I GSK 867/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną Prezesa PFRON, potwierdzając, że dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych zależy od terminowego ponoszenia kosztów płacy tych konkretnych pracowników, a nie wszystkich zatrudnionych.
Sprawa dotyczyła odmowy wypłaty dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych przez PFRON z powodu rzekomego nieterminowego ponoszenia kosztów płacy. Sąd pierwszej instancji uchylił decyzję organu, uznając, że organ błędnie ocenił terminowość płac dla wszystkich pracowników, a nie tylko dla niepełnosprawnych. NSA oddalił skargę kasacyjną organu, potwierdzając stanowisko WSA i podkreślając, że definicja 'kosztów płacy' w kontekście dofinansowania odnosi się wyłącznie do pracowników niepełnosprawnych.
Sprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON) od wyroku WSA w Warszawie, który uchylił decyzję PFRON odmawiającą spółce E. S.A. wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za czerwiec 2018 r. Organ odmówił dofinansowania, argumentując, że spółka poniosła koszty płacy z uchybieniem terminu przekraczającym 14 dni, co wynikało z analizy deklaracji ZUS. Sąd pierwszej instancji uznał, że organ błędnie zinterpretował przepisy, wiążąc koszty płacy ogółem z dofinansowaniem dla pracowników niepełnosprawnych. Sąd wskazał, że terminowość ponoszenia kosztów płacy powinna być badana odrębnie dla każdego pracownika niepełnosprawnego. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną organu, oddalił ją, podzielając stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że definicja 'kosztów płacy' w ustawie o rehabilitacji, w kontekście dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, odnosi się wyłącznie do kosztów płacy tych konkretnych pracowników, a nie wszystkich zatrudnionych. NSA powołał się na wcześniejsze orzecznictwo w tej sprawie i uznał, że organ nie wykazał w sposób wystarczający nieterminowości ponoszenia kosztów płacy w odniesieniu do pracowników niepełnosprawnych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Definicja 'kosztów płacy' w art. 2 pkt 4a ustawy o rehabilitacji, w kontekście warunku uzyskania dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, odnosi się wyłącznie do kosztów płacy pracowników niepełnosprawnych.
Uzasadnienie
NSA uznał, że skoro dofinansowanie jest przyznawane wyłącznie do wynagrodzeń wypłacanych pracownikom niepełnosprawnym, to przez koszty płacy należy rozumieć wyłącznie wynagrodzenie (i jego pochodne) wypłacane dla pracowników niepełnosprawnych. Potwierdza to analiza innych przepisów ustawy, które koncentrują się na osobach niepełnosprawnych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (12)
Główne
u.o.r. art. 26a § ust. 1a1 pkt 3
Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych
Dofinansowanie nie przysługuje, jeżeli miesięczne koszty płacy zostały poniesione przez pracodawcę z uchybieniem terminów, wynikających z odrębnych przepisów, przekraczającym 14 dni.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.o.r. art. 2 § pkt 4a
Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych
Definicja 'kosztów płacy' odnosi się wyłącznie do wynagrodzenia i pochodnych składek pracowników niepełnosprawnych w kontekście dofinansowania.
u.o.r. art. 45 § ust. 3a
Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis dotyczący wymogów uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.s.u.s. art. 47 § ust. 1
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
rozp. MRPiPS art. 4 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 22 czerwca 2016 r. w sprawie miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych
rozp. KE 651/2014 art. 33 § ust. 2
Rozporządzenie Komisji (UE) Nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu
Argumenty
Skuteczne argumenty
Definicja 'kosztów płacy' w kontekście dofinansowania PFRON odnosi się wyłącznie do pracowników niepełnosprawnych. Organ powinien badać terminowość ponoszenia kosztów płacy odrębnie dla każdego pracownika niepełnosprawnego. Dowody uzyskane od ZUS muszą pozwalać na ustalenie terminowości kosztów płacy w odniesieniu do pracowników niepełnosprawnych.
Odrzucone argumenty
Koszty płacy wszystkich pracowników zatrudnionych u pracodawcy ubiegającego się o dofinansowanie podlegają ocenie terminowości. Organ jest związany ustaleniami ZUS dotyczącymi terminów opłacenia składek. Uzasadnienie wyroku WSA narusza art. 141 § 4 p.p.s.a. z powodu braków w wyjaśnieniu toku rozumowania sądu.
Godne uwagi sformułowania
skoro dofinansowanie jest przyznawane wyłącznie do wynagrodzeń wypłacanych pracownikom niepełnosprawnym, to przez koszty płacy [...] należy rozumieć wyłącznie wynagrodzenie (i jego pochodne) wypłacane dla pracowników niepełnosprawnych.
Skład orzekający
Bogdan Fischer
przewodniczący sprawozdawca
Piotr Pietrasz
sędzia
Krzysztof Sobieralski
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych z PFRON, w szczególności definicji 'kosztów płacy' i wymogu terminowego ich ponoszenia."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z dofinansowaniem z PFRON i może wymagać analizy w kontekście innych przepisów dotyczących zatrudniania osób niepełnosprawnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu wsparcia dla zatrudniania osób niepełnosprawnych i precyzyjnej interpretacji przepisów, co jest istotne dla pracodawców i prawników specjalizujących się w prawie pracy i ubezpieczeń społecznych.
“Dofinansowanie z PFRON: Czy terminowe opłacanie składek za wszystkich pracowników wystarczy?”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI GSK 867/20 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2024-03-06 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2020-06-17 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Bogdan Fischer /przewodniczący sprawozdawca/ Krzysztof Sobieralski Piotr Pietrasz Symbol z opisem 6539 Inne o symbolu podstawowym 653 Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane V SA/Wa 1226/19 - Wyrok WSA w Warszawie z 2019-11-15 Skarżony organ Inne Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2018 poz 511 art. 45 ust. 3a Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Bogdan Fischer (spr.) Sędzia NSA Piotr Pietrasz Sędzia del. WSA Krzysztof Sobieralski Protokolant Piotr Kaczmarek po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2024 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 listopada 2019 r. sygn. akt V SA/Wa 1226/19 w sprawie ze skargi E. S.A. w W. na decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych na rzecz E. S.A. w W. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 15 listopada 2019 r., sygn. akt V SA/Wa 1226/19 po rozpoznaniu skargi E.S.A. w W. (dalej "skarżąca", "spółka"), uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] oraz zasądził od Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych na rzecz skarżącej kwotę 697 zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie sprawy. Skarżąca przekazała do Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych wniosek Wn-D o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za czerwiec 2018 r. w terminie określonym w § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 22 czerwca 2016 r. w sprawie miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 951), tj. do 25 dnia miesiąca następującego po miesiącu, którego wniosek dotyczy. Po przeprowadzeniu postępowania, decyzją z dnia [...] grudnia 2018 r. organ odmówił wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiąc czerwiec 2018 r. Jako podstawę prawną decyzji wskazał art. 104 k.p.a. w związku z art. 26a ust. 1a1 pkt 3, art. 26a ust. 9a pkt 2 oraz art. 45 ust. 3a ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 511 z późn. zm.), dalej "ustawa o rehabilitacji". Organ wyjaśnił, że jeżeli wynagrodzenie ze stosunku pracy należne za dany miesiąc zostanie wypłacone pracownikowi w następnym miesiącu, wówczas pracodawca powinien uwzględnić je przy obliczaniu składek ZUS za miesiąc, w którym dokonał faktycznej jego wypłaty. Skarżąca wypłaciła wynagrodzenia do 10-go dnia miesiąca następującego po miesiącu przepracowanym, w związku z powyższym za miesiąc czerwiec 2018 r. strona wypłaciła wynagrodzenie w lipcu 2018 r., a więc okresem składkowym dla wynagrodzeń za miesiąc czerwiec 2018 r. będzie miesiąc lipiec 2018 r. Zdaniem organu, zebrany materiał dowodowy wskazuje, iż spólka poniosła koszty płacy za pracowników niepełnosprawnych zgłoszonych do dofinansowania za wskazany miesiąc z uchybieniem terminu przekraczającym 14 dni, dlatego miesięczne dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiąc czerwiec 2018 r. nie przysługuje. Po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych decyzją z dnia [...] maja 2019 r. utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] grudnia 2018 r. W uzasadnieniu wskazał, że miesięczne dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych ze środków PFRON przysługuje pracodawcy po spełnieniu warunków określonych w art. 26a-26c ustawy o rehabilitacji. Organ wskazał, że skarżąca w złożonych do Funduszu miesięcznych informacjach o wynagrodzeniach, zatrudnieniu i stopniach niepełnosprawności pracowników niepełnosprawnych (INF-D-P) wykazała, iż wynagrodzenia płacone są w miesiącu następującym po miesiącu, za który pracownicy pobierają wynagrodzenie. Wobec powyższego wnioskowi Wn-D za czerwiec 2018 r. odpowiada deklaracja ZUS za lipiec 2018 r., której termin płatności, zgodnie z art. 47 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2019 r. poz. 300 z późn. zm.) upływa w dniu 15 sierpnia 2018 r., natomiast zgodnie z ustawą o rehabilitacji, upływa w dniu 29 sierpnia 2018 r. W związku z tym, iż spółka była zobowiązana do poniesienia składek za okres składkowy lipiec 2018 r., w nieprzekraczalnym terminie do dnia 29 sierpnia 2018 r., to składki na ubezpieczenia społeczne opłacone w dniach 2, 16 sierpnia 2018 r., 17, 21 września 2018 r. oraz składki na ubezpieczenia zdrowotne opłacone w dniach 16 sierpnia 2018 r., 17, 21 września 2018 r., a także składki na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych opłacone w dniach 16 sierpnia 2018 r. oraz 17, 21 września 2018 r., zostały opłacone przez płatnika z przekroczeniem 14 dniowego terminu wynikającego z art. 26a ust. 1a1 pkt 3 ustawy o rehabilitacji. Jednocześnie organ dodał, iż skarżąca dokonała częściowej zapłaty składek do ZUS za okres 07/2018 z uchybieniem terminów, wynikających z odrębnych przepisów, przekraczającym 14 dni, a kwota ww. składek opłaconych po terminie wskazanym w art. 26a ust. 1a1 pkt 3 ustawy o rehabilitacji przekroczyła wskazaną w art. 26a ust. 1a2 wysokość 2% składek należnych za dany miesiąc, w związku z czym pracodawca stracił prawo do uzyskania dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za okres sprawozdawczy czerwiec 2018 r. Następnie skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 15 listopada 2019 r., sygn. akt V SA/Wa 1226/19 chylił zaskarżoną decyzję. Sąd I instancji wskazał, że miesięczne dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych przysługuje pracodawcy po spełnieniu warunków określonych w art. 26a-26c ustawy o rehabilitacji. Wyjaśnił, że koszty płacy oznaczają, zgodnie z art. 2 pkt 4a ustawy o rehabilitacji, wynagrodzenie brutto oraz finansowane przez pracodawcę obowiązkowe składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe i wypadkowe naliczone od tego wynagrodzenia i obowiązkowe składki na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Za terminowo poniesione koszty płacy uznaje się te, które zostały poniesione w terminach wynikających odpowiednio z przepisów ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (wynagrodzenie), z ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (należności składkowe) oraz z ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (zaliczki na podatek dochodowy od wypłaconych wynagrodzeń). Szczegółowe zasady i tryb postępowania w sprawach rozliczania składek, do których poboru jest zobowiązany Zakład Ubezpieczeń Społecznych określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 września 2017 r. (Dz. U. z 2017 r., poz. 1831), mające zastosowanie w przedmiotowej sprawie. Sąd I instancji podkreślił również, że przy wykładni przepisów krajowych, w tym powołanego art. 2 pkt 4a ustawy o rehabilitacji, należy uwzględnić treść art. 33 ust. 2 rozporządzenia Komisji (UE) Nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu. Mając na uwadze obowiązujące przepisy, Sąd I instancji stwierdził, że wbrew stanowisku Prezesa PFRON, przepisy dotyczące dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych jednoznacznie wiążą koszty płacy z zatrudnieniem konkretnego pracownika niepełnosprawnego, a nie wszystkich pracowników, w tym pracowników pełnosprawnych. Organ dokonał błędnej wykładni przepisu art. 26a ust. 1a1 pkt 3 w związku z art. 2 pkt 4a ustawy o rehabilitacji, przyjmując, że skoro na koncie płatnika za okres objęty postępowaniem ustalono wpłaty dokonane z uchybieniem terminów, wynikających z przepisów odrębnych, przekraczającym 14 dni, to informację taką należy utożsamić ze stanem widniejącym na koncie każdego ubezpieczonego zgłoszonego w danym okresie, w tym również ze stanem widniejącym na koncie ubezpieczonych posiadających orzeczenie o stopniu niepełnosprawności. Nieterminowe ponoszenie przez pracodawcę miesięcznych kosztów płacy, o którym mowa w art. 26a ust. 1a1 pkt 3 ustawy o rehabilitacji, odnosi się wyłącznie do kosztów płacy pracowników niepełnosprawnych, a nie pracowników ogółem. Natomiast w przyjętym przez organ jako materiał dowodowy zestawieniu wskazującym na sposób rozliczenia składek przez ZUS, brak jest informacji, których osób dotyczą poszczególne wpłaty. Dlatego też Sąd I instancji wskazał, że zasadnie skarżąca podniosła, że organ nie otrzymał od ZUS informacji, za których ubezpieczonych składki zostały opłacone po terminie i z tego względu nieprawidłowo uznał, że koszty płacy zostały poniesione nieterminowo w odniesieniu do wszystkich osób niepełnosprawnych, objętych wnioskiem o dofinansowanie. Ponownie rozpoznając sprawę, organ został zobowiązany do zbadania terminowości poniesienia kosztów płacy odrębnie wobec każdego z pracowników niepełnosprawnych, do których wynagrodzenia pracodawca ubiegał się o dofinansowanie. Skoro bowiem pracodawca uzyskuje dofinansowanie do wynagrodzenia konkretnego pracownika niepełnosprawnego, to w decyzji organ winien odnosić wszelkie nieprawidłowości, które ustalił, do konkretnego pracownika niepełnosprawnego, a nie do wszystkich pracowników. Następnie organ wniósł skargę kasacyjną od wyroku z dnia 15 listopada 2019 r. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (sygn. akt V SA/Wa 1226/19). W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący przedstawił argumentację wniesionych zarzutów. I. Na podstawie art. 173 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325), zwanej dalej "p.p.s.a.", zaskarżył ww. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 listopada 2019 r. (sygn. akt V SA/Wa 1226/19) w całości; II. na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. Sądowi I Instancji zarzucam naruszenie prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię, tj.: - błędną wykładnię art. 2 pkt 4a ustawy o rehabilitacji polegającą na ustaleniu, że definicja legalna kosztów płacy określona w tym przepisie dotyczy wyłączne pracowników będących osobami niepełnosprawnymi, podczas gdy definicja legalna pojęcia kosztów płacy, o której mowa w art. 2 pkt 4a ustawy o rehabilitacji nie zawiera żadnego ograniczenia w tym zakresie, a obowiązek terminowego poniesienia kosztów płacy, określony w art. 26a ust. 1a1 pkt 3 (rozumiany jako warunek uzyskania dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych) dotyczy terminowego poniesienia kosztów płacy wszystkich pracowników zatrudnionych u danego pracodawcy ubiegającego się o dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych; III. na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie zarzucam naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: - naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. polegające na nieprawidłowym uzasadnieniu wyroku, tj. braku prawnego uzasadnienia w zakresie wyjaśnienia toku rozumowania Sądu, które pozwoliłoby zrozumieć organowi, dlaczego i na jakiej podstawie prawnej Sąd uznał za słuszne zobowiązanie Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych do samodzielnych ustaleń związanych z zakresem działalności Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie ustalenia terminów i wysokości ponoszenia przez pracodawcę kosztów płacy w stosunku do obowiązkowych składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe i wypadkowe i obowiązkowych składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych na użytek postępowania o udzielenie miesięcznego dofinansowania pracodawcy do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych ze środków PFRON, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem gdyby Sąd uznał, że organ jest związany ustaleniami ustawowo powołanego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w zakresie spełnienia warunków do wypłaty dofinansowania (terminów opłacenia składek) - nie uchyliłby decyzji Prezesa Zarządu PFRON, - naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. polegające na uwzględnieniu skargi w wyniku błędnego uznania, że organ prowadząc postępowanie w celu ustalenia, czy strona spełnia warunki do otrzymania dofinansowanie do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych, nie dokonał ustalenia, czy strona poniosła koszty płacy pracowników niepełnosprawnych z uchybieniem terminów wynikających z odrębnych przepisów, co miało istotny wpływ na treść orzeczenia, bowiem gdyby Sąd (zgodnie z zasadami wiedzy i doświadczenia życiowego oraz przepisami prawa) przyjął, że organ w niniejszej sprawie w istocie poczynił te ustalenia (w oparciu o pisma Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nadane, znak: 110000/4121/260056/2018 ), to w konsekwencji oddaliłby skargę, - naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez ogólnikowe, lakoniczne, niespójne i nie zawierające wskazania zastosowanych przepisów oraz wyjaśnienia przyjętego sposobu ich wykładni i zastosowania uzasadnienie wyroku, w szczególności poprzez wskazanie na braki w postępowaniu dowodowym polegające na przyjęciu za podstawę w rozpoznaniu sprawy przez organ wyłącznie dokumentu urzędowego ZUS i powołanie się na nie ustalenie okoliczności istotnych w sprawie, a następnie wskazanie , w sposób wiążący organ przy ponownym rozpoznaniu sprawy, że organ ustali i przedstawi informacje o stanie rozliczeń składek ZUS za sporny okres na indywidualnym koncie ZUS każdej z niepełnosprawnych osób, bez wyjaśnienia podstaw takiego wnioskowania i bez wskazania przepisów , które pozwalają Sądowi na takie wnioskowanie. IV. na podstawie art. 176 w zw. z 185 § 1 p.p.s.a. wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; V. na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. oświadczył, ze zrzeka się rozprawy; VI. wniósł o zasądzenie na rzecz organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę skarżąca w pełni poparła stanowisko zawarte w zaskarżonym wyroku Sądu I instancji i wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 183 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiła. Granice skargi są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi – zgodnie z art. 174 p.p.s.a. – może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Wnoszący skargę kasacyjną jest więc zobowiązany do powołania odpowiednich norm prawnych (materialnych lub procesowych), a nadto, zgodnie z art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. jest zobowiązany do wyjaśnienia, na czym polega ich naruszenie. W rozpoznawanej sprawie zarzut skargi kasacyjnej skonstruowany zostały w oparciu o obydwie podstawy przewidziane w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. W orzecznictwie przyjmuje się, że co do zasady, w razie powołania w skardze kasacyjnej zarówno zarzutów naruszenia prawa materialnego jak i prawa procesowego, w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają ostatnie z wymienionych, ponieważ ich uwzględnienie mogłoby uczynić przedwczesnym albo bezprzedmiotowym odniesienie się do zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego. Do kontroli subsumcji stanu faktycznego pod zastosowany przepis prawa materialnego można co do zasady przejść dopiero wówczas, gdy okaże się, że stan faktyczny przyjęty w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został skutecznie podważony (por. wyroki NSA z 27 czerwca 2012 r., sygn. akt II GSK 819/11 oraz z 26 marca 2010 r., sygn. akt II FSK 1842/08; dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl; tamże pozostałe orzeczenia). Jednakże niekiedy ze względu na sposób sformułowania zarzutów albo, jeżeli ocena prawidłowości wykładni lub zastosowania prawa materialnego determinują zakres koniecznych ustaleń faktycznych, celowe jest odniesienie się w pierwszej kolejności do zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego. W rozpoznawanej sprawie sformułowanie zarzutu naruszenia przepisów postępowania w kontekście zakresu ustaleń faktycznych potrzebnych do rozpatrzenia sprawy wymaga, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w pierwszej kolejności odniesienia się do podniesionego przez skarżącego kasacyjnie zarzutu naruszenia przepisów prawa materialnego, z uwagi na to, że zakres ustaleń faktycznych niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy wyznaczają przepisy prawa materialnego oraz z uwagi na to, że podniesiony w sprawie zarzut naruszenia przepisów postępowania pozostaje w ścisłym związku z zarzucanym naruszeniem przepisów materialnoprawnych. Zarzut naruszenia prawa materialnego nie jest usprawiedliwiony. Wnoszący skargę kasacyjną zarzucił Sądowi pierwszej instancji błędną wykładnię art. 2 pkt 4a ustawy o rehabilitacji przez przyjęcie, że definicja legalna kosztów płacy określona w tym przepisie dotyczy wyłącznie pracowników będących osobami niepełnosprawnymi. Według skarżącego kasacyjnie definicja legalna pojęcia kosztów płacy, o której mowa w art. 2 pkt 4a ustawy o rehabilitacji nie zawiera żadnego ograniczenia w tym zakresie, a obowiązek terminowego poniesienia kosztów płacy, określony w art. 26a ust. 1a(1) pkt 3 (rozumiany jako warunek uzyskania dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych) dotyczy terminowego poniesienia kosztów płacy wszystkich pracowników zatrudnionych u danego pracodawcy ubiegającego się o dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych. Stanowisko takie nie znajduje uzasadnienia w treści wskazanych wyżej przepisów. Omawiane zagadnienie było już rozstrzygane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyroki NSA: z dnia 17 czerwca 2020 r., sygn. akt I GSK 2217/19, I GSK 354/20, z dnia 17 grudnia 2020 r., sygn. akt I GSK 1342/20, z dnia 16 lutego 2021 r., sygn. akt I GSK 769/19, z dnia 29 września 2021 r. sygn. akt I GSK 347/21). Według art. 26a ust. 1a(1) pkt 3 ustawy o rehabilitacji miesięczne dofinansowanie nie przysługuje, jeżeli miesięczne koszty płacy zostały poniesione przez pracodawcę z uchybieniem terminów, wynikających z odrębnych przepisów, przekraczającym 14 dni. Dla wykładni tego przepisu istotne jest więc odkodowanie znaczenia pojęcia "koszty płacy". Pojęcie to zostało zdefiniowane w art. 2 pkt 4a ustawy o rehabilitacji i oznacza wynagrodzenie brutto oraz finansowane przez pracodawcę obowiązkowe składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe i wypadkowe naliczone od tego wynagrodzenia i obowiązkowe składki na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. W definicji tej nie wyjaśniono jednak, czy chodzi o koszty płacy ogółem, czy tylko o koszty płacy pracowników niepełnosprawnych. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, trafnie stwierdził Sąd I instancji, że skoro dofinansowanie jest przyznawane wyłącznie do wynagrodzeń wypłacanych pracownikom niepełnosprawnym, to przez koszty płacy, o których mowa w art. 26a ust. 1a(1) pkt 3 ustawy o rehabilitacji należy rozumieć wyłącznie wynagrodzenie (i jego pochodne) wypłacane dla pracowników niepełnosprawnych. Potwierdza to analiza innych przepisów ustawy. Według art. 1 ustawa dotyczy osób niepełnosprawnych, a nie ogółu pracowników zatrudnianych przez pracodawcę. W kolejnych przepisach ustawy np. dotyczących sposobu wliczenia osób niepełnosprawnych do stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych (art. 2a ust. 1), warunków przyznawania dofinansowania i związanych z tym obowiązków pracodawcy i organu w zakresie kontroli prawidłowości korzystania przez pracodawcę z dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych (art. 26a i nast.), a także zwrotu środków PFRON punktem odniesienia jest wynagrodzenie należne pracownikowi niepełnosprawnemu, a także inne koszty ogólne ponoszone przez pracodawcę na stworzenie miejsca pracy dla osoby niepełnosprawnej. W konsekwencji badanie, czy strona w terminie uiściła wymagane składki ubezpieczeniowe, na podstawie art. 49e ust. 1 ustawy o rehabilitacji, aby mogło być uznane za prawidłowe, musi odnosić się do kosztów płac pracowników niepełnosprawnych, z wyłączeniem kosztów płac pozostałych pracowników zatrudnionych przez pracodawcę. Konsekwencją tego było prawidłowe uznanie przez Sąd pierwszej instancji, że organ badając spełnienie przez pracodawcę wymogu określonego w art. 26a ust. 1a(1) pkt 3 ustawy o rehabilitacji powinien był dokonać ustaleń na okoliczność terminowości poniesienia kosztów płacy w odniesieniu do pracowników niepełnosprawnych, a nie – w odniesieniu do wszystkich pracowników. W stanie faktycznym sprawy przeprowadzone przez organ postępowanie nie było wystarczające do dokonania takich ustaleń. W szczególności dowód uzyskany od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, skoro nie pozwalał na ustalenie terminowości poniesienia kosztów płacy w odniesieniu do pracowników niepełnosprawnych, nie mógł być wystarczającą podstawą do dokonania potrzebnych ustaleń faktycznych. Z powyższych względów za niezasadny należało także uznać zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisów postępowania, to jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7 k.p.a. w związku z art. 77 § 1 k.p.a. Nie jest także usprawiedliwiony zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Według tego przepisu uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Przepis ten wskazuje na konieczne elementy, jakie powinno zawierać uzasadnienie wyroku. Prawidłowo sporządzone uzasadnienie ma bowiem umożliwić stronom oraz sądowi II instancji zapoznanie się z motywami, jakimi kierował się sąd I instancji i które doprowadziły do wydania wyroku, a także umożliwić sformułowanie zarzutów kasacyjnych i przeprowadzenie kontroli instancyjnej. Przepis ten może więc stanowić samodzielną podstawę kasacyjną jedynie wówczas, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie pozwala na przeprowadzenie kontroli instancyjnej tego wyroku. Taka sytuacja nie miała miejsca w sprawie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie elementy konieczne, o których mowa w art. 141 § 4 p.p.s.a. Pozwala też na przeprowadzenie kontroli instancyjnej tego orzeczenia. Brak przekonania, co do trafności podjętego rozstrzygnięcia, opartego na odmiennej (niż organ) wykładni prawa materialnego, nie oznacza, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku narusza art. 141 § 4 p.p.s.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Podkreślając w kontekście "weryfikacyjnego" typu stosowania prawa przez sądy administracyjne i operowanie przez nie metodyką kontroli wykładni prawa, że rolą sądu administracyjnego, operującego w granicach sprawy i na podstawie akt sprawy, jest przeprowadzenie procesu kontroli działania organu administracji z punktu widzenia jego zgodności z prawem, który to proces obejmuje: kontrolę rekonstrukcji i zastosowania przez organy administracji publicznej norm proceduralnych określających prawne wymogi ustalania faktów; kontrolę sposobu prawnej kwalifikacji tych faktów, co odnosi się do materialnoprawnych podstaw rozstrzygnięcia administracyjnego, w tym kontroli ich wykładni i zastosowania; przez pryzmat zaś przepisów ustaw procesowych określających prawne wymogi odnośnie uzasadnienia decyzji administracyjnej, kontrolę konkretnego sposobu ustalenia w konkretnej sprawie faktycznych i prawnych podstaw rozstrzygnięcia (por. L. Leszczyński, Orzekanie przez sądy administracyjne a kontrola wykładni prawa, "Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego" 2010, nr 5 - 6, s. 267 i n.), w opozycji do stanowiska skarżącego kasacyjnie organu trzeba podnieść, że uzasadnienie kontrolowanego wyroku, aż nadto jasno i wyraźnie również wskazuje oraz wyjaśnia podstawę prawną wydanego w sprawie rozstrzygnięcia. Nastąpiło to poprzez jednoznaczne oraz poprzedzone stosowną argumentacją prawną, wskazanie tych normatywnych wzorców działania organu administracji publicznej – zarówno materialnoprawnych (art. 2 pkt 4a w związku z art. 26a ust. 1a (1) pkt 3 ustawy o rehabilitacji), jak i procesowych (art. 7, art. 77 § 1, art. 80) – które zdaniem Sądu I instancji, w sposób przedstawiony w uzasadnieniu kontrolowanego wyroku, organ ten naruszył w rozpatrywanej sprawie (por. s. 8,9 uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia). Nie sposób jest więc zasadnie twierdzić, że uzasadnienie kontrolowanego judykatu zawiera wady oraz deficyty, które można i należałoby uznać za wystarczające dla przyjęcia, że w rozpatrywanej sprawie doszło do naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., w takim stopniu, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Biorąc pod uwagę omówione wyżej okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r., w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI