Orzeczenie · 2022-11-16

I GSK 3375/18

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2022-11-16
NSAAdministracyjneWysokansa
pomoc finansowagrupa producentówARiMRrozporządzenie UEwznowienie postępowaniaprawo administracyjneśrodki unijneowoce i warzywa

Sprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę grupy producentów rolnych na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR). Grupa producentów ubiegała się o pomoc finansową na utworzenie grupy i koszty inwestycji. Po przyznaniu pomocy, ARiMR wznowiła postępowanie i wydała decyzję uchylającą poprzednie rozstrzygnięcia, odmawiając części pomocy i zawieszając płatność, powołując się na podejrzenie popełnienia oszustwa i art. 115 ust. 2 rozporządzenia nr 543/2011. WSA oddalił skargę, uznając działania organu za prawidłowe. NSA uchylił jednak wyrok WSA oraz decyzje ARiMR. Sąd kasacyjny stwierdził, że organy administracji nie wykazały istnienia przesłanek do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, a także błędnie zastosowały art. 115 ust. 2 rozporządzenia 543/2011, który nie mógł być podstawą do zawieszenia płatności już wypłaconych ani do uchylenia ostatecznej decyzji o przyznaniu pomocy. NSA podkreślił, że przepis ten dotyczy wstrzymania przyszłych płatności, a nie środków już przekazanych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 Kpa) oraz stosowania prawa UE w kontekście pomocy finansowej, zwłaszcza w sprawach dotyczących grup producentów rolnych i środków unijnych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z pomocą finansową w sektorze rolnym i stosowaniem konkretnych rozporządzeń UE. Interpretacja przepisów o wznowieniu postępowania ma szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ administracji publicznej prawidłowo wznowił postępowanie administracyjne na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, gdy nowe okoliczności faktyczne lub dowody nie istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej lub nie były istotne?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organy nie wykazały w sposób przekonujący, że w przedmiotowej sprawie zaistniały nowe okoliczności skutkujące wznowieniem postępowania. Organ jest zobowiązany wykazać, że nowe dowody i okoliczności istniały w dniu wydania decyzji i nie były znane organowi.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że organy ograniczyły się do wskazania okoliczności, na podstawie których wznowiono postępowanie, nie argumentując z jakich względów uznały je za nowe i istotne, ani czy istniały one w dniu wydania decyzji i nie były znane organowi. Wyjaśnienia były lakoniczne.

Czy art. 115 ust. 2 rozporządzenia nr 543/2011 może być podstawą do zawieszenia płatności już wypłaconych oraz do uchylenia ostatecznej decyzji o przyznaniu pomocy finansowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepis ten nie może być zastosowany do środków pomocowych już przyznanych i wypłaconych, ponieważ jest przepisem prawa materialnego dotyczącym wstrzymania przyszłych płatności, a nie środków już przekazanych. Nie może być też podstawą do uchylenia ostatecznej decyzji.

Uzasadnienie

NSA podzielił stanowisko, że art. 115 ust. 2 rozporządzenia 543/2011 jest przepisem prawa materialnego, a zawieszenie płatności oznacza wstrzymanie wypłaty lub uprawnień do płatności, a nie dotyczy środków już wykonanych. Uchylenie decyzji ostatecznej wymaga podstaw z art. 145 § 1 Kpa.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok WSA oraz decyzje ARiMR dotyczące przyznania pomocy finansowej, w tym decyzję ostateczną.

Przepisy (10)

Główne

k.p.a. art. 145 § 1 pkt 5

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do wznowienia postępowania wymaga wykazania, że nowe okoliczności faktyczne lub dowody istniały w dniu wydania decyzji i nie były znane organowi.

Rozporządzenie nr 543/2011 art. 115 § ust. 2

Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) NR 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r.

Przepis ten pozwala na zawieszenie płatności w przypadku podejrzenia oszustwa, ale nie dotyczy płatności już wypłaconych ani nie może być podstawą do uchylenia ostatecznej decyzji.

Pomocnicze

k.p.a. art. 151

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ rozstrzyga sprawę w postępowaniu wznowieniowym w zależności od wyników ustaleń.

Rozporządzenie nr 1306/2013

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013

Rozporządzenie delegowane 2017/891

Rozporządzenie delegowane (UE) 2017/891

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 a)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 5

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewykazanie przez organy przesłanek do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. • Niewłaściwe zastosowanie art. 115 ust. 2 rozporządzenia 543/2011 do płatności już wypłaconych. • Brak możliwości uchylenia ostatecznej decyzji na podstawie art. 115 ust. 2 rozporządzenia 543/2011.

Godne uwagi sformułowania

Organy obu instancji nie wykazały w sposób przekonujący, że w przedmiotowej sprawie zaistniały nowe okoliczności skutkujące wznowieniem postępowania. • Zawieszenie płatności, o czym orzekł Prezes ARiMR w zaskarżonej decyzji, nie może dotyczyć płatności już wypłaconej, a taka sytuacja miała miejsce w przedmiotowej sprawie. • Przepis ten oznacza wstrzymanie wypłaty, wstrzymanie uprawnień do płatności na określony czas, czy też wykluczenie możliwości jej przyznania. Z literalnego brzmienia omawianego przepisu wynika, że odnosi się on do płatności, które jeszcze nie zostały wykonane.

Skład orzekający

Artur Adamiec

sprawozdawca

Beata Sobocha-Holc

przewodniczący

Michał Kowalski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 Kpa) oraz stosowania prawa UE w kontekście pomocy finansowej, zwłaszcza w sprawach dotyczących grup producentów rolnych i środków unijnych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z pomocą finansową w sektorze rolnym i stosowaniem konkretnych rozporządzeń UE. Interpretacja przepisów o wznowieniu postępowania ma szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu administracyjnym (wznowienie postępowania) oraz interpretacji przepisów UE dotyczących pomocy finansowej, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i rolnym.

NSA: Błędne wznowienie postępowania i nadużycie przepisów UE kosztowały rolników pomoc finansową.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst