Orzeczenie · 2024-03-26

I GSK 517/20

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-03-26
NSAAdministracyjneŚredniansa
postępowanie egzekucyjnenależności składkoweprzedawnieniezawieszenie biegu terminu przedawnieniadoręczenie zastępczeKodeks postępowania administracyjnegoustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracjiustawa o systemie ubezpieczeń społecznychskarga kasacyjna

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej F.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego. Skarżący podnosił zarzuty dotyczące przedawnienia egzekwowanych należności składkowych oraz prawidłowości doręczeń. Organy administracji i sąd pierwszej instancji uznały, że należności nie uległy przedawnieniu, ponieważ bieg terminu przedawnienia został zawieszony zgodnie z art. 24 ust. 5b ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (u.s.u.s.) w związku z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym. Sąd pierwszej instancji dodatkowo stwierdził, że wniosek skarżącego został prawidłowo zakwalifikowany jako wniosek o umorzenie postępowania, a nie zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji, ze względu na uchybienie terminowi. Sąd ten uznał również, że doręczenia tytułów wykonawczych były skuteczne, zgodnie z art. 43 Kodeksu postępowania administracyjnego (KPA), a skarżący nie poinformował o zmianie adresu. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał ją za niezasadną. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna musi spełniać wymogi formalne, a zarzuty muszą być precyzyjnie sformułowane. W odniesieniu do zarzutów naruszenia prawa materialnego (art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., art. 24 ust. 4 u.s.u.s.) oraz prawa procesowego (art. 43 KPA), NSA stwierdził, że nie zasługują one na uwzględnienie. Sąd uznał, że doręczenie zastępcze było prawidłowe, a bieg terminu przedawnienia składek nadal jest zawieszony, ponieważ postępowanie egzekucyjne jest w toku. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia należności składkowych, zawieszenia biegu terminu przedawnienia w toku postępowania egzekucyjnego oraz skuteczności doręczenia zastępczego w postępowaniu administracyjnym.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z kilkukrotnym wszczynaniem postępowań egzekucyjnych i zawieszaniem biegu przedawnienia. Interpretacja art. 43 KPA jest utrwalona, ale szczegółowe okoliczności faktyczne mogą wpływać na jej zastosowanie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy należności z tytułu składek uległy przedawnieniu, jeśli bieg terminu przedawnienia został zawieszony w związku z postępowaniem egzekucyjnym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, należności nie uległy przedawnieniu, ponieważ bieg terminu przedawnienia został zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności egzekucyjnej do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego, a postępowanie to jest nadal w toku.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że postępowanie egzekucyjne wszczęte w 2018 r. skutecznie zawiesiło bieg 5-letniego terminu przedawnienia należności składkowych za okres od 02/2012 do 10/2013, zgodnie z art. 24 ust. 5b u.s.u.s., a zawieszenie to trwa nadal.

Czy doręczenie zastępcze tytułu wykonawczego na podstawie art. 43 KPA było skuteczne, jeśli adresat nie był obecny, a pismo odebrał domownik?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, doręczenie zastępcze było skuteczne, ponieważ pismo zostało odebrane przez domownika (rodzica) na adres wskazany przez skarżącego jako właściwy do doręczeń, co zgodnie z art. 43 KPA i utrwalonym orzecznictwem, rodzi domniemanie doręczenia.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo, zgodnie z którym pokwitowanie odbioru przez domownika na dowodzie doręczenia stanowi uzewnętrznienie woli przekazania przesyłki adresatowi i rodzi domniemanie skutecznego doręczenia, nawet jeśli nieobecność adresata była chwilowa.

Czy wniosek skarżącego o umorzenie postępowania egzekucyjnego został prawidłowo zakwalifikowany jako taki, a nie jako zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wniosek został prawidłowo zakwalifikowany jako wniosek o umorzenie postępowania, ponieważ skarżący uchybił terminowi do wniesienia zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji stwierdził, że skarżący odebrał tytuły wykonawcze 21 listopada 2018 r., a wniosek zatytułowany jako 'zarzuty' nadał 29 listopada 2018 r., co oznacza naruszenie 7-dniowego terminu do zgłoszenia zarzutów zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną F. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.

Przepisy (20)

Główne

u.s.u.s. art. 24 § 4

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 24 § 5b

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 43

Kodeks postępowania administracyjnego

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 33 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 27 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 59 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 60 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 26 § 5

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.s.u.s. art. 24 § 5f

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

p.p.s.a. art. 173 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 188

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 185 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145a § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 61 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 13 § 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § 2

Argumenty

Skuteczne argumenty

Należności składkowe nie uległy przedawnieniu z uwagi na zawieszenie biegu terminu przedawnienia w toku postępowania egzekucyjnego. • Doręczenie zastępcze tytułu wykonawczego było skuteczne zgodnie z art. 43 KPA. • Wniosek skarżącego został prawidłowo zakwalifikowany jako wniosek o umorzenie postępowania, a nie zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji, z uwagi na uchybienie terminowi.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów prawa materialnego polegające na nieprawidłowym zastosowaniu art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. (brak wymagalności, umorzenie lub wygaśnięcie obowiązku). • Naruszenie przepisów prawa materialnego polegające na nieprawidłowym zastosowaniu art. 24 ust. 5b u.s.u.s. (brak zawieszenia biegu terminu przedawnienia z powodu braku zawiadomienia dłużnika o podjęciu czynności egzekucyjnych). • Naruszenie przepisów prawa procesowego (art. 43 KPA) poprzez nieuprawnione przyjęcie skutku doręczenia zastępczego. • Naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 26c, 26d, 28b u.p.e.a.) polegające na nieprawidłowym wystawieniu tytułów wykonawczych.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna powinna być sporządzona zgodnie z wymogami określonymi w art. 174 i art. 176 p.p.s.a. • Naczelny Sąd Administracyjny, mocą art. 183 § 1 p.p.s.a., jest związany granicami skargi kasacyjnej • Pokwitowanie złożone przez dorosłego domownika na dowodzie doręczenia jest następstwem aktu woli jakim jest podjęcie się przez tę osobę oddania adresatowi pisma. • Bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego.

Skład orzekający

Joanna Salachna

przewodniczący

Bogdan Fischer

sprawozdawca

Grzegorz Dudar

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia należności składkowych, zawieszenia biegu terminu przedawnienia w toku postępowania egzekucyjnego oraz skuteczności doręczenia zastępczego w postępowaniu administracyjnym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z kilkukrotnym wszczynaniem postępowań egzekucyjnych i zawieszaniem biegu przedawnienia. Interpretacja art. 43 KPA jest utrwalona, ale szczegółowe okoliczności faktyczne mogą wpływać na jej zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych i materialnych w postępowaniu egzekucyjnym, takich jak przedawnienie i doręczenia, które są istotne dla praktyków prawa administracyjnego i podatkowego.

Przedawnienie składek ZUS: kiedy postępowanie egzekucyjne ratuje należności przed upływem terminu?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst