I GSK 791/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Regionalnej Izby Obrachunkowej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który uchylił uchwałę RIO stwierdzającą nieważność zarządzenia prezydenta miasta w sprawie zmian w wieloletniej prognozie finansowej (WPF). Sąd pierwszej instancji uznał, że umowa wsparcia finansowego zawarta przez gminę nie wywołuje skutków ekonomicznych podobnych do pożyczki i nie powinna być wliczana do długu gminy. NSA uznał skargę kasacyjną za zasadną, stwierdzając, że WSA dokonał błędnej wykładni przepisów ustawy o finansach publicznych (u.f.p.), w szczególności art. 72 ust. 1 pkt 2 i ust. 1a oraz art. 226 ust. 1 pkt 6 i ust. 3-4, a także § 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów. Sąd kasacyjny podkreślił, że kwalifikacja umów jako tytułów dłużnych powinna uwzględniać nie tylko cywilistyczne rozumienie pożyczki czy kredytu, ale także przepisy wykonawcze, które rozszerzają tę kategorię na inne stosunki prawne wywołujące podobne skutki ekonomiczne. NSA wskazał, że WSA pominął w swoich rozważaniach istotne regulacje dotyczące klasyfikacji tytułów dłużnych, w tym umowy sprzedaży z płatnością ratalną, umowy leasingu czy umowy nienazwane o terminie zapłaty dłuższym niż rok. Sąd kasacyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA, nakazując uwzględnienie przedstawionych uwag dotyczących prawidłowej wykładni przepisów.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących finansów publicznych, kwalifikacji umów jako tytułów dłużnych oraz realistyczności wieloletniej prognozy finansowej.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji umowy wsparcia finansowego, ale jego zasady wykładni przepisów finansów publicznych mają szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy umowa wsparcia finansowego zawarta przez gminę, która zobowiązuje gminę do naprawienia szkody finansującego w przypadku niewywiązania się przez spółkę komunalną z płatności rat za sprzęt medyczny, wywołuje skutki ekonomiczne podobne do umowy pożyczki i powinna być wliczana do długu gminy w wieloletniej prognozie finansowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, umowa wsparcia finansowego, która wywołuje skutki ekonomiczne podobne do umowy pożyczki lub kredytu, powinna być zaliczana do tytułów dłużnych i uwzględniana w wieloletniej prognozie finansowej.
Uzasadnienie
NSA uznał, że WSA błędnie zinterpretował przepisy ustawy o finansach publicznych i rozporządzenia wykonawczego, które rozszerzają definicję tytułów dłużnych na umowy wywołujące skutki ekonomiczne podobne do pożyczki, w tym umowy sprzedaży z płatnością ratalną czy umowy nienazwane. Sąd kasacyjny podkreślił konieczność uwzględnienia tych regulacji przy ocenie realistyczności WPF.
Jak należy prawidłowo interpretować przepisy dotyczące wieloletniej prognozy finansowej (WPF) w kontekście ujmowania w niej zobowiązań finansowych gminy, w szczególności w świetle art. 226 u.f.p. i § 3 pkt 2 rozporządzenia MF?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
WPF powinna być realistyczna i uwzględniać wszystkie zobowiązania finansowe gminy, które wywołują skutki ekonomiczne podobne do pożyczki lub kredytu. Sposób ujęcia tych zobowiązań w WPF (właściwa prognoza, wykaz przedsięwzięć) zależy od charakteru zdarzenia.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że WPF musi odzwierciedlać rzeczywiste zadłużenie gminy. Sąd kasacyjny wskazał na różne sposoby ujmowania zobowiązań w WPF, w zależności od ich charakteru, i podkreślił, że WSA pominął tę kwestię w swojej analizie.
Przepisy (17)
Główne
u.f.p. art. 72 § 1 pkt 2
Ustawa o finansach publicznych
Kwalifikacja umów jako tytułów dłużnych (pożyczka, kredyt) powinna uwzględniać nie tylko nazwy umów, ale także inne stosunki prawne wywołujące skutki ekonomiczne podobne do pożyczki lub kredytu.
u.f.p. art. 72 § 1a
Ustawa o finansach publicznych
Rozszerza definicję tytułów dłużnych o inne stosunki prawne wywołujące skutki ekonomiczne podobne do umów kredytów i pożyczek.
u.f.p. art. 226 § 1 pkt 6
Ustawa o finansach publicznych
u.f.p. art. 226 § 3-4
Ustawa o finansach publicznych
rozporządzenie MF art. 3 § pkt 2
Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie szczegółowego sposobu klasyfikacji tytułów dłużnych zaliczanych do państwowego długu publicznego
Do tytułu dłużnego z tytułu kredytu lub pożyczki zalicza się również umowy o partnerstwie publiczno-prywatnym, umowy sprzedaży z płatnością w ratach, umowy leasingu, umowy nienazwane o terminie zapłaty dłuższym niż rok, które wywołują skutki ekonomiczne podobne do umowy pożyczki lub kredytu.
Pomocnicze
u.f.p. art. 232
Ustawa o finansach publicznych
u.f.p. art. 229
Ustawa o finansach publicznych
u.r.i.o. art. 11 § 1 pkt 7
Ustawa o regionalnych izbach obrachunkowych
u.r.i.o. art. 18 § 1 pkt 1
Ustawa o regionalnych izbach obrachunkowych
u.s.g. art. 91 § 1 i 3
Ustawa o samorządzie gminnym
p.p.s.a. art. 173 § § 1 i 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 185 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § pkt 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
rozporządzenie MS art. 14 § § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a)
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Błędna wykładnia przez WSA przepisów art. 72 ust. 1a u.f.p. i § 3 pkt 2 rozporządzenia MF w zakresie kwalifikacji umów jako tytułów dłużnych. • Pominięcie przez WSA istotnych regulacji rozporządzenia MF dotyczących umów wywołujących skutki ekonomiczne podobne do pożyczki lub kredytu. • Niewłaściwa wykładnia przez WSA przepisów art. 226 u.f.p. w kontekście ujmowania zobowiązań w WPF, bez uwzględnienia różnych sposobów ich prezentacji.
Godne uwagi sformułowania
dokonując kwalifikacji danego typu umowy zawartej przez jednostkę samorządu terytorialnego do tytułu dłużnego jakim jest kategoria pożyczki lub kredytu (...) należy uwzględnić w pierwszej kolejności dyspozycję zawartą w art. 72 ust. 1a u.f.p. • tytuły dłużne (...) obejmują zobowiązania finansowe wynikające ze stosunków prawnych, które nazwą odpowiadają tym tytułom dłużnym, oraz z innych stosunków prawnych, które wywołują skutki ekonomiczne podobne do skutków wynikających z papierów wartościowych opiewających na wierzytelności pieniężne, umów kredytów i pożyczek oraz przyjętych depozytów. • Sąd I instancji skupił się (...) na cywilistycznych aspektach tego rodzaju umów, ale zupełnie pominął w swoich rozważaniach przywołany powyżej § 3 pkt 2 rozporządzenia MF.
Skład orzekający
Joanna Salachna
przewodniczący
Bogdan Fischer
sprawozdawca
Grzegorz Dudar
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących finansów publicznych, kwalifikacji umów jako tytułów dłużnych oraz realistyczności wieloletniej prognozy finansowej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji umowy wsparcia finansowego, ale jego zasady wykładni przepisów finansów publicznych mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii finansów publicznych samorządów i interpretacji przepisów, które mogą mieć wpływ na sposób zarządzania długiem przez gminy. Jest to istotne dla prawników specjalizujących się w prawie samorządowym i finansowym.
“Jak umowa wsparcia finansowego może stać się pułapką zadłużenia dla gminy? NSA wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.