I GSK 432/23
Podsumowanie
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną spółki dotyczącą zwrotu środków europejskich, uznając zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego za nieuzasadnione.
Spółka złożyła skargę kasacyjną od wyroku WSA w Lublinie, który oddalił jej skargę na decyzję Zarządu Województwa Lubelskiego w sprawie zwrotu dofinansowania z funduszy europejskich. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów umowy o dofinansowanie oraz przepisów postępowania, w tym nierozpoznanie wszystkich zarzutów. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając zarzuty za nieuzasadnione, w szczególności wskazując na brak precyzji w formułowaniu podstaw kasacyjnych i brak wykazania istotnego wpływu rzekomych naruszeń na wynik sprawy.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez spółkę A od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, który oddalił skargę spółki na decyzję Zarządu Województwa Lubelskiego dotyczącą zwrotu środków europejskich stanowiących dofinansowanie projektu. Skarżąca zarzuciła wyrokowi naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym § 2 ust. 2 i § 2 ust. 4 umowy o dofinansowanie w zw. z art. 206 ust. 2 pkt 1 ustawy o finansach publicznych, poprzez wadliwą wykładnię umowy i regulaminu konkursu. Podniesiono również zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 134 § 1 p.p.s.a. (nierozpoznanie wszystkich zarzutów), art. 141 § 4 p.p.s.a. (brak odniesienia się do wszystkich zarzutów w uzasadnieniu) oraz art. 3 § 1, art. 134 § 1 i art. 151 p.p.s.a. (niewykroczenie poza zarzuty skargi i nieuwzględnienie dowodów). Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna musi precyzyjnie wskazywać naruszone przepisy, a zarzuty dotyczące naruszeń przepisów postępowania muszą wykazywać ich istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd uznał, że zarzuty procesowe są nieuzasadnione, wskazując na brak precyzji w ich formułowaniu oraz brak wykazania istotnego wpływu naruszeń na wynik sprawy. Sąd stwierdził również, że uzasadnienie wyroku WSA spełnia wymogi art. 141 § 4 p.p.s.a., a zarzuty materialnoprawne są wadliwie skonstruowane, nie wskazując precyzyjnie naruszonych jednostek redakcyjnych umów czy regulaminów, a także nie wskazując konkretnych przepisów ustawy o finansach publicznych, które miałyby zostać naruszone. Sąd zwrócił uwagę, że nie należy do niego samodzielne uzupełnianie braków skargi kasacyjnej.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty dotyczące wadliwej wykładni umowy i regulaminu konkursu, a także naruszenia ustawy o finansach publicznych, nie zostały uznane za uzasadnione.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zarzuty materialnoprawne są wadliwie skonstruowane, nie wskazując precyzyjnie naruszonych jednostek redakcyjnych umowy czy regulaminu, a także nie wskazując konkretnych przepisów ustawy o finansach publicznych, które miałyby zostać naruszone.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (12)
Główne
u.f.p. art. 206 § ust. 2
Ustawa o finansach publicznych
Wadliwa wykładnia przez Sąd I instancji, skutkująca nieprawidłowym oddaleniem skargi i utrzymaniem w mocy decyzji administracyjnej naruszającej zapisy umowne.
u.f.p. art. 206 § ust. 2 pkt 1
Ustawa o finansach publicznych
Nieprawidłowa wykładnia treści umowy, niezgodna z treścią ustawy i założeniami regulaminu konkursu, prowadząca do nieprecyzyjnego określenia celu projektu.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naruszenie poprzez nierozpoznanie wszystkich zarzutów podnoszonych przez skarżącą spółkę w skardze.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naruszenie poprzez brak odniesienia się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do wszystkich zarzutów zgłoszonych przez skarżącą.
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzeczenia jak w sentencji po rozpoznaniu skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna oddalenia skargi przez WSA.
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do wniesienia skargi kasacyjnej z powodu naruszenia prawa materialnego.
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do wniesienia skargi kasacyjnej z powodu naruszenia przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 193
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym § 2 ust. 2 i § 2 ust. 4 umowy o dofinansowanie w zw. z art. 206 ust. 2 pkt 1 ustawy o finansach publicznych. Naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 134 § 1 p.p.s.a. (nierozpoznanie wszystkich zarzutów), art. 141 § 4 p.p.s.a. (brak odniesienia się do wszystkich zarzutów w uzasadnieniu), art. 3 § 1, art. 134 § 1 i art. 151 p.p.s.a. (niewykroczenie poza zarzuty skargi i nieuwzględnienie dowodów).
Godne uwagi sformułowania
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Dla skuteczności zarzutu skargi kasacyjnej opartego na art. 134 § 1 p.p.s.a. należy wykazać, że Sąd I instancji dokonał oceny pod względem zgodności z prawem innej sprawy lub z przekroczeniem granic danej sprawy. Nie należy do Sądu II instancji identyfikowanie powołanego aktu normatywnego jako "ustawy o finansach publicznych" poprzez ustalenie daty jej uchwalenia oraz miejsca publikacji.
Skład orzekający
Joanna Wegner
przewodniczący
Piotr Kraczowski
członek
Piotr Piszczek
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych skargi kasacyjnej, w szczególności dotyczących precyzyjnego formułowania zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego oraz obowiązku wykazania istotnego wpływu naruszeń na wynik sprawy."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania przed NSA w zakresie kontroli skarg kasacyjnych i wymagań stawianych ich autorom, zwłaszcza profesjonalnym pełnomocnikom.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w tym wymogów formalnych skargi kasacyjnej. Jest to istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Jak precyzyjnie formułować zarzuty w skardze kasacyjnej? NSA wyjaśnia kluczowe wymogi formalne.”
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
I GSK 432/23 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2026-02-13 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-04-12 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Joanna Wegner /przewodniczący/ Piotr Kraczowski Piotr Piszczek /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6559 Hasła tematyczne Finanse publiczne Sygn. powiązane III SA/Lu 100/22 - Wyrok WSA w Lublinie z 2022-12-15 Skarżony organ Zarząd Województwa Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2021 poz 305 art. 206 ust. 2 pkt 1 Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - t.j. Dz.U. 2024 poz 935 art. 134 § 1, ar. 141 § 4, art. 184, art. 204 pkt 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Wegner Sędzia NSA Piotr Piszczek (spr.) Sędzia del. WSA Piotr Kraczowski Protokolant asystent sędziego Jarosław Lubryczyński po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2026 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 15 grudnia 2022 r. sygn. akt III SA/Lu 100/22 w sprawie ze skargi A na decyzję Zarządu Województwa Lubelskiego z dnia 28 grudnia 2021 r. nr BOD-II.431.1.3.2021.MWY w przedmiocie określenia przypadającej do zwrotu kwoty dofinansowania z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od A na rzecz Zarządu Województwa Lubelskiego 8100 (osiem tysięcy sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z 15 grudnia 2022 r. sygn. akt III SA/Lu 100/22, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2024.935 ze zm., dalej: p.p.s.a.) oddalił skargę A (dalej: skarżąca, spółka) na decyzję Zarządu Województwa Lubelskiego z 28 grudnia 2021 r. w przedmiocie zwrotu środków europejskich stanowiących dofinansowanie udzielone na realizację projektu. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną złożyła skarżąca, zaskarżając go w całości. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji względnie – uchylenie zaskarżonego orzeczenia i uwzględnienie skargi poprzez uchylenie decyzji organów obu instancji, zasądzenie kosztów postępowania i rozpoznanie sprawy na rozprawie. Wyrokowi zarzucono naruszenie I. przepisów prawa materialnego, a to: a. § 2 ust. 2 umowy o dofinansowanie projektu w zw. z treścią całości umowy w zw. z treścią regulaminu konkursu o dofinansowanie projektu w ramach programu 3.7 w zw. z art. 206 ust. 2 pkt 1 ustawy o finansach publicznych, poprzez nieprawidłową wykładnię treści umowy, niezgodnej z treścią ustawy o finansach publicznych oraz z założeniami regulaminu konkursu o dofinansowanie projektu w ramach programu 3.7, wobec skumulowania i powielenia informacji zawartych w części opisowej wniosku o dofinansowanie prowadząc do nieprecyzyjnego i niezgodnego z założeniami konkursu określenia celu realizacji projektu badawczo-rozwojowego, a nadto nieuwzględnienia ustawowego wymogu dotyczącego terminu realizacji projektu, co świadczy o wadliwości zaskarżonej decyzji administracyjnej, bowiem organ nie był uprawniony do swobodnego modyfikowania elementów umowy o dofinansowanie, a w konsekwencji jej wypowiedzenia w sytuacji niespełnienia wymogów niezgodnych z ustawą i celem projektów badawczo-rozwojowych; b. § 2 ust. 4 umowy o dofinansowanie projektu w zw. z § 2 ust. 1, 2 i 3 umowy w zw. z art. 206 ustawy o finansach publicznych, poprzez wadliwą wykładnię umowy, a w konsekwencji pominięcie, że zgodnie z treścią umowy o dofinansowanie kluczowe dla utrzymania dotacji jest wykonanie kluczowych wskaźników realizacji umowy określonych w ust. 1 i 3, nie zaś ust. 2, co w konsekwencji doprowadziło do nieprawidłowego oddalenia skargi i utrzymania w mocy decyzji administracyjnej wprost naruszającej zapisy umowne; II. przepisów o postępowaniu w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, w rozumieniu art. 174 pkt 2 p.p.s.a., a to: a. art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez nierozpoznanie wszystkich zarzutów podnoszonych przez skarżącą spółkę w skardze na decyzję organu w sytuacji, w której rozpoznanie tych zarzutów winno skutkować uwzględnieniem skargi i uchyleniem zaskarżonej decyzji; b. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak odniesienia się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do wszystkich zarzutów zgłoszonych przez skarżącą w skardze na decyzję Zarządu Województwa Lubelskiego, podczas gdy rozpoznanie tych zarzutów miało istotne znaczenie dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji, co w konsekwencji doprowadziło do braku możliwości dokonania rzetelnej kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia; c. art. 3 § 1, art. 134 § 1 i art. 151 p.p.s.a. poprzez niewykroczenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie poza zarzuty sformułowane przez stronę w skardze na decyzję Zarządu Województwa Lubelskiego, do czego Sąd pierwszej instancji był uprawniony i pominięcie uwzględnienia, sprzecznie z zasadą obiektywizmu działania z urzędu i swobodnej oceny dowodów, podczas weryfikowania celu umowy, wskaźników rezultatu oraz podstaw udzielenia dotacji dowodu w postaci regulaminu konkursu i jego zapisów z których treści wynikało, że celem projektu nie było stworzenie urządzenia a prowadzenie prac badawczo rozwojowych, w konsekwencji czego wadliwie ustalono jaki był cel umowy i wskaźniki rezultatu, co stanowiło podstawę jej wypowiedzenia przez LAWP, a którą to decyzję uznać należy - przy właściwym określeniu przedmiotu kontraktu i wskaźników - jako wadliwą w stopniu istotnym naruszającym przepisy ustawy o finansach publicznych. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. W piśmie procesowym z 8 stycznia 2026 r. strona wniosła o zawieszenie postępowania z uwagi na toczące się równolegle postępowanie karne w ramach którego analizowane się kwestie mogące mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej będącej przedmiotem tego postępowania sądowoadministracyjnego. W piśmie procesowym z 11 lutego 2026 r. strona przedstawiła stanowisko podsumowujące dotychczasowe ustalenia postępowania karnego w zakresie zeznań eksperta zewnętrznego LAWP – D.K., podkreślając, że są to okoliczności dotychczas nieznane stronie, które ujawniają się w ramach kontroli sądowej w postępowaniu. W piśmie procesowym z 6 lutego 2026 r. Organ wniósł o oddalenie wniosku spółki z 8 stycznia 2026 r. o zawieszenie postępowania, z uwagi na toczące się równolegle postępowanie karne w sprawie o sygn. akt IV K 173/23, zawisłe przed Sądem Okręgowym w Lublinie, IV Wydział Karny. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. W myśl art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej (podstaw kasacyjnych), chyba że zachodzą przesłanki nieważności postępowania sądowego wymienione w § 2 powołanego artykułu. Takich jednak przesłanek w niniejszej sprawie z urzędu nie odnotowano. Podobnie w trybie tym nie ujawniono podstaw do odrzucenia skargi ani umorzenia postępowania przed sądem I instancji, które obligowałyby Naczelny Sąd Administracyjny do wydania postanowienia przewidzianego w art. 189 p.p.s.a. (zob. uchwała NSA z dnia 8 grudnia 2009 r., sygn. akt II GPS 5/09, ONSAiWSA 2010, nr 3, poz. 40 – vide baza orzeczeń nsa.gov.pl). Według art. 193 zdanie drugie p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie został określony zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydane orzeczenie, w przypadku gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza zatem przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku przewidzianych w art. 141 § 4 w związku z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. (por. wyroki NSA: z 25 listopada 2016 r. sygn. akt I FSK 1376/16; z 17 stycznia 2017 r. sygn. akt. I GSK 1294/16; z 8 lutego 2017 r. sygn. akt I GSK 1371/16; z 5 kwietnia 2017 r. sygn. akt I GSK 91/17; z 27 czerwca 2017 r. sygn. akt II GSK 1869/17). Omawiany przepis ogranicza wymogi, jakie musi spełniać uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną wyłącznie do, niemającej swojego odpowiednika w art. 141 § 4 p.p.s.a., oceny zarzutów skargi kasacyjnej. Tak więc Naczelny Sąd Administracyjny uzyskał fakultatywne uprawnienie do przedstawienia, zależnie od własnej oceny, wyłącznie motywów zawężonych do aspektów prawnych świadczących o braku usprawiedliwionych podstaw skargi kasacyjnej. Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną, zostały określone w art. 174 p.p.s.a. Podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. dotyczy naruszenia przepisów postępowania, ale tylko takiego, które mogło mieć "istotny" wpływ na wynik sprawy. Przez "wpływ", o którym jest mowa w pkt 2 art. 174 p.p.s.a., należy rozumieć – w myśl wyroku NSA z 26 marca 2025 r., sygn. akt II GSK 2509/21 - istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej, a wydanym w sprawie zaskarżonym orzeczeniem sądu administracyjnego I instancji, który to związek przyczynowy jakkolwiek nie musi być realny, to jednak musi uzasadniać istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego wyniku sprawy, co wymaga wykazania oraz uzasadnienia, że następstwa zarzucanych uchybień były na tyle istotne, że kształtowały lub współkształtowały treść kwestionowanego orzeczenia, a w sytuacji, gdyby do nich nie doszło wyrok sądu I instancji byłby (mógłby być) inny. Innymi słowy – stosownie do treści wyroku NSA z 12 lutego 2025 r., sygn. akt III FSK 619/23 – wskazać należy, że wynikającym z art. 176 § 1 pkt 2 w zw. z art. 174 p.p.s.a. obowiązkiem strony wnoszącej skargę kasacyjną jest nie tylko wskazanie podstaw kasacyjnych, lecz również ich uzasadnienie, co w odniesieniu do zarzutu naruszenia przepisów postępowania powinno się wiązać z uprawdopodobnieniem istnienia wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. Dla spełnienia tego wymogu nie wystarczy przytoczenie w petitum skargi kasacyjnej formuły o naruszeniu przepisów postępowania mającym wpływ na wynik sprawy, lecz konieczne jest wykazanie, który przepis postępowania został naruszony i w jaki sposób oraz wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. Należy przez to rozumieć wykazanie istnienia związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym, stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej, a wydanym orzeczeniem sądu administracyjnego, który to związek przyczynowy mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wnoszący skargę kasacyjną jest więc obowiązany uzasadnić wykazując, że następstwa zarzucanych uchybień były na tyle istotne, iż miały wpływ na treść kwestionowanego orzeczenia, ponieważ gdyby do tych uchybień nie doszło, wyrok sądu administracyjnego mógłby być inny. O skuteczności zarzutów, postawionych w oparciu o podstawę kasacyjną określoną w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., nie decyduje bowiem każde stwierdzone uchybienie przepisom postępowania, lecz tylko takie, które mogło mieć "istotny" wpływ na wynik sprawy. W praktyce orzeczniczej Naczelnego Sądu Administracyjnego nie dochodzi do automatycznego dyskwalifikowania skarg kasacyjnych, w sytuacji gdy zarzuty kasacyjne nie w pełni spełniają wymogi konstrukcyjne określone między innymi w art. 176 p.p.s.a (uchwała NSA z 26 października 2009 r. sygn. akt I OPS 10/09). NSA nie może jednak zasadniczo we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej ani uściślać bądź w inny sposób ich korygować (por. wyrok NSA z 27 stycznia 2015 r., II GSK 2140/13), chyba że umożliwia to powołana choćby niedoskonale podstawa prawna, a wadliwość zarzutu jest możliwa do usunięcia przez analizę argumentacji uzasadnienia środka odwoławczego (por. wyrok NSA z 22 sierpnia 2012 r., sygn. akt I FSK 1679/11). Do NSA nie należy jednakże wyciąganie z treści uzasadnienia skargi kasacyjnej przytoczonych tam zarzutów i wiązanie ich z powołanymi tam przepisami w celu uzupełnienia wskazanej w petitum skargi kasacyjnej podstawy kasacyjnej (por. wyrok NSA z 13 listopada 2007 r., sygn. akt I FSK 1448/06). NSA wielokrotnie w swoim orzecznictwie podkreślał, że nie ma on obowiązku formułowania za stronę zarzutów kasacyjnych na podstawie uzasadnienia skargi kasacyjnej, ani też zastępować autora skargi kasacyjnej w zakresie uzasadnienia zarzutów. Istotne jest oddzielenie podstawy kasacyjnej od jej uzasadnienia, które jest niezbędnym elementem skargi kasacyjnej (zob. np. wyroki NSA z 19 marca 2014 r. sygn. akt II GSK 16/13 i z 17 lutego 2015 r. sygn. akt II OSK 1695/13). Wstępnie należy wskazać, że za niedopuszczalne Sąd II instancji uznaje "zbiorcze" powoływanie naruszeń prawa, z pominięciem wskazania konkretnych jednostek redakcyjnych umowy czy też regulaminu konkursu, jak np. "... w zw. z treścią całości umowy w zw. z treścią Regulaminu konkursu o dofinansowanie projektu w ramach programu 3.7..."- vide zarzut I.a petitum skargi kasacyjnej. Jest oczywiste, że Naczelny Sąd Administracyjny nie będzie poszukiwał i samodzielnie i ustalał postaw skargi kasacyjnej we wskazanych źródłach związanych ze zwrotem udzielonej dotacji. Przypomnieć należy, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie wskazywano, że przez podstawę kasacyjną należy rozumieć konkretny przepis prawa, którego naruszenie przez Sąd I instancji zarzuca skarga kasacyjna, a w odniesieniu do przepisu, który nie stanowi jednej zamkniętej całości, a składa się z ustępów, punktów i innych jednostek redakcyjnych, wymóg skutecznie wniesionej skargi kasacyjnej jest spełniony wówczas, gdy wskazuje ona konkretny przepis naruszony przez Sąd pierwszej instancji, z podaniem numeru artykułu, ustępu, punktu i ewentualnie innej jednostki redakcyjnej przepisu (por. wyrok NSA z 22 czerwca 2018 r. sygn. akt I OSK 2960/17 r., CBOSA; wyrok NSA z 7 marca 2014 r., sygn. akt II GSK 2019/12, LEX nr 1495144; wyrok NSA z 28 czerwca 2013 r., sygn. akt II OSK 552/12, LEX nr 13562450; wyrok NSA z 22 stycznia 2013 r., sygn. akt II GSK 1573/12, LEX nr 1354882; wyrok NSA z 27 marca 2012 r., sygn. akt II GSK 218/11, LEX nr 1244607; wyrok NSA z 8 marca 2012 r., sygn. akt II OSK 2496/10, LEX nr 1145608; wyrok NSA z 14 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2232/10, LEX nr 1138117). Naruszony przez Sąd pierwszej instancji przepis musi być wyraźnie wskazany i stanowi to powinność autora skargi kasacyjnej, który jest profesjonalnym pełnomocnikiem strony (por. wyrok NSA z 20 sierpnia 2008 r., sygn. akt II FSK 557/07; LEX nr 422065; wyrok NSA z 6 lutego 2014 r., sygn. akt II GSK 1669/12, LEX nr 1450654; wyrok NSA z 14 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 1799/12, LEX nr 1295809; wyrok NSA z 23 stycznia 2014 r., sygn. akt. II OSK 1977/12, LEX nr 1502246). Przechodząc do zarzutów o charakterze procesowym wskazać należy, iż wszystkie nie zasługują na uwzględnienie. Wspólnym mianownikiem zarzutów II.a i II.b jest nierozpoznanie i nieodniesienie się w uzasadnieniu przez Sąd I instancji do wszystkich zarzutów skargi podniesionych względem decyzji organu II instancji. Określenie użyte w obu sytuacjach, a dotyczące "wszystkich zarzutów" jest wysoce nieprecyzyjne bowiem autor skargi kasacyjnej ich precyzyjnie nie wskazał (nie uczynił tego także w motywach wniesionego środka zaskarżenia – vide str. 4 - 5,19 motywów Sądu I instancji) wobec czego trudno je zidentyfikować. Sąd II instancji – z uwagi na możliwość popełnienia błędu – nie może samodzielnie sanować tych braków. Co istotne - jest też rzeczą zrozumiałą, iż skarżący winien wykazać, że te naruszenia miały "istotny" wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 174 § 1 pkt 2 p.p.s.a., zwłaszcza w odniesieniu do wskazanych w zarzucie art. 134 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. Sąd II instancji nie dostrzega istotnego powiązania pierwszego przepisu z treścią stawianego zarzutu II.a.; kwestie szczegółowego odniesienia się do stawianego zarzutu pomieszczono niżej – przy okazji oceny zasadności zarzutu II.c. Odnosząc się do zarzucanego naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 141 § 4 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że Sąd I instancji dokonał właściwej kontroli zaskarżonej decyzji, pod względem zgodności z prawem, a także zastosował środek prawny adekwatny do wyniku tej kontroli (art. 151 p.p.s.a.). Sporządzone przez Sąd I instancji uzasadnienie wydanego przez wyroku odpowiada zaś wymogom ustawowym, określonym w art. 141 § 4 p.p.s.a. Przepis ten stanowi normatywny wzorzec kontroli wyroków, a w związku z tym do jego naruszenia dochodzi jedynie wówczas, gdy Sąd I instancji uchybi zasadom sporządzania uzasadnienia w sposób wykluczający kontrolę instancyjną jego orzeczenia. Celem prawidłowo sporządzonego uzasadnienia jest bowiem wyjaśnienie powodu wydania określonej treści rozstrzygnięcia w sferze prawnej oraz faktycznej i umożliwienie stronom postępowania oraz sądowi kasacyjnemu, na wypadek wniesienia skargi kasacyjnej, prześledzenie toku rozumowania Sądu I instancji, które do takiego rozstrzygnięcia doprowadziło (wyroki NSA z: 11 maja 2016 r., sygn. akt II GSK 1551/16, 28 lipca 2016 r., sygn. akt I GSK 639/15, 9 marca 2016 r., sygn. akt II GSK 301/16 i 13 stycznia 2012 r., sygn. akt I FSK 1696/11). Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela stanowisko judykatury, że Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku, wypełniając przesłanki wynikające z treści art. 141 § 4 p.p.s.a., nie ma obowiązku odnosić się osobno do każdego z zarzutów podniesionych w skardze oraz innych pismach procesowych sprawy i do każdego z argumentów przytoczonych na ich poparcie, ale może je oceniać całościowo. Najistotniejsze jest to, aby z wywodów Sądu wynikało dlaczego w sprawie nie doszło do naruszenia prawa wskazanego w skardze (wyroki NSA z 18 listopada 2016 r., sygn. akt II GSK 702/15; z 19 czerwca 2018 r., sygn. akt II GSK 2336/16; z 18 kwietnia 2018 r., sygn. akt II GSK 2671/16; z 4 października 2018 r., sygn. akt II GSK 2983/16). Podkreślić również należy, że nie można mylić dostateczności uzasadnienia z siłą jego przekonywania i trafnością wskazanych w nim argumentów. Celem uzasadnienia jest wprawdzie przekonanie stron postępowania o trafności rozstrzygnięcia to jednak ewentualna wadliwość argumentacji, bądź prezentowanie przez stronę innego poglądu, niż wskazany w uzasadnieniu, nie stanowi jednak o naruszeniu przez Sąd art. 141 § 4 p.p.s.a., zwłaszcza gdy uzasadnienie zawiera odniesienie się do wszystkich zarzutów mających znaczenie z punktu widzenia potrzeb rozstrzygnięcia sprawy, poprzez odwołanie się do treści przepisów prawa i wyjaśnienie ich zastosowania w konkretnej sprawie. Trzeba zaakcentować, że część analityczna uzasadnienia zaskarżonego wyroku pozwala na odtworzenie toku rozumowania Sądu I instancji, który doprowadził do stanowiska o zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a tym samym możliwa była kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku. Brak zgody skarżącego kasacyjnie z oceną prawną Sądu I instancji wyrażoną w wyroku nie umożliwia jego skutecznego zakwestionowania z perspektywy naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Nie można uznać za zasadny także zarzut nr II.c gdyż zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przepis ten ma więc tylko charakter wybitnie ustrojowy. Wydanie wyroku, niezgodnego z oczekiwaniem strony skarżącej, nie może być utożsamiane z uchybieniem powołanej normie. Nie ma bowiem żadnych podstaw do przyjęcia, iż Sąd I instancji nie dokonał w niniejszej sprawie takiej kontroli albo, że zastosował środki, których ustawa nie przewiduje, czy też ocenę swoją oparł na innym kryterium niż zgodność zaskarżonej decyzji z prawem. Z kolei przepis art. 151 p.p.s.a. – prawidłowo zastosowany w sprawie - ma charakter wynikowy i jest powoływany przez Sąd I instancji wówczas, kiedy brak jest podstaw do wydania pozytywnego rozstrzygnięcia. Odnosząc się wreszcie do naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a., należy wskazać (także w nawiązaniu do zarzutu II.a), iż przepis ten przewiduje, że sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Niezwiązanie granicami skargi oznacza, że Sąd ten ma prawo, a jednocześnie i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nawet wówczas, gdy w skardze dany zarzut nie został podniesiony. Nie jest przy tym związany sposobem sformułowania skargi, użytymi argumentami, a także zgłoszonymi wnioskami, zarzutami i żądaniami. Dla skuteczności zarzutu skargi kasacyjnej opartego na tym przepisie należy wykazać, że Sąd I instancji, rozpoznając skargę, dokonał oceny pod względem zgodności z prawem innej sprawy (w znaczeniu przedmiotowym i podmiotowym) lub z przekroczeniem granic danej sprawy (zob. wyrok NSA z 20 grudnia 2012 r., sygn. akt II OSK 1580/11), a także w przypadku gdy powinien był wyjść poza granice zakreślone zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, a tego nie uczynił, i że owo zaniechanie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (zob. wyrok NSA z 21 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 1560/12), ale również wtedy, gdy strona w postępowaniu sądowym wskazywała na istotne dla sprawy uchybienia popełnione na etapie postępowania administracyjnego bądź powołała w postępowaniu sądowym dowody, które zostały przez sąd pominięte, względnie gdy w postępowaniu administracyjnym popełniono uchybienia na tyle istotne, a przy tym oczywiste, iż bez względu na treść zarzutów sąd nie powinien był przechodzić nad nimi do porządku (zob. wyrok NSA z 11 września 2012 r., sygn. akt I OSK 1234/12 i wyrok NSA z 28 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2395/10). W rozpoznawanej sprawie żadna ze wskazanych wyżej okoliczności nie wystąpiła, zwłaszcza iż skargę do Sądu I instancji sporządził profesjonalny pełnomocnik. Równocześnie wskazać trzeba, że stawiany zarzut częściowo pozostaje nieweryfikowalny gdyż in fine wskazano, że "decyzję uznać należy – przy właściwym określeniu przedmiotu kontraktu i wskaźników – jako wadliwą w stopniu istotnym naruszającym przepisy ustawy o finansach publicznych." Problemem jest to, że nie wiadomo jakie przepisy tej ustawy zostały naruszone i czy mają one walor procesowy, czy też materialny. Szerzej na temat wadliwości powołania tego aktu normatywnego niżej – w następnym akapicie. Nie zasługują też na uwzględnienie zarzuty mające oparcie w treści art. 174 pkt 1 p.p.s.a.; zwrócić bowiem należy uwagę, iż nie należy do Sądu II instancji identyfikowanie powołanego aktu normatywnego jako "ustawy o finansach publicznych" poprzez ustalenie daty jej uchwalenia oraz miejsca publikacji. Od profesjonalnego pełnomocnika można wymagać aby te proste wymogi spełnił. Poza kognicją Sądu II instancji pozostaje zarzut I.b petitum skargi kasacyjnej albowiem art. 206 ustawy o finansach publicznych dzieli się na ustępy a także – pierwsze dwa - na punkty. Te ostatnie zaś nie znalazły należytego odzwierciedlenia we wskazanej podstawie prawnej zarzutu, co uniemożliwia określenie przedmiotu zaskarżenia i – w efekcie – nie pozwala na merytoryczną ocenę tak wadliwie zbudowanego zarzutu. Identycznie należy ocenić zarzut I.a, w którym przyjęto koncepcję "zbiorczego" powoływania podstaw naruszeń prawa, z pominięciem wskazania konkretnych jednostek redakcyjnych umowy czy też Regulaminu konkursu, jak np. "... w zw. z treścią całości umowy w zw. z treścią Regulaminu konkursu o dofinansowanie projektu w ramach programu 3.7..."- co skutkuje niemożliwością oceny trafności tak sformułowanego zarzutu skargi kasacyjnej. Na marginesie wskazać jedynie należy – co definitywnie przesądza o bezskuteczności zarzutów o charakterze materialnoprawnym - że Sąd I instancji bezdyskusyjnie uznał, iż "zaskarżona decyzja jest w pełni prawidłowa, a zarzuty naruszenia przepisów w związku z postanowieniami umowy o dofinansowanie, art. 2 pkt 36 (...) nie były uzasadnione" (vide str. 30 motywów). Przepis art. 207 u.f.p. jednak nie został zaskarżony, a Sąd II instancji orzeka w granicach skargi kasacyjnej. Mając na względzie treść art. 184 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę