Orzeczenie · 2024-08-23

I GSK 27/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-08-23
NSAAdministracyjneWysokansa
egzekucja administracyjnazwolnienie z egzekucjiwierzytelnościwynagrodzenia pracowniczeinteres prawnyinteres publicznyskarga kasacyjnaNSA

Spółka S. Sp. z o.o. złożyła wniosek o zwolnienie spod egzekucji części zajętych wierzytelności pieniężnych w kwocie 246 315,39 zł, aby móc wypłacić wynagrodzenia swoim pracownikom. Organy egzekucyjne, w tym Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, odmówiły uwzględnienia wniosku, uznając, że spółka nie wykazała ważnego interesu, który uzasadniałby zwolnienie, a jednocześnie nie wskazała innych składników majątkowych, z których można by prowadzić skuteczną egzekucję. Podkreślono, że spółka od 2018 r. nie odprowadza składek, a w okresie od czerwca 2021 r. do maja 2022 r. otrzymała od dłużnika zajętej wierzytelności kwotę ponad 2,8 mln zł, mimo braku zgody wierzyciela. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę spółki, wskazując na jej wieloletnie zadłużenie, brak majątku i siedemnastokrotne korzystanie ze zwolnień bez działań restrukturyzacyjnych. Naczelny Sąd Administracyjny, oddalając skargę kasacyjną, potwierdził, że spółka nie wykazała, iż możliwe jest prowadzenie egzekucji z innych składników majątkowych, a ochrona jej interesu nie może prowadzić do niemożliwości przeprowadzenia skutecznej egzekucji administracyjnej. Sąd kasacyjny zwrócił również uwagę na wadliwe zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym błędne zakwalifikowanie przepisu prawa materialnego (art. 13 u.p.e.a.) jako przepisu postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zwolnienia z egzekucji administracyjnej w kontekście ważnego interesu zobowiązanego i interesu publicznego, a także zasady konstruowania skargi kasacyjnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji spółki z wieloletnim zadłużeniem i brakiem majątku, a także kwestii proceduralnych związanych ze skargą kasacyjną.

Zagadnienia prawne (3)

Czy ważny interes zobowiązanego (wypłata wynagrodzeń pracownikom) może uzasadniać zwolnienie spod egzekucji części zajętych wierzytelności, jeśli prowadzi to do uniemożliwienia skutecznej egzekucji należności publicznoprawnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ważny interes zobowiązanego nie może prowadzić do sytuacji, w której niemożliwe będzie przeprowadzenie skutecznej egzekucji administracyjnej, a ochrona tego interesu nie może przeważać nad celem postępowania egzekucyjnego.

Uzasadnienie

Spółka nie wykazała, że możliwe jest prowadzenie egzekucji z innych składników majątkowych, a jej wieloletnie zadłużenie i brak działań naprawczych świadczą o braku podstaw do zwolnienia z egzekucji, które mogłoby naruszyć interes publiczny.

Czy zarzut naruszenia przepisów postępowania przez sąd pierwszej instancji może być skutecznie podniesiony w skardze kasacyjnej, jeśli dotyczy przepisu prawa materialnego (art. 13 u.p.e.a.)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut naruszenia prawa materialnego musi być oparty na podstawie z art. 174 pkt 1) p.p.s.a., a nie art. 174 pkt 2) p.p.s.a.

Uzasadnienie

Skarga kasacyjna została oparta na naruszeniu przepisów postępowania, podczas gdy wskazany przepis (art. 13 u.p.e.a.) jest przepisem prawa materialnego, co czyni zarzut nieskutecznym.

Czy wadliwe uzasadnienie postanowienia organu egzekucyjnego może stanowić podstawę do uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny, jeśli nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy?

Odpowiedź sądu

Nie, wadliwie sporządzone uzasadnienie decyzji ostatecznej, nawet jeśli uniemożliwia kontrolę sądową, nie może mieć istotnego wpływu na wynik sprawy administracyjnej, ponieważ uzasadnienie nie jest wynikiem sprawy.

Uzasadnienie

Choć wadliwe uzasadnienie może prowadzić do uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., to w kontekście naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, takie naruszenie nie zachodzi, gdy uzasadnienie nie wpływa na merytoryczne rozstrzygnięcie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną S. Sp. z o.o. w S. od wyroku WSA w Gliwicach.

Przepisy (16)

Główne

u.p.e.a. art. 13 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Organ egzekucyjny, na wniosek zobowiązanego i ze względu na jego ważny interes, może zwolnić z egzekucji określone składniki majątkowe. Jest to rozstrzygnięcie uznaniowe.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 18

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

W postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku braku podstaw do uwzględnienia skargi, sąd oddala skargę.

p.p.s.a. art. 174 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie.

p.p.s.a. art. 174 § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 183 § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naczelny Sąd Administracyjny z urzędu bierze pod rozwagę nieważność postępowania.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku braku podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej, NSA ją oddala.

p.p.s.a. art. 204 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku oddalenia skargi kasacyjnej, zasądza się od strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Szczegółowe zasady zwrotu kosztów postępowania.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Organy obowiązane są podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy.

k.p.a. art. 8 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organy czuwają nad tokiem postępowania i w sposób zapewniający jego sprawność, uwzględniając w tym celu również czas potrzebny na dokonanie przez strony czynności.

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

Organy obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania.

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ obowiązany jest wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

k.p.a. art. 107 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Decyzja zawiera m.in. uzasadnienie faktyczne i prawne.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spółka nie wykazała, że zwolnienie z egzekucji części wierzytelności jest uzasadnione ważnym interesem, który przeważałby nad celem egzekucji. • Spółka nie wykazała, że istnieją inne składniki majątkowe, z których można by skutecznie prowadzić egzekucję. • Zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów postępowania były wadliwie skonstruowane, w szczególności dotyczyły przepisu prawa materialnego. • Wielokrotne korzystanie przez spółkę ze zwolnień z egzekucji bez działań naprawczych i ciągłe zadłużenie uniemożliwiają uwzględnienie jej wniosku.

Odrzucone argumenty

Argumenty spółki o naruszeniu przez WSA przepisów k.p.a. (art. 7, 8, 11, 77, 80, 107) i p.p.s.a. (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 151) w związku z art. 13 u.p.e.a. jako podstawy do uchylenia wyroku WSA.

Godne uwagi sformułowania

ochrona ważnego interesu zobowiązanego nie może doprowadzić do sytuacji, w której niemożliwe będzie przeprowadzenie skutecznej egzekucji administracyjnej • stawianie Sądowi I instancji zarzutu naruszenia prawa materialnego w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2) p.p.s.a. [...] nie może być prawnie skuteczne • uzasadnienie decyzji nie jest wynikiem sprawy, jest nim decyzja (jej sentencja) załatwiająca sprawę

Skład orzekający

Dariusz Dudra

przewodniczący

Henryk Wach

sprawozdawca

Michał Kowalski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwolnienia z egzekucji administracyjnej w kontekście ważnego interesu zobowiązanego i interesu publicznego, a także zasady konstruowania skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji spółki z wieloletnim zadłużeniem i brakiem majątku, a także kwestii proceduralnych związanych ze skargą kasacyjną.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia ochrony pracowników w kontekście egzekucji administracyjnej, ale jednocześnie pokazuje, jak spółka może nadużywać tej ochrony, generując zadłużenie. Aspekt proceduralny dotyczący konstrukcji skargi kasacyjnej jest również istotny dla prawników.

Czy ochrona pracowników usprawiedliwia unikanie spłaty długów? NSA rozstrzyga w sprawie zwolnienia z egzekucji.

Dane finansowe

WPS: 246 315,39 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst