I GSK 909/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny odrzucił wniosek o zbadanie niezawisłości i bezstronności sędzi Małgorzaty Grzelak z powodu złożenia go przez nieuprawniony podmiot.
Spółka M. Sp. z o.o. Spółka komandytowa złożyła wniosek o zbadanie niezawisłości i bezstronności sędzi NSA Małgorzaty Grzelak, powołując się na wadliwe powołanie jej na stanowisko przez Prezydenta RP na wniosek neo-KRS oraz wyrok ETPCz w sprawie Dolińska-Ficek i Ozimek przeciwko Polsce. Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił wniosek, uznając, że został złożony przez podmiot nieuprawniony, ponieważ wniosek złożyła spółka M. Sp. z o.o., a nie skarżąca kasacyjnie M. Spółka z o.o. Spółka komandytowa.
Wniosek o zbadanie spełnienia przez sędzię NSA Małgorzatę Grzelak wymogów niezawisłości i bezstronności został złożony przez M. Spółkę z o.o. z siedzibą w G. w związku ze sprawą ze skargi kasacyjnej M. Sp. z o.o. Spółki komandytowej od wyroku WSA w Poznaniu dotyczącego odmowy zwrotu podatku akcyzowego. Wnioskodawca argumentował, że sędzia Grzelak została powołana na stanowisko z naruszeniem Konstytucji RP, ze względu na wadliwe funkcjonowanie Krajowej Rady Sądownictwa (neo-KRS) oraz powołanie jej na wniosek tego organu. Dodatkowo powołano się na wyrok ETPCz w sprawie Dolińska-Ficek i Ozimek przeciwko Polsce, który stwierdził naruszenie prawa do sądu z powodu wadliwej procedury powoływania sędziów do Sądu Najwyższego. Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił wniosek, stwierdzając, że został złożony przez podmiot nieuprawniony. Sąd wskazał, że zgodnie z art. 5a § 3 Prawa o ustroju sądów administracyjnych, uprawnionym do złożenia takiego wniosku jest skarżący lub uczestnik postępowania. W niniejszej sprawie wniosek złożyła spółka M. Sp. z o.o., która nie była stroną ani uczestnikiem postępowania, w przeciwieństwie do skarżącej kasacyjnie M. Spółki z o.o. Spółki komandytowej. Z tego względu, na podstawie art. 5a § 6 Prawa o ustroju sądów administracyjnych, wniosek został odrzucony jako niedopuszczalny.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, podmiot niebędący stroną ani uczestnikiem postępowania nie jest uprawniony do złożenia takiego wniosku.
Uzasadnienie
Sąd odrzucił wniosek, ponieważ został złożony przez spółkę M. Sp. z o.o., która nie była stroną ani uczestnikiem postępowania, podczas gdy uprawnionym do złożenia wniosku jest skarżący lub uczestnik postępowania na prawach strony.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (8)
Główne
pusa art. 5a § 1
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Określa przesłanki stwierdzenia braku niezawisłości i bezstronności sędziego.
pusa art. 5a § 3
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Określa krąg podmiotów uprawnionych do złożenia wniosku o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego.
pusa art. 5a § 6
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Określa skutki złożenia wniosku niespełniającego wymagań formalnych lub złożonego po terminie, w tym odrzucenie wniosku.
Pomocnicze
pusa art. 5a § 4
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Dotyczy sposobu doręczania zawiadomień w kontekście wniosku.
ustawa o KRS z 2017 r.
Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
Przepisy dotyczące sposobu ukonstytuowania i funkcjonowania Krajowej Rady Sądownictwa, kwestionowane przez wnioskodawcę.
Ustawa COVID-19 art. 15 zzs4 § 3
Podstawa do zdjęcia sprawy z wokandy w związku z pandemią.
Konstytucja RP art. 179
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Przepis dotyczący powoływania sędziów.
Konstytucja RP art. 186
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Przepis określający zadania Krajowej Rady Sądownictwa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wniosek został złożony przez podmiot nieuprawniony (M. Sp. z o.o. zamiast M. Sp. z o.o. Sp. k.).
Odrzucone argumenty
Argumenty dotyczące wadliwego powołania sędzi Małgorzaty Grzelak i naruszenia jej niezawisłości i bezstronności (niebadane merytorycznie).
Godne uwagi sformułowania
wniosek złożyła spółka M. Sp. z o.o., która nie jest ani stroną, ani uczestnikiem postępowania na prawach strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym. podlega odrzuceniu, jako niedopuszczalny.
Skład orzekający
Wojciech Kręcisz
przewodniczący
Anna Dumas
członek
Arkadiusz Despot - Mładanowicz
członek
Marian Wolanin
sprawozdawca
Monika Nowicka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty składania wniosków o wyłączenie sędziego w sądach administracyjnych, w szczególności wymóg legitymacji procesowej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji formalnej i nie rozstrzyga merytorycznie kwestii niezawisłości i bezstronności sędziów w kontekście zmian w procedurze nominacyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii ustrojowych związanych z niezawisłością sędziowską i funkcjonowaniem wymiaru sprawiedliwości, choć rozstrzygnięcie zapadło z przyczyn formalnych.
“Wniosek o wyłączenie sędziego odrzucony z powodu błędu formalnego – czy to koniec dyskusji o niezawisłości?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI GSK 909/17 - Postanowienie S NSA Data orzeczenia 2023-11-13 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2017-11-10 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Wojciech Kręcisz /przewodniczący/ Anna Dumas Arkadiusz Despot - Mładanowicz Marian Wolanin /sprawozdawca/ Monika Nowicka Symbol z opisem 6111 Podatek akcyzowy Sygn. powiązane III SA/Po 278/17 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2017-07-13 Skarżony organ Dyrektor Izby Celnej Treść wyniku Odrzucono wniosek Sentencja Dnia 13 listopada 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia NSA Marian Wolanin (spr.) Sędzia NSA Anna Dumas Sędzia NSA Monika Nowicka Sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku M. Sp. z o.o. w G. o zbadanie spełnienia przez sędzię NSA Małgorzatę Grzelak wymogów niezawisłości i bezstronności w sprawie ze skargi kasacyjnej M. Sp. z o.o. Spółki komandytowej w G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 13 lipca 2017 r. sygn. akt III SA/Po 278/17 w sprawie ze skargi M. Sp. z o.o. Spółki komandytowej w G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu z dnia 18 stycznia 2017 r. nr 390000-IAGW.4410.64.2016.KK w przedmiocie odmowy zwrotu podatku akcyzowego postanawia: odrzucić wniosek. Uzasadnienie M. Spółka z o.o. Spółka komandytowa z siedzibą w G. (dalej: skarżąca kasacyjnie), reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 13 lipca 2017 r., sygn. akt III SA/Po 278/17, w przedmiocie odmowy zwrotu podatku akcyzowego. Zarządzeniem z 5 marca 2020 r. Przewodnicząca Wydziału I Izby Gospodarczej Naczelnego Sądu Administracyjnego wyznaczyła rozprawę w sprawie ww. skargi kasacyjnej na dzień 17 kwietnia 2020 r., w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Henryk Wach, sędzia NSA Dariusz Dudra, sędzia del. WSA Arkadiusz Tomczak (spr.). Zarządzeniem Zastępcy Przewodniczącej Wydziału I Izby Gospodarczej NSA z 7 kwietnia 2020 r. zdjęto sprawę z wokandy rozprawy, na podstawie § 1 pkt 1 zarządzenia nr 7 Prezesa NSA z 12 marca 2020 r. w sprawie odwołania rozpraw oraz wstrzymania przyjmowania interesantów i ograniczenia obsad kadrowych w NSA w związku z istotnym zagrożeniem zakażenia wirusem SARS-Cov-2. Zarządzeniem z 29 września 2020 r. Zastępca Przewodniczącej Wydziału I Izby Gospodarczej NSA wyznaczyła rozprawę na dzień 5 listopada 2020 r., w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Dariusz Dudra, sędzia NSA Piotr Piszczek, sędzia del. WSA Piotr Kraczowski (spr.). Zarządzeniem Zastępcy Przewodniczącej Wydziału I Izby Gospodarczej NSA z 26 października 2020 r., na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy COVID-19, zdjęto sprawę z wokandy rozprawy wyznaczonej na 5 listopada 2020 r. i skierowano sprawę na posiedzenie niejawne w tym samym dniu i tym samym składzie. Dnia 3 listopada 2020 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego wpłynęło pismo procesowe skarżącej kasacyjnie, w którym strona sprzeciwiła się rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu niejawnym. Zarządzeniem sędziego sprawozdawcy z 5 listopada 2020 r. zdjęto sprawę z wokandy posiedzenia niejawnego i skierowano ją do rozpoznania na rozprawie. Zarządzeniem z 22 września 2021 r. Przewodnicząca Wydziału I Izby Gospodarczej NSA wyznaczyła rozprawę na dzień 17 listopada 2021 r., w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Dariusz Dudra, sędzia NSA Piotr Piszczek, sędzia del. WSA Piotr Kraczowski (spr.). Postanowieniem wydanym na rozprawie 17 listopada 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny zawiesił postępowanie toczące się przed tym Sądem, w związku z pytaniem prejudycjalnym skierowanym do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie o sygn. akt I FSK 128/21. Zarządzeniem z 18 maja 2023 r. Przewodnicząca Wydziału I Izby Gospodarczej NSA skierowała sprawę na posiedzenie niejawne w dniu 6 czerwca 2023 r., w składzie: sędzia NSA Małgorzata Grzelak celem podjęcia postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Dnia 6 czerwca 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny wydał postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania. Zarządzeniem z 3 października 2023 r. Przewodnicząca Wydziału I Izby Gospodarczej NSA wyznaczyła rozprawę na dzień 15 grudnia 2023 r., w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Dariusz Dudra, sędzia NSA Joanna Wegner, sędzia NSA Małgorzata Grzelak (spr.). W terminie 7 dni od doręczenia skarżącej kasacyjnie zawiadomienia dokonanego na podstawie art. 5a § 4 zdanie trzecie ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492, dalej: pusa), adwokat M. W., reprezentujący M. Spółka z o.o. z siedzibą w G. – jak wynika z treści wniosku - na podstawie art. 5a § 1, 3 i 4 pusa, wniósł między innymi o stwierdzenie występowania przesłanek, o których mowa w art. 5a § 1 pusa u Małgorzaty Grzelak, wyznaczonej do składu rozpoznającego skargę kasacyjną w przedmiocie odmowy zwrotu podatku akcyzowego, to jest o stwierdzenie, że z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jej powołaniu i jej postępowania po powołaniu, Małgorzata Grzelak nie spełnia wymogów niezawisłości i bezstronności - co w okolicznościach sprawy skarżącej kasacyjnie i z uwzględnieniem okoliczności dotyczących skarżącej kasacyjnie i charakteru jej sprawy może doprowadzić do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności, mającego wpływ na wynik sprawy skarżącej kasacyjnie. We wniosku wskazano na następujące okoliczności, które uzasadniają stwierdzenie przesłanek, o których mowa w art. 5a § 1 pusa: - orzekanie i sprawowanie wymiaru sprawiedliwości przez Małgorzatę Grzelak mimo wadliwego powołania z uwagi na powołanie jej na to stanowisko przez Prezydenta RP Andrzeja Dudę na wniosek nowej Krajowej Rady Sądownictwa (neo-KRS), ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r. poz. 3; dalej: ustawa o KRS z 2017 r.), której pozycja ustrojowa, sposób ukonstytuowania, powołanie składu oraz funkcjonowanie powodują, że nie jest to organ niezależny od władzy ustawodawczej i wykonawczej przy wykonywaniu zadań powierzonych Krajowej Radzie Sądownictwa na mocy art. 186 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i polegających na staniu na straży niezależności sądów i niezawisłości sędziów, co skutkuje wadliwością powołania na sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego w myśl art. 179 Konstytucji i w konsekwencji brakiem statusu sędziego do pełnienia urzędu sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego; - orzekanie i sprawowanie wymiaru sprawiedliwości przez Małgorzatę Grzelak mimo wydania przez Europejski Trybunał Praw Człowieka wyroku w sprawie Dolińska- Ficek i Ozimek przeciwko Polsce (skargi nr 49868/19, 57511/19) stwierdzającego, że z powodu niezgodności składu nowej Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. z polską Konstytucją, organ ten utracił atrybut niezależności wobec władzy wykonawczej i ustawodawczej, a tym samym "naruszenia w procedurze powoływania sędziów do Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego były tak poważne, że naruszały sami istotę prawa skarżących do sądu ustanowionego ustawą". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 5a § 3 pusa, uprawnionym do złożenia wniosku o zbadanie spełnienia przez sędziego sądu administracyjnego lub sędziego delegowanego do pełnienia obowiązków sędziego w sądzie administracyjnym wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu i jego postępowania po powołaniu, jest skarżący oraz uczestnik postępowania na prawach strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym w sprawach, o których mowa w § 2, a w postępowaniu dyscyplinarnym - obwiniony. Stosownie do art. 5a § 6 pusa, wniosek niespełniający wymagań, o których mowa w § 5, podlega odrzuceniu bez wezwania do usunięcia braków formalnych. Odrzuceniu podlega również wniosek złożony po upływie terminu albo z innych przyczyn niedopuszczalny. W niniejszej sprawie skarżącym w postępowaniu przed sądem I instancji oraz skarżącym kasacyjnie jest M. Spółka z o.o. Spółka komandytowa z siedzibą w G. Natomiast wniosek z 17 października 2023 r. o stwierdzenie występowania przesłanek z art. 5a § 1 pusa wraz z wnioskiem o wyłączenie od rozpoznania skargi kasacyjnej sędzi NSA Małgorzaty Grzelak, został wniesiony przez M. Spółkę z o.o. z siedzibą w G., bez wskazania na działanie w imieniu skarżącej kasacyjnie. Spółka ta nie jest ani stroną, ani uczestnikiem postępowania na prawach strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Oznacza to, że wniosek z 17 października 2023 r. został złożony przez podmiot nieuprawniony i podlega odrzuceniu, jako niedopuszczalny. Z tych względów, na podstawie do art. 5a § 6 pusa orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI