeks karny
Przepis dotyczący podrobienia dokumentów.
k.k. art. 11 § 2
Kodeks karny
Zbieg przepisów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Samo wszczęcie postępowania karnego w fazie 'ad rem' w związku z podejrzeniem popełnienia oszustwa na szkodę funduszy UE stanowi wystarczającą przesłankę do zawieszenia uznania organizacji producentów. • Wykładnia przepisów prawa unijnego powinna być autonomiczna i uwzględniać cel ochrony interesów finansowych UE. • Zawieszenie uznania organizacji ma charakter tymczasowy i służy ochronie funduszy UE, a nie jest sankcją.
Odrzucone argumenty
Wszczęcie postępowania karnego w fazie 'ad rem' jest niewystarczające do zawieszenia uznania organizacji; wymagane jest postawienie zarzutów. • Organ naruszył zasady postępowania administracyjnego, w tym art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., poprzez brak rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego. • Uzasadnienie decyzji organu odwoławczego było wadliwe, nie wskazując okoliczności uzasadniających zawieszenie uznania.
Godne uwagi sformułowania
ochrona interesów finansowych Unii Europejskiej • autonomiczny charakter instytucji prawnych UE • samo podejrzenie popełnienia przez podmiot oszustwa daje podstawę do zawieszenia uznania grupy do czasu wyeliminowania zagrożenia • zawieszenie uznania organizacji (...) nie jest tożsame z pozbawieniem organizacji statusu (...) lecz czasowe wstrzymanie działania organizacji
Skład orzekający
Anna Apollo
przewodniczący
Grzegorz Dudar
sprawozdawca
Michał Kowalski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 60 ust. 1 rozporządzenia 2017/891 w kontekście wszczęcia postępowania karnego w fazie 'ad rem' jako przesłanki do zawieszenia uznania organizacji producentów rolnych, ochrona interesów finansowych UE."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji organizacji producentów owoców i warzyw w kontekście funduszy UE i postępowań karnych o oszustwo.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu ochrony funduszy unijnych i pokazuje, jak postępowania karne mogą wpływać na działalność gospodarczą, nawet na wczesnym etapie. Jest to istotne dla przedsiębiorców działających w sektorze rolnym i korzystających ze wsparcia UE.
“Oszustwo na szkodę UE? Nawet podejrzenie może zamrozić działalność organizacji rolniczej.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.