I GSK 272/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który oddalił skargę na decyzję odmawiającą przyznania pomocy finansowej producentowi rolnemu. Głównym zarzutem skargi kasacyjnej było błędne uznanie, że skarżąca uczelnia wyższa nie spełnia kryteriów niezależności wymaganych do uznania jej za mikro-, małe lub średnie przedsiębiorstwo (MŚP) w rozumieniu przepisów UE, co uniemożliwiało jej skorzystanie z pomocy finansowej. Skarżąca argumentowała, że jako publiczna uczelnia wyższa posiada autonomię i podlega jedynie nadzorowi prawnemu, a nie administracyjnemu, a jej działalność gospodarcza jest niezależna i samofinansująca. Naczelny Sąd Administracyjny, opierając się na przepisach Traktatu o funkcjonowaniu UE oraz rozporządzeń Komisji Europejskiej dotyczących pomocy publicznej i definicji MŚP, uznał, że status publicznej uczelni wyższej, jej finansowanie i kontrola przez organy państwowe (nawet pośrednia) wykluczają ją z kategorii MŚP. Sąd podkreślił, że pomoc publiczna jest przeznaczona dla przedsiębiorstw samodzielnych, borykających się z trudnościami, a nie dla podmiotów silnie powiązanych z państwem. W związku z tym, NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając stanowisko WSA za prawidłowe.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że publiczne uczelnie wyższe nie mogą być traktowane jako MŚP w rozumieniu przepisów UE, co ma wpływ na ich możliwość ubiegania się o pomoc publiczną i inne preferencje dla MŚP.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji pomocy finansowej dla producentów rolnych, ale zasada dotycząca statusu MŚP uczelni wyższych ma szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy publiczna uczelnia wyższa, ze względu na swój status, finansowanie i nadzór państwowy, może być uznana za mikro-, małe lub średnie przedsiębiorstwo (MŚP) w rozumieniu przepisów UE, aby kwalifikować się do pomocy publicznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, publiczna uczelnia wyższa, ze względu na kontrolę kapitału lub praw głosu przez organ państwowy (bezpośrednio lub pośrednio, wspólnie lub indywidualnie) w wymiarze 25% lub większym, nie może być uznana za MŚP w rozumieniu przepisów UE.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że status publicznej uczelni wyższej, jej finansowanie ze środków publicznych oraz nadzór państwowy wykluczają ją z definicji MŚP, ponieważ pomoc publiczna jest przeznaczona dla przedsiębiorstw samodzielnych, a nie tych silnie powiązanych z państwem. Interpretacja przepisów UE i orzecznictwa TSUE potwierdza, że podmioty takie jak uczelnie wyższe, finansowane i kontrolowane przez państwo, nie spełniają kryterium niezależności.
Czy błędna ocena statusu MŚP przez organy administracji i sąd pierwszej instancji stanowi naruszenie przepisów postępowania lub prawa materialnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ocena ta była prawidłowa, a zarzuty naruszenia przepisów nie zasługują na uwzględnienie.
Uzasadnienie
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo ocenił stan faktyczny i prawny, nie dopatrując się naruszeń przepisów postępowania (art. 151, 133, 120, 141 § 4 p.p.s.a.) ani prawa materialnego (art. 3 ust. 2 i 4 Załącznika I do rozporządzenia nr 702/2014). Sąd podkreślił, że ustalenia faktyczne dotyczące braku spełnienia kryteriów MŚP przez uczelnię były trafne.
Przepisy (23)
Główne
Dz.U. 2015 poz. 187 art. § 13v § ust. 1 pkt 3
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Pomoc może być przyznana wyłącznie mikroprzedsiębiorstwu, małemu albo średniemu przedsiębiorstwu w rozumieniu przepisów UE.
Rozporządzenie KE nr 702/2014 art. art. 3 § ust. 1-4 zał. 1
Rozporządzenie Komisji (UE) nr 702/2014 z dnia 25 czerwca 2014 r. uznające niektóre kategorie pomocy w sektorach rolnym i leśnym oraz na obszarach wiejskich za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Definiuje kryteria uznania przedsiębiorstwa za samodzielne, partnerskie lub powiązane, w tym wyklucza podmioty z 25% lub większą kontrolą państwową z kategorii MŚP.
Rozporządzenie KE nr 2022/2472 art. art. 3 § ust. 1-4 zał. 1
Rozporządzenie Komisji (UE) 2022/2472 z dnia 14 grudnia 2022 r. uznające niektóre kategorie pomocy w sektorach rolnym i leśnym oraz na obszarach wiejskich za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Aktualna wersja przepisów dotyczących pomocy w sektorach rolnych i leśnych, z tożsamymi definicjami MŚP.
Pomocnicze
TFEU art. art. 107 § ust. 1, ust. 2, ust. 3, ust. 4
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Reguluje zasady udzielania pomocy publicznej przez państwa członkowskie.
Rozporządzenie KE nr 651/2014 art. art. 3 § ust. 1-4 zał. 1
Rozporządzenie Komisji (UE) NR 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu
Podobne definicje MŚP jak w rozporządzeniu 702/2014.
p.p.s.a. art. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. art. 133 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. art. 120
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. art. 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
PrSzkolWyżN art. art. 9 § ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
PrSzkolWyżN art. art. 9 § ust. 5
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
PrSzkolWyżN art. art. 426 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
PrSzkolWyżN art. art. 429
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
PrSzkolWyżN art. art. 12
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
PrSzkolWyżN art. art. 11
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Konstytucja RP art. art. 70 § ust. 5
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
p.p.s.a. art. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. art. 204 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. § 14 § ust. 1 pkt 2 lit. a) i w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c)
Argumenty
Skuteczne argumenty
Status publicznej uczelni wyższej, jej finansowanie i nadzór państwowy wykluczają ją z kategorii MŚP w rozumieniu przepisów UE. • Pomoc publiczna jest przeznaczona dla przedsiębiorstw samodzielnych, a nie tych silnie powiązanych z państwem. • Uczelnia wyższa nie spełnia kryterium niezależności wymaganego do uznania za MŚP.
Odrzucone argumenty
Publiczna uczelnia wyższa posiada autonomię i podlega jedynie nadzorowi prawnemu, a nie administracyjnemu. • Działalność gospodarcza uczelni jest niezależna i samofinansująca. • Organy administracji i WSA błędnie zinterpretowały przepisy dotyczące autonomii uczelni i statusu MŚP.
Godne uwagi sformułowania
nie można uznać za MSP, jeżeli 25 % lub więcej kapitału lub praw głosu kontroluje bezpośrednio lub pośrednio, wspólnie lub indywidualnie, co najmniej jeden organ państwowy. • pomoc ma być przeznaczona dla przedsiębiorstw samodzielnych, nieposiadających wsparstwa ani dostępu do środków, borykających się z trudnościami. • definicję MŚP należy interpretować ściśle.
Skład orzekający
Małgorzata Grzelak
przewodniczący sprawozdawca
Henryk Wach
sędzia
Joanna Wegner
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że publiczne uczelnie wyższe nie mogą być traktowane jako MŚP w rozumieniu przepisów UE, co ma wpływ na ich możliwość ubiegania się o pomoc publiczną i inne preferencje dla MŚP."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji pomocy finansowej dla producentów rolnych, ale zasada dotycząca statusu MŚP uczelni wyższych ma szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego dotyczącego statusu MŚP dla instytucji publicznych, takich jak uczelnie wyższe, co ma praktyczne implikacje dla ich działalności i dostępu do funduszy.
“Czy uczelnia wyższa może być małym przedsiębiorcą? NSA odpowiada: nie!”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.