I GSK 3056/05

I GSK 3056/05 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2006-09-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-11-02
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Joanna Kabat-Rembelska
Kazimierz Brzeziński /przewodniczący/
Marzenna Zielińska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6305 Zwrot należności celnych
Hasła tematyczne
Celne postępowanie
Celne prawo
Sygn. powiązane
I SA/Sz 721/04 - Wyrok WSA w Szczecinie z 2005-05-05
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Kazimierz Brzeziński Sędziowie Marzenna Zielińska (spr.) NSA Joanna Kabat-Rembelska Protokolant Grzegorz Antas po rozpoznaniu w dniu 20 września 2006 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej [...] Spółki z o.o. we Wrocławiu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 5 maja 2005 r. sygn. akt I SA/Sz 721/04 w sprawie ze skargi [...] Spółki z o.o. we Wrocławiu na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Szczecinie z dnia 20 sierpnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu należności celnych oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 5 maja 2005 r. Sygn. akt I SA/Sz 721/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę [...] z o.o. z siedzibą we Wrocławiu na decyzję Dyrektora Izby Celnej we Wrocławiu z dnia 20 sierpnia 2004 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję własną z dnia 16. 04. 2004 r., którą zarządził zwrot kwoty cła i opłaty manipulacyjnej oraz odmówił wypłaty odsetek od zwracanej kwoty.
W uzasadnieniu wyroku Sąd m.in. podniósł, że ww. decyzją z dnia 20 sierpnia 2004 r., wydaną z powołaniem się na przepis art. 233 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa ( Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm. ) oraz art. 79 ust. 1, art. 81 ust. 2 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne ( Dz. U. z 1994 r. Nr 71, poz. 312 ze zm. ) w związku z pkt 14 tytułu 5 załącznika IV Traktatu (...) dotyczącego przystąpienia Republiki Czeskiej, Republiki Estońskiej, Republiki Cypryjskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki Węgierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej, Republiki Słowenii i Republiki Słowackiej do Unii Europejskiej, podpisanego w Atenach w dniu 16 kwietnia 2003 r. (Dz. U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864), Dyrektor Izby Celnej w Szczecinie utrzymał w mocy wydaną przez siebie w dniu 16 kwietnia 2004 r. decyzję, na podstawie której zwrócono "[...] Spółce z o.o. z siedzibą we Wrocławiu kwotę 23.908,00 zł, tj. cło w kwocie 13.908,00 zł oraz opłatę manipulacyjną dodatkową w kwocie 10.000,00 zł oraz odmówiono wypłaty określonych w art. 81 ust. 2 Prawa celnego odsetek od zwracanej kwoty 23.908,00 zł.
Sąd podał, że z uzasadnienia decyzji organu odwoławczego wynika, iż w dniu 3 stycznia 1995r., dokonano, zgodnie z dokumentem SAD nr [...], odprawy czasowej w przywozie tkanin i dodatków krawieckich w celu ich uszlachetnienia, pod warunkiem powrotnego wywozu do dnia 31 marca 1995 r.
W związku z podejrzeniem braku powrotnego wywozu odprawionego towaru zostało wszczęte z urzędu postępowanie w sprawie uznania ww. odprawy czasowej za ostateczną i decyzją z dnia 5 sierpnia 1995 r. Dyrektor Urzędu Celnego w Szczecinie stwierdził, że dokonana 3 stycznia 1995 r. odprawa czasowa stała się ostateczną oraz wymierzył Spółce [...] cło w kwocie 13.908,00 zł oraz opłatę manipulacyjną dodatkową w kwocie 10.000,00 zł. Należności te, w łącznej kwocie 23.908,00 zł, zostały przekazane organowi celnemu w dniach 2 lipca 1998 r. - 23 lutego 1999 r. w wyniku realizacji przez Naczelnika Urzędu Skarbowego we Wrocławiu tytułu wykonawczego z dnia 16 czerwca 1998r.
W dniu 24 stycznia 2002r. Spółka wystąpiła z wnioskiem /uzupełnionym w dniu 27 maja 2002r./ o uchylenie decyzji ostatecznej z dnia 5 sierpnia 1995r. w trybie art. 155 kpa. Jako dowód potwierdzający, że towar został wywieziony z polskiego obszaru celnego Spółka przedstawiła kserokopie norweskich dokumentów celnych. Naczelnik Urzędu Celnego w Kołobrzegu decyzją z dnia 29 kwietnia 2003r. odmówił uchylenia przedmiotowej decyzji stwierdzając, że przedłożone przez stronę kserokopie norweskich dokumentów celnych nie wyczerpują dostatecznie dyspozycji określonej w art. 49 ust.2 Prawa celnego.
W wyniku rozpatrzenia odwołania wniesionego przez Spółkę Dyrektor Izby Celnej w Szczecinie decyzją z dnia 26 listopada 2003 r. uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Kołobrzegu i Dyrektora Urzędu Celnego w Szczecinie z dnia 5 sierpnia 1995 r. i umorzył postępowanie w sprawie wymierzenia należności celnych w związku z odprawą czasową dokonaną według dokumentu SAD z dnia 3 stycznia 1995 r.. W uzasadnieniu tej decyzji Dyrektor Izby Celnej w Szczecinie wyjaśnił, że uchylenie decyzji z dnia 5 sierpnia 1995 r. i umorzenie postępowania w sprawie spowodowane było przedłożeniem przez stronę dokumentów potwierdzających zakończenie w 1995 r. procedury odprawy czasowej w wyznaczonym terminie.
W związku z powyższym [...] Spółka z o.o. pismem z dnia 29 grudnia 2003 r. wystąpiła z wnioskiem o zwrot należności celnych.
Dyrektor Izby Celnej w Szczecinie decyzją z dnia 16 kwietnia 2004 r wydaną z powołaniem się na art. 207 Ordynacji podatkowej oraz art. 79 ust. 1 art. 81 ust. 2 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. Prawo celne (Dz. U z 1994 r. Nr 71, poz. 312 ze zm. ) w związku z art. 289 Kodeksu celnego zarządził zwrot uiszczonej przez Spółkę z o.o. [...] kwoty 23.908,00 zł, na którą składają się cło w kwocie 13.908,00 zł i opłata manipulacyjna w kwocie 10.000,00 zł oraz odmówił wypłaty określonych w art. 81 ust. 2 Prawa celnego odsetek od zwracanej kwoty. W uzasadnieniu organ podkreślił, że w rozpoznawanej sprawie należności celne w chwili ich wymiaru były niewątpliwie należne. Spółka dopiero po 9 latach od dnia ich wywiezienia nadesłała dokumenty potwierdzające wywóz towaru z polskiego obszaru celnego.
Wydaną w trybie odwoławczym decyzją z dnia 20 sierpnia 2004 r. Dyrektor Izby Celnej w Szczecinie utrzymał swoje rozstrzygnięcie w mocy. Organ nie podzielił wyrażonego w odwołaniu poglądu odwołującej się Spółki, zgodnie z którym wydanie decyzji z dnia 26 listopada 2003 r. (decyzja uchylająca decyzję z dnia 5 sierpnia 1995 r. i umarzająca postępowanie) stanowi okoliczność potwierdzającą, że przedmiotowe należności już w chwili ich zapłaty były nienależne oraz podstawę do żądania zmiany zaskarżonej decyzji poprzez wypłacenie odsetek od poszczególnych kwot wpłacanych przez Spółkę za okres od dnia dokonywania wpłat do dnia zwrotu. Stwierdził, że pojęcie nienależności w rozumieniu art. 79 ust. 1 Prawa celnego to stan, jaki ma wynikać z dokumentów, którymi dysponuje organ w dacie wydania decyzji i nienależność w rozumieniu tego przepisu nastąpiłaby, gdyby mimo oczywistych dowodów dostępnych organowi, wymierzył on należność. Zauważył też, że co prawda bezspornym jest fakt, iż w dniu wydawania decyzji wymiarowej takie dowody istniały, jednak organ celny nie wiedział o ich istnieniu, gdyż dokumenty takie nie zostały mu wówczas przedłożone. W takim stanie faktycznym i prawnym decyzja organu celnego z 1995r. była prawidłowa.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Spółka m.in. podniosła, że prowadzone postępowanie wykazało, że odprawa czasowa towarów sprowadzonych do kraju według dokumentu SAD z dnia 3 stycznia 1995 r. została zakończona ich powrotnym wywozem w ustalonym terminie, co, jej zdaniem, wskazuje, że wpłacone należności były nienależne już w chwil ich pobrania. Spółka powołując się na przepis art. 79 § 1 Prawa celnego wskazała dalej, że należności te podlegają, jako nienależne, zwrotowi. W uzasadnieniu skargi strona podniosła nadto, że w toku postępowania wskazywała, że dowody mające wpływ na sprawę znajdują się w posiadaniu norweskiego organu celnego, a "zawnioskowany dowód" pozostał bez odpowiedzi i wskazała, że nie doszłoby do upływu 9 lat od daty wydania decyzji wymierzającej cło, gdyby organ wyraził chęć wystąpienia z odpowiednim wnioskiem do norweskich organów celnych. Spółka powołała się przy tym na ciążący na organie administracyjnym prowadzącym postępowania obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
Uznając, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, Wojewódzki Sad Administracyjny w swych rozważaniach powołał się na to, że zgodnie z art. 79 ustawy Prawo celne pobrane należności celne zwraca się osobie uprawnionej, jeżeli stwierdzono, że były one nienależne (ust. 1), a zgodnie ust. 2 art. 79 zwraca się je z urzędu w terminie 14 dni od dnia, w którym stwierdzono okoliczności określone w ust. 1.
Stosownie do przepisu art. 81 ust. 2 tejże ustawy, od należności celnych zwracanych na podstawie art. 79 ust. 1 płaci się odsetki za zwłokę według zasad i w wysokości określonych w odrębnych przepisach.
Z powyższego wynika, że przepisy ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. -Prawo celne przewidują zapłatę odsetek od zwracanych należności celnych - według zasad i w wysokości określonych w odrębnych przepisach - jedynie w przypadku stwierdzenia, że należności te były nienależne, a zwrotu dokonano ze zwłoką (art. 81 ust. 2 w związku z art. 79 ust. 1). Jednakże przepisy tej ustawy nie definiują pojęcia cła nienależnego, a w zakresie zwłoki odsyłają do regulacji podatkowych. Według Słownika języka polskiego (pod red. M. Szymczaka, Warszawa 1982, t. II, s. 342 ), nienależne to "nienależące się komuś". Nie budzi zatem wątpliwości, że pojęcie to należy utożsamiać z należnościami celnymi pobranymi bezpodstawnie, niezgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Nie jest jednak uzasadnione, aby pojęcie "nienależne" użyte w art. 79 ust. 1 prawa celnego odnosić do daty uiszczenia cła, czy, jak twierdzi skarżąca Spółka, do daty dokonanego przez organ wymiaru należności celnych. Ze sformułowania "od dnia, w którym stwierdzono" (art. 79 ust. 2 ) wynika, że w pewnym momencie okazało się, że należności pobrano bezzasadnie. W takim przypadku należności celne stały się nienależne, lecz dopiero od chwili, gdy odpadły faktyczne i prawne podstawy ich pobrania.
Jak wynika z akt sprawy, należności celne w łącznej kwocie 23.908,00 zł zostały wymierzone decyzją z dnia 5 sierpnia 1995 r., wpłata należności celnych, co wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, nastąpiła w dniach od 2 lipca 1998 r. do dnia 23 lutego 1999 r., a stwierdzenie, że te należności celne były nienależne nastąpiło na skutek wydania decyzji z dnia 26 listopada 2003 roku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny podzielił pogląd wyrażony w wyroku NSA z 3 września 1997r. sygn. akt V SA 306/96 /opubl. ONSA/1998/1/37/, że należności celne nienależnie pobrane w całości lub w części to takie, które wymierzono w sytuacji, gdy z przedstawionych dowodów w sposób nie budzący wątpliwości wynikało, że zgłoszony do odprawy celnej towar nie podlega cłu lub podlega cłu w niższej wysokości, jak również takie, które wprawdzie były należne w chwili pobrania, ale stały się nienależne w następstwie późniejszego odpadnięcia podstawy faktycznej lub prawnej wymiaru.
W rozpoznawanej sprawie należności celne w chwili ich pobrania nie miały charakteru nienależnych, skoro skarżąca Spółka nie przedstawiła we wskazanym przez organ terminie dokumentów potwierdzających powrotny wywóz towarów wprowadzonych na polski obszar celny w ramach czasowej odprawy towarów. Spółka z mocy prawa zobowiązana była do wywozu towaru będącego przedmiotem czasowego przywozu /art. 18 prawa celnego/ poprzez zgłoszenie go do odprawy celnej /art. 40 Prawa celnego/. Jeżeli zatem skarżąca nie przedstawiła w odpowiednim czasie dowodów potwierdzających powrotny wywóz towarów, to nie ma podstaw do stwierdzenia, że przedmiotowe należności celne były w momencie ich wywozu i pobrania nienależnymi.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła [...] Sp. z o.o., zarzucając:
1) naruszenie prawa materialnego – art. 79 ust. 1 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. -Prawo celne (Dz.U. z 1994 r. Nr 71, poz. 312 z późn. zm.) polegające na niewłaściwej jego interpretacji i przyjęcie, że zwrócone należności nie były nienależne od momentu ich pobrania,
2) naruszenie prawa materialnego – art. 81 ust. 2 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. -Prawo celne (Dz.U. z 1994 r. Nr 71, poz. 312 z późn. zm.) poprzez błędną jego interpretację i przyjęcie, że brak podstaw do zapłaty odsetek za zwrócone nienależne należności.
Wskazując na powyższe skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku w całości w sposób uwzględniający żądania skargi z dnia 08.09.2004 r. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Szczecinie z dnia 20.08. 2004r., ewentualnie jej uchylenie w całości, oraz o zasądzenie kosztów, w tym kosztów zastępstwa według norm przepisanych.
Polemizując ze stanowiskiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wyrażonym w zaskarżonym wyroku, strona skarżąca m.in. podniosła, że w uzasadnieniu decyzji z dnia 16.04.2004 r. Dyrektor Izby Celnej w Szczecinie wskazał, iż zwrotu wpłaconej z tytułu cła i opłaty manipulacyjnej kwoty należało dokonać na podstawie art. 79 ust. 1 Prawa celnego, a zatem, jak uważa skarżąca, Dyrektor Izby Celnej tym samym stwierdził, że kwota ta była nienależna od samego początku jej pobrania i wszelkie dalsze komentarze w tej kwestii są zbędne.
Powołując się na wyrok NSA z dnia 08.09.1995 r. sygn. akt SA/Gd 871/94, w którym Sąd ten wskazał, że "za należności celne nienależne należy uznać m.in. takie świadczenia, które zostały spełnione w wykonaniu decyzji organu celnego I instancji, która następnie została uchylona lub zmieniona przez organ II instancji w związku z wniesionym odwołaniem, bądź też w wyniku wznowienia lub stwierdzenia nieważności", strona wnosząca skargę kasacyjną podniosła, że Sąd orzekający wyjaśnił, że zwrócone należności celne uiszczone w związku z wydaniem decyzji Dyrektora Urzędu Celnego, która została następnie uchylona mają charakter należności celnych nienależnych w rozumieniu art. 79 ust. 1 Prawa celnego. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 81 ust. 1 Prawa celnego, od zwracanych należności celnych będą przysługiwały skarżącej odpowiednie odsetki za zwłokę. Jak zaznaczyła skarżąca, powyższe stanowisko Sądu dotyczy właśnie kwestii zasadności wypłaty odsetek na podstawie art. 81 ust. 2 Prawa celnego w związku ze zwrotem należności na podstawie art. 79 ust. 1 Prawa celnego. Ponadto skarżąca powołała się również na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 27.02.1992 r. (III AZP9/91 Wokanda 1992/6/11), w której Sąd stwierdził, że "Odsetki, przewidziane w art. 81 ust.2 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. – Prawo celne, od nienależnie pobranych należności celnych zwracanych na podstawie art. 79 ust. 1 tego prawa, przysługują od dnia uiszczenia tych należności".
W dalszej części uzasadnienia skargi kasacyjnej, skarżąca zwróciła uwagę, że występowała do organu celnego z wnioskiem o przeprowadzenie postępowania dowodowego przez wystąpienie do norweskiego organu celnego o potwierdzenie, iż surowce zostały zwrócone do Norwegii, lecz wnioskowany dowód pozostał bez odpowiedzi, co wskazuje, że nie przeprowadzono dokładnej analizy złożonych wniosków dowodowych, za co nie może ona ponosić odpowiedzialności. Stwierdziła ponadto, że brak wniosku do norweskich organów celnych spowodował zbędne przedłużenie postępowania i w efekcie przedłożenie dokumentów przez stronę dopiero po upływie 9 lat od dnia wydania decyzji wymiarowej.
Powołując się na orzecznictwo NSA, skarżąca zwróciła uwagę, że na organie administracji prowadzącym postępowanie ciąży obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego i nie do przyjęcia jest postawa organu, zaistniała w przedmiotowym postępowaniu, przy którym organ przyjmuje całkowicie bierną postawę, ograniczając się do przerzucenia w konsekwencji obowiązku wyjaśnienia sprawy na stronę. Według strony skarżącej, zasadność żądania odsetek potwierdza też fakt, iż organ celny (Skarb Państwa) przez dłuższy czas korzystał z nienależnie pobranych kwot i z tego tytułu osiągnął przychód w postaci gromadzonych odsetek.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Celnej w Szczecinie wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów zastępstwa według norm przepisanych. Dodatkowo, nawiązując do powołanej w skardze kasacyjnej uchwały Sądu Najwyższego z dnia 27.02.1992 r. sygn. akt III AZP 9/91 Dyrektor Izby Celnej w Szczecinie zauważył, że do tej uchwały odniósł się Naczelny Sąd Administracyjny, który w wyroku z dnia 03.09.1997 r. sygn. akt V SA 306/96 wskazał, że pogląd zawarty w przedmiotowej uchwale "odnosił się do stanu prawnego sprzed 10 marca 1992 r., to jest sprzed daty znowelizowania art. 81 prawa celnego ustawą z dnia 15.02.1992 r. o zmianie ustawy – Prawo budżetowe oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 21, poz. 85). Znowelizowany przepis uzależnił zapłatę odsetek od zwracanych nienależnie pobranych należności celnych od stwierdzenia zwłoki, jednocześnie odsyłając do odrębnych przepisów w sprawie zasad i wysokości pobierania odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych. Tymi odrębnymi przepisami są ustawa z dnia 19.12.1980 r. o zobowiązaniach podatkowych (...) oraz wydane na podstawie tej ustawy rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 31.12.1989 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o zobowiązaniach podatkowych (...). Stosownie do § 11 rozporządzenia obowiązującego do dnia 31 stycznia 1995 r. odsetki za zwłokę pobiera się za okres od następnego dnia po upływie ustalonego w ustawie lub przepisach szczególnych terminu płatności zobowiązania podatkowego do dnia dokonania zapłaty włącznie, co na gruncie art. 81 ust. 2 ustawy – Prawo celne oznacza wymagalność odsetek od dnia następnego po upływie 14-dniowego terminu określonego w art. 79 ust. 2 prawa celnego(...)".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy przypomnieć, że skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem prawnym, który musi odpowiadać wymogom, o których mowa w art. 176 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a.". Powinna więc zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie oraz wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Skargę kasacyjną można oprzeć na zarzucie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz zarzucie naruszenia przepisów postępowania, jeśli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 p.p.s.a.).
Ponadto należy podkreślić, że stosownie do przepisu art. 183 §1 Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania, której przesłanki w sposób enumeratywny zostały wymienione w art. 183 §2 tej ustawy. W sprawie niniejszej nie występuje żadna z okoliczności stanowiących o nieważności postępowania.
Wynikająca z art. 183 §1 zasada związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej oznacza, że sąd kasacyjny nie bada trafności ustaleń faktycznych, poczynionych w zaskarżonym wyroku, jeżeli skarżący nie zarzucił w ramach podstawy kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., że przy ich dokonywaniu doszło do naruszenia przepisów postępowania. Z braku powołania się na podstawę kasacyjną określoną w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Sąd musi uznać ustalenia faktyczne przyjęte przez WSA za wiarygodne i na tej podstawie faktycznej ocenić zasadność naruszenia przepisów prawa materialnego.
W skardze kasacyjnej od ww. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skarżąca spółka [...] zarzuciła wyrokowi naruszenie prawa materialnego, tj. odwołała się tylko do przesłanki wynikającej z art. 174 pkt 1 p.p.s.a., a zatem Naczelny Sąd Administracyjny wobec braku sformułowania podstawy kasacji dotyczącej naruszenia przepisów postępowania (art. 174 pkt 2) związany jest stanem faktycznym sprawy będącym podstawą wydania zaskarżonego wyroku, a w konsekwencji, dla oceny przez Naczelny Sąd Administracyjny trafności podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego, miarodajne są te ustalenia w zakresie stanu faktycznego, jakie zostały poczynione przez Sąd I instancji.
Należy też zaznaczyć, że Naczelny Sąd Administracyjny jako sąd kasacyjny nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów lub też snucia domysłów co do tego, jakie są rzeczywiste intencje i interes strony wnoszącej kasację. Z tych powodów istotne jest precyzyjne uzasadnienie podstaw kasacyjnych, bez których niemożliwa jest rzetelna ocena zasadności podniesionych zarzutów (por. orz. SN z 5 grudnia 1996 r., I PKN 33/96, OSNAPUS 1997, nr 14, poz. 250). Por. także orz. SN z 17 grudnia 1996r., II UKN 32/96 (OSNAPUS 1997, nr 15, poz.275), z 29 stycznia 1997r., II UKN 65/96 (OSNAPUS 1997, nr 10, poz. 174), z 6 lutego 1997r., I PKN 68/96 (OSNAPUS 1997, nr 18, poz.339).
W kontekście powyższych uwag, zakładając, że stan faktyczny sprawy nie budzi wątpliwości i został prawidłowo ustalony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w zaskarżonym wyroku, należy stwierdzić, że Sąd ten trafnie zauważył, że w rozpoznawanej sprawie należności celne w chwili ich pobrania nie miały charakteru nienależnych, skoro skarżąca Spółka nie przedstawiła we wskazanym przez organ terminie dokumentów potwierdzających powrotny wywóz towarów wprowadzonych na polski obszar celny w ramach czasowej odprawy towarów. Nie ulega bowiem wątpliwości, że Spółka z mocy prawa zobowiązana była do wywozu towaru będącego przedmiotem czasowego przywozu (art. 18 Prawa celnego) poprzez zgłoszenie go do odprawy celnej (art. 40 Prawa celnego). W ramach sformułowanego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia prawa materialnego skarżąca zarzuciła naruszenie art. 79 ust. 1 Prawa celnego, polegające na niewłaściwej jego interpretacji i przyjęcie, że zwrócone należności nie były nienależne od momentu ich pobrania, oraz art. 81 ust. 2 tej ustawy poprzez błędną jego interpretację i przyjęcie, że brak podstaw do zapłaty odsetek za zwrócone nienależne należności. Trzeba więc przyjąć, że zarzuty te (pomimo niedostatecznie jasnego wyartykułowania) dotyczą obu przewidzianych w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. postaci naruszenia prawa materialnego, tj. przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. W związku z tym należy podkreślić, że są to dwa samodzielne zarzuty, które w podstawach skargi kasacyjnej mogą pojawić się łącznie bądź oddzielnie, lecz zawsze powinny zawierać wskazanie, na czym polegała dokonana przez Sąd I instancji ich błędna wykładnia lub niewłaściwe zastosowanie oraz jaka powinna być prawidłowa wykładnia i właściwe zastosowanie.
Takich wskazań, ani w odniesieniu do zarzutu błędnej wykładni, ani też w odniesieniu do zarzutu niewłaściwego zastosowania przepisów art. 79 ust. 1 i 81 ust. 2 Prawa celnego w ustalonych przez Sąd I instancji okolicznościach sprawy (nie zakwestionowanych w skardze kasacyjnej), skarżąca Spółka nie przedstawiła.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca głównie polemizuje z ustaleniami organów celnych oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, przeciwstawiając im własną ocenę tych ustaleń, kwestionuje prawidłowość przeprowadzonego przez organy celne postępowania dowodowego zarzucając, że brak wniosku polskich organów do norweskich organów celnych spowodował "zbędne" przedłużenie postępowania i w efekcie przedłożenie przez nią dokumentów po 9 latach od wydania decyzji wymiarowej oraz przywołuje jako argument mający świadczyć o "zasadności żądania odsetek" to, że Skarb Państwa przez dłuższy czas korzystał z "nienależnie" pobranych kwot i z tego tytułu osiągnął przychód w postaci gromadzonych odsetek.
Zarzut naruszenia prawa materialnego nie został więc przez skarżącą właściwie uzasadniony. Podniesione w skardze kasacyjnej argumenty przede wszystkim nie uzasadniają podstawowego twierdzenia skarżącej Spółki o "nienależności" uiszczonych należności celnych - powstałych przecież na skutek niespełnienia przez Spółkę wynikających z ustawy Prawo celne wymogów związanych z powrotnym wywozem towarów (na co zwrócił uwagę Sąd I instancji przywołując m.in. przepisy art. 18 i 40 Prawa celnego) i sprowadzają się w istocie do podważenia ustaleń faktycznych poczynionych w postępowaniu przed organami celnymi i zaaprobowanych przez Sąd I instancji. Z dokonanych w zakresie stanu faktycznego ustaleń Sądu jednoznacznie zaś wynika, że skarżąca nie przedstawiła we właściwym czasie dowodów potwierdzających powrotny wywóz towarów, a zatem nie ma podstaw do stwierdzenia, że związane z wywiezionym towarem należności celne były w momencie wywozu i pobrania, należnościami nienależnymi.
Analiza treści przepisów art. 79 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 81 ust. 2 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. Prawo celne (Dz. U z 1994 r. Nr 71, poz. 312 ze zm. ) oraz kluczowego dla prawidłowej interpretacji tych przepisów pojęcia należności celnych "nienależnych", prowadzi do wniosku, że pojęcie to należy utożsamiać z należnościami celnymi pobranymi bezzasadnie, niezgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. W tym względzie Naczelny Sąd Administracyjny (podobnie jak Wojewódzki Sąd Administracyjny w zaskarżonym wyroku) podziela pogląd wyrażony w wyroku NSA z 3 września 1997r. sygn. akt V SA 306/96 (ONSA/1998/1/37), że należności celne nienależnie pobrane to takie, które wymierzono w sytuacji, gdy z przedstawionych dowodów w sposób nie budzący wątpliwości wynikało, że zgłoszony do odprawy celnej towar nie podlega cłu lub podlega cłu w niższej wysokości, jak również takie, które wprawdzie były należne w chwili pobrania, ale stały się nienależne w następstwie późniejszego odpadnięcia podstawy faktycznej lub prawnej wymiaru. Należności takie podlegają zwrotowi (o czym stanowi art. 79 ust. 1 w zw. z ust.2) "z urzędu w terminie 14 dni od dnia, w którym stwierdzono okoliczności określone w ust. 1", a zatem w terminie 14 dni od dnia, w którym stwierdzono, że były one nienależne. Dopiero wówczas, jeżeli organ nie dokona zwrotu należności w terminie 14 dni od dnia, "w którym stwierdzono", że należności te były nienależne "płaci się" - stosownie do art. 81 ust. 2 – "odsetki za zwłokę" według zasad i w wysokości określonych w odrębnych przepisach.
Prawidłowa jest więc konstatacja Sądu I instancji, że przepisy ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne przewidują zapłatę odsetek od zwracanych należności celnych - według zasad i w wysokości określonych w odrębnych przepisach - jedynie w przypadku stwierdzenia, że należności te były nienależne, a zwrotu dokonano ze zwłoką (art. 81 ust. 2 w związku z art. 79 ust. 1).
Konkludując, należy stwierdzić, że sformułowane w skardze kasacyjnej zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów art. 79 ust. 1 oraz art. 81 ust. 2 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. Prawo celne w brzmieniu mającym zastosowanie w przedmiotowej sprawie, nie są uzasadnione, ponieważ w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji w sposób właściwy je zinterpretował i prawidłowo zastosował w opisanym wyżej stanie faktycznym i prawnym.
Ze wskazanych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw i na podstawie art. 184 p.p.s.a. – orzekł jak w sentencji wyroku.