I GSK 456/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła zwrotu dotacji oświatowej w kwocie ponad miliona złotych, udzielonej w 2016 roku Publicznemu Przedszkolu. Po kontroli stwierdzono wykorzystanie środków niezgodnie z przeznaczeniem. Organ pierwszej instancji określił kwotę zwrotu, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję, uznając, że mimo wszczęcia postępowania karnego skarbowego, termin przedawnienia nie upłynął. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił decyzje organów obu instancji, umorzył postępowanie i orzekł o kosztach, uznając, że doszło do przedawnienia roszczenia. Sąd pierwszej instancji argumentował, że wszczęcie postępowania karnego skarbowego było instrumentalne i nie mogło skutecznie zawiesić biegu terminu przedawnienia, zwłaszcza po jego umorzeniu z powodu braku znamion czynu zabronionego. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną SKO, uchylił wyrok WSA. NSA uznał, że WSA błędnie ocenił charakter wszczęcia postępowania karnego skarbowego. Podkreślono, że postępowanie to było prowadzone aktywnie przez Prokuraturę Okręgową, a nie przez organy administracji, co wyklucza zarzut instrumentalnego działania w celu przedłużenia terminu przedawnienia. Umorzenie postępowania karnego skarbowego z powodu braku znamion czynu zabronionego nie unicestwiło skutku zawieszenia biegu terminu przedawnienia, gdyż negatywna przesłanka procesowa ujawniła się dopiero w toku postępowania. NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność uwzględnienia wykładni NSA dotyczącej zawieszenia biegu terminu przedawnienia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących zawieszenia biegu terminu przedawnienia w przypadku wszczęcia postępowania karnego skarbowego, zwłaszcza w kontekście jego instrumentalnego charakteru i roli prokuratury.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy postępowanie karne skarbowe jest prowadzone przez prokuraturę, a nie przez organ administracji publicznej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wszczęcie postępowania karnego skarbowego, które następnie zostało umorzone z powodu braku znamion czynu zabronionego, skutecznie zawiesza bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wszczęcie postępowania karnego skarbowego, nawet jeśli później umorzone z powodu braku znamion czynu zabronionego, może skutecznie zawiesić bieg terminu przedawnienia, pod warunkiem, że nie miało ono charakteru instrumentalnego.
Uzasadnienie
NSA uznał, że WSA błędnie ocenił charakter wszczęcia postępowania karnego skarbowego. Postępowanie prowadzone przez Prokuraturę Okręgową było aktywne i nie miało charakteru instrumentalnego. Umorzenie postępowania z powodu braku znamion czynu zabronionego nie unicestwiło skutku zawieszenia biegu terminu przedawnienia, gdyż negatywna przesłanka procesowa ujawniła się dopiero w toku postępowania.
Czy sąd administracyjny może badać celowość wszczęcia postępowania karnego skarbowego przez prokuraturę w kontekście oceny instrumentalnego charakteru tego postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd administracyjny nie jest uprawniony do kontroli celowości prowadzenia postępowań karnych przez prokuraturę. Może oceniać jedynie, czy organy administracji publicznej nie nadużyły instytucji zawieszenia biegu terminu przedawnienia.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że uchwała I FPS 1/21 odnosi się do nadużycia prawa przez organy podatkowe. Postępowanie karne skarbowe prowadzone przez prokuraturę nie podlega kontroli sądu administracyjnego w zakresie celowości.
Czy umorzenie postępowania karnego skarbowego z powodu braku znamion czynu zabronionego unicestwia skutek zawieszenia biegu terminu przedawnienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, umorzenie postępowania karnego skarbowego z powodu braku znamion czynu zabronionego nie unicestwia skutku zawieszenia biegu terminu przedawnienia, jeśli negatywna przesłanka procesowa ujawniła się dopiero w toku postępowania.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że negatywna przesłanka procesowa została ujawniona dopiero w trakcie postępowania, a nie była znana na etapie wszczęcia, co wyklucza instrumentalne wszczęcie postępowania.
Przepisy (38)
Główne
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
o.p. art. 70 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 70 § 6
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
u.f.p. art. 67 § 1
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych
u.f.p. art. 252 § 1
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych
k.k.s. art. 82 § 1
Kodeks karny skarbowy
u.s.o. art. 90 § 3d
Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 269 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 189
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 185 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 190
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
o.p. art. 70 § 6
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Wszczęcie postępowania karnego skarbowego zawiesza bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego.
o.p. art. 70c
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 210 § 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 121 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
u.f.p. art. 252 § 1
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych
k.p.k. art. 17 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 17 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 303
Kodeks postępowania karnego
k.k.s. art. 1
Kodeks karny skarbowy
k.k.s. art. 37 § 1
Kodeks karny skarbowy
k.k.s. art. 113 § 1
Kodeks karny skarbowy
k.c. art. 385 § 1
Kodeks cywilny
k.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 75 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wszczęcie postępowania karnego skarbowego przez Prokuraturę Okręgową, prowadzone aktywnie, nie miało charakteru instrumentalnego. • Umorzenie postępowania karnego skarbowego z powodu braku znamion czynu zabronionego nie unicestwiło skutku zawieszenia biegu terminu przedawnienia, gdyż negatywna przesłanka procesowa ujawniła się dopiero w toku postępowania.
Odrzucone argumenty
WSA błędnie uznał, że wszczęcie postępowania karnego skarbowego było instrumentalne i nie zawiesiło biegu terminu przedawnienia. • WSA błędnie ocenił, że brak aktywności organów postępowania przygotowawczego uzasadniał sztuczne wykorzystanie instytucji zawieszenia biegu terminu przedawnienia.
Godne uwagi sformułowania
nie można uznać, że wszczęcie postępowania karnego skarbowego w stosunku do skarżącej miało instrumentalny charakter. • Sąd administracyjny ani tym bardziej organ administracji publicznej nie jest uprawniony, a tym bardziej zobowiązany do kontroli celowości prowadzenia postępowań karnych przez podstawowy organ ścigania jakim jest prokuratura. • Negatywna przesłanka procesowa została ujawniona dopiero w trakcie toczącego się postępowania karnego skarbowego, nie była znana ani organowi pierwszej instancji prowadzącemu niniejszą sprawę ani organowi skarbowemu wszczynającemu śledztwo a zatem trudno jest mówić o instrumentalnym wszczęciu postępowania karnego skarbowego.
Skład orzekający
Bogdan Fischer
sędzia
Grzegorz Dudar
sprawozdawca
Małgorzata Grzelak
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zawieszenia biegu terminu przedawnienia w przypadku wszczęcia postępowania karnego skarbowego, zwłaszcza w kontekście jego instrumentalnego charakteru i roli prokuratury."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy postępowanie karne skarbowe jest prowadzone przez prokuraturę, a nie przez organ administracji publicznej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii przedawnienia zobowiązań finansowych i interpretacji przepisów proceduralnych w kontekście postępowań karnych skarbowych, co jest istotne dla praktyków prawa finansowego i administracyjnego.
“Czy postępowanie karne skarbowe ratuje dług przed przedawnieniem? NSA wyjaśnia.”
Sektor
oświata
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.