I GSK 3425/18

Naczelny Sąd Administracyjny2022-10-14
NSArolnictwoWysokansa
grupy producentów rolnychśrodki unijnePROWprawo materialneterminakt założycielskiARiMRrolnictwo

Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA i oddalił skargę, uznając, że termin na dostosowanie aktu założycielskiego grupy producentów rolnych do nowych przepisów był terminem prawa materialnego.

Sprawa dotyczyła grupy producentów rolnych, która nie dostosowała swojego aktu założycielskiego do wymogów ustawy z 2015 r. w ustawowym terminie. WSA w Warszawie uchylił decyzję Prezesa ARiMR o wykreśleniu grupy z rejestru, uznając, że termin nie był terminem prawa materialnego. NSA uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że termin na dostosowanie aktu założycielskiego i złożenie wniosku o potwierdzenie spełnienia warunków był terminem prawa materialnego i upłynął 18 grudnia 2016 r.

Sprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. WSA uchylił decyzję Prezesa ARiMR o stwierdzeniu niespełnienia przez grupę producentów rolnych warunków uznania i wykreśleniu jej z rejestru. Kluczowym zagadnieniem była interpretacja terminu określonego w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o zmianie ustawy o grupach producentów rolnych. Grupa producentów rolnych, działająca na podstawie przepisów sprzed nowelizacji, miała rok od wejścia w życie ustawy zmieniającej (tj. do 18 grudnia 2016 r.) na dostosowanie swojego aktu założycielskiego do nowych wymogów oraz złożenie wniosku o potwierdzenie spełniania warunków. WSA uznał, że termin ten nie był terminem prawa materialnego i że grupa mogła dokonywać zmian w toku postępowania. NSA natomiast przychylił się do stanowiska organu kasacyjnego, uznając, że termin ten był terminem prawa materialnego. Oznaczało to, że grupa musiała dokonać wszystkich niezbędnych zmian w akcie założycielskim przed upływem tego terminu. Ponieważ grupa tego nie uczyniła, jej skarga została oddalona, a zaskarżony wyrok WSA uchylony.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, jest to termin prawa materialnego.

Uzasadnienie

NSA uznał, że termin na dostosowanie aktu założycielskiego grupy producentów rolnych do nowych przepisów oraz złożenie wniosku o potwierdzenie spełnienia warunków był terminem prawa materialnego, a nie procesowego. Niezachowanie tego terminu skutkowało stwierdzeniem niespełniania warunków i wykreśleniem grupy z rejestru.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (7)

Główne

Dz.U. 2015 poz. 1888 art. 4 § 1

Ustawa z dnia 11 września 2015 r. o zmianie ustawy o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw oraz ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

Termin określony w tym przepisie był terminem prawa materialnego i obejmował zarówno dokonanie zmian w akcie założycielskim, jak i zgłoszenie stosownego wniosku.

Pomocnicze

u.g.p.r. art. 3

Ustawa z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach

u.g.p.r. art. 3a

Ustawa z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach

u.g.p.r. art. 6

Ustawa z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach

p.p.s.a. art. 183 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Termin określony w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2015 r. jest terminem prawa materialnego. Grupa producentów rolnych miała obowiązek dostosować swój akt założycielski do nowych przepisów przed upływem terminu.

Odrzucone argumenty

WSA błędnie ustalił, że nie doszło do skutecznego zrzeczenia się funkcji w zarządzie spółki przez M. W. WSA błędnie ustalił, że grupa musi spełniać warunki do potwierdzenia uznania w dniu 17 grudnia 2016 r. i późniejsze czynności nie są prawnie skuteczne.

Godne uwagi sformułowania

termin prawa materialnego akt założycielski dostosowanie do wymogów złożenie wniosku o potwierdzenie spełniania warunków

Skład orzekający

Beata Sobocha-Holc

przewodniczący sprawozdawca

Małgorzata Grzelak

członek

Michał Kowalski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja terminu jako prawa materialnego w kontekście dostosowania aktów założycielskich grup producentów rolnych do zmian legislacyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji grup producentów rolnych i przepisów dotyczących ich funkcjonowania w określonym okresie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia interpretacji terminów prawnych w kontekście dostosowania działalności gospodarczej do zmian przepisów, co ma znaczenie dla wielu podmiotów działających w rolnictwie.

Termin na dostosowanie grupy producentów rolnych był nieprzekraczalny – kluczowa interpretacja NSA.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I GSK 3425/18 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2022-10-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-11-28
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Beata Sobocha-Holc /przewodniczący sprawozdawca/
Małgorzata Grzelak
Michał Kowalski
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Środki unijne
Sygn. powiązane
V SA/Wa 134/18 - Wyrok WSA w Warszawie z 2018-08-02
Skarżony organ
Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2015 poz 1888
art. 4 ust. 1
Ustawa z dnia 11 września 2015 r. o zmianie ustawy o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw oraz ustawy o  wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach  Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020.
Tezy
Termin określony w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o zmianie ustawy o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw oraz ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 r., poz. 1888) był terminem prawa materialnego i obejmował zarówno dokonanie zmian w akcie założycielskim, jak i zgłoszenie stosownego wniosku.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Beata Sobocha-Holc (spr.) Sędzia NSA Małgorzata Grzelak Sędzia NSA Michał Kowalski Protokolant Andrzej Wojdalski po rozpoznaniu w dniu 14 października 2022 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 sierpnia 2018 r. sygn. akt V SA/Wa 134/18 w sprawie ze skargi G. Sp. z o.o. w G. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 10 listopada 2017 r. nr 3/17 w przedmiocie stwierdzenia niespełnienia przez grupę warunków uznania i wykreślenia grupy z rejestru grup producentów rolnych 1. uchyla zaskarżony wyrok; 2. oddala skargę; 3. zasądza od G. Sp. z o.o. w G. na rzecz Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z 2 sierpnia 2018 r., sygn. akt V SA/Wa 134/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu skargi G Sp. z o.o. w G. (dalej: Grupa, Spółka, skarżąca) uchylił decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Prezes ARiMR, organ odwoławczy) z 10 listopada 2017 r. w przedmiocie stwierdzenia niespełnienia przez grupę warunków uznania i wykreślenia z rejestru grup producentów rolnych.
Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Marszałek Województwa Opolskiego decyzją z 27 lipca 2010 r. stwierdził spełnienie przez Grupę warunków określonych w art. 3 ustawy z 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz zmianie innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 1026 dalej: u.g.p.r.) oraz w § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 9 kwietnia 2008 r. w sprawie wykazu produktów i grup produktów, dla których mogą być tworzone grupy producentów rolnych, minimalnej rocznej wielkości produkcji towarowej oraz minimalnej liczby członków grupy producentów rolnych (Dz. U. z 2008 r. Nr 72 poz. 424) i wpisał Grupę do Rejestru grup producentów rolnych pod pozycją 67 w grupie produktów: ziarno zbóż i nasiona roślin oleistych.
Dyrektor Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w Opolu po złożeniu przez Grupę sprawozdania rocznego za okres od 25 lipca 2015 r. do 26 lipca 2016 r. oraz wyjaśnień do tego sprawozdania zlecił przeprowadzenie kontroli w zakresie potwierdzenia spełniania przez Grupę warunków uznania w okresie objętym sprawozdaniem oraz do końca 2016 r.
Po przeprowadzeniu kontroli spełniania warunków uznania przez grupę producentów rolnych Dyrektor OT ARR w Opolu decyzją z 7 marca 2017 r. stwierdził niespełnianie przez Spółkę warunków uznania i wykreślił Grupę z Rejestru grup producentów rolnych. Po uchyleniu tej decyzji przez organ odwoławczy Dyrektor ponownie rozpatrując sprawę decyzją z 10 lipca 2017 r. stwierdził niespełnianie przez Grupę warunków określonych w art. 3 ust. 1 pkt 4 u.g.p.r. i wykreślił Grupę z Rejestru.
Prezes ARiMR decyzją z 10 listopada 2017 r. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora OT ARR w Opolu z 10 lipca 2017 r.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że Grupa nie dostosowała w zastrzeżonym ustawą czasie swojego aktu założycielskiego do wymagań nałożonych ustawą z 11 września 2015 r. o zmianie ustawy o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw oraz ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 r., poz. 1888 dalej: ustawa zmieniająca). Ponadto organ stwierdził, że M. W. na dzień wydania decyzji dysponowała bezpośrednio i pośrednio 24,99 % głosów na walnym zgromadzeniu, jako członek Grupy i Wiceprezes Spółki, co stanowi naruszenie art. 3 ust. 1 pkt 3 u.g.p.r., w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą.
Uwzględniając skargę Spółki WSA w Warszawie stwierdził, że decyzja Prezesa ARiMR została wydana z naruszeniem przepisów postępowania (art. 77 § 1 i 80 k.p.a.) przez błędne ustalenie, że nie doszło do skutecznego zrzeczenia się funkcji w zarządzie Spółki A. przez M. W. w dacie wydania decyzji przez organ II instancji. Doszło też do naruszenia przepisów prawa materialnego (art. 4 ust.1 i 5 ustawy zmieniającej) przez błędne ustalenie, że grupa musi spełniać warunki do potwierdzenia uznania w dniu 17 grudnia 2016 r. i późniejsze czynności, które ostatecznie prowadzą do spełnienia tych warunków, nie są prawnie skuteczne.
Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie z 2 sierpnia 2018 r., zaskarżając orzeczenie w całości i zarzucając mu:
1) naruszenie prawa materialnego, to jest przepisu art. 4 ust. 5 i art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy zmieniającej – poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że przewidziany w art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy zmieniającej termin spełnienia przez grupę producentów rolnych warunków określonych w art. 3 albo art. 3a u.g.p.r. oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 6 – nie jest terminem prawa materialnego, podczas gdy prawidłowa wykładnia przepisu art. 4 ust. 5 i art. 4 ust. 1 pkt 1 prowadzi do wniosku, iż termin spełnienia przez grupę producentów rolnych warunków określonych w art. 3 albo art. 3a oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 6 u.g.p.r. jest terminem prawa materialnego;
2) naruszenie przepisów postępowania, to jest:
a) art. 1 § 1 i 2 ustawy p.u.s.a., art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej: p.p.s.a.) w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez przyjęcie, że organ błędnie ustalił, że nie doszło do skutecznego zrzeczenia się funkcji w zarządzie spółki A. przez M. W. w dacie wydania decyzji przez organ II instancji i miało to istotny wpływ na wynik sprawy, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy.
W skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, a ponadto o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych oraz o rozpoznanie sprawy na rozprawie.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną G. Sp. z o.o. w G. wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej organu w całości, o zasądzenie na rzecz Spółki kosztów postępowania kasacyjnego według norm prawem przepisanych oraz o rozpoznanie sprawy na rozprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Kontrola dotyczy zgodności zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej. Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego badania ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia, która wykracza poza ramy wyznaczone zarzutami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że zakres rozpoznania sprawy wyznacza strona wnosząca skargę kasacyjną przez przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. W sprawie niniejszej Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się okoliczności uzasadniających nieważność postępowania (art. 183 § 2 p.p.s.a.) i rozpoznał skargę kasacyjną w podstawach w niej wskazanych.
Skarga kasacyjna Prezesa ARiMR została oparta na obu podstawach. Jej autor kwestionuje stanowisko Sądu I instancji, zgodnie z którym grupa wpisana do rejestru grup producentów rolnych powinna najpóźniej w dniu 17 grudnia 2016 r., złożyć wniosek o potwierdzenie spełnienia warunków, o jakich mowa w art. 3 albo art. 3a oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 6 ustawy o grupach w brzmieniu nadanym ustawą z 11 września 2015 r., natomiast termin ten nie dotyczy możliwości usuwania niezgodności w zakresie zmienionych wymagań w toku toczącego się postępowania.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego komplementarny charakter zarzutów uzasadnia ich łączne rozpoznanie.
W sprawie nie ulega wątpliwości, że skarżąca została, na mocy decyzji z dnia 27 lipca 2010 r., uznana za grupę producentów. Zatem grupa działała na mocy ustawy z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach. Korzystała z pomocy finansowej przewidzianej dla grup producentów rolnych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1234/2007 z dnia 22 października 2007 r. ustanawiającym wspólną organizację rynków rolnych oraz przepisy szczegółowe dotyczące niektórych produktów rolnych (rozporządzenie o jednolitej wspólnej organizacji rynku, Dz. Urz. UE L. nr 299 str.16) oraz w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L nr. 277 str.1 ze zm.), a także w ustawie z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (obecnie obowiązujący tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r. poz. 1856).
Wymienione przepisy, co do zasady, odnosiły się do Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.
Obecnie realizowany jest Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020. Rozporządzenie Rady (WE) nr 1234/2007 zostało zastąpione rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1308/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającym wspólną organizację rynków produktów rolnych oraz uchylającym rozporządzenia Rady (EWG) nr 922/72, (EWG) nr 234/79, (WE) nr 1037/2001 i (WE) nr 1234/2007 (Dz. Urz. UE L nr 347 str. 671), a rozporządzenie nr 1698/2005 zostało zastąpione rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylającym rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 (Dz. Urz. UE L nr. 347 str. 487). W krajowym prawodawstwie została wydana ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. poz. 349 ze zm.).
Przepisy unijne uregulowały (rozszerzyły) podstawowe cele powstania i działania grup producentów (art. 27 rozporządzenie nr 1305/2013, w tym jego ust. 2 stanowiący, że "Wsparcia udziela się grupom i organizacjom producentów, które zostały oficjalnie uznane przez właściwy organ państwa członkowskiego na podstawie planu biznesowego. Wsparcie to ogranicza się do grup i organizacji producentów, które są MŚP" oraz ust. 5 stanowiący, że "Państwa członkowskie mogą nadal udzielać wsparcia na rozpoczęcie działalności grupom producentów nawet po uznaniu ich za organizacje producentów na warunkach rozporządzenia (UE) 1308/2013"). Natomiast w rozporządzeniu nr. 1308/2013, w przepisach art. 152 - 154, uregulowano definicję, uznawanie i statut organizacji producentów. W art. 154 ust. 2, w wersji obowiązującej do 31 grudnia 2017 r., wskazano, iż "Państwa członkowskie mogą zadecydować, że organizacje producentów, które zostały uznane na mocy prawa krajowego przed dniem 1 stycznia 2014 r. i które spełniają warunki określone w ust. 1 niniejszego artykułu, są uznawane za organizacje producentów zgodnie z art. 152". Jednym z warunków działania organizacji producentów było istnienie koncentracji podaży i wprowadzanie do obrotu produktów swoich członków, bez względu na to, czy ma miejsce przeniesienie prawa własności do produktów rolnych przez producentów na organizację producentów oraz zastrzeżenie, że dani producenci nie są członkami jakiejkolwiek innej organizacji producentów w odniesieniu do produktów objętych działalnością, o której mowa w akapicie pierwszym (art. 152 ust. 1a lit b, d). Dalej wskazywano na potrzebę istnienia w statucie organizacji producentów, przepisów dotyczących obowiązku stosowania przez producentów będących członkami grupy, przepisów przyjętych przez organizację, a dotyczących m.in. produkcji, wprowadzania do obrotu, przepisów umożliwiających członkom grupy demokratyczną kontrolę ich organizacji i jej decyzji, przepisów dotyczących kar za naruszenie obowiązków określonych w statucie, w szczególności za nieuiszczenie składek lub naruszenie zasad ustalonych przez organizację producentów, przepisów dotyczących ustalenia zasad przyjmowania nowych członków, w szczególności minimalnego okresu członkostwa, który nie może wynosić mniej niż rok (art. 153 ust. 1 lit. a, ust. 2 lit c, d, e).
Prawodawca krajowy ustawą z dnia 11 września 2015 r. o zmianie ustawy o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw oraz ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 dokonał zmian w przepisach krajowych, zgodnych z wymaganiami przepisów unijnych. Wymieniona nowelizacja ustawy z dnia 15 września 2000 r. o grupach producenckich weszła w życie w dniu 18 grudnia 2015 r. Między innymi został zmieniony przepis art. 3 tej ustawy (zmieniono jego ust.1 pkt 3 i 4 oraz dodano do niego punkt 6 i 7), przepis art. 4 (w ust.1 wykreślono punkty 3 i 4 oraz zmieniono treść punktu. 7), przepis art. 6 (zmieniono jego treść).
Przepis art. 3 ust. 1 uzyskał brzmienie: "Art. 3. 1. Grupa producentów rolnych, zwana dalej "grupą", prowadzi działalność jako przedsiębiorca mający osobowość prawną, pod warunkiem że:
1. została utworzona przez producentów jednego produktu rolnego, zwanego dalej "produktem" lub grupy produktów w celach określonych w art. 2,
2. działa na podstawie statutu lub umowy, zwanych dalej "aktem założycielskim", spełniających wymagania określone w art. 4,
3. żaden z członków, udziałowców lub akcjonariuszy, zwanych dalej "członkami grupy", nie może mieć więcej niż 20% głosów na walnym zgromadzeniu, zgromadzeniu wspólników lub walnym zebraniu członków, także pośrednio:
a) przez dysponowanie bezpośrednio lub pośrednio większością głosów:
- na walnym zgromadzeniu, zgromadzeniu wspólników albo walnym zebraniu członków, także jako zastawnik albo użytkownik, bądź w zarządzie innej osoby prawnej będącej członkiem grupy, także na podstawie porozumień z innymi osobami, lub
- w spółce osobowej będącej członkiem grupy, także na podstawie porozumień z innymi osobami,
b) gdy członkowie zarządu osoby prawnej będącej członkiem grupy stanowią więcej niż połowę członków zarządu innej osoby prawnej będącej członkiem grupy,
4. coroczne przychody ze sprzedaży produktów lub grup produktów wytworzonych w gospodarstwach lub działach specjalnych produkcji rolnej członków grupy stanowią więcej niż połowę przychodów grupy ze sprzedaży produktów lub grup produktów, ze względu na które grupa została utworzona,
5. określi obowiązujące członków grupy zasady produkcji, w tym dotyczące jakości i ilości produktów lub grup produktów oraz sposoby przygotowania produktów do sprzedaży,
6. każdy z członków grupy w każdym roku działalności grupy produkuje oraz sprzedaje do grupy co najmniej 80% wyprodukowanych przez siebie produktów lub grup produktów, ze względu na które grupa została utworzona,
7. każdy z członków grupy przynależy tylko d o jednej grupy w zakresie danego
produktu lub grupy produktów."
Natomiast przepis art. 4 otrzymał brzmienie: "Art. 4.1. Akt założycielski grupy oprócz wymagań określonych w odrębnych przepisach powinien zawierać w szczególności:
1) zasady przyjmowania do grupy nowych członków oraz występowania członków z grupy, przy czym minimalny okres członkostwa, który liczy się od dnia wydania decyzji, o której mowa w art. 7, nie może być krótszy niż trzy lata działalności grupy, a informacja o zamiarze wystąpienia z grupy powinna być złożona na piśmie co najmniej na 12 miesięcy przed końcem danego roku działalności grupy,
2) zasady zbywania akcji lub udziałów w spółce akcyjnej lub spółce z ograniczoną odpowiedzialnością,
3) (uchylony),
4) (uchylony),
5) zasady dostarczania przez członków grupy informacji dotyczących wielkości sprzedaży i cen uzyskiwanych za produkty, z uwagi na które grupa została powołana, a są sprzedawane poza grupą,
6) zasady tworzenia i wykorzystania funduszu specjalnego, o którym mowa w art. 5, jeżeli będzie on utworzony,
7) sankcje wobec członka grupy, który:
a) nie wypełnia nałożonych na niego obowiązków,
b) nie spełnia warunków określonych w art. 2 i art. 3 albo art. 2 i art. 3a.
1a. Obowiązek złożenia na piśmie informacji o zamiarze wystąpienia z grupy co najmniej na 12 miesięcy przed końcem danego roku działalności grupy nie dotyczy członków grupy, którzy otrzymali postanowienie o spełnieniu warunków określonych w przepisach w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskiwanie rent strukturalnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich.
2. W akcie założycielskim mogą być również zawarte postanowienia dotyczące w szczególności:
zaopatrzenia członków grupy w środki produkcji,
zasad wspólnego użytkowania sprzętu rolniczego,
promocji produktów lub grupy produktów wprowadzanych do obrotu,
4) przechowywania, konfekcjonowania i standaryzacji produktów lub grupy produktów."
W świetle przywołanych przepisów nie ulega wątpliwości, że akt założycielski (statut, umowa) jest tym dokumentem, w oparciu o który działa grupa, że akt ten musi zawierać podstawowe treści wymienione w przepisach unijnych i przepisach krajowych. Treści te są wiążące dla grupy i jej członków i nie mogą być one dowolnie regulowane, z pominięciem lub naruszeniem zasad wskazanych w przywołanych przepisach.
Ustawa z dnia 11 września 2015 r., nowelizująca z dniem 18 grudnia 2015 r. ustawę z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych, zawierała przepis art. 4 ust.1 odnoszący się do grup już wpisanych do rejestru.
Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy zmieniającej tym przepisem grupy wpisane do rejestru grup producentów przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej składają w terminie roku od dnia wejścia w życie tej ustawy do dyrektora oddziału terenowego Agencji Rynku Rolnego właściwego ze względu na siedzibę grupy wniosek o potwierdzenie spełniania warunków określonych w art. 3 albo art. 3a oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 6 ustawy o grupach (w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą). Do wniosku należało dołączyć m. in. akt założycielski grupy. Oznacza to, że zarejestrowana grupa producentów rolnych powinna dokonać koniecznych zmian w akcie założycielskim, dostosowując treść swojego aktu do treści przepisów w wersji obowiązującej od 18 grudnia 2015 r. oraz złożyć stosowny wniosek o potwierdzenie spełniania tych warunków. Termin dostosowania tych zmian i złożenia właściwego wniosku został określony jako roczny, liczony od dnia wejścia w życie zmian wprowadzonych omawianą nowelą. Zatem termin ten upływał, zarówno na dokonanie zmian w akcie założycielskim, jak i na zgłoszenie stosownego wniosku, w dniu 18 grudnia 2016 r.
Dokonanie wymaganych zmian i dostosowanie do wymogów wynikających z ustawy zmieniającej zależało tylko od grupy i to ona powinna tych zmian dokonać. Złożenie wniosku o potwierdzenie spełniania ustawowych warunków nie inicjuje procedury dokonania zmian dostosowawczych, a stanowi tylko informację o zmianach już dokonanych, które to zmiany organ ARiMR ma niejako zatwierdzić potwierdzając spełnienie warunków. Zatem zmiany dostosowawcze muszą już być przeprowadzone w dacie złożenia wniosku, a skoro wniosek o zatwierdzenie tych zmian zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy zmieniającej musi być złożony w terminie roku od wejścia w życie ustawy zmieniającej, to te zmiany dostosowawcze muszą być wprowadzone przed upływem tego terminu. Nie można przy tym wykluczyć uzupełnienia wniosku po jego złożeniu przez wskazanie innych wcześniej niedokonanych zmian dostosowawczych, jednak i te uzupełniające zmiany dostosowawcze muszą być wprowadzone w wynikającym z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy zmieniającej terminie jednego roku od jej wejścia w życie. Organ ARiMR analizując wniosek o potwierdzenie spełniania warunków ocenia wprowadzenie zmian dostosowawczych według stanu na datę złożenia wniosku, ewentualnie jego uzupełnienia, jednak na datę nie późniejszą niż wynikającą z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy zmieniającej, to jest jednego roku od wejścia w życie ustawy zmieniającej.
Nie ulega też wątpliwości, że przedmiotowy termin to termin prawa materialnego, a nie prawa procesowego. Nowela do ustawy określiła skutki prawne zachowania terminu. W przypadku złożenia wniosku z zachowaniem terminu i zachowaniem zmian w akcie założycielskim zgodnie z nowymi, prawnymi wymaganiami, organ wydawał grupie zaświadczenie potwierdzające spełnianie przez grupę warunków określonych w art. 3 albo art. 3a oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 6 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym nowelą do ustawy (art. 4 ust.6). Natomiast w przypadku niezłożenia wniosku w terminie bądź złożenia wniosku w terminie ale niedokonania zmian merytorycznych wymaganych nową treścią przepisów ustawy o grupach producenckich, organ wydawał decyzję o stwierdzeniu niespełniania przez grupę warunków określonych w art. 3 albo art. 3a oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 6 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym nowelą do ustawy i wykreślał ją z rejestru grup (art. 4 ust. 5). Nadto z akt sprawy wynika, że oświadczenie o zrzeczeniu się funkcji członka zarządu przez M. W. miało miejsce z uchybieniem terminu określonego w art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy zmieniającej. W konsekwencji ustalenia organu dotyczące pełnienia funkcji członka zarządu przez tę osobę były prawidłowe.
Tym samym rację ma skarżący kasacyjnie organ, że ocena prawna Sądu I instancji narusza przepisy wskazane w petitum skargi kasacyjnej.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku.
O kosztach, jak w punkcie 2 sentencji wyroku, postanowiono na podstawie art. 203 pkt 2 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI