Orzeczenie · 2025-06-11

I GSK 618/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-06-11
NSAAdministracyjneŚredniansa
postępowanie egzekucyjneumorzenie postępowaniadłużnik zajętej wierzytelnościustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracjitytuł wykonawczynastępstwo prawnerozwiązanie spółkiwygaśnięcie obowiązku

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. F. od wyroku WSA w Poznaniu, który oddalił jej skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego. Sprawa dotyczyła sytuacji, w której Naczelnik Urzędu Skarbowego prowadził postępowanie egzekucyjne wobec skarżącej na podstawie własnego tytułu wykonawczego z dnia 22 lipca 2020 r., obejmującego należność z tytułu nieprzekazania przez nią zajętej wierzytelności w kwocie 135 300,00 zł. Skarżąca wniosła o umorzenie postępowania, argumentując, że spółka F sp. jawna, której dotyczył pierwotny tytuł wykonawczy, została rozwiązana i wykreślona z rejestru, co jej zdaniem skutkowało wygaśnięciem obowiązku i umorzeniem zajęć. Organy administracji oraz Sąd I instancji uznały jednak, że obowiązek skarżącej jako dłużnika zajętej wierzytelności, wynikający z art. 71a § 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie wygasł. Podkreślono, że tytuł wykonawczy wystawiono na podstawie postanowienia z dnia 17 grudnia 2019 r., wydanego w czasie istnienia spółki F sp. jawna, a należność z tego tytułu stanowi samodzielny obowiązek skarżącej. NSA, oddalając skargę kasacyjną, potwierdził, że rozwiązanie spółki i przejęcie jej majątku przez inny podmiot nie wpływa na istnienie obowiązku skarżącej z tytułu nieprzekazania zajętej wierzytelności. Sąd uznał również, że nie doszło do naruszenia art. 28a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, gdyż egzekucja jest prowadzona na podstawie odrębnego tytułu wykonawczego wystawionego bezpośrednio na skarżącą, a nie na następcę prawnego pierwotnego zobowiązanego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących umorzenia postępowania egzekucyjnego w administracji w przypadku rozwiązania spółki, zwłaszcza w kontekście obowiązku dłużnika zajętej wierzytelności.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, w której egzekucja jest prowadzona na podstawie odrębnego tytułu wykonawczego przeciwko dłużnikowi zajętej wierzytelności, a nie bezpośrednio przeciwko następcy prawnemu pierwotnego zobowiązanego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy postępowanie egzekucyjne powinno zostać umorzone, gdy spółka, na którą pierwotnie wystawiono tytuł wykonawczy, została rozwiązana i wykreślona z rejestru?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie egzekucyjne nie musi zostać umorzone, jeśli obowiązek skarżącej jako dłużnika zajętej wierzytelności nie wygasł, a postępowanie jest prowadzone na podstawie odrębnego tytułu wykonawczego wystawionego bezpośrednio na nią.

Uzasadnienie

Obowiązek skarżącej z tytułu nieprzekazania zajętej wierzytelności, wynikający z art. 71a § 9 u.p.e.a., jest samodzielny i nie wygasa z powodu rozwiązania spółki, na którą pierwotnie wystawiono tytuł wykonawczy. Postępowanie egzekucyjne prowadzone przeciwko skarżącej na podstawie odrębnego tytułu wykonawczego jest zasadne.

Czy prowadzenie postępowania egzekucyjnego wobec dłużnika zajętej wierzytelności, po rozwiązaniu pierwotnego zobowiązanego, wymaga nowego tytułu wykonawczego przeciwko następcy prawnemu pierwotnego zobowiązanego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli egzekucja jest prowadzona na podstawie odrębnego tytułu wykonawczego wystawionego bezpośrednio na dłużnika zajętej wierzytelności, a nie na następcę prawnego pierwotnego zobowiązanego.

Uzasadnienie

Przepis art. 28a u.p.e.a. dotyczy kontynuacji postępowania w przypadku przejścia obowiązku na następcę prawnego. W tej sprawie egzekucja jest prowadzona na podstawie samodzielnego tytułu wykonawczego wystawionego przeciwko skarżącej jako dłużnikowi zajętej wierzytelności, a nie wobec następcy prawnego pierwotnego zobowiązanego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną A. F. od wyroku WSA w Poznaniu.

Przepisy (8)

Główne

u.p.e.a. art. 59 § § 1 i § 2

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepis ten stanowi podstawę do umorzenia postępowania egzekucyjnego m.in. w sytuacji, gdy obowiązek wygasł z innego powodu. W niniejszej sprawie obowiązek skarżącej nie wygasł.

u.p.e.a. art. 28a

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Reguluje kontynuację postępowania egzekucyjnego w przypadku przejścia obowiązku objętego tytułem wykonawczym na następcę prawnego zobowiązanego. W tej sprawie nie dotyczy sytuacji, gdyż egzekucja jest prowadzona na podstawie odrębnego tytułu wykonawczego przeciwko skarżącej.

u.p.e.a. art. 71a § § 9

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Nakłada na dłużnika zajętej wierzytelności obowiązek przekazania organowi egzekucyjnemu zajętej kwoty. Niewywiązanie się z tego obowiązku stanowi podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego przeciwko dłużnikowi zajętej wierzytelności.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązek skarżącej jako dłużnika zajętej wierzytelności nie wygasł pomimo rozwiązania spółki F sp. jawna. • Postępowanie egzekucyjne prowadzone przeciwko skarżącej na podstawie odrębnego tytułu wykonawczego jest zasadne. • Nie doszło do naruszenia art. 28a u.p.e.a., ponieważ egzekucja nie jest kontynuacją egzekucji pierwotnego długu spółki wobec jej następcy prawnego bez nowego tytułu wykonawczego.

Odrzucone argumenty

Niezastosowanie art. 59 § 1 i § 2 u.p.e.a. i nieumorzenie postępowania egzekucyjnego w całości pomimo wygaśnięcia obowiązku. • Nieprawidłowa wykładnia art. 28a u.p.e.a. i uznanie, że prowadzenie postępowania egzekucyjnego wobec skarżącej nie stanowi 'zastosowania dalszych środków egzekucyjnych' bez nowego tytułu wykonawczego przeciwko następcy prawnemu spółki F sp. jawna.

Godne uwagi sformułowania

obowiązek, który był podstawą egzekucji wobec skarżącej nie wygasł • postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec skarżącej nie dotyczyło bezpośrednio należności spółki F sp. jawna, lecz jej własnego, odrębnego obowiązku wynikającego z art. 71a § 9 u.p.e.a. • Należność z tego tytułu jest samodzielnym i niezależnym obowiązkiem skarżącej, powstałym w wyniku jej zaniechania, a nie obowiązkiem przejętym od spółki. • egzekucja jest prowadzona na podstawie odrębnego tytułu wykonawczego wystawionego bezpośrednio na skarżącą, co czyni ją dłużnikiem egzekwowanym w tym konkretnym postępowaniu, a nie jedynie podmiotem, u którego zajęto wierzytelność spółki.

Skład orzekający

Michał Kowalski

przewodniczący-sprawozdawca

Małgorzata Korycińska

członek

Marek Krawczak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących umorzenia postępowania egzekucyjnego w administracji w przypadku rozwiązania spółki, zwłaszcza w kontekście obowiązku dłużnika zajętej wierzytelności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której egzekucja jest prowadzona na podstawie odrębnego tytułu wykonawczego przeciwko dłużnikowi zajętej wierzytelności, a nie bezpośrednio przeciwko następcy prawnemu pierwotnego zobowiązanego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i specjalistów od egzekucji administracyjnej ze względu na szczegółową analizę przepisów dotyczących umorzenia postępowania w nietypowej sytuacji prawnej.

Czy rozwiązanie spółki zawsze oznacza koniec postępowania egzekucyjnego?

Dane finansowe

WPS: 135 300 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst