Orzeczenie · 2024-08-14

I GSK 833/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-08-14
NSAubezpieczenia społeczneWysokansa
ubezpieczenia społeczneskładkiumorzenieprzedawnieniesądy administracyjneZUSpostępowanie egzekucyjnekognicja sądu

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Zakładu Ubezpieczeń Społecznych od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który uchylił decyzję ZUS odmawiającą umorzenia składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne. ZUS zarzucał sądowi administracyjnemu przekroczenie granic właściwości poprzez badanie przedawnienia składek, twierdząc, że jest to domena sądów powszechnych. NSA odrzucił te argumenty, wskazując, że sądy administracyjne mają kompetencję do kontroli decyzji administracyjnych, w tym tych dotyczących umorzenia należności. Sąd podkreślił, że przedawnienie należności czyni postępowanie w przedmiocie ich umorzenia bezprzedmiotowym, co sąd administracyjny ma obowiązek zbadać. NSA stwierdził, że brak jest podstaw do uchylenia wyroku WSA i oddalił skargę kasacyjną ZUS.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie kompetencji sądów administracyjnych do badania przedawnienia składek w postępowaniu o ich umorzenie oraz obowiązek organu ZUS do takiego badania.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy spraw o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne.

Zagadnienia prawne (2)

Czy sąd administracyjny ma kompetencję do badania przedawnienia należności z tytułu składek w postępowaniu dotyczącym umorzenia tych należności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd administracyjny ma kompetencję do badania przedawnienia należności z tytułu składek w postępowaniu dotyczącym umorzenia tych należności, ponieważ przedawnienie czyni postępowanie bezprzedmiotowym.

Uzasadnienie

Przedawnienie należności z tytułu składek czyni postępowanie w przedmiocie ich umorzenia bezprzedmiotowym. Sąd administracyjny ma obowiązek zbadać przedmiotowość postępowania, a zatem również kwestię przedawnienia. Brak przedawnienia jest warunkiem sine qua non prowadzenia postępowania w przedmiocie umorzenia.

Czy organ administracji publicznej (ZUS) ma obowiązek badać przedawnienie składek w postępowaniu o ich umorzenie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ ZUS ma obowiązek badać przedawnienie składek w postępowaniu o ich umorzenie, gdyż przedawnienie powoduje bezprzedmiotowość postępowania.

Uzasadnienie

Organ ZUS, prowadząc postępowanie w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek, musi zbadać ich istnienie, w tym czy nie uległy przedawnieniu. W przypadku stwierdzenia przedawnienia, postępowanie powinno zostać umorzone jako bezprzedmiotowe.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Przepisy (26)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.s.u.s. art. 83 § ust. 1 - 4

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 28 § ust. 3

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

u.p.e.a. art. 33 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 59 § pkt 2

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Ord.pod. art. 208 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Ord.pod. art. 67a § § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 105 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 153

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 125 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 176 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.u.s.a. art. 1 § § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 182 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 189

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sądy administracyjne mają kompetencję do badania przedawnienia składek w postępowaniu o ich umorzenie, ponieważ przedawnienie czyni postępowanie bezprzedmiotowym.

Odrzucone argumenty

Sądy administracyjne nie mają kognicji do badania przedawnienia składek, gdyż jest to kompetencja sądów powszechnych. • WSA przekroczył granice kontroli, badając przedawnienie składek. • Uzasadnienie wyroku WSA było wadliwe, gdyż skupiło się na przedawnieniu, a nie na meritum umorzenia. • WSA niesłusznie uchylił decyzje ZUS, naruszając przepisy k.p.a. dotyczące ustaleń faktycznych i dowodów.

Godne uwagi sformułowania

Przedawnienie należności z tytułu składek czyni postępowanie w przedmiocie ich umorzenia bezprzedmiotowym. • Sąd administracyjny ma obowiązek zbadać przedmiotowość postępowania, a zatem również kwestię przedawnienia. • Brak przedawnienia jest warunkiem sine qua non prowadzenia postępowania w przedmiocie umorzenia.

Skład orzekający

Beata Sobocha-Holc

przewodniczący sprawozdawca

Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz

członek

Joanna Salachna

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie kompetencji sądów administracyjnych do badania przedawnienia składek w postępowaniu o ich umorzenie oraz obowiązek organu ZUS do takiego badania."

Ograniczenia: Dotyczy spraw o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej dotyczącej kompetencji sądów administracyjnych i organów ZUS w kontekście przedawnienia składek, co ma istotne znaczenie praktyczne dla zobowiązanych.

Czy ZUS może ignorować przedawnienie składek? NSA wyjaśnia!

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst