I GSK 549/05

Naczelny Sąd Administracyjny2005-07-28
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo celnedług celnypostępowanie celnewznowienie postępowaniadoręczeniaskarżącyNSAWSA

NSA oddalił skargę kasacyjną J.T. od wyroku WSA w Gdańsku, uznając, że skarżący nie wykazał, iż bez swojej winy nie brał udziału w postępowaniu celnym, mimo zmiany adresu i nieodbierania korespondencji.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej J.T. od wyroku WSA w Gdańsku, który oddalił jego skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Gdyni odmawiającą uchylenia decyzji o długu celnym. Skarżący twierdził, że nie brał udziału w postępowaniu bez własnej winy z powodu zmiany siedziby firmy. WSA i NSA uznały, że skarżący wiedział o postępowaniu i miał obowiązek powiadomić o zmianie adresu, a nieodbieranie korespondencji wysyłanej na prawidłowy adres nie stanowi braku winy.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną J.T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który wcześniej oddalił skargę skarżącego na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Gdyni. Sprawa dotyczyła odmowy uchylenia ostatecznej decyzji w przedmiocie długu celnego, wymierzającej J.T. należności celne za biżuterię srebrną. Skarżący podnosił, że bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu, ponieważ zmienił siedzibę swojego zakładu złotniczego. WSA w Gdańsku uznał, że skarżący wiedział o wszczęciu postępowania i był zobowiązany do zawiadomienia o zmianach adresu, a nieodbieranie korespondencji wysyłanej na prawidłowy adres (firmowy i zamieszkania) nie stanowi braku winy. NSA zgodził się z WSA, oddalając skargę kasacyjną. Sąd uznał, że uzasadnienie wyroku WSA było prawidłowe i nie naruszało art. 141 § 4 p.p.s.a. Ponadto NSA stwierdził, że zarzut pominięcia postępowania dowodowego (art. 75 § 1 k.p.a.) był bezzasadny, gdyż sprawa dotyczyła oceny przesłanki wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.), a nie meritum sprawy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, nieodebranie korespondencji wysyłanej na prawidłowy adres, w tym adres zamieszkania i prowadzonej działalności, nie stanowi okoliczności uzasadniającej twierdzenie, że strona nie brała udziału w postępowaniu bez swojej winy.

Uzasadnienie

Skarżący miał obowiązek powiadomić organ o zmianie adresu. Organ wysyłał pisma na adresy, którymi dysponował, w tym adres firmy i zamieszkania. Nieodebranie tych pism nie zwalnia skarżącego z odpowiedzialności za brak udziału w postępowaniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 41 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 75 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uzasadnienie wyroku WSA jest zgodne z wymogami art. 141 § 4 p.p.s.a. Nieodebranie korespondencji wysyłanej na prawidłowy adres nie stanowi braku winy w nieuczestniczeniu w postępowaniu. Kwestie dowodowe dotyczące meritum sprawy nie miały znaczenia dla oceny przesłanki wznowienia postępowania.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przez WSA. Pominięcie przez WSA postępowania dowodowego (art. 75 § 1 k.p.a.). Skarżący nie brał udziału w postępowaniu bez własnej winy z powodu zmiany adresu.

Godne uwagi sformułowania

nieodebranie korespondencji wysyłanej na prawidłowy adres, w tym wypadku adres zamieszkania i jednocześnie prowadzonej działalności skarżący wiedział o wszczęciu postępowania i był zobowiązany do zawiadomienia o zmianach adresu lub wystąpieniu innych okoliczności uniemożliwiających jego udział w sprawie brak więc było podstaw do uchylenia ostatecznej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Gdańsku z dnia 24 listopada 1993 r. o wymiarze należności celnych, gdyż nie została spełniona przesłanka wymieniona w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.

Skład orzekający

Andrzej Kuba

przewodniczący

Andrzej Kisielewicz

członek

Józef Waksmundzki

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących doręczeń w postępowaniu administracyjnym oraz przesłanek wznowienia postępowania, zwłaszcza w kontekście zmiany adresu strony."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany adresu i nieodbierania korespondencji w postępowaniu celnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne zasady dotyczące doręczeń i odpowiedzialności strony za śledzenie postępowania, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Czy zmiana adresu firmy zwalnia Cię z odpowiedzialności za nieodebrane pisma urzędowe?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I GSK 549/05 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2005-07-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-03-29
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Kisielewicz
Andrzej Kuba /przewodniczący/
Józef Waksmundzki /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne
Celne postępowanie
Celne prawo
Sygn. powiązane
I SA/Gd 502/03 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2004-10-14
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kuba, Sędziowie NSA Andrzej Kisielewicz, Józef Waksmundzki (spr.), Protokolant Agnieszka Romaniuk, po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2005 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej J. T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 14 października 2004 r., sygn. akt 3 I SA/Gd 502/03 w sprawie ze skargi J. T. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Gdyni z dnia 14 października 2002 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie długu celnego Oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 14 października 2004 r. oddalił skargę Jerzego Turowskiego, na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Gdyni z dnia 14 października 2002 r. Nr [...] w przedmiocie długu celnego. W uzasadnieniu wyroku Sąd podał, że decyzją z dnia 5 lutego 2002 r. Nr [...] Dyrektor Urzędu Celnego w Gdyni odmówił uchylenia decyzji ostatecznej Dyrektora Urzędu Celnego w Gdańsku z dnia 24 listopada 1993 r. wymierzającej J. Turowskiemu należności celne za towar - biżuterię srebrną.
Dyrektor Izby Celnej w Gdyni decyzją z dnia 14 października 2002 r. Nr [...] utrzymał w mocy powyższą decyzję Dyrektora Urzędu Celnego w Gdyni.
Oddalając skargę J. Turowskiego na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Gdyni z dnia 14 października 2002 r. Nr [...], Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wskazał, że w sprawie nie wystąpiła przesłanka wznowienia postępowania wskazana w przepisie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., tzn. że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Skarżący stwierdził bowiem, że wobec zmiany siedziby jego zakładu złotniczego z ul. Batorego na ul. Schuberta, bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu.
Sąd podniósł, że jak wynika z akt sprawy zmiana siedziby zakładu złotniczego nastąpiła z dniem 1 czerwca 1993 r. na adres ul. Schuberta, który to adres był jednocześnie adresem zamieszkania (co wynikało z pisma Urzędu Miejskiego Wydział Polityki Gospodarczej zawartego w aktach celnych). Wszczęcie postępowania celnego nastąpiło natomiast na skutek zgłoszenia do odprawy towaru celnego w granicznym urzędzie celnym, a skarżący przyznał, iż przedmiotowy towar otrzymał od dokonującego przewozu - na podstawie upoważnienia - Clausa Gyllun. Zdaniem Sądu, skarżący wiedział o wszczęciu postępowania i był zobowiązany do zawiadomienia o zmianach adresu lub wystąpieniu innych okoliczności uniemożliwiających jego udział w sprawie. W niniejszej sprawie powyższego obowiązku skarżący nie dochował.
Ponadto Sąd stwierdził, że decyzję Dyrektora Urzędu Celnego w Gdańsku z dnia 24 listopada 1993 r. organ celny wysłał skarżącemu na adres prowadzonej działalności gospodarczej wskazany w zaświadczeniu o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, a także podawany przez skarżącego w dokumentach załączonych do sprawy przed wydaniem tejże decyzji (tj. ul. Batorego). Przesyłka wysłana na powyższy adres została zwrócona organowi z adnotacją urzędu pocztowego "adresat wyprowadził się". Ponownie przedmiotową decyzję organ celny wysłał na adres przy ul. Schuberta 75 w Gdańsku, pod który skarżący przeniósł prowadzony zakład złotniczy i który stanowił jednocześnie miejsce zamieszkania skarżącego (przesyłka z dnia 2 grudnia 1993 r.). Przesyłka ta również została zwrócona z informacją "nie podjęto w terminie". Zatem doręczenia na ul. Schuberta były dokonywane w okresie po zmianie adresu i zakończonym zwolnieniu lekarskim.
W ocenie Sądu skarżący nie wykazał, aby zaistniały okoliczności uzasadniające twierdzenie, że nie brał udziału w postępowaniu bez swej winy. Takiej okoliczności nie stanowi nieodbieranie korespondencji wysyłanej na prawidłowy adres, w tym wypadku adres zamieszkania i jednocześnie prowadzonej działalności. Mając na uwadze, że wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyny wznowienia, a dopiero po stwierdzeniu ich zaistnienia, do przeprowadzenia postępowania co do rozstrzygnięcia istoty sprawy, należało stwierdzić, iż wobec braku podstaw wznowienia zarzuty dotyczące meritum sprawy nie podlegały rozpoznaniu.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę J. Turowskiego na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (zwanej dalej p.p.s.a.).
Od tego wyroku J. Turowski wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 141 § 4 p.p.s.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący wskazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku nie przywołał w uzasadnieniu orzeczenia podstawy prawnej swojego rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienia. Wskazanie na art. 151 p.p.s.a. jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia jest, zdaniem skarżącego, dalece niewystarczające, ponieważ dyspozycja tego przepisu jedynie formalnie stwierdza, że w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala. Ponadto Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku nie wyjaśnił w uzasadnieniu, dlaczego nie uważa, że Dyrektor Urzędu Celnego w Gdańsku po wydaniu decyzji wznawiającej postępowanie naruszył przepisy postępowania administracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i pominął w uzasadnieniu, że decyzje organów nie odnosiły się do zgłoszonych przez stronę środków dowodowych, którymi skarżący chciał wykazać, że istotnie bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu celnym.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna została oparta na drugiej podstawie kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Zaskarżonemu wyrokowi skarżący zarzucił naruszenie art. 141 § 4 wymienionej ustawy. Zgodnie z tym przepisem uzasadnienie zaskarżonego wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu faktycznego sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpoznana przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie zaskarżonego wyroku odpowiada tym wymogom. Sąd I instancji uzasadniając wyrok, przedstawił stan faktyczny i odniósł się do poszczególnych jego elementów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Wskazał na okoliczności, z powodu których nie uwzględnił zarzutów skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Gdyni z dnia 14 października 2002 r. o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji w przedmiocie długu celnego. Sąd przytoczył dowody, które uzasadniały przyjęcie przez organ administracji stanowiska, że w sprawie nie została spełniona przesłanka do wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją, wymieniona w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Stwierdził, że skarżący wiedząc o toczącym się postępowaniu administracyjnym miał obowiązek powiadomić organ administracji o zmianach adresu lub innych okolicznościach umożliwiających mu udział w sprawie. Wobec zaniedbania tego obowiązku przez skarżącego, wynikającego z art. 41 § 1 k.p.a., organ administracji wysyłał pisma procesowe na adresy, którymi dotychczas dysponował. Sąd podkreślił, że pisma procesowe wysyłane były na adres miejsca zamieszkania skarżącego i na adres jego firmy. Skarżący jednak tych pism nie odbierał. W tej sytuacji Sąd uznał, że organ administracji podjął wszelkie niezbędne środki umożliwiające udział skarżącemu w toczącym się postępowaniu. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego zgodzić się należy z oceną Sądu, że skarżący nie wykazał, iż bez swojej winy nie brał udziału w toczącym się postępowaniu administracyjnym. Brak więc było podstaw do uchylenia ostatecznej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Gdańsku z dnia 24 listopada 1993 r. o wymiarze należności celnych, gdyż nie została spełniona przesłanka wymieniona w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Wbrew twierdzeniom skarżącego, Sąd wskazał i wyjaśnił podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia. W tych okolicznościach sprawy Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia przez Sąd art. 141 § 4 p.p.s.a. nie jest zasadny.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący nadto zarzucił, że Sąd w uzasadnieniu wyroku pominął treść art. 75 § 1 dotyczącego postępowania dowodowego. Istotnie skarżący wnioskiem z dnia 2 kwietnia 1998 r. zwrócił się do organu prowadzącego postępowanie administracyjne o przesłuchanie dwóch świadków na okoliczność dokonania odprawy celnej towaru w postaci biżuterii. Należy jednak zauważyć, że kwestia ta mogłaby mieć ewentualne znaczenie przy rozstrzyganiu zgodności z prawem merytorycznej decyzji o powstaniu długu celnego, natomiast nie ma jakiegokolwiek wpływu dla oceny przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. W rozpoznawanej sprawie ramy postępowania administracyjnego a następnie sądowego wyznaczał wniosek skarżącego z dnia 31 lipca 1996 r. złożony w trybie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją. Wszczęte w ten sposób nadzwyczajne postępowanie administracyjne ograniczało się tylko do oceny przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4, a więc do oceny czy skarżący nie brał udziału w postępowaniu administracyjnym bez swojej winy.
Z tej przyczyny również i ten zarzut skargi kasacyjnej należy uznać za bezzasadny.
Zatem uznając, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, na zasadzie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI