Orzeczenie · 2025-02-28

I GSK 886/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-02-28
NSAAdministracyjneŚredniansa
dofinansowanie unijneprawo zamówień publicznychkorekta finansowazwrot środkówproceduryNSAMiasto Stołeczne Warszawafundusze europejskie

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Miasta Stołecznego Warszawa od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę miasta na decyzję Ministra Finansów, Inwestycji i Rozwoju w przedmiocie zobowiązania do zwrotu dofinansowania z funduszy Unii Europejskiej. Miasto Stołeczne Warszawa zarzucało naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym rozporządzeń unijnych dotyczących funduszy strukturalnych oraz ustawy Prawo zamówień publicznych (Pzp), a także naruszenie przepisów postępowania sądowoadministracyjnego. Głównym zarzutem było błędne uznanie naruszenia przepisów Pzp za podstawę do nałożenia korekty finansowej, podczas gdy miasto twierdziło, że usługi edukacyjne mogły być udzielone w trybie z wolnej ręki jako usługi niepriorytetowe lub że zamówienie było podzielone. Naczelny Sąd Administracyjny, analizując zarzuty skargi kasacyjnej, stwierdził, że nie ma ona usprawiedliwionych podstaw. Sąd podkreślił, że zasada związania granicami skargi kasacyjnej oznacza konieczność weryfikacji wyłącznie podniesionych zarzutów. W ocenie NSA, Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo ocenił stan faktyczny sprawy, w tym naruszenie procedur zamówień publicznych, które stanowiło podstawę do nałożenia korekty finansowej zgodnie z art. 207 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach publicznych. Sąd uznał, że beneficjent miał obowiązek stosowania Pzp przy udzielaniu zamówień, a naruszenie tych procedur, określonych również w umowie o dofinansowanie, skutkowało obowiązkiem zwrotu środków. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zwrotu dofinansowania unijnego w przypadku naruszenia procedur zamówień publicznych oraz kwalifikacji usług jako priorytetowych/niepriorytetowych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w danym okresie. Interpretacja przepisów Pzp i funduszy UE może ewoluować.

Zagadnienia prawne (4)

Czy naruszenie przepisów ustawy Prawo zamówień publicznych stanowi samoistną podstawę do nałożenia korekty finansowej w przypadku wydatków finansowanych ze środków Unii Europejskiej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, naruszenie procedur określonych w umowie o dofinansowanie lub innych obowiązujących procedurach, w tym przepisów Pzp, stanowi podstawę do zwrotu środków wraz z odsetkami.

Uzasadnienie

Ustawa o finansach publicznych (art. 207 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 184) przewiduje zwrot środków w przypadku naruszenia procedur, a umowa o dofinansowanie projektu określa te procedury, w tym obowiązek stosowania Pzp.

Czy usługi edukacyjne świadczone w ramach projektu mogą być udzielane w trybie z wolnej ręki jako usługi niepriorytetowe, z wyłączeniem stosowania Pzp?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli umowa o dofinansowanie projektu lub inne obowiązujące wytyczne nakładają obowiązek stosowania Pzp przy udzielaniu zamówień, nawet jeśli dotyczą usług niepriorytetowych.

Uzasadnienie

Umowa o dofinansowanie projektu stanowiła, że beneficjent będzie stosował Pzp przy udzielaniu zamówień, co wykluczało możliwość udzielenia ich w trybie z wolnej ręki bez spełnienia przesłanek Pzp.

Czy podział zamówienia na części pozwala na wyłączenie niektórych części spod reżimu Pzp na podstawie art. 6a Pzp?

Odpowiedź sądu

Kwestia ta nie została rozstrzygnięta wprost, ale sąd uznał, że naruszenie procedur zamówień publicznych miało miejsce, co skutkowało obowiązkiem zwrotu środków, niezależnie od potencjalnych możliwości podziału zamówienia.

Uzasadnienie

Sąd skupił się na fakcie naruszenia procedur, a nie na analizie możliwości podziału zamówienia zgodnie z art. 6a Pzp, uznając, że podstawowa przesłanka do nałożenia korekty została spełniona.

Czy naruszenie przepisów postępowania przez Sąd I instancji miało istotny wpływ na wynik sprawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty naruszenia przepisów postępowania przez WSA nie zostały uznane za zasadne lub nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy.

Uzasadnienie

NSA szczegółowo analizował zarzuty dotyczące naruszenia przepisów P.p.s.a. i K.p.a., uznając je za nieuzasadnione lub nie mające wpływu na wynik sprawy, w tym zarzuty dotyczące braku odniesienia się do stanu faktycznego czy błędnej wykładni przepisów.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Miasta Stołecznego Warszawa od wyroku WSA w Warszawie.

Przepisy (26)

Główne

u.f.p. art. 207 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Podstawa do zwrotu środków w przypadku naruszenia procedur.

Pomocnicze

Rozporządzenie 1303/2013 art. 2 § pkt 36

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013

Niewłaściwe zastosowanie definicji 'nieprawidłowości' w kontekście naruszenia Pzp.

Rozporządzenie 1083/2006 art. 98 § ust. 2

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006

Niezastosowanie przepisu, co skutkowało stwierdzeniem nieprawidłowości bez wykazania przesłanek.

Rozporządzenie 1083/2006 art. 2 § pkt 7

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006

Niezastosowanie przepisu, co skutkowało stwierdzeniem nieprawidłowości bez wykazania przesłanek.

u.p.z.p. art. 5 § ust. 1 i 1a

Ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych

Niezastosowanie, błędne przyjęcie obowiązku nabycia usług w trybie konkurencyjnym, podczas gdy dopuszczalne było nabycie w trybie z wolnej ręki.

u.p.z.p. art. 32 § ust. 2 i 4

Ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych

Błędna wykładnia, przyjęcie nieuzasadnionego podziału zamówienia w celu uniknięcia stosowania ustawy.

u.p.z.p. art. 6a

Ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych

Z ostrożności - niezastosowanie, możliwość udzielenia części zamówienia w trybie niekonkurencyjnym.

u.f.p. art. 184

Ustawa z dnia 29 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Procedury obowiązujące przy wykorzystaniu środków UE.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Stosowanie przewidzianych ustawą środków w celu usunięcia naruszenia prawa.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada praworządności.

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.

k.p.a. art. 9

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada przekonywania.

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek oceny na podstawie zebranego materiału dowodowego.

k.p.a. art. 81

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpania dowodów.

k.p.a. art. 107 § § 1 i 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne.

p.u.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne.

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi.

u.p.z.p. art. 1

Ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych

Ogólne przepisy Pzp.

Dz.U. z 2010 r., Nr 113, poz. 759 art. § 1 pkt 2

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 28 stycznia 2010 r.

Wykaz usług o charakterze priorytetowym i niepriorytetowym.

Dyrektywa 2004/18/UE art. Załącznik IIB

Dyrektywa 2004/18/UE

Kwalifikacja usług.

u.f.p. art. 206 § ust. 1 i 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Szczegółowe warunki dofinansowania projektu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez organ administracji procedur zamówień publicznych, skutkujące obowiązkiem zwrotu dofinansowania unijnego.

Odrzucone argumenty

Niewłaściwe zastosowanie definicji 'nieprawidłowości' w rozumieniu przepisów UE. • Niezastosowanie art. 98 ust. 2 oraz art. 2 pkt 7 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006. • Niezastosowanie art. 5 ust. 1 i 1a ustawy Pzp, dopuszczające nabycie usług niepriorytetowych w trybie z wolnej ręki. • Błędna wykładnia art. 32 ust. 2 i 4 ustawy Pzp w zakresie podziału zamówienia. • Niezastosowanie art. 6a ustawy Pzp w zakresie możliwości udzielenia części zamówienia w trybie niekonkurencyjnym. • Błędna wykładnia art. 207 ust. 1 pkt 2 ufp w zw. z art. 184 ufp, prowadząca do uznania naruszenia procedur krajowych za podstawę korekty. • Naruszenie przepisów postępowania przez WSA, w tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. i innymi przepisami K.p.a. i P.p.s.a.

Godne uwagi sformułowania

Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. • Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. • Decyzja wydana na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. jest typowym rozstrzygnięciem procesowym, nie przesądza zatem o istocie sprawy. • O skuteczności zarzutów naruszenia przepisów postępowania (...) nie decyduje każde im uchybienie, lecz tylko takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Skład orzekający

Henryk Wach

przewodniczący sprawozdawca

Bogdan Fischer

sędzia

Jacek Boratyn

sędzia del WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwrotu dofinansowania unijnego w przypadku naruszenia procedur zamówień publicznych oraz kwalifikacji usług jako priorytetowych/niepriorytetowych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w danym okresie. Interpretacja przepisów Pzp i funduszy UE może ewoluować.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia zwrotu środków unijnych i stosowania Prawa zamówień publicznych, co jest istotne dla wielu samorządów i beneficjentów funduszy UE.

Miasto Warszawa musi zwrócić miliony złotych z UE. Kluczowe naruszenie Prawa zamówień publicznych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst