I GSK 867/07

Naczelny Sąd Administracyjny2008-01-15
NSApodatkoweWysokansa
klasyfikacja taryfowaTaryfa celnaNSAprawo celnezgłoszenie celnemieszanina tłuszczówGERUSTFETT 2pozycje taryfowe 1516 i 1517koszty postępowania

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą klasyfikacji taryfowej tłuszczu roślinnego GERUSTFETT 2, uznając go za mieszaninę podlegającą pozycji 1517 Taryfy celnej, a nie pojedynczy produkt z pozycji 1516.

Sprawa dotyczyła klasyfikacji taryfowej tłuszczu roślinnego GERUSTFETT 2. Skarżąca spółka uważała, że produkt ten, powstały w wyniku przeestryfikowania pojedynczych olejów bazowych, powinien być klasyfikowany do pozycji 1516 Taryfy celnej. Organy celne oraz WSA uznały jednak, że jest to mieszanina podlegająca pozycji 1517. NSA, oddalając skargę kasacyjną, potwierdził stanowisko niższych instancji, podkreślając, że mieszaniny tłuszczów roślinnych, nawet powstałe w wyniku procesów chemicznych, klasyfikuje się do pozycji 1517, a nie 1516, która dotyczy produktów nieprzetworzonych lub pojedynczych olejów.

Sprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła klasyfikacji taryfowej tłuszczu roślinnego GERUSTFETT 2, zgłoszonego do objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu. Spółka Z. T. "K." S.A. deklarowała kod PCN 1516 20 98 0, wskazujący na tłuszcze i oleje roślinne nieprzetworzone, z preferencyjną stawką celną 0%. Organy celne, po przeprowadzeniu postępowania, uznały zgłoszenie za nieprawidłowe i zaklasyfikowały towar do pozycji 1517 (kod 1517 90 91 0), obejmującej margarynę i jadalne mieszaniny tłuszczów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę spółki, podzielając argumentację organów celnych. Sąd administracyjny pierwszej instancji wskazał, że zgodnie z zasadami klasyfikacji taryfowej, produkty poddane dalszemu przetworzeniu klasyfikuje się do pozycji następnej w kolejności. Podkreślono, że pozycja 1517 obejmuje mieszaniny, podczas gdy pozycja 1516 dotyczy pojedynczych olejów lub tłuszczów nieprzetworzonych. Spółka wniosła skargę kasacyjną, zarzucając błędną wykładnię pozycji 1516 i 1517 Taryfy celnej oraz przepisów wykonawczych. Argumentowano, że GERUSTFETT 2 powstał w wyniku reakcji chemicznej z pojedynczych olejów, tworząc nowy, jednorodny produkt, a nie mieszaninę. NSA oddalił skargę kasacyjną. Sąd kasacyjny podkreślił, że z perspektywy postępowania sądowoadministracyjnego, ustalenie, czy towar jest mieszaniną, mieści się w sferze ustaleń faktycznych, których NSA nie bada, jeśli nie zarzucono naruszenia przepisów postępowania. Sąd podzielił utrwalony pogląd, że jadalne mieszaniny wytworzone z tłuszczów lub olejów roślinnych klasyfikuje się do pozycji 1517, a nie 1516. Wykładnia gramatyczna pozycji 1516 i 1517 Taryfy celnej, a także Wyjaśnienia do niej, wskazują na rozróżnienie między pojedynczymi produktami a mieszaninami. NSA uznał, że nawet jeśli towar nie jest mieszaniną w sensie technologicznym, to proces jego wytworzenia wymagał połączenia (zmieszania) składników, co uzasadnia klasyfikację do pozycji 1517 jako wyższego stopnia przetworzenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tłuszcz roślinny GERUSTFETT 2 powinien być klasyfikowany do pozycji 1517 Taryfy celnej jako mieszanina, a nie do pozycji 1516.

Uzasadnienie

NSA oparł się na wykładni gramatycznej Taryfy celnej oraz utrwalonym orzecznictwie, zgodnie z którym mieszaniny tłuszczów roślinnych klasyfikuje się do pozycji 1517, podczas gdy pozycja 1516 dotyczy pojedynczych olejów lub tłuszczów nieprzetworzonych. Nawet jeśli produkt nie jest mieszaniną w sensie technologicznym, proces jego wytworzenia wymagał połączenia składników, co uzasadnia klasyfikację do pozycji 1517 jako wyższego stopnia przetworzenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (14)

Główne

Dz.U. 2002 nr 226 poz 1885 § par 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 17 grudnia 2002 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej

Pozycja 1516 obejmuje tłuszcze i oleje zwierzęce lub roślinne i ich frakcje, częściowo lub całkowicie uwodornione, estryfikowane wewnętrznie, reestryfikowane lub elaidynizowane, nawet rafinowane, ale dalej nieprzetworzone. Pozycja 1517 dotyczy margaryny; jadalnych mieszanin lub wyrobów z tłuszczów lub olejów zwierzęcych lub roślinnych, lub z frakcji różnych tłuszczów, lub olejów niniejszego działu, inne niż jadalne tłuszcze lub oleje lub ich frakcje z pozycji 1516.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej

Ustanowienie Taryfy celnej, załącznik HS.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa podstawy skargi kasacyjnej (naruszenie prawa materialnego lub postępowania).

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach postępowania kasacyjnego.

p.p.s.a. art. 207 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Możliwość zasądzenia części kosztów zastępstwa procesowego.

k.c. art. 13 § § 1, § 5, § 7

Kodeks celny

Przepisy dotyczące klasyfikacji celnej.

k.c. art. 65 § § 4 pkt 2a

Kodeks celny

Przepisy dotyczące klasyfikacji celnej.

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 24 sierpnia 1999 r. w sprawie wyjaśnień do Taryfy celnej

Wyjaśnienia do pozycji 1516 i 1517 Taryfy celnej.

Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Ordynacja podatkowa art. 122

Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

Ordynacja podatkowa art. 187 § § 1

Przedmiot dowodu.

Ordynacja podatkowa art. 197 § § 1

Dowód z opinii biegłego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Klasyfikacja tłuszczu GERUSTFETT 2 do pozycji 1517 Taryfy celnej jako mieszaniny, ze względu na stopień przetworzenia i zasady wykładni gramatycznej. Uznanie, że interpretacja Taryfy celnej jest kwestią prawną, a nie techniczną, co uzasadnia odmowę powołania biegłego.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącej, że GERUSTFETT 2 jest produktem powstałym w wyniku reakcji chemicznej z pojedynczych olejów, tworzącym nowy, jednorodny tłuszcz, a nie mieszaninę, i powinien być klasyfikowany do pozycji 1516. Zarzut naruszenia przepisów postępowania poprzez odmowę przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego.

Godne uwagi sformułowania

Towary w Taryfie celnej usystematyzowane są według stopnia przetworzenia, zaczynając od surowców, produktów nieprzetworzonych, półproduktów aż do wyrobów gotowych. Produkt objęty działem 15 Taryfy celnej poddawany dalszemu przetworzeniu, zawsze będzie klasyfikowany do pozycji lub podpozycji następnej w kolejności, nigdy zaś do pozycji poprzedniej. Z wykładni językowej obu omawianych pozycji Taryfy celnej wynika, że do pozycji 1517 powinny być klasyfikowane wszystkie produkty powstałe przez zmieszanie różnych tłuszczów, natomiast do pozycji 1516 pojedyncze oleje. Problem jaki zaistniał w tej sprawie nie sprowadza się do uzyskania wiedzy specjalnej z innej dziedziny niż prawo. Rozstrzygnięcia wymaga bowiem problem prawny związany z interpretacją Taryfy celnej i wyjaśnień do niej.

Skład orzekający

Józef Waksmundzki

przewodniczący

Marzenna Zielińska

sprawozdawca

Rafał Batorowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Klasyfikację taryfową mieszanin tłuszczów roślinnych, interpretację pozycji 1516 i 1517 Taryfy celnej, oraz zasady postępowania dowodowego w sprawach celnych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej klasyfikacji produktu GERUSTFETT 2, ale jego zasady interpretacyjne mają szersze zastosowanie do podobnych produktów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy złożonej kwestii klasyfikacji celnej produktów spożywczych, która ma bezpośrednie przełożenie na wysokość należności celnych. Interpretacja przepisów Taryfy celnej jest kluczowa dla przedsiębiorców.

Czy GERUSTFETT 2 to tłuszcz czy mieszanina? NSA rozstrzyga spór o stawkę celną.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I GSK 867/07 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2008-01-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-06-28
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Józef Waksmundzki /przewodniczący/
Marzenna Zielińska /sprawozdawca/
Rafał Batorowicz
Symbol z opisem
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne
Celne prawo
Sygn. powiązane
I SA/Bd 122/07 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2007-04-12
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 226 poz 1885
par 1
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 17 grudnia 2002 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art 183
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Józef Waksmundzki Sędzia NSA Rafał Batorowicz Sędzia NSA Marzenna Zielińska (spr.) Protokolant Beata Cisek po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2008 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Z. T. "K." S.A. w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. z dnia 12 kwietnia 2007 r. sygn. akt I SA/Bd 122/07 w sprawie ze skargi Z. T. "K." S.A. w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Z. T. "K." S.A. w K. na rzecz Dyrektora Izby Celnej w T. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. wyrokiem z dnia 12 kwietnia 2007 r. sygn. akt I SA/Bd 122/07 po rozpoznaniu skargi Z.T. "K." SA w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe – oddalił skargę.
W uzasadnienia wyroku Sąd podał, że w dniu [...] grudnia 2003 r. Z.T.K. SA w K. zgłosiły w Urzędzie Celnym w B. (Oddział Celny w I.) na podstawie dokumentu SAD nr [...] do objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym towar określony jako: tłuszcz roślinny – GERUSTFETT 2 przeestryfikowany, luzem w cysternie deklarując kod PCN 1516 20 98 0 obejmujący: tłuszcze i oleje zwierzęce lub roślinne i ich frakcje, częściowo lub całkowicie uwodornione, estryfikowane wewnętrznie, reestryfikowane lub elaidynizowane, nawet rafinowane, ale dalej nieprzetworzone: - tłuszcze i oleje roślinne oraz ich frakcje ze stawką celną obniżoną w wysokości 0%.
Naczelnik Urzędu Celnego w [...] wszczął z urzędu
postępowanie w sprawie kontroli zgłoszenia celnego, w trakcie którego strona
przedstawiła ekspertyzę wykonaną przez dr inż. S. P. z Instytutu Przemysłu Mięsnego i Tłuszczowego w W. oraz ekspertyzę wykonaną przez dr hab. inż. E. L. z Wydziału Chemicznego Politechniki G., Katedry Chemii, Technologii i Biotechnologii Żywności, stwierdzające, że tłuszcz GERUSTFETT 2 powstał w wyniku przeestryfikowania dwóch wyjściowych surowców (składników) tłuszczowych.
Decyzją z dnia [...] maja 2006r., Naczelnik Urzędu Celnego w B. uznał przedmiotowe zgłoszenie celne za nieprawidłowe, określił ponownie kwotę wynikającą z długu celnego i zaklasyfikował sporny towar do pozycji 1517 (kod 1517 90 91 0), która obejmuje: margarynę; jadalne mieszaniny lub wyroby z tłuszczów lub olejów zwierzęcych, lub roślinnych, lub z frakcji różnych tłuszczów, lub olejów z niniejszego działu, inne niż jadalne tłuszcze lub oleje lub ich frakcje objęte pozycją 1516: oleje roślinne, ciekłe, zmieszane.
W wyniku odwołania wniesionego przez Z.T. "K." S.A. w K. Dyrektor Izby Celnej w T. decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. oddalając skargę Z.T."K." SA w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. podkreślił, iż przy dokonywaniu klasyfikacji taryfowej towaru należy mieć na uwadze sposób usystematyzowania towarów w Taryfie celnej. Towary w Taryfie celnej usystematyzowane są według stopnia przetworzenia, zaczynając od surowców, produktów nieprzetworzonych, półproduktów aż do wyrobów gotowych. Zgodnie z zasadami klasyfikacji taryfowej produkt objęty działem 15 Taryfy celnej poddawany dalszemu przetworzeniu, zawsze będzie klasyfikowany do pozycji lub podpozycji następnej w kolejności, nigdy zaś do pozycji poprzedniej. Jeśli więc, sporny produkt tworzyły dwa składniki tj. stearyna palmowa i olej z ziaren palmowych, które kwalifikowane były do pozycji taryfy 1516 i 1513, to tłuszcz roślinny GERUSTFETT 2 musi być kwalifikowany co najmniej do pozycji 1517.
Sąd wskazał, że pozycja 1517 dotyczy następujących towarów: "margaryna; jadalne mieszaniny lub wyroby z tłuszczów lub olejów zwierzęcych lub roślinnych, lub z frakcji różnych tłuszczów, lub olejów niniejszego działu, inne niż jadalne tłuszcze lub oleje lub ich frakcje z pozycji 1516". Z kolei z wyjaśnień do Taryfy celnej, stanowiących (załącznik do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 sierpnia 1999r. w sprawie wyjaśnień do Taryfy celnej - Dz. U. Nr 74, poz. 830 , tom I s.150) wynika, że pozycja 1517 obejmuje margarynę i inne jadalne mieszaniny oraz produkty z tłuszczów lub olejów zwierzęcych lub roślinnych, oprócz objętych pozycją 1516. Są to zazwyczaj mieszaniny lub produkty w postaci płynnej lub stałej wykonane z różnych tłuszczów lub olejów zwierzęcych lub roślinnych albo ich frakcji. Produkty objęte niniejszą pozycją, które mogły zostać wcześniej uwodornione, mogą zostać poddane dalszemu przetworzeniu. Natomiast proponowana przez skarżącą pozycja 1516 obejmuje: "tłuszcze i oleje zwierzęce lub roślinne i ich frakcje, częściowo lub całkowicie uwodornione, (...) ale dalej nie przetworzone".
Sąd zgodził się z organami celnymi, że z wykładni językowej obu omawianych pozycji Taryfy celnej wynika, iż do pozycji 1517 powinny być klasyfikowane wszystkie produkty powstałe przez zmieszanie różnych tłuszczów ("jadalne mieszaniny lub wyroby z tłuszczów") natomiast do pozycji 1516 pojedyncze oleje ("tłuszcze i oleje zwierzęce"). Nawet więc jeśli w wyniku przetworzenia mieszaniny dwóch olejów powstał nowy typ tłuszczu o innych niż pierwotnie właściwościach fizyko-chemicznych, nie może on być klasyfikowany w pozycji poprzedniej w stosunku do surowca, z którego został wytworzony. Sąd wskazał, że na zaklasyfikowanie w poz. 1516 tłuszczów pojedynczych, oraz mieszanin w poz. 1517 wskazuje również orzecznictwo sądów administracyjnych - wyrok WSA w Szczecinie z dnia 7 grudnia 2005 r. sygn. akt I SA/Sz 584/05, wyrok NSA z dnia 8 maja 2003r. sygn. akt V SA 3416/01.
Ustosunkowując się do zarzutu skarżącej, iż w sprawie nie powołano biegłego, Sąd zauważył, że problem jaki zaistniał w tej sprawie nie sprowadza się do uzyskania wiedzy specjalnej z innej dziedziny niż prawo. Rozstrzygnięcia wymaga bowiem problem prawny związany z interpretacją Taryfy celnej i wyjaśnień do niej. W sprawie nie jest istotne ustalenie sposobu powstawania tłuszczu albowiem z opinii ekspertów złożonych przez stronę wynika, że kwestia sposobu powstania tłuszczu GERUSTFETT 2 została wyjaśniona w sposób wystarczający. Kwestia czy sprowadzony tłuszcz jest mieszaniną w rozumieniu sekcji III działu 15 pozycji 1517 Taryfy celnej stanowi problem prawny związany z interpretacją przepisów regulujących taryfikację celną. Z tych też powodów słusznie w postępowaniu celnym uznano, iż wiedza specjalistyczna do rozstrzygnięcia tej sprawy nie jest potrzebna. Sąd badając sprawę nie stwierdził w tym zakresie naruszenia wskazanych przez skarżącą przepisów postępowania dowodowego - art. 122, 187 § 1 i art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej.
Z.T.K. SA w K. wniosły skargę kasacyjną od powyższego wyroku i zaskarżając ten wyrok w całości zarzuciły, że został on wydany z naruszeniem następujących przepisów prawa materialnego:
1. postanowień pozycji HS 1516 oraz HS 1517 Taryfy celnej (w związku z art. 13 § 1, § 5 i § 7 oraz art. 65 § 4 pkt 2a Kodeksu celnego [Dz.U. z 2001 r. Nr 75, poz. 802 z późn.
zm.]), stanowiącej załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia
2003 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej poprzez błędną wykładnię skutkującą
przyjęciem, iż tłuszcz "GERUSTFETT 2" winien być kwalifikowany do pozycji HS
1517 a nie do pozycji HS 1516,
2. postanowień rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 sierpnia 1999 r. w sprawie
wyjaśnień do Taryfy celnej zawartych w uwagach wyjaśniających do pozycji HS 1516
oraz HS 1517 poprzez ich błędną wykładnię, skutkującą nieprawidłową kwalifikacją
tłuszczu "GERUSTFETT 2" do pozycji HS 1517.
Wskazując powyższe podstawy kasacyjne skarżący wniósł o:
1. zmianę zaskarżonego wyroku w całości poprzez orzeczenie zgodnie z żądaniami zawartymi w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. z dnia 12 kwietnia 2007 r.,
2. W przypadku uwzględnienia skargi zasądzenie na rzecz strony zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego z uwzględnieniem brzmienia art. 205 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący powołując się na złożone do akt opinie podkreślił, że tłuszcz GERUSTFETT 2 nie powstał w wyniku przeestryfikowania mieszaniny tłuszczów lecz wskutek przeestryfikowania pojedynczych olejów bazowych, który to proces spowodował reakcję chemiczną, w wyniku której doszło do wytworzenia jednolitego produktu w postaci tłuszczu GERUSTFETT 2 o zupełnie nowych właściwościach.
Skarżąca podała, że Taryfa celna nie posługuje się w odniesieniu do tłuszczy opisanych w pozycji HS 1516 pojęciem "pojedynczy". GERUSTFETT 2 jest produktem powstałym w wyniku zastosowania procesów chemicznych opisanych w pozycji HS 1516 do więcej niż jednego tłuszczu. Z zawartego w HS 1517 sformułowania "Margaryna; jadalne mieszaniny (...) inne niż jadalne tłuszcze lub oleje lub ich frakcje z pozycji Nr 1516" wynika, że wspomniane "jadalne tłuszcze lub oleje lub ich frakcje z pozycji Nr 1516" mogą być również mieszaninami. Zatem pewne mieszaniny wyłączane są z pozycji HS 1517 i kwalifikowane do pozycji HS 1516. Zdaniem Skarżącej, do pozycji 1516 należy kwalifikować takie mieszaniny, które zostały poddane procesom chemicznych opisanym w tej pozycji i których produktem wynikowym jest nowy jednorodny tłuszcz, odmienny chemicznie od składników wyjściowych.
Wyrażona w wyroku NSA z dnia 8 maja 2003 r., sygn. akt V SA 3416/01, teza, że "produkt objęty działem 15 Taryfy celnej, poddawany dalszemu przetworzeniu, zawsze klasyfikowany będzie do pozycji lub podpozycji następnej w kolejności, nigdy zaś do poprzedniej" nie przesądza o niewłaściwej klasyfikacji tłuszczu GERUSTFETT 2 do podpozycji 1516 20 98 0. Produkt ten powstał bowiem na bazie oleju z ziaren palmowych (klasyfikowanego do podpozycji 1513 21 11 0) oraz uwodornionej frakcji oleju palmowego (klasyfikowanego do podpozycji 1516 20 96 0), a nie z mieszaniny tych olejów. Zatem podpozycja 1516 20 98 0, do której powinien być zaklasyfikowany tłuszcz GERUSTFETT 2, jest podpozycją dalszą niż podpozycja 1516 20 96 0, która jest właściwa dla przetwarzanych produktów bazowych.
Zdaniem skarżącego odmowa organu celnego dotycząca przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego była całkowicie bezzasadna i doprowadziła do błędnego ustalenia przez organ celny, a następnie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny charakteru towaru podlegającego klasyfikacji taryfowej. Skarżący podkreślił, że punktem wyjścia dla takiej klasyfikacji musi być precyzyjne określenie, z jakim towarem (w sensie chemicznym i fizycznym) mamy do czynienia w konkretnym przypadku. Takiego określenia dokonać może (poza oczywistymi przypadkami) tylko specjalista z określonej dziedziny.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Celnej w T. podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz o orzeczenie o kosztach postępowania, w tym zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na podstawach:
1) naruszenia przepisów prawa materialnego przez błędna jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;
2) naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Z treści art. 183 § 1 p.p.s.a. wynika, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, która zachodzi w przypadku ziszczenia się co najmniej jednej z przesłanek wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Wobec takich regulacji nie może budzić wątpliwości, że wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie i że uzasadnione jest odnoszenie się do poszczególnych zarzutów składających się na podstawy kasacyjne i wyznaczających zakres badania sprawy przez sąd drugiej instancji. Ponieważ składające się na podstawy kasacyjne zarzuty wyznaczają granice badania sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny, istotne znaczenie ma należyte ich sformułowanie. W szczególności, koniecznym warunkiem uznania, że strona powołuje się na jedną z podstaw kasacyjnych jest wskazanie, które przepisy ustawy zostały naruszone, na czym to naruszenie polegało oraz jaki mogło mieć wpływ na wynik sprawy (por. wyrok NSA z dnia 24 czerwca 2004 r., OSK 421/04, LEX nr 146732).
Przypomnienie podstawowych zasad określających granice badania sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny jest w niniejszej sprawie o tyle konieczne, że skarga kasacyjna oparta jest wyłącznie na pierwszej podstawie kasacyjnej, podczas gdy w uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawia się argumentację w znacznej mierze odnoszącą się do sfery ustaleń faktycznych. Przy braku zarzutów naruszenia przepisów postępowania, zawarte w uzasadnieniu skargi kasacyjnej wywody dotyczące tej sfery nie mogą być brane pod uwagę, gdyż wykraczają poza granice skargi kasacyjnej i wyznaczony zarzutami zakres badania sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie jest też możliwe przyjęcie, by odnoszące się do sfery ustaleń faktycznych fragmenty uzasadnienia skargi kasacyjnej potraktować jako podlegające rozpoznaniu zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Nie są wymienione żadne przepisy postępowania, do których naruszenia miałoby dojść zdaniem strony wnoszącej skargę kasacyjną.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalony jest pogląd, że zidentyfikowanie towaru dla potrzeb klasyfikacji Taryfy celnej mieści się w sferze ustaleń faktycznych. Sąd kasacyjny będąc związany granicami skargi kasacyjnej nie bada trafności ustaleń faktycznych w tej mierze przedstawionych w zaskarżonym wyroku, jeżeli skarżący skutecznie nie zarzucił - w ramach podstawy kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 2 ustawy procesowej - że przy ich dokonaniu doszło do naruszenia przepisów postępowania (por. wyrok NSA z dnia 30 marca 2004r., sygn. akt GSK 19/04, Wokanda 2004/9/34).
W niniejszej sprawie Sąd I instancji zaakceptował ustalenie organów celnych sprowadzające się do stwierdzenia, że wprowadzony na polski obszar celny towar jest mieszaniną w rozumieniu Taryfy celnej. Brak zarzutów naruszenia przepisów postępowania sądowoadministracyjnego powiązanych z przepisami postępowania stosowanymi przez organy celne sprawia, że ustalenie takie nie jest podważone. Kontrola prawidłowości takiego ustalenia wykracza poza zakres badania sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny. Tak więc jedynie marginalnie zaznaczyć można, że autor skargi kasacyjnej, za opiniami rzeczoznawców, odwołuje się do technologicznego pojęcia mieszaniny powiązanego z przemianami cząsteczkowymi następującymi skutkiem fizycznego procesu mieszania produktów wyjściowych. Brak podstaw do przyjęcia by w Taryfie celnej użyto tak rozumianego pojęcia mieszaniny. Poza tym w uzasadnieniu skargi kasacyjnej pomija się, że produkty wyjściowe przed poddaniem dalszemu procesowi estryfikacji musiały zostać połączone tak by stanowić, jak to się określa, "kompozycję".
Z podobnych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny nie może odnosić do zawartego w uzasadnieniu skargi kasacyjnej wywodu dotyczącego potrzeby powołania biegłego w postępowaniu celnym. Zaniechanie wymienienia jako naruszonych przepisów postępowania dotyczących postępowania dowodowego, a zwłaszcza prowadzenia dowodu z opinii biegłych, powoduje, że argumentacja w przedstawionym zakresie wykracza poza wyznaczone zarzutami granice skargi kasacyjnej. Nie sposób ponadto przyjąć by wykładnia lub stosowanie prawa materialnego wymagało zasięgania opinii biegłego.
Z wymienionych powodów, Naczelny Sąd Administracyjny jako podstawowe założenie w procesie oceny zasadności zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego przyjmuje, że wprowadzony na polski obszar celny towar stanowi mieszaninę.
W niniejszej sprawie nie zachodzi spór co do tego czy spełnione jest wskazywane w pozycji 1517 Taryfy celnej kryterium jadalności towaru. Pozostaje zatem do oceny zagadnienie czy towar może być klasyfikowany według kodu 1516 czy też właściwą jest klasyfikacja według kodu 1517 Taryfy celnej.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego głęboko utrwalił się pogląd, zgodnie z którym jadalne mieszaniny wytworzone z tłuszczów lub olejów zwierzęcych lub roślinnych lub z frakcji różnych tłuszczów lub olejów z działu 15 Taryfy celnej nie mogą być klasyfikowane według kodu 1516. Właściwą jest klasyfikacja według kodu 1517 (por. m. in. niepublikowane wyroki NSA: z dnia 23 maja 2007 r., sygn. akt I GSK 1675/06; z dnia 27 marca 2007 r., sygn. akt I GSK 738/06; z dnia 17 stycznia 2007 r., sygn. akt I GSK 408/06). Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela ten pogląd.
Stosownie do kodu PCN pozycja 1516 Taryfy celnej obejmuje tłuszcze i oleje zwierzęce lub roślinne i ich frakcje, częściowo lub całkowicie uwodornione, estryfikowane wewnętrznie, reestryfikowane lub eladynizowane, nawet rafinowane, ale dalej nieprzetworzone. Pozycja 1517 dotyczy następujących towarów: "margaryna; jadalne mieszaniny lub wyroby z tłuszczów lub olejów zwierzęcych lub roślinnych, lub z frakcji różnych tłuszczów, lub olejów niniejszego działu, inne niż jadalne tłuszcze lub oleje lub ich frakcje z pozycji 1516". Z wyjaśnień do Taryfy celnej wynika, że pozycja 1517 obejmuje margarynę i inne jadalne mieszaniny oraz produkty z tłuszczów lub olejów zwierzęcych lub roślinnych, oprócz objętych pozycją 1516. Są to zazwyczaj mieszaniny lub produkty w postaci płynnej lub stałej wykonane z różnych tłuszczów lub olejów zwierzęcych lub roślinnych albo ich frakcji. Produkty objęte tą pozycją, które mogły zostać wcześniej uwodornione, mogą zostać poddane dalszemu przetworzeniu.
Jeżeli zastosować do treści pozycji 1516 i 1517 Taryfy celnej zasady wykładni gramatycznej, to uzasadniony jest wniosek, że wyraźnie rozróżnia się tłuszcze i oleje stanowiące pojedyncze produkty od jadalnych mieszanin tych towarów. Z uwagi B Wyjaśnień do działu 15 Taryfy celnej wynika, że to czy podlegający klasyfikacji towar jest pojedynczym produktem (olejem lub tłuszczem), czy też mieszaniną, stanowi istotne kryterium rozróżnienia towarów. To kryterium prawodawca miał na względzie redagując treść poszczególnych pozycji działu 15 Taryfy celnej. Jeśli więc w pozycji 1516 nie występuje pojęcie "mieszanina", użyte przy redagowaniu pozycji 1517, to uzasadniony jest wniosek, że prawodawca wyłączył mieszaniny z zakresu stosowania kodu 1516 i zmierzał do tego by do jadalnych mieszanin stosować pozycję 1517, w której treści wymienione są mieszaniny.
Nie ma racji autor skargi kasacyjnej powołując się na fakt, iż w końcowej części pozycji 1517 zamieszczony jest zwrot: "inne niż jadalne tłuszcze lub oleje lub ich frakcje z pozycji 1516" i twierdząc, że zawarcie takiego sformułowania mijałoby się z celem gdyby założyć, że pozycja 1516 nie odnosi się do mieszanin. W argumentacji tej pomija się istotną okoliczność, że w początkowej treści pozycji 1517, po średniku, mowa nie tylko o jadalnych mieszaninach ale i, po słowie "lub", o wyrobach. Prawodawca miał pełne podstawy by wyraźnie wyłączyć z pozycji 1517 wyroby z pozycji 1516. Układ całej treści pozycji 1517 wskazuje wręcz, że zwrot "inne niż (...)" łączyć należy ze słowem "wyroby" a nie ze słowem "mieszaniny".
Sąd I instancji szeroko i trafnie przedstawił konstrukcję działu 15 Taryfy celnej. Wskazał, że towary usystematyzowane są według stopnia przetworzenia, zaczynając od surowców, produktów nieprzetworzonych, półproduktów aż do wyrobów gotowych. Towar poddany dalszemu przetworzeniu zawsze klasyfikowany jest do pozycji lub podpozycji następnej w kolejności a nie do poprzedniej. Uprawniony jest wniosek, że skoro w pozycji 1517, jako pierwszej, pojawia się pojęcie "mieszanina", to prawodawca traktuje wytworzenie mieszaniny jako wyższy stopień przetworzenia towaru niż to ma miejsce w odniesieniu do pozycji o niższej numeracji.
Jak już wyjaśniono, z przyczyn natury procesowej nie jest podważone ustalenie, że klasyfikowany w niniejszej sprawie towar stanowi mieszaninę w rozumieniu Taryfy celnej. Tym samym uznać należy, że jest to towar poddany procesowi przetworzenia dalej idącemu niż produkty wymienione w pozycji 1516. Naczelny Sąd Administracyjny zauważa marginalnie, że nawet jeśliby przyjąć, że towar nie stanowi mieszaniny w znaczeniu takim jak to przyjmują autorzy powoływanych przez stronę skarżącą opinii, to jest produktu będącego efektem końcowym procesu mieszania powodującego zmiany cząsteczkowe, to nie ulega w sprawie wątpliwości, że niezależnie od poddania estryfikacji uwodornionych lub nie olejów roślinnych oleje te musiały zostać zmieszane po to by uzyskać odpowiedni efekt końcowy (kompozycję). Z żadnego zapisu samej Taryfy celnej ani Wyjaśnień do niej nie wynika by jako mieszaninę traktowano odrębny produkt powstały wyłącznie skutkiem poddania produktów wyjściowych dalej idącym procesom niż zmieszanie. Inaczej rzecz ujmując ani Taryfa celna ani Wyjaśnienia do niej nie odwołują się do pojęć z zakresu technologii żywności.
Z wymienionych powodów oddalono skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono zgodnie z regułą zawartą w art. 204 pkt 1 p.p.s.a. z tym jednak, że mając względzie fakt, iż sprawa niniejsza jest jedną z wielu spraw pomiędzy tymi samym stronami o niezwykle zbliżonym stanie faktycznym i prawnym, i że nakład pracy pełnomocnika organu administracji publicznej oceniać należy jako element sformułowania jednego w istocie stanowiska, zastosowano art. 207 § 2 p.p.s.a. i zasądzono jedynie część kosztów zastępstwa procesowego.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI