I GSK 621/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Zakładu Ubezpieczeń Społecznych od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który uchylił decyzję ZUS odmawiającą zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne za okres od marca do maja 2020 r. ZUS zarzucił WSA naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa w zw. z art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 kpa, poprzez błędne przyjęcie, że organ nie zebrał wyczerpująco materiału dowodowego, oraz naruszenie art. 141 § 4 ppsa poprzez sformułowanie zaleceń co do dalszego postępowania. Dodatkowo, ZUS zarzucił naruszenie art. 31zo ust. 1 ustawy o Covid-19, kwestionując prawo płatnika do zwolnienia. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, wskazując, że kluczowym argumentem WSA było związanie wydanymi już w sprawie prawomocnymi wyrokami (art. 153 ppsa), którym przesądzono o istotnych okolicznościach. Skarga kasacyjna nie zawierała zarzutu naruszenia art. 153 ppsa, co uniemożliwiło kontrolę kasacyjną w tym zakresie. Sąd podkreślił, że WSA prawidłowo ustalił naruszenie art. 153 ppsa przez ZUS, który zignorował stanowiska sądu zawarte w poprzednich wyrokach. W związku z tym, NSA oddalił skargę kasacyjną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWiążący charakter wyroków sądów administracyjnych (art. 153 ppsa) i konsekwencje ich ignorowania przez organy administracji.
Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z przepisami covidowymi i zwolnieniem z opłacania składek, ale zasada związania wyrokiem ma szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ administracji publicznej, orzekając ponownie w tej samej sprawie, jest związany oceną prawną i wskazaniami zawartymi w poprzednich prawomocnych wyrokach sądu administracyjnego, zgodnie z art. 153 ppsa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ jest bezwzględnie związany oceną prawną i wskazaniami wyrażonymi w poprzednich prawomocnych wyrokach sądu administracyjnego, chyba że nastąpi istotna zmiana stanu prawnego lub faktycznego.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że art. 153 ppsa ma charakter bezwzględnie obowiązujący i organ nie może ignorować wiążących go wyroków, chyba że nastąpiła istotna zmiana stanu prawnego lub faktycznego.
Czy skarga kasacyjna może skutecznie kwestionować wyrok sądu pierwszej instancji, który opiera się na związaniu organu art. 153 ppsa, jeśli sama skarga nie zawiera zarzutu naruszenia tego przepisu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, brak zarzutu naruszenia art. 153 ppsa w skardze kasacyjnej uniemożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu dokonanie kontroli kasacyjnej stanowiska sądu pierwszej instancji w tym zakresie.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że brak stosownego zarzutu w skardze kasacyjnej dotyczącego naruszenia art. 153 ppsa przez WSA przesądza o braku możliwości uwzględnienia skargi kasacyjnej.
Jak należy interpretować art. 31zo ust. 1a pkt 2 i 3 ustawy o Covid-19 w kontekście ustalania liczby ubezpieczonych dla celów zwolnienia z opłacania składek?
Odpowiedź sądu
Sąd wskazał na błędną wykładnię tego przepisu przez organ, polegającą na przyjęciu, że okresy wskazane w przepisach nie odnoszą się do miesięcy, za które przysługuje zwolnienie, oraz na wliczanie do limitu ubezpieczonych osób na umowach cywilnoprawnych i urlopach.
Uzasadnienie
WSA uznał, że organ błędnie zinterpretował przepisy ustawy Covid-19 dotyczące limitu ubezpieczonych, co doprowadziło do błędnych ustaleń faktycznych.
Przepisy (16)
Główne
ppsa art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ustawa o Covid-19 art. 31zo § 1
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Pomocnicze
ppsa art. 3 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 174 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
kpa art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
kpa art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
kpa art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
kpa art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
ustawa o Covid-19 art. 31zo § 1a
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
ppsa art. 182 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 183
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 179
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
WSA prawidłowo zastosował art. 153 ppsa, wiążąc organ ZUS wcześniejszymi wyrokami. • Skarga kasacyjna nie zawierała zarzutu naruszenia art. 153 ppsa, co uniemożliwiło jej uwzględnienie.
Odrzucone argumenty
Zarzuty ZUS dotyczące naruszenia przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa w zw. z art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 kpa) i prawa materialnego (art. 31zo ust. 1 ustawy o Covid-19) zostały uznane za nieusprawiedliwione. • Zarzut naruszenia art. 141 § 4 ppsa został uznany za nieusprawiedliwiony.
Godne uwagi sformułowania
organ naruszył ww. przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, bowiem nie zebrał w sposób wyczerpujący materiału dowodowego • organ rentowy powyższych ustaleń dokonał • organ rentowy naruszył ww. przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, bowiem nie zebrał w sposób wyczerpujący materiału dowodowego • organ zignorował stanowiska WSA zawarte w zapadłych w sprawie ww. wyrokach. • podstawowym argumentem WSA było związanie wydanymi już w sprawie ww. prawomocnymi wyrokami, którym przesądzono o wyżej wyliczonych okolicznościach w sprawie. • brak stosownego zarzutu w skardze kasacyjnej uniemożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnego dokonanie kontroli kasacyjnej stanowiska sądu pierwszej instancji w tym zakresie.
Skład orzekający
Joanna Wegner
przewodniczący
Piotr Kraczowski
sprawozdawca
Tomasz Smoleń
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wiążący charakter wyroków sądów administracyjnych (art. 153 ppsa) i konsekwencje ich ignorowania przez organy administracji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z przepisami covidowymi i zwolnieniem z opłacania składek, ale zasada związania wyrokiem ma szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną dotyczącą związania organów administracji wyrokami sądów, co ma kluczowe znaczenie dla pewności prawa i efektywności postępowań.
“Organ ZUS zignorował wyroki sądu i przegrał w NSA. Kluczowa lekcja o związaniu prawomocnymi orzeczeniami.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.