I GSK 531/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą podatku akcyzowego, opłaty paliwowej i VAT od oleju napędowego, uznając, że ostateczna decyzja celna o powstaniu długu celnego wiąże organ podatkowy.
Sprawa dotyczyła podatku akcyzowego, opłaty paliwowej i VAT od oleju napędowego wprowadzonego do UE w zbiorniku pojazdu i następnie usuniętego. Sąd pierwszej instancji oddalił skargę, a NSA utrzymał to orzeczenie w mocy. Kluczowe było ustalenie, że ostateczna decyzja celna o powstaniu długu celnego w przywozie, spowodowanym naruszeniem warunków zwolnienia z należności celnych, wiąże organ podatkowy i nie podlega weryfikacji w postępowaniu podatkowym.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną J. G. od wyroku WSA w Białymstoku, który oddalił skargę na decyzję Dyrektora IAS w Białymstoku w przedmiocie podatku akcyzowego, opłaty paliwowej i VAT od oleju napędowego. Sprawa dotyczyła sytuacji, w której olej napędowy przywieziony z zagranicy w zbiorniku pojazdu, korzystając ze zwolnienia z należności celnych, został następnie usunięty i przetankowany na bazie firmy skarżącego. Organ celny stwierdził powstanie długu celnego w przywozie z powodu naruszenia warunków zwolnienia. Decyzja ta uzyskała walor ostateczności i wiązała organ podatkowy. WSA oddalił skargę, uznając prawidłowość postępowania dowodowego organów celnych. Skarżący kasacyjnie zarzucał naruszenie przepisów prawa materialnego (celnego) i procesowego (Ordynacji podatkowej). NSA uznał zarzuty za nieusprawiedliwione. Podkreślono, że ostateczna decyzja celna o powstaniu długu celnego jest wiążąca dla organów podatkowych i nie podlega weryfikacji w postępowaniu podatkowym. Ustalenia faktyczne dotyczące zlania paliwa ze zbiornika pojazdu do zbiornika podziemnego, a tym samym posiadania go poza zbiornikiem samochodowym, były wiążące dla organu określającego wysokość podatku akcyzowego, VAT i opłaty paliwowej. Zarzuty naruszenia przepisów prawa celnego uznano za nieskuteczne, ponieważ postępowanie dotyczyło danin podatkowych, a nie przepisów celnych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, ostateczna decyzja celna o powstaniu długu celnego jest wiążąca dla organów podatkowych i nie podlega weryfikacji w postępowaniu podatkowym.
Uzasadnienie
Decyzja celna stanowi element podstawy decyzji podatkowej. Ustalenia dotyczące wartości celnej, klasyfikacji czy cła, zawarte w ostatecznej decyzji celnej, są wiążące dla organów podatkowych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (8)
Główne
Rozporządzenie WE 1186/2009 art. 110 § ust. 1
Rozporządzenie Rady (WE) nr 1186/2009 z dnia 16 listopada 2009 r. ustanawiające wspólnotowy system zwolnień celnych
Naruszenie warunku zwolnienia następuje poprzez usunięcie paliwa ze zbiornika pojazdu i przetankowanie go do zbiornika znajdującego się w miejscu siedziby firmy.
Rozporządzenie WE 1186/2009 art. 110 § ust. 2
Rozporządzenie Rady (WE) nr 1186/2009 z dnia 16 listopada 2009 r. ustanawiające wspólnotowy system zwolnień celnych
WKC art. 203 § ust. 1
Wspólnotowy Kodeks Celny
Stwierdza powstanie z mocy prawa długu celnego w przywozie w przypadku naruszenia warunków zwolnienia.
Pomocnicze
u.p.t.u. art. 30b § ust. 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 33 § ust. 2
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
p.p.s.a. art. 174 § pkt. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
o.p. art. 194 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ostateczna decyzja celna o powstaniu długu celnego wiąże organ podatkowy. Naruszenie warunków zwolnienia celnego następuje w momencie usunięcia paliwa ze zbiornika pojazdu, niezależnie od późniejszego wykorzystania.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia przepisów prawa celnego (materialnego) przez WSA. Zarzuty naruszenia przepisów postępowania (Ordynacji podatkowej) przez WSA, dotyczące dowolnej oceny dowodów i błędnego ustalenia stanu faktycznego.
Godne uwagi sformułowania
Decyzja celna jest decyzją ostateczną, wobec czego wiąże organy podatkowe w zakresie podmiotowym i przedmiotowym. W przypadku gdy dług celny został określony ostateczną decyzją organu celnego, dopóki ta decyzja nie zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego, wynikające z niej ustalenia dotyczące wartości niezbędnych do ustalenia podstawy opodatkowania [...] nie mogą być weryfikowane w postępowaniu podatkowym.
Skład orzekający
Bogdan Fischer
sprawozdawca
Henryk Wach
przewodniczący
Marek Leszczyński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie prymatu i wiążącego charakteru ostatecznych decyzji celnych w postępowaniach podatkowych dotyczących importu towarów."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy ostateczna decyzja celna została wydana i nie została wyeliminowana z obrotu prawnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje złożone relacje między prawem celnym a podatkowym oraz podkreśla znaczenie ostatecznych decyzji administracyjnych. Jest to istotne dla praktyków prawa podatkowego i celnego.
“Decyzja celna wiąże fiskusa: NSA rozstrzyga spór o podatek od paliwa z zagranicy.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI GSK 531/20 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2023-10-12 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2020-03-12 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Bogdan Fischer /sprawozdawca/ Henryk Wach /przewodniczący/ Marek Leszczyński Symbol z opisem 6111 Podatek akcyzowy Hasła tematyczne Podatek od towarów i usług Sygn. powiązane I SA/Bk 566/19 - Wyrok WSA w Białymstoku z 2019-12-12 Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2011 nr 177 poz 1054 art. 30b ust. 1 i art. 33 ust. 2 Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jednolity Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Wach Sędzia NSA Bogdan Fischer (spr.) Sędzia del. WSA Marek Leszczyński Protokolant Agata Skorupska po rozpoznaniu w dniu 12 października 2023 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej J. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 12 grudnia 2019 r. sygn. akt I SA/Bk 566/19 w sprawie ze skargi J. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego, opłaty paliwowej oraz podatku od towarów i usług 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od J. G. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z 12 grudnia 2019 r. sygn. akt I SA/Bk 566/19 oddalił skargę G. J. G. (dalej "skarżący") na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [....] w przedmiocie określenia należnej kwoty podatku akcyzowego, opłaty paliwowej i podatku od towarów i usług od towaru nieunijnego w postaci oleju napędowego wprowadzonego na obszar celny Unii w zbiorniku pojazdu i następnie usuniętego z tego zbiornika. Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie sprawy. Naczelnik Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białymstoku wszczął dochodzenie w sprawie o przestępstwo skarbowe polegające na tym, że w bliżej nieokreślonym czasie, jednak nie później niż 11 lipca 2017 r. w S., uchylając się od opodatkowania i nie ujawniając przedmiotu opodatkowania, nabyto towar w postaci oleju napędowego w ilości około 25.669 l, który został przywieziony z zagranicy w zbiornikach pojazdów, z przeznaczeniem do ich napędu i zwolniony z należności publicznoprawnych pod warunkiem wykorzystania go zgodnie z przeznaczeniem, przez co narażono na uszczuplenie należności podatkowej małej wartości w szacunkowej kwocie 58.450 zł, w tym podatek akcyzowy w wysokości 30.058 zł i podatek od towarów i usług w wysokości 28.392 zł. Po zakończeniu postępowania celnego Naczelnik Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białymstoku decyzją nr [...] z [...] maja 2019 r. stwierdził, że w stosunku do 53,73 l oleju napędowego powstał z mocy prawa 22 kwietnia 2014 r. na podstawie art. 203 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego dług celny w przywozie. Stwierdzono, że skarżący, wprowadzając na obszar celny Wspólnoty towar w postaci oleju napędowego w zbiorniku pojazdu o nr rej. [...] i korzystając ze zwolnienia z należności celnych przywozowych był zobowiązany do przestrzegania warunków zwolnienia z tych należności. Poprzez usunięcie paliwa ze zbiornika pojazdu i przetankowanie do zbiornika znajdującego się w miejscu siedziby firmy naruszył warunek tego zwolnienia. W następstwie ww. decyzji Naczelnik Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białymstoku decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2019 r., określił należną kwotę podatku akcyzowego, opłaty paliwowej i podatku od towarów i usług od przedmiotowego towaru. Od powyższych decyzji złożono odwołanie, w którym wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie. Następnie decyzją z [...] sierpnia 2019 r., nr [...], Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku utrzymał decyzję organu pierwszej instancji w mocy. Organ odwoławczy wskazał na okoliczności faktyczne sprawy, w sposób szczegółowy przedstawił w jaki sposób kierowcy jadący służbowo do Rosji i Białorusi tankowali pojazdy i przewozili je i zlewali na bazie skarżącego. Organ uznał, że w stosunku do przedmiotowego oleju napędowego powstał dług celny w przywozie w wyniku naruszenia warunków zwolnienia z należności przywozowych paliwa określonych w art. 110 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1186/2009 z dnia 16 listopada 2009 r. ustanawiającego wspólnotowy system zwolnień celnych. Mechanizm usuwania oleju napędowego ze zbiorników samochodów, w których został przywieziony ze zwolnieniem od cła był zorganizowany za wiedzą przedsiębiorcy i odbywał się przez kilka lat. Świadczy o tym przygotowana infrastruktura znajdująca się na bazie: zbiorniki na paliwo o dużej objętości, zainstalowany dystrybutor wskazujący dokładne ilości zlewanego i tankowanego paliwa, zintegrowany z programem komputerowym umożliwiającym przeniesienie danych z licznika dystrybutora do ewidencji elektronicznej, a także zatrudnianie pracownika, którego obowiązkiem było między innymi kontrolowanie zgodności ilości paliwa wykazanej w ewidencji elektronicznej z zapisami kierowców w ich kartach pracy. Zdaniem organu, w niniejszej sprawie działanie pracownika skarżącego naruszyło warunek udzielonego zwolnienia z należności przywozowych, bowiem paliwo zostało usunięte ze środka transportu, w którym zostało przywiezione i zmagazynowane w podziemnym zbiorniku. Następnie skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, który wyrokiem z 12 grudnia 2019 r. sygn. akt I SA/Bk 566/19 ją oddalił. Sąd I instancji nie znalazł podstaw do kwestionowania prawidłowości przeprowadzonego przez organy celne postępowania dowodowego i trafności oceny przeprowadzonych dowodów. W kontrolowanej sprawie podjęte zostały wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Sąd I instancji wskazał, że przedmiotem kontroli jest decyzja dotycząca określenia podatku akcyzowego, opłaty paliwowej oraz podatku od towarów i usług w odniesieniu do towaru w postaci oleju napędowego wprowadzonego na obszar celny Unii w zbiorniku pojazdu i usuniętego z niego. Decyzja ta została wydana w następstwie uprzedniego zakończenia postępowania celnego, w ramach którego Naczelnik Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białymstoku stwierdził powstanie z mocy prawa długu celnego w przywozie. Organ celny ustalił, że ze zbiorników pojazdów należących do firmy skarżącego usuwane było paliwo przywiezione spoza Unii Europejskiej, zwolnione wcześniej z należności przywozowych. Bezpośrednimi dowodami potwierdzającymi te fakty były karty pracy kierowców. Wszystkie przypadki tankowania i zlewania paliwa na bazie skarżącego były również rejestrowane w elektronicznej ewidencji prowadzonej na te potrzeby. Fakt zakupu paliwa poza obszarem Unii potwierdzały przedłożone faktury. Czynności procesowe w postępowaniu karnym skarbowym ujawniły szczegóły procederu zlewania paliwa, jaki odbywał się u skarżącego. W firmie funkcjonował mechanizm postępowania z paliwem znajdującym się w zbiornikach pojazdów ciężarowych, należących do taboru skarżącego. Proceder ten był zorganizowany za wiedzą skarżącego o czym świadczy przygotowana infrastruktura znajdująca się na bazie, jak również zebrany w sprawie materiał dowodowy. Zdaniem Sądu I instancji zebrany w sprawie materiał dowodowy nie potwierdza stanowiska skarżącego, w ocenie którego wypompowanie paliwa miało na celu wyłącznie przetransportowanie go przez instalację sprawdzającą i było w tej samej ilości wykorzystane przez środek transportu, w którym zostało przywiezione. Sąd I instancji podkreślił, że następstwem decyzji celnej było wydanie przez organ pierwszej instancji decyzji podatkowej wymierzającej należności podatkowe w związku z wprowadzeniem na obszar celny Unii towaru nieunijnego. Decyzja celna determinowała rozstrzygnięcie w zakresie podatku akcyzowego, opłaty paliwowej i podatku od towarów i usług. Postępowanie podatkowe w przedmiocie określenia wysokości należności podatkowych musiało bowiem uwzględnić wynik postępowania celnego dotyczący powstania długu celnego. Organy podatkowe nie mają kompetencji do czynienia samodzielnie ustaleń w tym zakresie. Ewentualna weryfikacja tychże ustaleń może być dokonywana jedynie w postępowaniu celnym. Następnie skarżący zaskarżył w całości wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. I. Na podstawie art. 174 pkt. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325, ze zm.), dalej "p.p.s.a." naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. • art. 107 ust. 1 lit. a) tiret 1 w zw. z art. 110 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 1186/2009 z dnia 16.11.2009 r. (dalej: rozporządzenia WE), poprzez zaniechanie prawidłowej kontroli sądowej decyzji organu podatkowego, a w konsekwencji błędne niezastosowanie ww. przepisu wobec skarżącego, który jako przewoźnik paliw w standardowych zbiornikach handlowych pojazdów mechanicznych wjeżdżających na obszar celny Wspólnoty jest zwolniony z należności celnych przewozowych. • art. 110 ust. 2 rozporządzenia WE, poprzez brak prawidłowej kontroli sądowej decyzji organu podatkowego, poprzez błędną wykładnię tego przepisu, a w szczególności fragmentu: "nie zostały usunięte z tych pojazdów i przechowywane z wyjątkiem okresu niezbędnych napraw tych pojazdów" oraz użytej w tym zdaniu koniunkcji, a w konsekwencji błędne zastosowanie ww. przepisu wobec skarżącego uznając tym samym, że skarżący naruszył warunki, o których mowa w art. 110 ust. 1 rozporządzenia WE, kiedy w rzeczywistości wszelkie wymogi zostały przez niego spełnione, i tak, przywiezione paliwa zwolnione z należności celnych: a) zostały wykorzystane w tych samych pojazdach, w których zostało przywiezione, b) nie zostały usunięte z tych pojazdów i przechowywane z wyjątkiem okresu niezbędnych napraw tych pojazdów, c) nie zostały odpłatnie lub nieodpłatnie odstąpione przez osobę korzystająca ze zwolnienia. II. na podstawie art. 174 pkt. 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj: • art. 120, 121 § 1, art. 122, art. 124, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 191 i art. 124 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), dalej "o.p." poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz brak wnikliwej analizy sprawy, co doprowadziło do uznania w ślad za organem podatkowym, iż "Poprzez usunięcie paliwa ze zbiornika pojazdu, w którym zostało przywiezione i przetankowanie go do zbiornika znajdującego się w miejscu siedziby przedsiębiorcy naruszony został warunek udzielonego zwolnienia z należności celnych przewozowych" (vide str. 15 zaskarżonego wyroku), kiedy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, m.in.: zeznania świadków: A. S., S. P., D. G., czy funkcjonariusza Służby Celno-Skarbowej uczestniczącego w czynnościach na terenie firmy G., dokumenty, a także wyniki czynności sprawdzających prowadzonych na terenie przedsiębiorstwa G. Sp. z o.o., m.in. protokół oględzin, które w pełni korespondują ze sobą, w związku z czym nie ma podstaw do tego by odmówić im waloru wiarygodności - wskazują na to, iż przedmiotowe paliwo nie zostało usunięte ze zbiornika pojazdu (na zewnątrz), w szczególności. iż nie wystąpił element "przechowywania", a zostało jedynie przetransportowane przez instalację sprawdzającą ilość zużytego paliwa, po czym z powrotem wróciło do tego samego zbiornika, w którym zostało przywiezione, koleino zaś zostało wykorzystane przez ten sam środek transportu, w związku z czym nie podlega opodatkowaniu podatkiem celnym oraz w związku z tym opłatą paliwową, czy podatkiem od towarów i usług. III. W związku z powyższym: 1. na podstawie art. 176 § 1 pkt 3 p.p.s.a. oraz art. 185 § 1 p.p.s.a. wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Białymstoku do ponownego rozpoznania, 2. na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. wniósł o rozpoznanie niniejszej skargi kasacyjnej na rozprawie, 3. wniósł o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania przed Sądem I instancji oraz kosztów postępowania kasacyjnego, zgodnie z właściwymi przepisami. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący przedstawił argumentację wniesionych zarzutów. Odpowiadając na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. W myśl art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej (podstaw kasacyjnych), chyba że zachodzą przesłanki nieważności postępowania sądowego wymienione w § 2 powołanego artykułu. Takich jednak przesłanek w niniejszej sprawie z urzędu nie odnotowano. Podobnie w trybie tym nie ujawniono podstaw do odrzucenia skargi ani umorzenia postępowania przed sądem pierwszej instancji, które obligowałyby Naczelny Sąd Administracyjny do wydania postanowienia przewidzianego w art. 189 p.p.s.a. (zob. uchwała NSA z dnia 8 grudnia 2009 r., sygn. akt II GPS 5/09, ONSAiWSA 2010, Nr 3, poz. 40). Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, czy też procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zatem sam autor skargi kasacyjnej wyznacza zakres kontroli instancyjnej wskazując, które normy prawa zostały naruszone (por. wyrok NSA z dnia 6 września 2012 r., sygn. akt I FSK 1536/11 te orzeczenia oraz powoływane dalej dostępne na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Przypomnieć w tym miejscu należy, że to na autorze skargi kasacyjnej ciąży obowiązek konkretnego wskazania, które przepisy prawa materialnego zostały przez sąd naruszone zaskarżanym orzeczeniem, na czym polegała ich błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie oraz jaka powinna być prawidłowa wykładnia i właściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.). Podobnie zresztą przy naruszeniu prawa procesowego należy wskazać przepisy tego prawa, które zostały naruszone przez sąd i wpływ tego naruszenia na wynik sprawy, tj. treść orzeczenia (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do uzupełniania, czy innego korygowania wadliwie postawionych zarzutów kasacyjnych. Nie może też samodzielnie ustalać podstaw, kierunków jak i zakresu zaskarżenia (por. wyrok NSA z dnia 26 marca 2014 r., sygn. akt I GSK 1047/12, oraz wyrok NSA z dnia 29 sierpnia 2012 r., sygn. akt I FSK 1560/11, tamże). Zasada związania granicami skargi kasacyjnej nie dotyczy jedynie nieważności postępowania, o której mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. Żadna jednak ze wskazanych w tym przepisie przesłanek w stanie faktycznym niniejszej sprawy nie zaistniała. Postawione przez skarżącego kasacyjnie zarzuty należało uznać za nieusprawiedliwione. W orzecznictwie NSA zarysowała się linia orzekania, z której wynika, że w sytuacji, kiedy skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega zarzut naruszenia przepisów postępowania. Do kontroli subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przepis prawa materialnego można przejść dopiero wówczas, gdy okaże się, że stan faktyczny przyjęty w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został skutecznie podważony (por. np. wyrok z dnia 27 czerwca 2012 r., sygn. akt II GSK 819/11, wyrok z dnia 26 marca 2010 r., sygn. akt II FSK 1842/08, tamże). Skarżący kasacyjnie postawił jeden zarzut procesowy dotyczący naruszenia przepisów o.p. W istocie tego zarzutu chodzi o ustalenie organów, zaakceptowane przez Sąd I instancji, iż doszło w okolicznościach sprawy do usunięcia oleju napędowego ze zbiornika znajdującego się w pojeździe. Skarżący kasacyjnie uważa, że przedmiotowe paliwo nie zostało usunięte ze zbiornika pojazdu na zewnątrz, a także, że nie wystąpił element przechowywania. Nastąpiło jedynie przetransportowanie paliwa przez instalację sprawdzającą ilość zużytego paliwa, po czym z powrotem wróciło ono do tego zbiornika, w którym zostało przywiezione, następnie zaś zostało ono wykorzystane przez ten sam środek transportu. Zauważyć w tym miejscu należy, że w zakresie tego paliwa, o którym mowa w okolicznościach przedmiotowej sprawy, została wydana przez organ celny decyzja określająca kwotę długu celnego. Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego decyzjami stwierdził, że w stosunku do przywiezionego oleju napędowego powstał z mocy prawa, na podstawie art. 203 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego (Rozporządzenie Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny - Dz. U. UE. L. z 1992 r. Nr 302, str. 1 z późn. zm.) dług celny w przywozie. W uzasadnieniu powyższej decyzji organ wyjaśnił, że zobowiązany, wprowadzając na obszar celny Wspólnoty towar w postaci oleju napędowego w zbiorniku pojazdu i korzystając z warunkowego zwolnienia z należności celnych przywozowych był zobowiązany do przestrzegania warunków zwolnienia z tych należności. Poprzez usunięcie wskazanej ilości paliwa ze zbiornika pojazdu i przetankowanie go do zbiornika znajdującego się w miejscu siedziby firmy naruszył warunek tego zwolnienia. Powyższa decyzja uzyskała walor ostateczności. Decyzja ta jest decyzją ostateczną, wobec czego wiąże organy podatkowe w zakresie podmiotowym i przedmiotowym. W przypadku gdy dług celny został określony ostateczną decyzją organu celnego, dopóki ta decyzja nie zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego, wynikające z niej ustalenia dotyczące wartości niezbędnych do ustalenia podstawy opodatkowania, takie jak: wartość celna towaru, pozycja PCN, czy cło nie mogą być weryfikowane w postępowaniu podatkowym dla potrzeb prawidłowego określenia należnych podatków z tytułu importu towarów (por. wyrok NSA z dnia 10 listopada 2006 r., sygn. akt I FSK 182/06, wyrok NSA z dnia 16 września 2022 r., sygn. akt I GSK 3548/18, wyrok NSA z dnia 9 października 2019 r., sygn. akt I FSK 1292/17, tamże). Relatywny charakter decyzji celnej i decyzji podatkowej potwierdza orzecznictwo sądowoadministracyjne. Wskazuje się w nim, że w przypadku, gdy dług celny został określony w decyzji organu celnego, dopóki ta decyzja jest w obrocie prawnym, wynikające z niej ustalenia dotyczące wartości niezbędnych do ustalenia podstawy opodatkowania, takie jak: wartość celna towaru, pozycja CN, czy cło nie mogą być weryfikowane w postępowaniu podatkowym dla potrzeb prawidłowego określenia należnych podatków z tytułu importu towarów (por. wyrok NSA z dnia 10 listopada 2006 r., sygn. akt I FSK 182/06, tamże). Podstawą opodatkowania podatkiem od towarów i usług, z tytułu importu towarów, jest wartość celna powiększona o należne cło, przy czym w razie stwierdzenia przez organ celny, że kwota podatku została wykazana nieprawidłowo, naczelnik urzędu celnego jest zobligowany do wydania decyzji określającej podatek w prawidłowej wysokości (art. 30b ust. 1 i art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, Dz. U. z 2011 r., poz. 1054 z późn. zm.). W przypadku określenia długu celnego ostateczną decyzją organu celnego, wynikające z niej ustalenia dotyczące wartości niezbędnych do określenia podstawy opodatkowania, takie jak: wartość celna towaru, klasyfikacja taryfowa czy cło, nie mogą być kontrolowane w postępowaniu podatkowym dla potrzeb prawidłowego określenia należnych podatków z tytułu importu towarów (por. wyrok NSA z dnia 14 września 2022 r., sygn. akt I FSK 2453/21, tamże). W świetle powyższego stwierdzić należy, że byt decyzji podatkowej czy to decyzji dotyczącej podatku akcyzowego, czy też decyzji określającej podatek od towarów i usług uzależniony jest w takiej sytuacji od funkcjonującej w obrocie prawnym decyzji celnej, która, co istotne, stanowi element szeroko rozumianej podstawy decyzji podatkowej. Jest to konsekwencja relacji jakie zachodzą pomiędzy tymi decyzjami, rozstrzygnięcia w przedmiocie tych podatków determinowane są bowiem pierwotnie wydanym rozstrzygnięciem w przedmiocie długu celnego. Ostateczna i prawomocna decyzja organu celnego wiąże organ podatkowy. Decyzja taka ma dla organów podatkowych charakter przesądzający, jak to już wcześniej zauważono, zarówno w zakresie strony podmiotowej, jak i przedmiotowej opodatkowania. Zauważyć także należy, że w myśl art. 194 o.p. dokumenty urzędowe sporządzone w formie określonej przepisami prawa przez powołane do tego organy władzy publicznej stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. W orzecznictwie NSA prezentowany jest pogląd, że decyzja administracyjna jest szczególnego rodzaju dowodem, gdyż jako dokument urzędowy, o którym stanowi art. 194 § 1 o.p., uzyskuje szczególną, zwiększoną moc dowodową. Związane są z nią zatem dwa domniemania: prawdziwości (autentyczności) oraz zgodności z prawdą twierdzeń w niej zawartych (wiarygodności). Szczególna moc dowodowa sprawia, że organ podatkowy może odmówić wiarygodności dokumentowi urzędowemu jedynie w przypadku, gdy przeprowadzi postępowanie przeciwko jego autentyczności lub przeciwko zgodności z prawdą. Brak takiego postępowania, prowadzonego w trybie art. 194 § 3 o.p., powoduje, że wskazane powyżej domniemania nie zostały w sprawie obalone (por. wyrok NSA z dnia 25 sierpnia 2016 r., sygn. akt II FSK 2173/14, tamże). Tym samym ustalenia faktyczne dotyczące zlania paliwa ze zbiornika znajdującego się w pojeździe do zbiornika podziemnego, zlokalizowanego na terenie przedsiębiorstwa skarżącego kasacyjnie, w konsekwencji posiadania tego paliwa przez skarżącego kasacyjnie poza zbiornikiem samochodowym, są wiążące dla organu określającego wysokość podatku akcyzowego, podatku od towarów i usług i opłaty paliwowej. Wobec powyższego postawiony przez skarżącego kasacyjnie zarzut procesowy w zaistniałych okolicznościach sprawy należało uznać za nieusprawiedliwiony. W zakresie dwóch zarzutów skargi kasacyjnej, dotyczących naruszenia przepisów prawa materialnego wskazać należy, że dotyczą one naruszenia przepisów prawa celnego, a mianowicie art. 107 ust. 1 lit. a tiret pierwsze w zw. z art. 110 ust. 1 rozporządzenia nr 1186/2009 poprzez ich błędne niezastosowanie oraz art. 110 ust. 2 tego rozporządzenia poprzez jego błędną wykładnię. W zakresie pierwszego zarzutu, dotyczącego niezastosowania powołanych przepisów, skarżący kasacyjnie wskazał, że przewoźnik paliw w standardowych zbiornikach handlowych pojazdów mechanicznych wjeżdżających na obszar celny Wspólnoty jest zwolniony z należności celnych przywozowych. W zakresie drugiego z zarzutów skarżący kasacyjnie podniósł błędną wykładnię tego przepisu, w szczególności fragmentu "nie zostały usunięte z tych pojazdów i przechowywane z wyjątkiem okresu niezbędnych napraw tych pojazdów" oraz użytej w tym zdaniu koniunkcji, a w konsekwencji błędne zastosowanie tego przepisu wobec skarżącego kasacyjnie. Uznając tym samym, że zobowiązany naruszył warunki, o których mowa w art. 110 ust. 1 ww. rozporządzenia, gdy w rzeczywistości wszystkie wymogi zostały przez niego spełnione. Przywiezione paliwa zwolnione z należności celnych zostały wykorzystane w tych samych pojazdach, w których zostały przywiezione, nie zostały usunięte z tych pojazdów i przechowywane z wyjątkiem okresu niezbędnych napraw tych pojazdów, nie zostały odpłatnie lub nieodpłatnie odstąpione przez osoby korzystające ze zwolnienia. Zauważyć w zakresie tych zarzutów dotyczących naruszenia przepisów z zakresu prawa celnego należy, że regulacje te nie były stosowane w tym postępowaniu, które dotyczyło danin podatkowych, a mianowicie podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług, a także opłaty paliwowej. Zatem przepisy te nie mogły być w tej sprawie naruszone ani poprzez ich błędną wykładnię, ani też zastosowanie czy też ich niezastosowanie. Tym samym postawione zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego należało uznać za nieskuteczne. O kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnięto na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265 z póżn. zm.).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI