I GSK 850/19

Naczelny Sąd Administracyjny2023-05-18
NSAAdministracyjneWysokansa
środki unijnedofinansowaniepozwolenie wodnoprawneprawo wodnepostępowanie administracyjneNSAWSAzwrot środkówprogram operacyjny

NSA uchylił wyrok WSA, uznając, że sąd pierwszej instancji nieprawidłowo zinterpretował przepisy dotyczące aktualności pozwolenia wodnoprawnego przy ocenie wniosku o dofinansowanie unijne.

Sprawa dotyczyła zwrotu środków unijnych przyznanych na działania wodno-środowiskowe. Skarżący M. F. został zobowiązany do zwrotu dofinansowania, ponieważ do wniosku o pomoc dołączył pozwolenie wodnoprawne, które według organu nie było aktualne. Sąd pierwszej instancji oddalił skargę, podzielając stanowisko organu. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, wskazując na błędy w interpretacji przepisów prawa wodnego i p.p.s.a. przez sąd niższej instancji, w szczególności w zakresie oceny aktualności pozwolenia wodnoprawnego oraz braku wszechstronnego rozważenia zarzutów skargi.

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał skargę kasacyjną M. F. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej o zwrocie środków unijnych. Sprawa dotyczyła dofinansowania w ramach Programu Operacyjnego "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013". Skarżący ubiegał się o pomoc finansową, dołączając do wniosku pozwolenie wodnoprawne. Organ uznał, że przedłożone pozwolenie z 1995 r. było nieaktualne (obowiązywało do 2010 r., a nie do 2012 r., jak twierdził skarżący) i że skarżący nie spełnił warunków przyznania dofinansowania, co skutkowało wypowiedzeniem umowy i żądaniem zwrotu środków. WSA oddalił skargę, uznając, że pozwolenie wodnoprawne musiało być aktualne w momencie składania wniosku, a nie tylko do daty jego wydania. NSA uchylił wyrok WSA, stwierdzając istotne naruszenia przepisów postępowania. Sąd kasacyjny wskazał, że WSA błędnie zinterpretował przepisy dotyczące aktualności pozwolenia wodnoprawnego, nie odniósł się do wszystkich zarzutów skargi, w tym do kwestii wygaśnięcia pozwolenia z 1995 r. na mocy decyzji administracyjnej, a także nie wyjaśnił w uzasadnieniu podstawy prawnej rozstrzygnięcia w sposób zgodny z art. 141 § 4 p.p.s.a. NSA podkreślił, że orzeczenie prawomocne wiąże inne sądy i organy, co miało znaczenie w kontekście wcześniejszych rozstrzygnięć dotyczących podobnych kwestii. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania WSA.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Pozwolenie wodnoprawne musi być aktualne w okresie do daty upływu terminu, na który zostało wydane, a nie tylko do daty decyzji organu stwierdzającej jego wygaśnięcie.

Uzasadnienie

NSA uznał, że WSA błędnie zinterpretował pojęcie 'aktualnego pozwolenia wodnoprawnego', nie odwołując się do przepisów Prawa wodnego i pomijając możliwość wygaśnięcia pozwolenia na mocy decyzji administracyjnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (14)

Główne

p.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie art. 10 § 1

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 7 września 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową 2 - Akwakultura, rybołówstwo śródlądowe, przetwórstwo i obrót produktami rybołówstwa i akwakultury, zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013"

Rozporządzenie art. 10 § 2

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 7 września 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową 2 - Akwakultura, rybołówstwo śródlądowe, przetwórstwo i obrót produktami rybołówstwa i akwakultury, zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013"

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 170

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo wodne art. 135 § 1

Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne

Prawo wodne art. 138 § 1

Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne

ustawa

Ustawa z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego

u.f.p. art. 207

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Rozporządzenie Nr 1198/2006

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1198/2006 z 27 lipca 2006 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rybackiego

k.k. art. 258 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 271 § 1

Kodeks karny

k.p.a.

Kodeks postępowania administracyjnego

Konstytucja RP art. 31 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

WSA błędnie zinterpretował przepisy dotyczące aktualności pozwolenia wodnoprawnego. Uzasadnienie wyroku WSA nie spełnia wymogów formalnych (art. 141 § 4 p.p.s.a.). WSA nie rozpoznał wszystkich zarzutów skargi, w tym dotyczących wygaśnięcia pozwolenia z 1995 r. na mocy decyzji administracyjnej. Błędna wykładnia art. 135 § 1 Prawa wodnego przez WSA.

Godne uwagi sformułowania

Przez aktualne pozwolenie wodno-prawne, o którym mowa w § 10 ust. 2 pkt 3 lit. a rozporządzenia do osi priorytetowej 2, należy rozumieć pozwolenie obowiązujące w okresie do daty upływu terminu, na który wydano to pozwolenie, nie zaś do daty decyzji organu stwierdzającej jego wygaśnięcie. Uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie spełnia wymogów ustawowych, co powoduje że trafne i uzasadnione są wszystkie zarzuty podniesione w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2) p.p.s.a.

Skład orzekający

Michał Kowalski

przewodniczący-sprawozdawca

Henryk Wach

członek

Marek Sachajko

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'aktualnego pozwolenia wodnoprawnego' w kontekście wniosków o dofinansowanie unijne oraz wymogów formalnych uzasadnienia wyroków sądów administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego programu operacyjnego i przepisów z nim związanych, ale zasady interpretacji przepisów i wymogów formalnych są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy zwrotu środków unijnych, co zawsze budzi zainteresowanie. Kluczowe jest tu jednak zawiłe zagadnienie interpretacji przepisów dotyczących pozwoleń wodnoprawnych i błędów proceduralnych sądu niższej instancji, co czyni ją interesującą dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i funduszach unijnych.

Zwrot unijnych pieniędzy przez lukę w pozwoleniu wodnoprawnym? NSA wyjaśnia.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I GSK 850/19 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-05-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-05-20
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Henryk Wach
Marek Sachajko
Michał Kowalski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Środki unijne
Sygn. powiązane
V SA/Wa 693/18 - Wyrok WSA w Warszawie z 2019-01-15
I GZ 315/18 - Postanowienie NSA z 2018-10-09
Skarżony organ
Minister Gospodarki Morskiej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1302
art. 185 § 1, art. 141 § 4, art. 170
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Michał Kowalski (spr.) Sędzia NSA Henryk Wach Sędzia del. WSA Marek Sachajko Protokolant Katarzyna Domańska po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2023 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. F. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 stycznia 2019 r. sygn. akt V SA/Wa 693/18 w sprawie ze skargi M. F. na decyzję Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 6 lutego 2018 r. nr DR.PS.703.16.2017.PW w przedmiocie określenia przypadającej do zwrotu kwoty dofinansowania z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej 1. uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 2. zasądza od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz M. F. 5167 (pięć tysięcy sto sześćdziesiąt siedem) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 15 stycznia 2019 r., sygn. akt V SA/Wa 693/18 na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (aktualnie: Dz. U. 2023 r., poz. 259 – dalej jako p.p.s.a.) oddalił M. F. na decyzję Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 6 lutego 2018 r. w przedmiocie określenia kwoty dofinansowania przypadającej do zwrotu.
Sąd I instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
W dniu 1 marca 2016 r. ARiMR została poinformowana przez Prokuraturę Okręgową w Częstochowie, o prowadzonym przez nią wraz z Centralnym Biurem Śledczym Policji postępowaniu przeciwko M. F., (dalej jako Beneficjent lub skarżący), o czyny z art. 258 5 1 oraz art. 271 5 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz. U. z 2016 r. poz. 1137, z późn. zm., zwanej dalej k.k.). W toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego, Śląski Oddział Regionalny ARiMR, uzyskał informację od prowadzącej sprawę Prokuratury o wprowadzeniu ARiMR w błąd przez Beneficjenta poprzez przedłożenie podrobionej decyzji wodnoprawnej z terminem jej obowiązywania do dnia 31 grudnia 2012 r., podczas gdy w rzeczywistości decyzja ta obowiązywała do dnia 31 grudnia 2010 r.
Pismem z dnia 15 listopada 2016 r., Śląski Oddział Regionalny ARiMR wezwał Beneficjenta do złożenia wyjaśnień w sprawie, wskazując na rozbieżności w dacie obowiązywania decyzji. Beneficjent nie skorzystał z przysługującego mu prawa i nie złożył wyjaśnień. Mając powyższe na uwadze, w dniu 28 lutego 2017 r. w oparciu o zapisy § 10 ust. 1 pkt 3 lit. a umowy o dofinansowanie, przedmiotowa umowa została wypowiedziana. Jako podstawę do jej wypowiedzenia, wskazano stwierdzenie nieprawidłowości związanych z ubieganiem się o przyznanie pomocy, polegające na załączeniu do wniosku o dofinansowanie dokumentu, którego treść nie jest zgodna z treścią znajdującą się na oryginalnym dokumencie wydanym przez uprawniony organ.
Po rozpatrzeniu odwołania skarżącego z dnia 17 sierpnia 2017 r. Minister Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej decyzją z dnia 6 lutego 2018 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezesa ARiMR z dnia 28 lipca 2017 r. określającą kwotę przypadającą do zwrotu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając zaskarżonym wyrokiem skargę stwierdził, że rozpoznawana sprawa dotyczy oceny decyzji określającej kwotę dofinansowania przypadającą do zwrotu przyznaną skarżącemu w ramach Środka 2.2 "Działania wodno- środowiskowe" z Programu Operacyjnego "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013.
W ocenie Sądu I instancji biorąc pod uwagę rzeczywistą datę obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego tj. do dnia 31 grudnia 2010 r. należy uznać, że Beneficjent nie załączył do wniosku o dofinansowanie aktualnego pozwolenia wodnoprawnego, a w związku z tym, nie wypełnił dyspozycji z art. 10 ust. 1 pkt 2 w związku z § 10 ust. 2 pkt 3 lit. a Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 7 września 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową 2 - Akwakultura, rybołówstwo śródlądowe, przetwórstwo i obrót produktami rybołówstwa i akwakultury, zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013" (Dz.U. Nr 147, poz. 1193, z późn. zm., dalej jako Rozporządzenie), oraz ust. 2 pkt 7 załącznika nr 2 do tego rozporządzenia.
Jak podkreślił Sąd I instancji powodem wypowiedzenia umowy o dofinansowanie a tym samym żądania zwrotu środków było stwierdzenie w okresie realizacji operacji nieprawidłowości związanych z ubieganiem się o przyznanie pomocy, poprzez przedłożenie wraz z wnioskiem o dofinansowanie dokumentu, którego treść nie była zgodna z oryginalnym dokumentem wydanym przez uprawniony do tego organ, a nie brak przedłożenia pozwolenia wodnoprawnego w ogóle. Bez znaczenia było to, że Beneficjent realizował swoje działania w ramach projektu bez zastrzeżeń służb kontrolnych ARiMR, czego potwierdzeniem były raporty kontroli sporządzone przez pracowników Biura Kontroli na miejscu.
W skardze kasacyjnej zaskarżano powyższy wyrok w całości wnosząc o jego uchylenie i rozpoznanie skargi poprzez uchylenie decyzji ewentualnie jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz rozpoznanie sprawy na rozprawie. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.:
1) art. 151 p.p.s.a., poprzez oddalenie skargi i uchybienie obowiązkowi kontroli prawidłowości oceny materiału dowodowego dokonanej przez organ, pomimo naruszenia przez organ przepisów art. 7 i 77 k.p.a., a w konsekwencji oparcie rozstrzygnięcia na błędnych ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że:
a) Skarżący nie spełniał warunków przyznania dofinansowania, gdyż nie załączył do wniosku o dofinansowanie aktualnego pozwolenia wodnoprawnego w rozumieniu przepisów Prawa wodnego, podczas gdy Skarżący dołączył do wniosku o dofinansowanie decyzję Starosty Lublinieckiego z 18 lipca 2012 r., nr WOŚ 6341.27.2012 ("Pozwolenie z 2012 r."), która stanowiła aktualne i ważne pozwolenie wodnoprawne w rozumieniu przepisów Prawa wodnego,
b) Skarżący nie spełniał warunków przyznania dofinansowania, gdyż nie załączył do wniosku o dofinansowanie aktualnego pozwolenia wodnoprawnego w rozumieniu przepisów Prawa wodnego, podczas gdy drugie pozwolenie wodnoprawne dołączone przez Skarżącego do wniosku o dofinansowanie - decyzja Urzędu Wojewódzkiego w Częstochowie z 7 listopada 1995 r., znak OŚ.1.6210/2067/61|95 ("Pozwolenie z 1995 r.") było aktualne i ważne w świetle przepisów Prawa wodnego, gdyż nie zostało wyeliminowane z obrotu prawnego poprzez wydanie konstytutywnej decyzji organu w przedmiocie wygaśnięcia Pozwolenia z 1995 r.,
c) Skarżący nie spełniał warunków przyznania dofinansowania i nie załączył do wniosku o dofinansowanie aktualnego pozwolenia wodnoprawnego, gdyż Pozwolenie z 1995 r. miało charakter dokumentu przerobionego, którego treść nie jest zgodna z oryginałem wydanym przez uprawniony organ, podczas gdy materiał dowodowy zgromadzony w aktach postępowania nie daje podstaw do takich wniosków, w szczególności brak jest prawomocnego wyroku sądu karnego, w którym ustalono by, że Pozwolenie z 1995 r. złożone wraz z wnioskiem o dofinansowanie stanowiło dokument przerobiony.
Wszystkie ww. naruszenia przepisów postępowania miały istotny wpływ na rozstrzygnięcie, gdyż doprowadziły Sąd do błędnej oceny prawnej i stwierdzenia, że skarżący nie spełnił przesłanki z art. 10 ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 2 pkt 3 lit. a) Rozporządzenia, tj. posiadania aktualnego pozwolenia wodnoprawnego, umożliwiającej przyznanie mu dofinansowania na podstawie ustawy z 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego (Dz.U. Nr 72, poz. 619, z późn. zm. dalej jako ustawa) oraz Rozporządzenia, a w konsekwencji błędnego oddalenia skargi.
2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez nierozpoznanie sprawy w zakresie żądanym przez skarżącego, tj. nierozważenie wszystkich zarzutów skargi i nie dokonanie ich oceny na gruncie sprawy, tj.:
- Zarzutu Nr 1 skargi dot. naruszenia art, 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w zw. z § 10 ust. 2 pkt 3) lit. a) Rozporządzenia w zw. z art. 27 ust. 1, 2 i 3 Ustawy oraz z art. 207 ust. 1, 8 i 9 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2013 r., poz. 885, z późn. zm.) ("u.f.p."), przez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że skarżący nie stosował podstawowych zasad dobrej praktyki rybackiej, gdyż nie posiadał aktualnego zezwolenia wodnoprawnego, a w konsekwencji, że w sprawie zachodzą przesłanki zwrotu przez skarżącego środków otrzymanych na podstawie umowy o dofinansowanie z 16 listopada 2012 r. ("umowa"), w sytuacji, gdy skarżący spełniał wszelkie warunki przyznania pomocy - co stanowiło naruszenie konstytucyjnej zasady proporcjonalności;
- Zarzutu Nr 2 skargi dot. naruszenia art. 27 ust. 1, 2 i 3 ustawy w zw. z art. 207 ust. 1, 8 i 9 u.f.p., przez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że umowa podlega wypowiedzeniu, co powoduje konieczność zwrotu środków otrzymanych przez skarżącego na podstawie tej umowy, pomimo że przed dniem wydania decyzji o określeniu kwoty przypadającej do zwrotu umowa ta wygasła na skutek nadejścia przewidzianego w umowie terminu jej zakończenia oraz jej wykonania, a całość środków przekazanych na podstawie umowy została wykorzystana zgodnie z przeznaczeniem dla celów realizacji operacji określonej w umowie, wobec czego działania skarżącego nie wywołały i nie mogły wywołać jakiejkolwiek szkody w środkach otrzymanych z funduszy europejskich; oraz że w sprawie zaistniały określone w tych przepisach przesłanki zwrotu środków otrzymanych przez skarżącego na podstawie umowy, pomimo że w rzeczywistości w sprawie nie wystąpiły żadne okoliczności objęte hipotezą któregokolwiek z ustanawiających je przepisów;
- Zarzutu Nr 4 Skargi dot. naruszenia art. 96 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt q) Rozporządzenia Rady (WE) nr 1198/2006 z 27 lipca 2006 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rybackiego ("Rozporządzenie Nr 1198/2006"), a zatem z pominięciem zasady, że państwo członkowskie przy anulowaniu całości lub części wkładu publicznego w ramach programu operacyjnego powinno wziąć pod uwagę charakter i wagę nieprawidłowości oraz straty finansowe poniesione przez fundusze, mimo że skarżący przez okres 5 lat prawidłowo realizował określoną w umowie operację, a czas występowania zarzucanych nieprawidłowości, przy założeniu, że takowe w ogóle miały miejsce, trwał najwyżej 6 miesięcy i 18 dni;
co doprowadziło do niepełnej, nieprawidłowej kontroli sądowej i błędnego oddalenia skargi.
3) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a. - poprzez nie wyjaśnienie przez Sąd w uzasadnieniu wyroku wszystkich motywów podjętego rozstrzygnięcia (w tym bezzasadności zarzutów skargi nierozpoznanych przez Sąd), w szczególności w zakresie wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia, przyjętego przez Sąd sposobu wykładni przepisów prawa i zastosowania, co uniemożliwia przeprowadzenie kontroli kasacyjnej wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono również naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art.151 p.p.s.a w związku z:
4) § 10 ust. 2 pkt 3) lit. a) Rozporządzenia przez błędna wykładnie, wyrażającą się w przyjęciu, że określony w tym przepisie wymóg posiadania aktualnego pozwolenia wodnoprawnego rozciąga się na okres sprzed złożenia wniosku o dofinansowanie i uznanie, że skarżący nie posiadał aktualnego pozwolenia wodnoprawnego, pomimo że dla spełnienia wymogu z § 10 ust. 2 pkt 3) lit. a) Rozporządzenia wystarczające jest dysponowanie pozwoleniem aktualnym na dzień złożenia wniosku, a skarżący był w posiadaniu pozwoleń wodnoprawnych ważnych i aktualnych zarówno na dzień złożenia wniosku o dofinansowanie, jak i na dzień 1 stycznia 2012 r., co w konsekwencji doprowadziło do błędnego oddalenia Skargi;
5) art. 135 pkt 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2001 r., Nr 115 poz. 1229 z późn. zm., dalej jako Prawo wodne), poprzez błędną wykładnię, polegające na przyjęciu, że do wygaśnięcia pozwolenia wodnoprawnego wystarczający jest upływ czasu, na jaki zostało wydane, podczas gdy w okolicznościach niniejszej sprawy sąd powinien na podstawie art. 138 ust. 1 Prawa wodnego uznać, że do wygaśnięcia Pozwolenia z 1995 r. niezbędne jest wydanie przez organ konstytutywnej decyzji stwierdzającej wygaśnięcie pozwolenia wodnoprawnego, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego oddalenia Skargi.
Strona przeciwna nie skorzystała z prawa do wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z 183 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej.
Za podstawę wyroku z dnia 15 stycznia 2019 r., V SA/Wa 693/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przyjął ustalenia faktyczne dokonane przez Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej. Śląski Oddział Regionalny ARiMR, przeprowadził postępowanie wyjaśniające w zakresie prawidłowości decyzji udzielającej pozwolenia wodnoprawnego przedłożonej przez beneficjenta w związku z ubieganiem się o przyznanie pomocy w ramach Po Ryby 2007-2013. Ustalono, że
przedłożone pozwolenie wodnoprawne z 7 listopada 1995 r. zawiera rozbieżności w zakresie daty jego obowiązywania w odniesieniu do dokumentacji będącej w posiadaniu Starostwa Powiatowego w Lublińcu. Z przekazanej przez Starostwo dokumentacji jednoznacznie wynika, że pozwolenie wodnoprawne obowiązywało do 31 grudnia 2010 r., natomiast do wniosku o przyznanie pomocy beneficjent dołączył pozwolenie wodnoprawne obowiązujące do 31 grudnia 2012 r. Dnia 6 listopada 2012 r. zawarto umowę o dofinansowanie w ramach środka 2.2 Działania wodno-środowiskowe. Na podstawie tej umowy ARiMR zobowiązała się do wypłaty na rzecz Beneficjenta środków finansowych zaś Beneficjent zobowiązał się do zrealizowania operacji pt. "Realizacja wymogów wodno-środowiskowych na obiekcie Zagłówek". Beneficjent zobowiązał się do spełnienia warunków określonych w programie oraz w przepisach prawa krajowego i wspólnotowego, w tym w przepisach rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 września 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania wypłaty i zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową 2 - Akwakultura, rybołówstwo śródlądowe, przetwórstwo i obrót produktami rybołówstwa i akwakultury, zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013" (Dz. U. Nr 147, poz. 1193, z póżn. zm.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przyjął, że biorąc pod uwagę rzeczywistą datę obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego tj. do 31 grudnia 2010 r. należy uznać, że Beneficjent nie załączył do wniosku o dofinansowanie aktualnego pozwolenia wodnoprawnego. Przez aktualne pozwolenie wodno-prawne, o którym mowa w § 10 ust. 2 pkt 3 lit. a rozporządzenia do osi priorytetowej 2, należy rozumieć pozwolenie obowiązujące w okresie do daty upływu terminu, na który wydano to pozwolenie, nie zaś do daty decyzji organu stwierdzającej jego wygaśnięcie. Uzasadnienie wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego zawiera stanowisko co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia.
Zgodnie z art. 174 pkt 2) p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Oparcie skargi kasacyjnej na naruszeniu przepisów postępowania jest niezbędne w sytuacji, gdy strona zamierza kwestionować stan faktyczny przyjęty przy wyrokowaniu przez Sąd I instancji. W ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2) p.p.s.a. w pkt 1), pkt 2), pkt 3) petitum skargi kasacyjnej kasator zarzucił Sądowi I instancji naruszenie: art. 151 p.p.s.a.; art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 134 § 1 p.p.s.a.; art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a.
Według art. 170 p.p.s.a., orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Przepis ten gwarantuje zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 28 lutego 2019 r., I GSK 795/18 (LEX nr 2642365) uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 12 stycznia 2016 r., V SA/Wa 3271/14 w sprawie ze skargi na decyzję ostateczną w przedmiocie określenia przypadającej do zwrotu kwoty dofinansowania z budżetu Unii Europejskiej oraz uchylił zaskarżoną decyzję. Wynikające z art. 170 p.p.s.a. związanie wskazanym prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego obejmuje zatem zagadnienie zasadnicze objęte zakresem rozpoznawanej sprawy, którym jest posiadanie aktualnego pozwolenia wodno-prawnego, o którym mowa w przepisach prawa wodnego, jako jednego z warunków otrzymania pomocy na realizację operacji w ramach środka działania wodno-środowiskowe w zakresie wsparcia wykorzystania tradycyjnych lub przyjaznych środowisku praktyk i technik w chowie i hodowli ryb.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie błędnie przyjął, że w tej sprawie pozwolenie wodnoprawne obowiązywało do 31 grudnia 2010 r. oraz, że aktualne pozwolenie wodno-prawne, to pozwolenie obowiązujące w okresie do daty upływu terminu, na który wydano to pozwolenie, nie zaś do daty decyzji organu stwierdzającej jego wygaśnięcie. Przedstawionej wykładni prawa Sąd I instancji w ogóle nie uzasadnił z powołaniem się na przepisy prawa wodnego, do którego wprost odwołuje się przepis rozporządzenia wykonawczego. Ponadto, pomimo twierdzenia skarżącego, że wraz z wnioskiem o dofinansowanie z 12 września 2012 r. złożył pozwolenie wodnoprawne z 18 lipca 2012 r. oraz twierdzenia, że dołączone do wniosku o dofinansowanie pozwolenie wodno-prawne (decyzja Urzędu Wojewódzkiego w Częstochowie z 7 listopada 1995 r.) było aktualne i ważne w świetle przepisów Prawa wodnego, gdyż nie zostało wyeliminowane z obrotu prawnego poprzez wydanie konstytutywnej decyzji organu w przedmiocie wygaśnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pominął w swoich rozważaniach ten element stanu faktycznego sprawy.
Uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Zgodnie z uchwałą siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09 (ONSAiWSA 2010/3, poz. 39): "Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Natomiast, podstawa prawna rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie w uzasadnieniu wyroku oznacza, że wojewódzki sąd administracyjny winien odnieść się w zależności od zastosowanej podstawy do mających w sprawie zastosowanie przepisów prawa materialnego lub procesowego.
Przyjmuje się, że w uzasadnieniu orzeczenia sąd administracyjny powinien wskazać, jakie przepisy uprawniały organ administracji publicznej do wyciągnięcia określonych konsekwencji prawnych z dokonanych w sprawie ustaleń. Stosowanie przepisów prawa przez sąd administracyjny polega również na uczynieniu takiego przepisu wzorcem kontroli legalności decyzji administracyjnej lub innego działania.
Uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie spełnia wymogów ustawowych, co powoduje że trafne i uzasadnione są wszystkie zarzuty podniesione w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2) p.p.s.a.
Z tego powodu, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone orzeczenie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
O kosztach postępowania Sąd postanowił na podstawie art. 203 pkt 1 i art. 205 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz pkt 2 lit. a w związku z § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI