I GSK 588/20

Naczelny Sąd Administracyjny2024-03-15
NSArolnictwoŚredniansa
pomoc finansowaśrodki unijneProgram Rozwoju Obszarów Wiejskichprzetwórstwo rolneinwestycjeARiMRskarga kasacyjnaNSA

NSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą odmowy przyznania pomocy finansowej z funduszy UE na inwestycję w przetwórstwo rolne, uznając prawidłowość działań organu w zakresie wezwań do uzupełnienia braków wniosku.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej S.B. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Prezesa ARiMR o odmowie przyznania pomocy finansowej z UE na rozbudowę ubojni. Głównym powodem odmowy było nieusunięcie przez wnioskodawcę braków wniosku, w tym brak promesy kredytowej, mimo dwukrotnego wezwania. NSA uznał, że WSA prawidłowo ocenił stan faktyczny i prawny, oddalając skargę kasacyjną.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną S.B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) z dnia 17 stycznia 2019 r. o odmowie przyznania pomocy finansowej z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich. Pomoc miała być przeznaczona na inwestycję w rozbudowę ubojni. Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko ARiMR, że wnioskodawca nie usunął wszystkich braków wniosku, mimo dwukrotnego wezwania. W szczególności wskazano na nieprawidłowości w przedstawionych ofertach dotyczących linii technologicznej (zawierających koszty niekwalifikowane, jak meble) oraz brak promesy kredytowej, która była wymagana zgodnie z biznesplanem wnioskodawcy. NSA w swojej analizie odniósł się do zarzutów skargi kasacyjnej, w tym naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. (dotyczącego uzasadnienia wyroku WSA) oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) P.p.s.a. w związku z przepisami rozporządzeń i ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich. Sąd kasacyjny uznał, że WSA prawidłowo ocenił stan faktyczny i prawny, a wnioskodawca nie wykazał, aby po ponownym wezwaniu przez Agencję dostarczył wymaganą dokumentację. NSA podkreślił, że inicjatywa dowodowa w tym postępowaniu spoczywa na stronie, a organ ma obowiązek rozpatrzyć przedstawiony materiał. Strona nie wykazała błędnej wykładni przepisów ani wad proceduralnych mających istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym, NSA oddalił skargę kasacyjną jako bezzasadną, zasądzając od S.B. koszty postępowania na rzecz ARiMR.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, organ prawidłowo odmówił przyznania pomocy, ponieważ wnioskodawca nie usunął wszystkich braków wniosku, a przedstawione oferty zawierały koszty niekwalifikowane, a także brakowało wymaganej promesy kredytowej.

Uzasadnienie

NSA uznał, że wnioskodawca nie wykazał, iż po dwukrotnym wezwaniu usunął wszystkie braki wniosku. Wskazano na niekwalifikowane koszty w ofertach oraz brak promesy kredytowej, która była dobrowolnie zadeklarowana w biznesplanie. Zmiana sposobu finansowania po wydaniu aktu odmowy nie mogła zostać uwzględniona.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

u.w.r.o.w. art. 35 § 1

Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich

u.w.r.o.w. art. 27 § 1

Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich

u.w.r.o.w. art. 14 § 1

Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich

rozporządzenie z 2015 r. art. 13 § 2a

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 października 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach poddziałania "Wsparcie inwestycji w przetwarzanie produktów rolnych, obrót nimi lub ich rozwój" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

rozporządzenie z 2015 r. art. 13 § 3

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 października 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach poddziałania "Wsparcie inwestycji w przetwarzanie produktów rolnych, obrót nimi lub ich rozwój" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

rozporządzenie z 2015 r. art. 13 § 1

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 października 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach poddziałania "Wsparcie inwestycji w przetwarzanie produktów rolnych, obrót nimi lub ich rozwój" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

rozporządzenie z 2015 r. art. 13 § 2

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 października 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach poddziałania "Wsparcie inwestycji w przetwarzanie produktów rolnych, obrót nimi lub ich rozwój" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawidłowość dwukrotnego wezwania do usunięcia braków wniosku. Nieusunięcie przez wnioskodawcę wszystkich braków wniosku, w tym brak promesy kredytowej i niekwalifikowane koszty w ofertach. Brak wykazania przez stronę błędnej wykładni przepisów prawa lub wad proceduralnych mających istotny wpływ na wynik sprawy.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a. przez wadliwe uzasadnienie wyroku WSA. Naruszenie art. 145 § 1 P.p.s.a. w związku z przepisami materialnymi (rozporządzenia, ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich). Naruszenie art. 134 § 1 P.p.s.a. przez nieprawidłową kontrolę zaskarżonej decyzji. Naruszenie art. 151 P.p.s.a. przez nieprawidłowe oddalenie skargi.

Godne uwagi sformułowania

Inicjatywa dowodowa i obowiązek dostarczenia dowodów w sprawie nie spoczywa [...] na organie prowadzącym sprawę, lecz na stronie postępowania Strona nie precyzuje, w czym przejawiało się naruszenie tychże przepisów. Nie czyni tego także w uzasadnieniu skargi, stąd też odniesienie się do nich nie jest możliwe wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego w sytuacji, gdy sporządzone jest ono w sposób uniemożliwiający kontrolę instancyjną zaskarżonego wyroku

Skład orzekający

Henryk Wach

przewodniczący

Joanna Wegner

członek

Małgorzata Bejgerowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uzupełniania braków wniosków o pomoc finansową z UE, znaczenie biznesplanu i promesy kredytowej, obowiązki informacyjne organów oraz inicjatywa dowodowa strony."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów PROW 2014-2020 i rozporządzeń wykonawczych. Interpretacja art. 141 § 4 P.p.s.a. w kontekście zarzutów dotyczących uzasadnienia wyroku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego tematu pomocy finansowej z UE dla rolnictwa, ale skupia się na kwestiach proceduralnych związanych z kompletnością wniosku, co może być mniej interesujące dla szerokiej publiczności, ale istotne dla prawników i przedsiębiorców z branży.

Brak promesy kredytowej i niepełny wniosek kosztowały rolnika unijne miliony – NSA wyjaśnia zasady przyznawania pomocy.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I GSK 588/20 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-03-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-03-25
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Henryk Wach /przewodniczący/
Joanna Wegner
Małgorzata Bejgerowska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Środki unijne
Sygn. powiązane
V SA/Wa 383/19 - Wyrok WSA w Warszawie z 2019-07-16
Skarżony organ
Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 141 par. 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2015 poz 349
art. 27 ust. 1 pkt 1-3, art. 14
Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz  Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020
Dz.U. 2015 poz 1581
par. 13 ust. 2a
Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 października 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz  wypłaty pomocy finansowej w ramach poddziałania "Wsparcie inwestycji w przetwarzanie produktów rolnych, obrót nimi lub ich rozwój" objętego  Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Wach Sędzia NSA Joanna Wegner Sędzia del. WSA Małgorzata Bejgerowska (spr.) Protokolant Kacper Tybuszewski po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2024 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej S. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lipca 2019 r. sygn. akt V SA/Wa 383/19 w sprawie ze skargi S. . na akt Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 17 stycznia 2019 r. nr DOPI-65010-OR0600006/18 w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od S. B. na rzecz Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa 480 (słownie: czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
1. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 16 lipca 2019 r., o sygn. akt V SA/Wa 383/19, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej w skrócie: "P.p.s.a."), oddalił skargę S.B. (dalej jako: "Strona" lub "Skarżący kasacyjnie") na akt Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 17 stycznia 2019 r., nr DOPI-65010-OR0600006/18, w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych. Pełna treść uzasadnienia zaskarżonego wyroku oraz innych orzeczeń powołanych poniżej, dostępna jest w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/.
Sąd pierwszej instancji przedstawił w powyższym wyroku następujący stan faktyczny.
1.1. Zaskarżonym aktem z dnia 17 stycznia 2019 r. odmówiono Stronie przyznania pomocy na inwestycję w postaci rozbudowy ubojni (linii rozbioru wieprzowiny, wołowiny i drobiu) w ramach poddziałania 4.2 "Wsparcie inwestycji w przetwarzanie produktów rolnych, obrót nimi lub ich rozwój", na podstawie art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2018 r., poz. 627 ze zm. – dalej w skrócie: "u.w.r.o.w."). Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa podała, że powodem odmowy przyznania pomocy było zaistnienie okoliczności określonych w § 13 ust. 2a rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 października 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach poddziałania "Wparcie inwestycji w przetwarzanie produktów rolnych, obrót nimi lub ich rozwój" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 r. poz. 1581 ze zm. – dalej w skrócie: "rozporządzenie z 2015 r."). W uzasadnieniu wyjaśniono, że Strona nie odebrała pierwszego wezwania do usunięcia braków wniosku, a odpowiadając na powtórne wezwanie, nie usunęła wszystkich braków wskazanych przez Agencję. Zdaniem organu na podstawie przesłanej dokumentacji w ramach uzupełnienia:
a) niemożliwe jest zaakceptowanie ofert na zadanie B1 "(...) – etap III – dostawa i montaż linii technologicznej wg kosztorysu", albowiem przedstawione oferty zawierają koszty niekwalifikowane, w tym meble. Zdaniem organu przedstawione oferty nie odpowiadają swoją wartością zadaniu uwzględnionemu w zestawieniu rzeczowo – finansowym;
b) oraz z uwagi na brak promesy kredytowej.
Zaznaczono, że Strona zadeklarowała w założeniach finansowych oraz biznesplanie finansowanie operacji kredytem bankowym i wówczas obowiązek posiadania promesy kredytowej wynika z § 11 ust. 2 pkt 7 rozporządzenia z 2015 r. Po dwukrotnym wezwaniu Strony do usunięcia braków, w tym do przedłożenia stosownej promesy, wyczerpano możliwości w sprawie i w konsekwencji odmówiono pomocy.
1.2. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w opisanym na wstępie wyroku, oddalając skargę Strony, podzielił stanowisko Agencji, że w sprawie mimo ponownego wezwania nie usunięto wszystkich braków wniosku o pomoc finansową. Pierwsze pismo skierowane do Strony w tej materii (z dnia 10 października 2018 r.), jak i drugie, będące konsekwencją braku wymaganych uzupełnień (z dnia 23 listopada 2018 r.) wskazywały w sposób szczegółowy zakres wymaganych uzupełnień. Sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę, że Strona jest odpowiedzialna za złożenie kompletnego wniosku, winna działać z należytą starannością i złożyła oświadczenie, że zna zasady przyznawania pomocy określone w przepisach rozporządzenia wykonawczego oraz wymagania szczegółowo wskazane w instrukcji wypełniania wniosku o przyznanie pomocy. Za spóźnioną i przez to bezskuteczną WSA uznał próbę korygowania deklaracji w zakresie źródła finansowania inwestycji, która nastąpiła po wydaniu zaskarżonego aktu. Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia przepisów u.w.r.o.w. wskazano, że Strona "nie precyzuje, w czym przejawiało się naruszenie tychże przepisów. Nie czyni tego także w uzasadnieniu skargi, stąd też odniesienie się do nich nie jest możliwe, tym bardziej, iż w realiach przedmiotowej sprawy sąd nie stwierdza, aby doszło do ich jakiejkolwiek obrazy".
2.1. W skardze kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Strona, reprezentowana przez radcę prawnego, zaskarżyła powyższe orzeczenie w całości, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
1) art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez niezgodne ze stanem faktycznym przedstawienie sprawy w zakresie przyjęcia, iż po ponownym wezwaniu przez Agencję do uzupełnienia braków, nadesłana dokumentacja zawierała braki uniemożliwiające przyznanie pomocy;
2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) P.p.s.a. w związku z :
a) § 13 ust. 2a rozporządzenia z 2015 r. poprzez jego błędne zastosowanie polegające na odmowie przyznania pomocy pomimo tego, że miała miejsce sytuacja określona jego hipotezą, tj. sytuacja, że wnioskodawca pomimo powtórnego wezwania, nie usunął wszystkich braków wskazanych przez Agencję;
b) art. 3 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiające zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności - przez jego błędną interpretację polegającą na przyjęciu, że przepis ten nie został naruszony przez organ;
c) art. 27 ust. 1 pkt 1 - 3 u.w.r.o.w. przez jego błędną interpretację polegającą na przyjęciu, że przepis ten nie został naruszony przez organ;
d) art. 14 ust. 1 u.w.r.o.w. przez jego błędną interpretację polegającą na przyjęciu, że przepis ten nie został naruszony przez organ;
3) art. 134 ust. 1 (powinno być § 1) w związku z art. 3 § 1 P.p.s.a. poprzez nieprzeprowadzenie prawidłowej kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem, a to w następstwie przyjęcia, że nie jest możliwe dokonanie przez Sąd kontroli zaskarżonego aktu w zakresie zarzutu jego niezgodności z przepisami u.w.r.o.w., albowiem "Skarżący nie precyzuje, w czym przejawiało się naruszenie tychże przepisów. Nie czyni tego także w uzasadnieniu skargi", w związku z czym "odniesienie się do nich nie jest możliwe".
Zdaniem autora skargi kasacyjnej powyższe naruszenia w pkt 1, 2 i 3 miały istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż w następstwie wadliwego przyjęcia, iż przepisy te nie zostały naruszone doszło do oddalenia skargi, podczas gdy prawidłowa ocena akt sprawy prowadzi do wniosku, iż wskazane przepisy zostały naruszone w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, co czyniło skargę zasadną.
4) w konsekwencji zarzucono naruszenie art. 151 P.p.s.a. poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie, polegające na oddaleniu skargi w sytuacji, gdy nie była ona bezzasadna.
Podnosząc powyższe zarzuty Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na rzecz Strony kosztów postępowania.
2.2. Organ w odpowiedzi na skargę kasacyjną, wniósł o jej oddalenie jako całkowicie bezzasadnej i zasądzenie na rzecz organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
2.3. Podczas rozprawy przed Naczelnym Sądem Administracyjnym pełnomocnicy stron podtrzymali dotychczasowe stanowiska w sprawie i argumentację zawartą w powyższych pismach procesowych.
Naczelny Sąd Administracyjny rozważył, co następuje:
3. Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i podlegała oddaleniu.
Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu uwzględniając jedynie nieważność postępowania, której przesłanki zostały wymienione w § 2 tego przepisu. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 P.p.s.a. oraz przesłanki przewidziane w art. 189 P.p.s.a., które podlegają rozważeniu z urzędu. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Oznacza to, że Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do poszukiwania czy też modyfikowania, niejako w zastępstwie Skarżącego kasacyjnie, podstaw kasacyjnych. Dokonując kontroli zaskarżonego wyroku, Naczelny Sąd Administracyjny zbadał jedynie zakres wyznaczony podstawami skargi kasacyjnej. Rozpoznając skargę kasacyjną w tak zakreślonych granicach, stwierdzić należy, że nie została ona oparta na usprawiedliwionych podstawach i z tego powodu nie została uwzględniona.
3.1. Istota sporu w rozpoznawanej sprawie dotyczy zasadności i prawidłowości skierowania do Strony dwukrotnego wezwania do usunięcia braków wniosku o przyznanie pomocy finansowej ze środków unijnych.
Stosownie do art. 27 ust. 1 pkt 1 - 3 u.w.r.o.w. w postępowaniu w sprawie o przyznanie pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. Z kolei w ust. 2 tego artykułu wskazano, że strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Z przedstawionych regulacji wynika, że prawodawca w sposób istotny zmodyfikował reguły procesowe obowiązujące na gruncie niniejszego postępowania administracyjnego. Inicjatywa dowodowa i obowiązek dostarczenia dowodów w sprawie nie spoczywa – tak jak w postępowaniu toczącym się w trybie Kodeksu postępowania administracyjnego – na organie prowadzącym sprawę, lecz na stronie postępowania (osobie, która z udowodnienia faktu wywodzi skutki prawne). Organowi pozostaje jedynie w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy – a zatem ten, który przedstawi strona postępowania, ubiegająca się o pomoc finansową. Przekazanie przez ustawodawcę inicjatywy dowodowej na rzecz wnioskodawcy nie pozbawia przy tym organów prawa dokonywania kontroli wniosków. Jeżeli zatem organ stwierdzi, że Strona nie spełnia warunków przyznania pomocy, ustalenia te winny w sposób niebudzący wątpliwości wynikać ze zgromadzonego i rozpatrzonego przez organy materiału dowodowego.
Zgodnie z art. 14 ust. 1 u.w.r.o.w. pomoc jest przyznawana osobie fizycznej, osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, jeżeli są spełnione warunki przyznania pomocy określone w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, w przepisach ustawy oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 45 ust. 1 pkt 1. Powyższa regulacja wskazuje na ogólne warunki przyznania pomocy, które zostały uszczegółowione w rozporządzeniu z 2015 r.
Autor skargi kasacyjnej zarzucając naruszenie powyższych przepisów u.w.r.o.w., podobnie jak naruszenie art. 3 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r., wskazał na ich błędną interpretację polegającą na przyjęciu, że przepisy te nie zostały naruszone przez organ. Podnosząc zarzut błędnej wykładni należało wykazać mylne rozumienie treści przepisu i jednocześnie wykazać jakie winno być prawidłowe, zdaniem Strony, rozumienie danej regulacji prawnej, czego w niniejszej sprawie nie uczyniono. Tymczasem Strona, formułując powyższe zarzuty, zmierza w istocie do podważenia ustaleń faktycznych sprawy, polemizując ze skutecznością skierowania pierwszego wezwania do usunięcia braków wniosku oraz twierdzi, że nie zachodzą braki wskazane przez Agencję po odpowiedzi na powtórne wezwanie. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie budzi zastrzeżeń zasadność skierowania do Skarżącego kasacyjnie wezwań z dnia 10 października 2018 r. i 23 listopada 2018 r., w których sformułowano w sposób szczegółowy zakres oczekiwanych uzupełnień wraz z przytoczeniem podstaw prawnych. W skardze kasacyjnej nie podważono słusznego stanowiska Agencji, zaaprobowanego przez Sąd pierwszej instancji, że niemożliwe jest zaakceptowanie ofert na zadanie B1 "(...) – etap III – dostawa i montaż linii technologicznej wg kosztorysu", albowiem przedstawione oferty zawierają koszty niekwalifikowane np. w postaci mebli, co wynika wprost z zestawienia rzeczowo – finansowego.
Odnosząc się z kolei do akcentowanej w skardze kasacyjnej kwestii promesy kredytowej należy zauważyć, że ze znajdującego się w aktach sprawy biznesplanu (k. 464 akt admin.) wynika jednoznacznie, że w pkt VI zatytułowanym "źródła finansowania operacji" Strona podała: (w l.p. 1) "środki własne" – kwota 6 782 266,00 oraz (w l.p. 2) "kredyt bankowy" – kwota 3 700 000,00. Jako dokument potwierdzający możliwość korzystania z zewnętrznych źródeł finansowania Strona wpisała promesę kredytową. W tym stanie rzeczy w pełni uzasadnione było wezwanie Skarżącego kasacyjnie do przedłożenia dokumentu w postaci promesy kredytowej, ujętej dobrowolnie przez Stronę w biznesplanie. Wbrew oczekiwaniom autora skargi kasacyjnej organ nie miał obowiązku dokonywać szerokiej oceny prognozowanych wyników finansowych firmy Strony, skoro w biznesplanie jednoznacznie podano jako "źródła finansowania operacji" m.in. kredyt bankowy. Okoliczność, że w toku postępowania Skarżący kasacyjnie złożył pismo opatrzone datą 14 stycznia 2019 r., określając inny sposób finansowania inwestycji (środki własne), nie mogło zostać uwzględnione, bo wpłynęło do organu po wydaniu zaskarżonego aktu i doręczeniu go Stronie w dniu 21 stycznia 2019 r. Nie sposób pominąć także, że zgodnie z § 13 ust. 3 rozporządzenia z 2015 r. (w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonego aktu), złożony wniosek o przyznanie pomocy nie może być zmieniany przez podmiot ubiegający się o przyznanie pomocy w zakresie m.in. planu finansowego operacji lub zestawienia rzeczowo-finansowego operacji, z wyłączeniem zmian wynikających z wezwań Agencji.
3.2. Stosownie do § 13 ust. 1 rozporządzenia z 2015 r., jeżeli wniosek o przyznanie pomocy nie spełnia innych niż określone w § 12 ust. 1 i 3 wymagań lub został wypełniony nieprawidłowo, Agencja wzywa podmiot ubiegający się o przyznanie pomocy, w formie pisemnej, do usunięcia braków w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania, chyba że zachodzą niebudzące wątpliwości przesłanki nieprzyznania pomocy. W myśl ust. 2 tej regulacji, jeżeli podmiot ubiegający się o przyznanie pomocy nie usunął w terminie, o którym mowa w ust. 1, wszystkich wskazanych braków, Agencja nie przyznaje pomocy. Przepis art. 35 ust. 1 ustawy, dotyczący odmowy przyznania pomocy, stosuje się odpowiednio.
Skarżący kasacyjnie nie wykazał, aby po ponownym wezwaniu przez Agencję do uzupełnienia braków, nadesłał pełną i oczekiwaną dokumentację, co uzasadniało wniosek o nie usunięciu wszystkich braków we wniosku o przyznanie pomocy. W konsekwencji, zgodnie z § 13 ust. 2a rozporządzenia z 2015 r. Agencja po dwukrotnym wezwaniu do usunięcia braków wyczerpała możliwość wystosowania kolejnego pisma i miała podstawy, aby odmówić wnioskowanej pomocy. Uwzględniając całokształt opisanych powyżej okoliczności nie budzi wątpliwości, że przyjęty przez Sąd pierwszej instancji za podstawę orzekania stan faktyczny nie został przez Stronę podważony i w skardze kasacyjnej nie wykazano ani błędnej wykładni przepisów prawa, ani wad proceduralnych, które miałyby istotny, a nie jakikolwiek, wpływ na wynik sprawy.
3.3. Stosownie do powołanego w skardze kasacyjnej art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną (...). Oznacza to, że Sąd pierwszej instancji miał obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia również z punktu widzenia aspektów, na które strona nie zwróciła uwagi w skardze, a które mają istotne znaczenie dla dokonania takiej oceny. Kluczowym jest, że wojewódzki sąd administracyjny rozstrzyga w takim zakresie tylko w granicach sprawy, a autor skargi kasacyjnej nie wykazał, aby WSA uczynił przedmiotem rozpoznania inną sprawę niż ta, w której wniesiono skargę. Kontroli został poddany zaskarżony akt w przedmiocie odmowy przyznania pomocy i odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia przepisów u.w.r.o.w. Sąd pierwszej instancji nie był uprawniony do oczekiwania od Strony sprecyzowania, "w czym przejawiało się naruszenie tychże przepisów". Wbrew stanowisku WSA brak precyzji zarzutów i ich uzasadnienia, nie dawał Sądowi pierwszej instancji podstaw do sformułowania tezy, że "odniesienie się do nich nie jest możliwe". Uwzględniając jednak przeprowadzoną w szerokim aspekcie kontrolę zaskarżanego aktu i działań Agencji, Sąd pierwszej instancji zajął ostatecznie prawidłowe stanowisko, że "w realiach przedmiotowej sprawy sąd nie stwierdza, aby doszło do ich jakiejkolwiek obrazy". Pomimo ujawnionych mankamentów i użyciu zbędnych w istocie sformułowań zaskarżony wyrok odpowiada prawu, albowiem uchybienie procesowe nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy. Wobec powyższego nie sposób przypisać Sądowi pierwszej instancji skutecznie uchybienia art. 134 § 1 P.p.s.a., które spowodowałoby wydanie orzeczenia o innej treści.
3.4. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego zamierzonego rezultatu nie może odnieść zarzut naruszenia przepisu art. 141 § 4 P.p.s.a. Przepis ten określa formalne warunki, jakim powinno odpowiadać uzasadnienie wyroku sądowego. Na podstawie tego przepisu można zatem kwestionować kompletność elementów uzasadnienia, a nie jego prawidłowość merytoryczną. Z powyższego przepisu wynika, że uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie, a jeżeli w wyniku uwzględniania skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. W orzecznictwie utrwalony jest pogląd, iż wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego w sytuacji, gdy sporządzone jest ono w sposób uniemożliwiający kontrolę instancyjną zaskarżonego wyroku (por. wyroki NSA z dnia: 12 października 2010 r., o sygn. akt II OSK 1620/10 i 15 marca 2018 r., o sygn. akt II GSK 4005/16). Wbrew wywodom przedstawionym w uzasadnieniu skargi kasacyjnej sporządzone w niniejszej sprawie uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia odpowiadało wymogom, wynikającym z art. 141 § 4 P.p.s.a. Sąd pierwszej instancji wskazał w nim, jaki stan faktyczny przyjmuje za podstawę rozstrzygnięcia (przepisy P.p.s.a. i u.w.r.o.w.) oraz uzasadnił swoje stanowisko w zakresie odmowy przyznania pomocy finansowej, aprobując niepodważone przez Stronę ustalenie co do nie uzupełnienia braków wniosku. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżony wyrok zawiera wszystkie niezbędne elementy określone w art. 141 § 4 P.p.s.a. i poddaje się kontroli instancyjnej. Sąd pierwszej instancji skupił się na kluczowych rozważaniach związanych z istotą sporu, a okoliczność, że w skardze kasacyjnej nie zgodzono się z oceną wyrażoną przez WSA, nie mogło być skuteczną podstawą do postawienia zarzutu naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a.
3.5. W konsekwencji zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego na uwzględnienie nie zasługują zarzuty z powołaniem na przepisy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) P.p.s.a., które stanowią regulację wynikową i jednocześnie prawną podstawę orzeczenia uchylającego decyzję. W niniejszej sprawie Sąd pierwszej instancji zasadnie zastosował art. 151 P.p.s.a. uznając, że w sprawie nie doszło do naruszenia prawa w postępowaniu administracyjnym. Skuteczność zarzutów naruszenia powołanych w petitum skargi kasacyjnej przepisów wynikowych z P.p.s.a. zależy od wykazania zasadności pozostałych jej zarzutów, co w niniejszej sprawie nie nastąpiło.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 in fine P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw. O kosztach postępowania kasacyjnego, zasądzonych na rzecz organu, orzeczono na podstawie art. 209, art. 204 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1935).
M. Bejgerowska H. Wach J. Wegner

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI