I GSK 424/20

I GSK 424/20 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-03-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-02-26
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Artur Adamiec /sprawozdawca/
Hanna Kamińska /przewodniczący/
Piotr Pietrasz
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Środki unijne
Sygn. powiązane
V SA/Wa 728/19 - Wyrok WSA w Warszawie z 2019-10-16
Skarżony organ
Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 133 par. 1, art. 134 par. 1, art. 141 par. 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2007 nr 64 poz 427
art. 21 ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich
Dz.U. 2007 nr 81 poz 550
par. 8 ust. 1
Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.
Dz.U.UE.L 2011 nr 25 poz 8 art. 4 ust. 8
Rozporządzenie Komisji (UE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr  1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju  obszarów wiejskich.
Dz.U.UE.L 2005 nr 277 poz 1 art. 35 ust. 1 lit. a -c, ust. 2
Rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz  Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW).
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Hanna Kamińska Sędzia NSA Piotr Pietrasz Sędzia del. WSA Artur Adamiec (spr.) Protokolant Agata Skorupska po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2024 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 października 2019 r. sygn. akt V SA/Wa 728/19 w sprawie ze skargi [...] na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 18 lutego 2019 r. nr 3/19 w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania grup producentów rolnych 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od [...] na rzecz Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 16 października 2019 r. V SA/Wa 728/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: WSA w Warszawie, Sąd pierwszej instancji) oddalił skargę Grupy A. sp. z o.o. w C. (dalej: skarżąca, spółka) na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z 18 lutego 2019 r. nr 3/2019 w przedmiocie przyznania środków finansowych w ramach działania grupy producentów rolnych za drugi rok korzystania z pomocy.
W skardze kasacyjnej skarżąca spółka powyższy wyrok zaskarżyła w całości. Zaskarżonemu orzeczeniu skarżąca zarzuciła, na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325; dalej: p.p.s.a.), naruszenie:
I. Przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.:
1) art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Z 2014 r., poz. 1647 ze zm., dalej: p.u.s.a.), poprzez wadliwe wykonanie kontroli decyzji pod względem jej zgodności z prawem, co w konsekwencji nie doprowadziło do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji niezgodnej z prawem, w związku z art. 141 § 4 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 133 § 1 p.p.s.a., poprzez wydanie wyroku niezgodnie z dowodami przedstawionymi w aktach sprawy tj. nieuwzględnienie całego zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, podczas gdy WSA winien był wydać wyrok po zamknięciu sprawy na podstawie akt sprawy;
2) art. 141 § 4 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez zastosowanie innych kryteriów kontroli administracyjnej, niż kryterium legalności, a tym samym wykroczenie poza zakres sprawy administracyjnej;
3) art. 141 § 4 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. w związku z art. 6, art.7, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. w zw. z art. 21 ust 1 i 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2007 r., Nr 64, poz. 427 ze zm., dalej: ustawa o wspieraniu), w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, a nadto 138 § 1 i art. 140, art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013r., poz. 267 ze zm., dalej: k.p.a.) poprzez dokonanie błędnych ustaleń w zakresie przyjęcia, iż organy prowadziły w sposób prawidłowy postępowanie dowodowe, co w konsekwencji doprowadziło do wadliwego ustalenia stanu faktycznego i błędnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego
4) art. 141 § 4 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. poprzez błędne przedstawienie stanu faktycznego w sprawie, wewnętrzną sprzeczność zaskarżonego wyroku i błędną ocenę prawną zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym subsumpcję opartą na przypuszczeniach, a nie na dowodach;
5) art. 141 § 4 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a., poprzez nieuwzględnienie skargi, czym naruszono przepis art. 151 p.p.s.a
II. Naruszenie prawa materialnego, a to:
1) naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie: art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. UE L z 2011 r., Nr 25, s. 8, ze zm., dalej: rozporządzenie nr 65/2011), art. 35 ust. 1 rozporządzenia nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. U. L 277 z 21 października 2005 r., s. 1, ze zm., dalej: rozporządzenie 1698/2005), art. 2 i 3 ustawy o grupach producentów rolnych, § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa Rozwoju Wsi z dnia 20 kwietnia 2007r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 - 2013 (Dz.U. Nr 81, poz. 550 ze zm., dalej: rozporządzenie z 20 kwietnia 2007 r.), poprzez błędne przyjęcie, iż nastąpiło sztuczne stworzenie przez grupę warunków wymaganych do otrzymania płatności, poprzez dokonywanie sztucznych transferów produktów pomiędzy grupą, a jej członkiem, które to działanie nie spełnia celów tworzenia i działalności grup producentów rolnych, a nadto, iż produkty wytwarzane w gospodarstwach członków Grupy Producentów A. sp. z o.o. były sprzedawane do członków tej grupy tj. Grupy Producentów Rolnych Z. sp. z o.o.
Mając na uwadze powyższe zarzuty skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia i przekazania sprawy Sądowi pierwszej Instancji do ponownego rozpoznania, zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania w sprawie, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz rozpoznanie sprawy na rozprawie.
Organ odpowiadając na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził aby w rozpoznawanej sprawie wystąpiła którakolwiek z przesłanek nieważności postępowania – określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a. – jak też aby zachodziły przesłanki wymagające uchylenia wydanego w sprawie orzeczenia oraz odrzucenia skargi lub umorzenia postępowania (art. 189 p.p.s.a.). Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny (dalej także jako: NSA) rozpoznając sprawę związany był granicami skargi kasacyjnej, czyli wnioskami skargi kasacyjnej i jej podstawami.
Jak wynika z art. 193 p.p.s.a. (zdanie drugie), uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, daje Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu możliwość, w przypadku oddalenia skargi kasacyjnej, ograniczenia się w uzasadnieniu wyroku, jedynie do oceny zasadności podniesionych w niej zarzutów.
Skarżąca kasacyjnie spółka złożoną skargę kasacyjną oparła na zarzutach zarówno prawa procesowego, jak też materialnego. W orzecznictwie przyjmuje się, że co do zasady, w razie powołania w skardze kasacyjnej zarówno zarzutów naruszenia prawa materialnego, jak i prawa procesowego, w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają ostatnie z wymienionych, ponieważ ich uwzględnienie mogłoby uczynić przedwczesnym albo bezprzedmiotowym odniesienie się do zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego.
Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutów procesowych sformułowanych w pkt 1 skargi kasacyjnej, należy stwierdzić, że są one bezzasadne. W pierwszej kolejności zauważyć trzeba, że zgodnie z art. 141 § 4 p.p.s.a uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Sporządzone przez WSA uzasadnienie wyroku odpowiada wymogom określonym we wskazanej regulacji, gdyż zawiera wszystkie wymagane elementy. Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku w sposób rzeczowy oraz szczegółowy określił i przedstawił sprawę. Sąd ten zasadnie wskazał na fakt, że grupa producentów A. sp. z o.o. nie musiała zostać stworzona, ponieważ zdecydowana większość jej członków tworzyła wcześniej grupę producentów rolnych Z. sp. z o.o. oraz byli członkami Spółdzielni Rolników K. w P. utworzonej ze względu na grupę produktów "ziarno zbóż".
Prawidłowo wyjaśniono, dlaczego Sąd podzielił stanowisko organu, że pomimo spełnienia formalnych warunków do uzyskania pomocy grupa nie realizuje celów wsparcia, zaś jej powstanie i sposób działalności miały na celu wyłącznie obejście przepisów prawa. Natomiast działania podjęte przez grupę w okresie objętym wnioskiem istotnie wskazują, że skarżąca wypełniła, zarówno obiektywny warunek wskazujący na stworzenie sztucznych warunków do otrzymania pomocy, poprzez utworzenie grupy niezgodnie z celami wskazanymi w art. 35 ust. 1 lit. a – c rozporządzenia.
W powyższym kontekście za niezasadny należało uznać zarzut naruszenia art. 21 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o wspieraniu, bowiem art. 21 tej ustawy wprowadza w istotnej części szczególne w stosunku do k.p.a. reguły postępowania. W istocie więc na stronie ubiegającej się o płatności spoczywa ciężar wykazania, że w sposób rzeczywisty spełnia warunki do ich uzyskania. Przy czym organ, zarzucając stworzenie sztucznych warunków do uzyskania płatności (odmawiając płatności), jest zobowiązany do wykazania stworzenia tych sztucznych warunków. Ustalenia takie winny, w sposób niebudzący wątpliwości, wynikać ze zgromadzonego, a następnie rozpatrzonego przez organy materiału dowodowego jaki stanowi podstawę rozstrzygnięcia. W rozpoznawanej sprawie nastąpiło rozpatrzenie całego materiału dowodowego, co zostało uczynione przez organy i co trafnie zaaprobował Sąd pierwszej instancji.
Niezasadne są również zarzuty naruszenia wskazanych przez autora skargi kasacyjnej znajdujących w tej sprawie zastosowanie przepisów k.p.a. Skontrolowane przez WSA uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi ustawowe, tj. zawiera opis dowodów zgromadzonych w sprawie, ustalenia faktyczne i wskazanie, które dowody stanowiły o ustalonych faktach. Organ odniósł się do okoliczności towarzyszących powstaniu Grupy, jak i sposobu jej działania. Wykazał, że warunki do otrzymania tej płatności zostały wykreowane w sposób sztuczny i miały na celu ominięcie przepisów dotyczących ograniczeń w zakresie płatności. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ szeroko przedstawił te elementy stanu faktycznego, które wpływały na kreowanie sztucznych warunków przez podmioty wymienione w decyzji. Wyjaśnił także w sposób wyczerpujący dlaczego, pomimo spełnienia formalnych warunków do uzyskania płatności przez skarżącą, nie realizuje ona celów wsparcia, a jej działanie zostało uznane jako kreowanie sztucznych warunków.
Na uwzględnienie nie zasługują również zarzuty naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. oraz art. 134 § 1 p.p.s.a., bowiem Sąd pierwszej instancji wydał zaskarżone orzeczenie na podstawie akt sprawy i w jej w granicach. Przypomnieć należy, że zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. może być uznany za uzasadniony tylko wówczas, gdyby w postępowaniu administracyjnym popełniono uchybienie na tyle istotne i oczywiste zarazem, że bez względu na treść zarzutów stawianych w skardze, powinny być one dostrzeżone i uwzględnione przez sąd administracyjny (por. wyrok NSA z 28 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2395/10, publ: www.orzeczenia.nsa.gov.pl), co zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w rozpoznawanej sprawie nie miało miejsca. Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 1 § 1 i § 2 p.u.s.a., bowiem przepis art. 1 § 1 i § 2 p.u.s.a. jest przepisem ustrojowym normującym zakres i kryterium kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne. Sąd pierwszej instancji nie naruszył ani swojej kompetencji, ani też podstaw orzekania.
Również zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego nie zasługują na uwzględnienie. Zgodnie z art. 35 ust. 1 lit. a-c rozporządzenia nr 1698/2005 wsparcia udziela się w celu ułatwienia tworzenia i działalności administracyjnej grup producentów do celów: a) dostosowania do wymogów rynkowych procesu produkcyjnego i produkcji producentów, którzy są członkami takich grup; b) wspólnego wprowadzania towarów do obrotu, w tym przygotowania do sprzedaży, centralizacji sprzedaży i dostawy do odbiorców hurtowych; c) ustanowienia wspólnych zasad dotyczących informacji o produkcji, ze szczególnym uwzględnieniem zbiorów i dostępności. W świetle stanowiska TSUE (wyroki: z 12 września 2013 r., C-434/12; z 7 kwietnia 2022 r., C-176/20) wskazać należy, że w ramach badania elementu subiektywnego (zamiaru) organ posiada kompetencję do badania okoliczności związanych z powstaniem grupy producentów, a ponadto takie badanie może podejmować przed dokonaniem płatności oceniając, czy nie stworzono w sposób sztuczny warunków wymaganych do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia. Organ może zatem oceniać zamiar stanowiący element towarzyszący czynnościom na etapie zawiązywania grupy oraz składania wniosków o płatność. Wobec tego to na ten moment należy rozważać intencje poszczególnych członków przyszłej grupy producentów, jak i oceniać okoliczności towarzyszące zawiązaniu danej grupy, które to okoliczności mogą wskazywać na sztuczne stworzenie warunków dla uzyskania wsparcia niezgodnie z celami systemu wsparcia (por. wyrok NSA z 28 marca 2017 r., sygn. akt II GSK 138/17). Tak dokonana ocena powinna być przeprowadzona z uwzględnieniem całokształtu okoliczności mogących świadczyć o zamiarach beneficjenta, w tym także tych, które pojawiły się już po zawiązaniu grupy i po wystąpieniu z wnioskiem o dokonanie płatności (por. wyrok NSA z 8 sierpnia 2019 r., sygn. akt I GSK 1313/18).
W tej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że WSA prawidłowo podzielił stanowisko organu, że w sprawie wystąpił zarówno element obiektywny wskazujący na stworzenie sztucznych warunków do otrzymania pomocy poprzez utworzenie grupy niezgodnie z celami wskazanymi w art. 35 ust. 1 lit. a-c rozporządzenia nr 1698/2005, jak i element subiektywny poprzez wykazanie, że cały ciąg zdarzeń poprzedzających utworzenie grupy był zaplanowanym działaniem, które miało za cel ominięcie warunku z art. 35 ust. 1 lit. a-c rozporządzenia nr 1698/2005, a w dalszej kolejności spowodowałoby uzyskanie płatności sprzecznej z celami danego systemu wsparcia.
Odnośnie do kwestii naruszenia przepisów prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011, wskazać należy, że zasadniczym powodem odmówienia skarżącej przyznania wnioskowanej pomocy było ustalenie organów, że doszło do stworzenia przez określoną grupę podmiotów, w tym poprzez zawiązanie skarżącej, sztucznych warunków do otrzymania pomocy finansowej w ramach działania "grupy producentów rolnych". Niezbędne było więc ocenienie przez Sąd pierwszej instancji, czy organy Agencji prawidłowo uznały, że skarżąca wraz z innymi wymienionymi w decyzjach podmiotami, uczestniczyła w stworzeniu sztucznych warunków, o których mowa w przepisach art. 60 rozporządzenia (UE) nr 1306/2013 i art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE, Euratom) nr 2988/95.
Zgodnie z art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011 nie naruszając przepisów szczegółowych, nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia.
W orzecznictwie sądów administracyjnych zwracano już uwagę, że wyrażenie "sztuczne tworzenie warunków" należy do pojęć nieostrych. Wymaga zatem szczególnego procesu wykładni. "Sztuczny" to przymiotnik określający coś, co zostało wytworzone w sposób nienaturalny, w innym celu, niż nastąpiłoby w ramach normalnego porządku rzeczy. Sztuczny charakter można przypisać takim czynnościom, których sens sprowadza się do wywołania określonego skutku, który nie wystąpiłby, gdyby obrót gospodarczy toczył się swobodnie i uczciwie. Dotyczy to takich sytuacji, w których można przyjąć na podstawie okoliczności faktycznych, że nie miałyby one miejsca, gdyby podmiot działał rozsądnie, kierując się zgodnymi z prawem motywami innymi niż uzyskanie korzyści sprzecznej z celami systemu wsparcia (por. wyroki NSA z 15 listopada 2019 r., sygn. akt I GSK 563/19, z 18 listopada 2022 r., sygn. akt I GSK 2148/18, z 3 czerwca 2022 r., sygn. akt I GSK 2607/18). Kreowanie w ten sposób przesłanek uzyskania pomocy publicznej jest, w świetle art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE, Euratom) nr 2988/95, niedopuszczalne.
Wykazanie praktyki stanowiącej nadużycie wymaga ustalenia przez właściwe organy obiektywnych okoliczności wskazujących, że pomimo formalnego ziszczenia się przesłanek przyznania pomocy finansowej nie został osiągnięty cel danego uregulowania, a podmiot ubiegający się o uzyskanie pomocy miał subiektywnie świadomość sztucznego stworzenia takich warunków (tak m.in. w wyroku TSUE w sprawie C-434/12 powołanym przez obie strony postępowania sądowego). W wyroku w sprawie C-176/20 TSUE stwierdził dodatkowo, że do uznania zaistnienia sztucznych warunków do uzyskania płatności rolniczych, nakierowanie na pozyskanie tych płatności nie musi być wyłącznym celem wnioskującego o płatności.
Analiza zgromadzonych przez organy dowodów dawała podstawę do przyjęcia, że skarżąca, wraz z powiązanymi podmiotami szczegółowo opisanymi w decyzjach, uczestniczyła w wykreowaniu sztucznych warunków w rozumieniu powołanych przepisów, pozostających w sprzeczności z celami przewidzianymi dla grup producentów rolnych. Stanowiło to dostateczną podstawę do odmowy przyznania wnioskowanej płatności z powołaniem się na art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011. Ustalone działania powiązanych podmiotów, szczegółowo opisane w decyzjach, miały charakter ukierunkowany na obejście przepisów określających, że pomoc finansowa dla grupy producentów rolnych mogła być przyznawana tylko przez okres kolejnych 5 lat, w których powinny zostać zrealizowane cele określone w art. 35 ust. 1 rozporządzenia nr 1698/2005. Nie było w sprawie sporne, że z pomocy takiej skorzystała Grupa Z. i K.. Podmioty te nie mogły ubiegać się o dalsze wsparcie z tego tytułu w kolejnej perspektywie finansowej. Omawiany środek pomocowy miał charakter przejściowy i dotyczył grup uznanych tylko do 31 grudnia 2013 r. Skarżąca została powołana przed końcem roku 2013 jako grupa producentów w sektorze "ziarno zbóż", przez co formalnie była uprawniona do otrzymania pomocy finansowej. Organy statusu grupy producentów nie podważały. Czas powołania skarżącej i Grupy A. zbiegł się z wykreśleniem z rejestru grup producentów rolnych Grupy Z. i K.. Nowe inicjatywy zostały podjęte przez podmioty będące wcześniej członkami Grupy Z. i K.. Podmioty te zmierzały do ponownego uzyskania korzyści na realizację celów, które powinny były zostać osiągnięte we wcześniejszych strukturach organizacyjnych. Wskazane w uzasadnieniu wyroku i decyzjach powiązania między określonymi podmiotami ułatwiły im porozumienie się w kwestii rozpoczęcia nowych inicjatyw, które zmierzały do obejścia przepisu określającego maksymalny czas otrzymywania pomocy finansowej przez grupę producentów rolnych. Miałyby również wpływ na wysokość przyznanej pomocy.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, całokształt okoliczności sprawy przemawiał za trafnością (prawidłowością) stanowiska Sądu pierwszej instancji uznającego prawidłowość ustaleń faktycznych organów i dokonanej przez nie oceny materialnoprawnej tych okoliczności. Faktyczny powód powstania skarżącej uzasadniał treść podjętego przez organ rozstrzygnięcia. Skarżąca nie musiała powstać, ponieważ większość jej członków było członkami wcześniej działającej Grupy Z. oraz Spółdzielni Rolników K., zatem ich interesy były już odpowiednio reprezentowane. Oba te podmioty były beneficjentami działania "grupy producentów rolnych". Grupa Z. korzystała ze wsparcia finansowego w perspektywie finansowej 2004-2006, a Spółdzielnia Rolników K. w perspektywie finansowej 2007-2013. Oba zajmowały się tożsamą produkcją, co obecnie skarżąca. Oba podmioty zostały wykreślone z rejestru przed końcem 2013 r. W świetle art. 35 ust. 2 rozporządzenia nr 1698/2005 Grupa Z. i Spółdzielnia Rolników K. nie mogły już ubiegać się o dalsze wsparcie w ramach tego działania. Na przełomie listopada i grudnia 2013 r. część członków (udziałowców) tych podmiotów założyło dwie nowe grupy producentów rolnych, działające w dwóch sektorach produktów: "ziarna zbóż" i "nasion roślin oleistych". Takie działanie doprowadziło do ominięcia przepisów ograniczających czas, w którym pomoc mogła być udzielana, ponieważ nowe grupy mogły uzyskać wsparcie finansowe do realizacji celów, które powinny być osiągnięte przez dotychczasowych beneficjentów pomocy. Skarżąca nie była podmiotem samodzielnym, a jej zawiązanie nie zostało podporządkowane celom określonym w art. 35 ust. 1 i 2 rozporządzenia nr 1698/2005. Ponadto, powołanie grup A.1 i A.2 w dwóch odrębnych sektorach, dla "ziarna zbóż" i "nasion roślin oleistych", doprowadziłoby do ominięcia limitów kwotowych pomocy wynikających z załącznika do rozporządzenia nr 1698/2005 w relacji do tego, ile uzyskałby jeden podmiot działający w obu tych sektorach (stosowne wyliczenia organy zaprezentowały w decyzjach, przedstawiono je ponownie w odpowiedzi na skargę kasacyjną).
Natomiast zarzut niewłaściwego zastosowania § 8 ust. 1 rozporządzenia z dnia 20 kwietnia 2007 r. nie zasługuje na uwzględnienie z uwagi na to, że w rozpoznawanej sprawie spór dotyczy braku uzyskania płatności, poprzez stworzenie sztucznych warunków. Skarżąca kasacyjnie spółka zdaje się nie dostrzegać, że powodem odmowy przyznania płatności nie była sama sprzedaż produktów wytworzonych przez grupę na rzecz podmiotu powiązanego, lecz podjęcie działań, mających na celu uzyskania płatności, poprzez stworzenie sztucznych warunków.
W związku z powyższym nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw.
Z tych powodów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną. O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd orzekł na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a w zw. z § 14 ust. 1 pkt. 1 lit. c w zw. z § 14 ust. 1 pkt. 2 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1935).