I GSK 408/22

Naczelny Sąd Administracyjny2023-01-27
NSAAdministracyjneŚredniansa
finanse publicznesamorząd terytorialnydotacje oświatoweustawa o finansowaniu zadań oświatowychNSAskarga kasacyjnawykładnia przepisówaktualizacja dotacji

NSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą błędnego ustalenia wysokości dotacji oświatowej, uznając, że organ prawidłowo zastosował przepisy ustawy o finansowaniu zadań oświatowych.

Spółka zarzuciła Prezydentowi Miasta błędne ustalenie wysokości dotacji oświatowej na jednego ucznia, twierdząc, że organ nie uwzględnił zmian w liczbie uczniów w trakcie roku oraz dokonał nieprawidłowej wykładni przepisów dotyczących aktualizacji stawek. Sąd pierwszej instancji oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny utrzymał to rozstrzygnięcie w mocy. NSA uznał, że choć organ nieprawidłowo użył terminu 'stawka dotacji' zamiast 'kwota dotacji', to sposób wyliczenia dotacji po aktualizacji był zgodny z prawem, uwzględniając zarówno uczniów obecnych przez cały rok, jak i tych rozpoczynających naukę po aktualizacji.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej C. Sp. z o.o. w Ł. od wyroku WSA w Łodzi, który oddalił skargę spółki na czynność Prezydenta Miasta Skierniewice w przedmiocie błędnego ustalenia wysokości dotacji oświatowej. Spółka zarzucała organowi, że nieprawidłowo ustalił miesięczne stawki dotacji na jednego ucznia, nie uwzględniając zmian w liczbie uczniów w trakcie roku oraz dokonując błędnej wykładni przepisów ustawy o finansowaniu zadań oświatowych (u.f.z.o.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uznał, że organ prawidłowo zastosował przepisy art. 43 ust. 4 i 5 u.f.z.o., obliczając dotację proporcjonalnie do liczby uczniów w poszczególnych miesiącach. Spółka w skardze kasacyjnej podtrzymała swoje zarzuty, kwestionując sposób wyliczenia dotacji po aktualizacji, zwłaszcza w odniesieniu do uczniów rozpoczynających naukę w trakcie roku. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, uznał jeden z zarzutów za zasadny – organ nieprawidłowo przyjął, że aktualizacji ulega 'stawka dotacji', a nie 'kwota dotacji', co wynika z literalnego brzmienia art. 43 u.f.z.o. Jednakże NSA stwierdził, że ta nieścisłość terminologiczna nie miała wpływu na wynik sprawy. Sąd podkreślił, że sposób wyliczenia dotacji po aktualizacji, uwzględniający zarówno uczniów obecnych przez cały rok, jak i tych rozpoczynających naukę po zmianie kwoty subwencji, został dokonany prawidłowo, zgodnie z przepisami ustawy. NSA wskazał, że dotacja na 'nowego ucznia' powinna być wypłacana w pełnej wysokości po aktualizacji, bez pomniejszeń wynikających z mechanizmów wyrównawczych przeznaczonych dla uczniów obecnych przez cały rok. Wobec powyższego, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, organ prawidłowo ustalił wysokość dotacji, stosując przepisy ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, mimo nieścisłości terminologicznej.

Uzasadnienie

NSA uznał, że sposób wyliczenia dotacji po aktualizacji był zgodny z prawem, nawet jeśli organ użył błędnego terminu 'stawka dotacji' zamiast 'kwota dotacji'. Kluczowe było prawidłowe zastosowanie mechanizmów obliczeniowych dla uczniów obecnych przez cały rok i tych rozpoczynających naukę po aktualizacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

u.f.z.o. art. 43 § ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 1, ust. 3 pkt 1, ust. 4 i ust. 5

Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych

Przepisy te regulują sposób aktualizacji kwoty dotacji oświatowej oraz mechanizmy wyrównania, w tym zasady obliczania dotacji dla uczniów obecnych przez cały rok oraz tych rozpoczynających naukę po aktualizacji.

u.f.z.o. art. 45 § ust. 2

Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych

Przepis ten określa sposób ustalenia kwoty dotacji w przypadku ogłoszenia ustawy budżetowej po 1 grudnia, stosowany do aktualizacji kwoty dotacji na jednego ucznia w 2021 r.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna oddalenia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

u.f.z.o. art. 34 § ust. 1, ust. 5

Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych

Przepisy dotyczące sposobu przekazywania dotacji w częściach oraz mechanizmu wyrównania kwoty dotacji.

u.f.z.o. art. 26 § ust. 2

Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych

Określa kwotę dotacji, o której mowa w tym przepisie, podlegającą aktualizacji.

p.p.s.a. art. 183 § ust. 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasada związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Warunki uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny (naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy).

p.p.s.a. art. 146 § § 1 zdanie drugie

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Stosowanie przepisów dotyczących uwzględnienia skargi do zaskarżonej czynności.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 43 ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 1, ust. 3 pkt 1, ust. 4 i ust. 5 oraz art. 45 pkt 2 u.f.z.o. poprzez nieprawidłową wykładnię i uznanie przez Sąd, że organ prawidłowo ustalił obowiązujące stawki dotacji po dokonanej aktualizacji. Zarzut naruszenia przepisów postępowania (art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a.) poprzez pominięcie przez Sąd istotnych okoliczności i niedostateczną analizę sprawy.

Godne uwagi sformułowania

organ w sposób nieprawidłowy przyjął, że aktualizacji ulega stawka dotacji, a nie kwota dotacji brak jest zarówno podstaw prawnych, jak i usprawiedliwienia aksjologicznego do ustalenia kwoty dotacji na jednego "nowego ucznia", czyli ucznia rozpoczynającego naukę w szkole po aktualizacji kwoty dotacji - na podstawie zasad określonych w art. 43 ust. 4 i ust. 5 u.f.z.o.

Skład orzekający

Dariusz Dudra

przewodniczący sprawozdawca

Henryk Wach

sędzia

Beata Sobocha-Holc

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących aktualizacji i naliczania dotacji oświatowych dla szkół niepublicznych, w szczególności w kontekście zmian liczby uczniów i mechanizmów wyrównawczych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów ustawy o finansowaniu zadań oświatowych i sposobu ich stosowania przez jednostki samorządu terytorialnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii finansowania szkół niepublicznych i interpretacji przepisów dotyczących dotacji, co jest istotne dla sektora edukacji i samorządów.

Jak prawidłowo naliczyć dotację oświatową po zmianach w subwencji? NSA wyjaśnia.

Sektor

edukacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I GSK 408/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-01-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-02-21
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Beata Sobocha-Holc
Dariusz Dudra /przewodniczący sprawozdawca/
Henryk Wach
Symbol z opisem
6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne
Finanse publiczne
Samorząd terytorialny
Sygn. powiązane
I SA/Łd 592/21 - Wyrok WSA w Łodzi z 2021-10-20
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 2029
art. 34 ust. 5, art. 43, art. 45 ust. 2
Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych - t.j.
Publikacja w u.z.o.
ONSAiWSA Nr 5/2023, poz.74
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dariusz Dudra (spr.) Sędzia NSA Henryk Wach Sędzia NSA Beata Sobocha-Holc po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej C. Sp. z o.o. w Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 20 października 2021 r. sygn. akt I SA/Łd 592/21 w sprawie ze skargi C. Sp. z o.o. w Ł. na czynność Prezydenta Miasta Skierniewice w przedmiocie błędnego ustalenie wysokości dotacji oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 20 października 2021 r., sygn. akt I SA/Łd 592/21, oddalił skargę C. Sp. z o.o. w Ł. na czynność Prezydenta Miasta Skierniewice w przedmiocie błędnego ustalenia wysokości dotacji.
Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym sprawy:
Prezydent Miasta Skierniewice pismami z dnia 9 marca 2021 r. i 15 kwietnia 2021 r. przekazał spółce informację o wysokości miesięcznych stawek dotacji oświatowej na jednego ucznia/słuchacza szkół, których organem prowadzącym jest skarżąca.
Następnie w piśmie z dnia 28 maja 2021 r., stanowiącym odpowiedź na pisemne wątpliwości strony, organ w sposób pełny wskazał wyliczenia poszczególnych kwot dotacji oraz wskazał zastosowaną podstawę prawną.
Spółka zaskarżyła czynność Prezydenta polegającą na błędnym ustaleniu wysokości miesięcznej stawki dotacji oświatowej wypłacanej na słuchaczy:
1. Policealnej Szkoły Opieki Medycznej [...] w S. w kwocie 479,71 zł zamiast 484,86 zł,
2. Policealnej Szkoły Administracji [...] w S. w kwocie 91,54 zł zamiast 93,84 zł,
3. Policealnej Szkoły Kosmetyki [...] w S. w kwocie 152,96 zł zamiast 161,62 zł,
4. Policealnej Szkoły [...] w S. za kierunki florysta i technik usług kosmetycznych w kwocie 152,96 zł zamiast 161,62 zł, natomiast za kierunki technik rachunkowości, technik usług bezpieczeństwa i higieny pracy oraz opiekunka środowiskowa w kwocie 91,54 zł zamiast 93,84 zł oraz
5. Liceum Ogólnokształcącego dla Dorosłych [...] w S. w kwocie 68,84 zł zamiast 72,99 zł,
- na rok 2021 r., wypłacanej po dokonaniu aktualizacji stawki stosownie do art. 43 ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 1, ust. 3 pkt 1, ust. 4 i ust. 5 oraz art. 45 pkt 2 ustawy z dnia 27 października 2017 roku o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 2029; dalej: u.f.z.o.) z uwagi na niedopuszczalne dokonanie potrąceń od właściwej stawki ustalonej według subwencji na rok 2021 tytułem wyrównania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę spółki na powyższą czynność.
WSA wskazał, że zgodnie z art. 45 pkt 1 u.f.z.o., w okresie do ostatniego dnia miesiąca pierwszej aktualizacji, tj. od dnia 1 stycznia 2021 r. do dnia 31 marca 2021 roku, obowiązywała stawka dotacji uwzględniająca kwotę przewidzianą w części oświatowej subwencji ogólnej dla Miasta S. w roku bazowym, tj. w 2020 r.
Na podstawie art. 43 ust. 2 pkt 1 u.f.z.o., w marcu 2021 r. zaktualizowano kwotę dotacji, o której mowa w art. 26 ust. 2 tej ustawy, dla ww. szkół. Aktualizacja była wynikiem zmiany kwoty przewidzianej w części oświatowej subwencji ogólnej dla Miasta S. w 2021 r., dokonanej na podstawie art. 45 omawianej ustawy. Od 1 kwietnia 2021 r. zaczęły obowiązywać stawki dotacji uwzględniające kwotę przewidzianą w części oświatowej subwencji ogólnej dla Miasta S. w roku budżetowym, tj. w 2021 r.
W związku z aktualizacją, obowiązujące stawki w okresie od dnia 1 stycznia 2021 r. do dnia 31 marca 2021 r. uległy zmianie i tym samym Miasto S. zastosowało zapisy art. 43 ust. 4 u.f.z.o. w celu ustalenia sumy kolejnych przekazywanych części dotacji na ucznia, począwszy od pierwszego dnia obowiązywania zaktualizowanej dotacji, tj. od dnia 1 kwietnia 2021 r., uwzględniając następujący wzór do obliczeń: (kwota roczna dotacji po aktualizacji – 3 x miesięczna kwota dotacji przypadająca na ucznia od stycznia do marca): 9 miesięcy jakie pozostały do końca roku budżetowego, tj. od kwietnia do grudnia.
Spór w rozpoznawanej sprawie dotyczy wyliczenia prawidłowej wysokości dotacji oświatowej po dokonaniu aktualizacji.
Zdaniem WSA, przyjęta przez organ metoda wyliczenia została oparta na literalnym brzmieniu przepisów, w szczególności ust. 4 i 5 art. 43 u.f.z.o.; polega na obliczaniu części dotacji wyłącznie w oparciu o ucznia dotowanego w każdym miesiącu roku budżetowego (tak jak to wprost stanowi ustawa). Natomiast zaproponowana przez stronę metoda odbiega od przepisów ustawy i co za tym idzie, sformułowany przez stronę w rozpatrywanej skardze zarzut nie mógł odnieść skutku w postaci jego uwzględnienia i stwierdzenia wadliwości czynności.
Organ dotujący dokonuje wyrównania dotacji od początku roku w sposób proporcjonalny, tak aby do końca roku budżetowego Miasto S. wypłaciło należną dotację wynikającą z art. 26 ust. 2 u.f.z.o.
W ocenie Sądu, Miasto S. prawidłowo ustaliło stawki dotacji zarówno przed aktualizacją, jak i po aktualizacji w 2021 roku, czym wypełniło zapisy ustawy z dnia 27 października 2017 roku o finansowaniu zadań oświatowych przy naliczaniu i przekazaniu dotacji, stosując dyspozycję zawartą w art. 43 ust. 4 i ust. 5.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła skarżąca, wnosząc o jego uchylenie i stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności, ewentualnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Oświadczyła też o zrzeczeniu się rozprawy.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła:
1. naruszenie art. 43 ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 1, ust. 3 pkt 1, ust. 4 i ust. 5 oraz art. 45 pkt 2 u.f.z.o. w zw. z rozporządzeniem Ministra Edukacji i Nauki z dnia 18 grudnia 2020 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2021 (Dz.U.2020.2384) poprzez dokonanie ich nieprawidłowej wykładni i uznanie przez Sąd, że organ prawidłowo ustalił obowiązujące stawki dotacji po dokonanej aktualizacji w sytuacji, gdy w rzeczywistości organ ustalił stawkę, o której mowa w 26 ust. 2 u.f.z.o. błędnie jako niedopuszczalnie zindywidualizowana dla skarżącej, a powinien ustalić stawkę dotacji przysługującą na jednego słuchacza obowiązującą po aktualizacji na podstawie przepisów u.f.z.o. i stawka ta powinna wynikać z podziału części subwencji ogólnej przewidzianej na 2021 rok, czego organ nie uczynił, a sąd uznał za prawidłowe, że:
a) organ wypłaca stawkę dotacji przysługującą na jednego słuchacza nie w wysokości wynikającej aktualizacji stawki poprzez podział części subwencji ogólnej, tylko zawierającej cząstkowe potrącenie kwoty stanowiącej wyrównanie nadpłaconej dotacji w miesiącach styczeń-marzec 2021 r., którą Organ rozbił na 9 kolejnych części przypadających w miesiącach kwiecień- grudzień 2021 r.( co w konsekwencji doprowadziło do błędnego ustalenia stawki dotacji przysługującej po aktualizacji stawek dotacji w roku 2021 r.;
b) organ w sposób nieprawidłowy przyjął, iż aktualizacji ulega stawka dotacji a nie kwota dotacji jak wynika z dyspozycji art. 43 ust. 1-5 u.f.z.o.;
c) organ dokonał literalnej wykładni przepisów art. 43 ust. 4 i 5 u.f.z.o. zupełnie pomijając cel instytucji wyrównania kwoty dotacji, co jest sprzeczne ze stanem faktycznym sprawy, gdyż przepisy te literalnie można stosować tylko i wyłącznie wobec słuchaczy, którzy przez pełny rok dotowania mają status słuchacza, wobec czego nie rozróżnił statusu słuchaczy, którzy zapisali się do szkół Skarżącej w trakcie roku dotowania i w konsekwencji wypłaca na ich rzecz dotację nie po stawce wynikającej z proporcjonalnego podziału rocznej kwoty dotacji (wynikającej z podziału części subwencji ogólnej przewidzianej na 2021 rok), a po indywidualnie ustalonej stawce, którą stosuje wobec słuchaczy mających taki status przez cały rok dotowania;
d) organ przyjął nieprawidłowo, że dyspozycja art. 43 ust. 5 u.f.z.o. stanowi podstawę do zindywidualizowania stawki dla słuchaczy szkół niepublicznych, w sytuacji, gdy intencją ustawodawcy nie było pole do zindywidualizowania wysokości stawki dotacji dla poszczególnych szkół, a mechanizm przewidziany w tym przepisie stanowi zabezpieczenie dla szkół w sytuacji, gdyby w wyniku podziału części subwencji ogólnej doszło do nadmiernego zwiększenia stawki (co byłoby ciężarem dla j.s.t.) bądź nadmiernego zmniejszenia stawki (co byłoby znaczną stratą dla dotowanych jednostek oświaty);
e) organ błędne zastosował art. 43 ust. 5 u.f.z.o., co było konsekwencją nieprawidłowego ustalenia stawki dotacji, gdyż przepis ten reguluje kwestię zakresu dopuszczalnej zmiany kwoty dotacji w wyniku aktualizacji w przypadku konieczności wypłaty wyrównania, a nie ustalenia zindywidualizowanej stawki dotacji po aktualizacji jak to uczynił organ;
2. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a poprzez pominięcie przez Sąd istotnych okoliczności oraz niedostateczne dokonanie analizy sprawy i w konsekwencji nieprawidłowego ustalenia stanu faktycznego przyjętego przez Sąd I instancji poprzez przyjęcie, że organ w sposób prawidłowy ustalił wysokość stawki dotacji obowiązującej na jednego słuchacza po dokonaniu aktualizacji, w sytuacji, gdy organ w błędny sposób interpretując przepisy ustawy o finansowaniu zadań oświatowych ustalił zindywidualizowaną dla szkół prowadzonych przez skarżącą stawkę dotacji, zaniżoną w stosunku do ogólnie obowiązującej stawki dotacji po aktualizacji na słuchaczy szkół niepublicznych, tożsamych do szkół [...] prowadzonych przez Skarżącą na terenie miasta S., co miało wpływ na rozstrzygnięcie sprawy przez Sąd i spowodowało, iż Sąd nie uwzględnił skargi.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podano argumenty na poparcie zarzutów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza, że Sąd jest związany podstawami określonymi przez ustawodawcę w art. 174 p.p.s.a. i wnioskami skargi zawartymi w art. 176 p.p.s.a.
Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, czy też procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zatem sam autor skargi kasacyjnej wyznacza zakres kontroli instancyjnej wskazując, które normy prawa zostały naruszone (por. wyrok NSA z dnia 6 września 2012 r., sygn. akt I FSK 1536/11, LEX nr 1218336).
Zasada związania granicami skargi kasacyjnej nie dotyczy jedynie nieważności postępowania, o której mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. Żadna jednak ze wskazanych w tym przepisie przesłanek w stanie faktycznym sprawy nie zaistniała.
Postawione w skardze kasacyjnej zarzuty co do zasady w zaistniałych okolicznościach sprawy należało uznać za nieusprawiedliwione, jeden z nich jest zasadny, jednak nie ma on wpływu na wynik sprawy.
Z postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów wynika, że spółka kwestionuje zaskarżony wyrok i czynność podjętą przez organ, która podlegała ocenie legalności przez Sąd I instancji, w zakresie ustalenia kwoty stawki dotacji po aktualizacji, przede wszystkim z powodu nieuwzględnienia zmiany ilości uczniów, która następuje w ciągu roku. Spółka podkreśla, że istotne znaczenie ma okoliczność zmian zachodzących w ilości uczniów uczęszczających do poszczególnych szkół w trakcie roku dotowania. Stwierdzić należy, że jest to główna argumentacja skargi kasacyjnej wskazująca na naruszenie prawa przez organ, który podjął zaskarżoną czynność, jak i Sąd I instancji, który tę czynność ocenił.
W ocenie NSA, rację ma spółka, twierdząc, że przy podejmowaniu czynności aktualizacji kwoty dotacji należy uwzględnić również zamiany ilości uczniów uczęszczających do poszczególnych szkół w trakcie roku dotowania. Nie oznacza to jednak, że zaskarżony wyrok narusza prawo w stopniu skutkującym koniecznością wyeliminowaniem go z obrotu prawnego, ani że czynność podjęta przez organ narusza prawo.
Przed przystąpieniem do głównych rozważań w zakresie obowiązujących przepisów prawa, wskazać należy, że twierdzenia spółki w zakresie braku uwzględnienia zmian ilości uczniów w trakcie roku dotowania mają wymiar teoretyczny. Spółka nie prezentuje w tym zakresie konkretnych błędów w przedmiocie ustaleń faktycznych co do zamian ilości uczniów w trakcie roku w poszczególnych szkołach. Stwierdzić trzeba, że zaskarżona czynność organu w sprawie aktualizacji stawki dotacji pochodzi z 28 maja 2021 r., a więc z okresu, kiedy rok dotacyjny był w toku i zmiany ilości uczniów mogły następować w kolejnych miesiącach, w szczególności we wrześniu. Brak konkretnych zarzutów w zakresie ustaleń faktycznych, jak i praktyczny brak możliwości wykazania błędów w tym zakresie – co do zmiany ilości uczniów uczęszczających do poszczególnych szkól w roku dotowania – nie uniemożliwia dokonania rozważań w przedmiocie wysokości dotacji po aktualizacji związanej ze zmianą subwencji. Spółka postawiła bowiem w tym zakresie zarzut błędnej wykładni przepisów ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, który pozwala na odniesienie się do tego kluczowego zagadnienia.
Przede wszystkim dla uporządkowania pojęć stwierdzić należy, że rację ma spółka, twierdząc, że organ w sposób nieprawidłowy przyjął, że aktualizacji ulega stawka dotacji, a nie kwota dotacji, jak wynika z dyspozycji art. 43 ust. 1-5 u.f.z.o. Niewątpliwie ustawodawca w art. 43 ww. ustawy, w wszystkich jego 5 ustępach mówi o dotacji, a nie stawce dotacji. Jako przykład można wskazać treść art. 43 ust. 1, z którego wynika, że kwota dotacji, o której mowa w art. 15-21, art. 25 ust. 1-4 i 8, art. 26 ust. 1, 2 i 8, art. 28-30, art. 31 ust. 1, art. 40 i art. 41, ulega aktualizacji. W tym zakresie zarzut spółki oznaczony w skardze kasacyjnej jako 1b jest zasadny, jednak, jak to już wyżej wskazano, nie ma on wpływu na wynik sprawy. Podkreślić w zakresie tego zagadnienia trzeba, że powołany art. 43 u.f.z.o. stanowi o aktualizacji dotacji, z tym że nie dotacji dla konkretnej szkoły, ale dotacji na jednego ucznia. Treść tego unormowania mogła zatem zadecydować o potraktowaniu przez organ tej aktualizacji dotacji na jednego ucznia jako stawki dotacji. Poza samym błędnym nazewnictwem nie ma to jednak merytorycznego znaczenia dla sprawy.
Przechodząc do istoty spornego zagadnienia, wskazać trzeba, że w zarzucie 1c skargi kasacyjnej spółka stwierdziła, że organ dokonał literalnej wykładni art. 43 ust. 4 i ust. 5 u.f.z.o., zupełnie pomijając cel instytucji wyrównania kwoty dotacji. Wskazując przy tym, że przepisy te literalnie można stosować tylko i wyłącznie wobec słuchaczy, którzy przez pełny rok dotowania mają status słuchaczy, wobec czego nie rozróżnił statusu słuchaczy, którzy zapisali się do szkół w trakcie roku dotowania i w konsekwencji wypłaca na ich rzecz dotację nie po stawce wynikającej z proporcjonalnego podziału rocznej kwoty dotacji (wynikającej z podziału części subwencji ogólnej przewidzianej na 2021 r.), a po indywidualnie ustalonej stawce, którą stosuje wobec słuchaczy mających taki status przez cały rok dotowania. Zarzut ten dotyczy naruszenia przepisów prawa materialnego, jego błędnej wykładni i tylko w takim zakresie podlega on ocenie.
Z zarzutem tym zgodzić się nie można. Z czynności organu podjętej 28 maja 2021 r., zaskarżonej da Sądu I instancji, wynika, że organ dokonał prawidłowego wyliczenia dotacji na jednego ucznia poszczególnych szkół prowadzonych przez skarżącą kasacyjnie spółkę. Przedstawił to w trzech tabelkach, poza tym w końcowej części tego pisma uwzględnił treść art. 43 ust. 5 u.f.z.o., tj. uwzględnił zasadę, że zmniejszenie dotacji na jednego ucznia nie może być większe niż 25% średniej arytmetycznej części dotacji przekazanych na ucznia od początku roku budżetowego do dnia poprzedzającego pierwszy dzień obowiązywania zaktualizowanej kwoty dotacji.
W pierwszej tabeli przedstawił miesięczne stawki dotacji dla poszczególnych szkół skarżącej kasacyjnie, według których wypłacono dotację od 1 stycznia do 31 marca 2021 r., ustalonych na podstawie danych dotyczących roku bazowego, tj. 2020 r. W drugiej tabeli organ wskazał wyliczone miesięczne stawki dotacji dla każdej ze szkól prowadzonych przez skarżącą kasacyjnie spółkę, ustalone na podstawie danych dotyczących roku budżetowego, tj. 2021. Powołał się przy tym na podstawę prawną tych wyliczeń, a mianowicie art. 43 ust. 1 pkt 2 i art. 43 ust. 2 pkt 1 u.f.z.o. Stwierdził, że zaktualizowano kwotę dotacji, o której mowa w art. 26 ust. 2 u.f.z.o. od dnia 1 kwietnia 2021 r. Wskazał, że aktualizacja ta była wynikiem zmiany kwoty przewidzianej w części oświatowej subwencji ogólnej dla Miasta S. w 2021 r. Organ wskazał dalej wprost, że zgodnie z art. 45 pkt. 2 u.f.z.o. w okresie od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu pierwszej aktualizacji, tj. od 1 kwietnia 2021 r. zaczęła obowiązywać stawka dotacji uwzględniająca kwotę przewidzianą w części oświatowej subwencji ogólnej dla Miasta S. w roku budżetowym, tj. w 2021 r. W trzeciej tabeli wskazano średnie arytmetyczne kolejnych części dotacji na jednego ucznia ustalone na podstawie art. 43 ust. 4 i ust. 5 u.f.z.o. Kwoty dotacji na jednego ucznia dla poszczególnych szkól prowadzonych przez skarżącą kasacyjnie wykazano według wyliczenia wynikającego z art. 43 ust. 4 u.f.z.o. [kwota roczna dotacji po aktualizacji minus trzy razy miesięczna kwota dotacji przypadająca na ucznia od stycznia do marca, powstała z tego działania kwota (różnica), podzielona przez dziewięć miesięcy pozostałych do końca roku (od kwietnia do grudnia)], a także oddzielnie z uwzględnieniem maksymalnych zmniejszeń (do 25%), o których mowa w art. 43 ust. 5 u.f.z.o.
Wypada podkreślić, że w powołanym przez organ piśmie z 28 maja 2021 r. wskazano art. 45 pkt 2 u.f.z.o., w którym ustawodawca przewidział sposób ustalenia kwoty dotacji w przypadku ogłoszenia ustawy budżetowej po 1 grudnia, a więc wskazano przepis znajdujący zastosowanie do przeprowadzenia aktualizacji kwoty dotacji na jednego ucznia w 2021 r. Nie budzi zatem wątpliwości NSA fakt, iż organ w zaskarżonym piśmie wskazał kwoty dotacji na jednego ucznia w poszczególnych szkołach spółki, obowiązujące po aktualizacji związanej ze wskazaniem w ustawie budżetowej kwoty przewidzianej w części oświatowej subwencji ogólnej, tj. obowiązujące po 1 kwietnia 2021 r.
Także WSA, oddalając skargę na omówioną wyżej czynność organu, przedstawił w swym orzeczeniu za organem dokonane przez niego wyliczenia dotacji na jednego ucznia w poszczególnych szkołach, wskazując kwoty tych dotacji obowiązujące od stycznia do marca 2021 r., po aktualizacji od 1 kwietnia 2021 r., a także wyliczone na podstawie art. 43 ust. 4 i ust. 5 u.f.z.o. na jednego ucznia uczęszczającego do szkoły skarżącej kasacyjnie przez cały rok.
Reasumując, czynność dotycząca wyliczenia dotacji na jednego ucznia w konkretnej szkole w roku 2021, po aktualizacji związanej ze wskazaniem w ustawie budżetowej zmiany kwoty przewidzianej w części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostki samorządu terytorialnego, tj. aktualizacji obowiązującej od kwietnia 2021 r., powinna obejmować kwotę dotacji na jednego ucznia uczęszczającego do szkoły przez cały rok ustaloną na podstawie przepisów art. 43 ust. 4 i ust. 5 u.f.z.o., a także kwotę dotacji ustaloną na jednego ucznia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 2 oraz art. 43 ust. 2 pkt 1 u.f.z.o., podejmującego naukę w szkole po aktualizacji kwoty dotacji na jednego ucznia.
Stwierdzić też jednoznacznie należy, że brak jest zarówno podstaw prawnych, jak i usprawiedliwienia aksjologicznego do ustalenia kwoty dotacji na jednego "nowego ucznia", czyli ucznia rozpoczynającego naukę w szkole po aktualizacji kwoty dotacji - na podstawie zasad określonych w art. 43 ust. 4 i ust. 5 u.f.z.o. Na takiego "nowego ucznia" powinna być wypłacana dotacja w wysokości po aktualizacji, bez żadnego pomniejszenia, gdyż taki uczeń nie otrzymywał dotacji wyższej przed aktualizacją. Przyjąć oczywiście też trzeba, że dotacja przysługuje na ucznia pobierającego naukę w szkole i to w okresie pobierania tej nauki.
W ocenie NSA, niewątpliwie w przypadku obniżenia kwoty części oświatowej subwencji ogólnej wyliczenie dotacji na jednego ucznia w przypadku ucznia uczęszczającego do szkoły przez cały rok, pozostała kwota dotacji po aktualizacji powinna być wypłacona w równych częściach. Po pierwsze dlatego, że w myśl art. 34 ust. 1 dotacja przekazywana jest szkole w 12 częściach. Wydaje się, że części te powinny być równe, z żadnego przepisu nie wynika, aby mogły być one w różnej wysokości. Po drugie, w myśl art. 34 ust. 5 u.f.z.o. w przypadku wyrównania kwoty dotacji zgodnie z ust. 4 średnia arytmetyczna kolejnych przekazywanych części dotacji może zmniejszyć się maksymalnie o 25% średniej arytmetycznej części dotacji przekazanych na ucznia od początku roku budżetowego do dnia poprzedzającego pierwszy dzień obowiązywania zaktualizowanej kwoty dotacji. Zatem ustalenie średniej arytmetycznej kolejnych części dotacji przekonuje do tezy, iż części tej pozostałej do wypłaty dotacji powinny być równe. Po trzecie, części dotacji, które zostały do wypłacenia po aktualizacji mają na celu finansowanie zadań szkoły w zakresie pobierania nauki przez ucznia. Powinny być zatem równe, gdyż z założenia koszty nauki ucznia w poszczególnych miesiącach są, co do zasady, równe.
Podkreślić w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., który znajduje odpowiednie zastosowanie do zaskarżonej czynności na podstawie art. 146 § 1 zdanie drugie p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę może stwierdzić bezskuteczność czynności jedynie w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Zatem ewentualne braki w rozważaniach Sądu I instancji, przy jednoczesnej zgodności z prawem zaskarżonej czynności organu z dnia 28 maja 2021 r., nie mogły doprowadzić do wyeliminowania z obrotu prawnego zakwestionowanego skargą kasacyjną wyroku Sądu I instancji.
W świetle powyższego postawione w skardze kasacyjnej zarzuty, oprócz jednego wyżej już omówionego, należało uznać w okolicznościach sprawy za nieusprawiedliwione.
Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI