I GSK 273/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółka [...] Spółka z o.o. złożyła skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego, które zakończyło się wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) z dnia 17 czerwca 2004 r. (sygn. akt GSK 262/04). Skarga ta była następstwem oddalenia wcześniejszej skargi kasacyjnej od wyroku NSA z dnia 23 czerwca 2003 r. (sygn. akt V SA 2131/02), który z kolei oddalił skargę spółki na decyzję Dyrektora Izby Celnej. Spółka argumentowała, że w składzie orzekającym w sprawie z 2003 r. zasiadała sędzia Ewa Jóźków, która wcześniej pełniła funkcję Wiceprezesa Głównego Urzędu Ceł i mogła być zaangażowana w sprawy dotyczące firm farmaceutycznych, w tym skarżącej. Jako podstawę wznowienia wskazano wyrok Trybunału Konstytucyjnego (TK) z dnia 13 grudnia 2005 r. (sygn. akt SK 53/04), który orzekł o niezgodności art. 19 p.p.s.a. z Konstytucją RP w zakresie, w jakim ograniczał przesłankę wyłączenia sędziego. Spółka twierdziła, że wyrok NSA z 2004 r. opierał się częściowo na niekonstytucyjnym przepisie i nie uwzględniał art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę o wznowienie na posiedzeniu niejawnym, odrzucił ją. Sąd wyjaśnił, że wyrok TK orzekł jedynie o niezgodności art. 19 p.p.s.a., a NSA w wyroku z 2003 r. nie zajmował się kwestią wyłączenia sędzi Jóźków, ponieważ zarzut ten został podniesiony dopiero w skardze kasacyjnej. Sąd podkreślił, że w dacie wydania wyroku z 2003 r. przepis art. 19 p.p.s.a. jeszcze nie obowiązywał, a ponadto dotyczył wyłączenia na wniosek, którego spółka nie złożyła. Zarzut naruszenia art. 48 § 1 i § 5 KPC podniesiony w skardze kasacyjnej został uznany za nieuzasadniony. NSA stwierdził, że wyrok z 2004 r. nie był oparty na niekonstytucyjnym przepisie art. 19 p.p.s.a. Ponadto, wyrok TK nie mógł być traktowany jako nowa okoliczność faktyczna lub środek dowodowy w rozumieniu art. 273 § 2 p.p.s.a., gdyż dotyczył kwestii prawnych, a nie nowych faktów czy dowodów. W konsekwencji, skarga o wznowienie postępowania nie opierała się na ustawowych podstawach i podlegała odrzuceniu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego, w szczególności w kontekście wyroków Trybunału Konstytucyjnego oraz granic kognicji sądu kasacyjnego.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i zastosowania przepisów o wznowieniu postępowania.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego stwierdzający niezgodność przepisu prawa procesowego z Konstytucją może stanowić podstawę do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego, jeśli przepis ten nie był bezpośrednio stosowany w rozstrzygnięciu sprawy, a zarzut naruszenia dotyczył innej podstawy prawnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania w sytuacji, gdy przepis uznany za niezgodny z Konstytucją nie był podstawą rozstrzygnięcia sądu, a zarzuty dotyczące wyłączenia sędziego opierały się na innych przepisach, które nie zostały naruszone.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wyrok TK dotyczący art. 19 p.p.s.a. nie mógł być podstawą wznowienia, ponieważ przepis ten nie był stosowany w sprawie, a zarzuty dotyczące wyłączenia sędziego opierały się na innych przepisach (art. 48 KPC) i zostały uznane za nieuzasadnione w postępowaniu kasacyjnym. Ponadto, wyrok TK nie stanowił nowej okoliczności faktycznej ani dowodowej.
Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego może być traktowany jako nowa okoliczność faktyczna lub środek dowodowy uzasadniający wznowienie postępowania na podstawie art. 273 § 2 p.p.s.a.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie może być traktowany jako nowa okoliczność faktyczna lub środek dowodowy w rozumieniu art. 273 § 2 p.p.s.a., ponieważ dotyczy kwestii prawnych, a nie nowych faktów lub dowodów, które istniały przed uprawomocnieniem się orzeczenia.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że art. 273 § 2 p.p.s.a. dotyczy późniejszego wykrycia okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które istniały wcześniej, a nie zmian w interpretacji prawa spowodowanych wyrokiem TK.
Czy sąd kasacyjny bada z urzędu kwestię wyłączenia sędziego na podstawie przepisów, które nie były przedmiotem zarzutów skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd kasacyjny bada z urzędu jedynie nieważność postępowania, która może wynikać z udziału sędziego wyłączonego z mocy ustawy, ale nie bada z urzędu innych kwestii dotyczących wyłączenia sędziego, jeśli nie zostały podniesione w skardze kasacyjnej.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., NSA bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, a nie inne kwestie wyłączenia sędziego, jeśli nie zostały podniesione w skardze kasacyjnej.
Przepisy (18)
Główne
p.p.s.a. art. 280 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 272 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 273 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 190 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Skutki prawne wyroku Trybunału Konstytucyjnego.
p.p.s.a. art. 45 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Prawo do rzetelnego procesu, bezstronności sądu.
p.p.s.a. art. 8 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 272 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 273 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.c. art. 48 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 48 § 5
Kodeks postępowania cywilnego
u.NSA art. 59
Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym
p.p.s.a. art. 19
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis dotyczący wyłączenia sędziego, uznany częściowo za niezgodny z Konstytucją.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Nieważność postępowania z udziałem sędziego wyłączonego z mocy ustawy.
p.p.s.a. art. 271
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 273
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 16 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 276
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie stanowił podstawy do wznowienia postępowania, ponieważ przepis uznany za niezgodny z Konstytucją nie był podstawą rozstrzygnięcia sądu, a zarzuty dotyczące wyłączenia sędziego były nieuzasadnione. • Wyrok TK nie mógł być traktowany jako nowa okoliczność faktyczna lub środek dowodowy. • Sąd kasacyjny nie bada z urzędu kwestii wyłączenia sędziego, jeśli nie zostały podniesione w skardze kasacyjnej.
Odrzucone argumenty
Wyrok NSA z 2004 r. opierał się częściowo na niekonstytucyjnym przepisie art. 19 p.p.s.a. • W składzie orzekającym brała udział sędzia podlegająca wyłączeniu z mocy ustawy. • Wyrok TK stanowił nową okoliczność faktyczną lub środek dowodowy uzasadniający wznowienie postępowania.
Godne uwagi sformułowania
dla wykazania, że skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia nie wystarcza samo przytoczenie w skardze ustawowej podstawy wznowienia. • nie ulega wątpliwości, że wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 grudnia 2005 r., SK 53/04, orzeczono jedynie o niezgodności art. 19 p.p.s.a. z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. • Naczelny Sąd Administracyjny jako sąd kasacyjny bada, w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a.), zgodność z prawem wyroków sądów administracyjnych pierwszej instancji, według stanu prawnego na dzień wydania zaskarżonego wyroku.
Skład orzekający
Edward Kierejczyk
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego, w szczególności w kontekście wyroków Trybunału Konstytucyjnego oraz granic kognicji sądu kasacyjnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i zastosowania przepisów o wznowieniu postępowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego - możliwości wznowienia postępowania po wyroku Trybunału Konstytucyjnego, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Czy wyrok TK zawsze otwiera drzwi do wznowienia postępowania? NSA wyjaśnia.”
Sektor
administracyjne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.