I GSK 2555/06

Naczelny Sąd Administracyjny2007-11-06
NSApodatkoweŚredniansa
wartość celnabonusupustimportlekizgłoszenie celneVATKodeks celnyOrdynacja podatkowa

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą prawidłowego ustalenia wartości celnej towarów z uwzględnieniem udzielonego bonusu.

Sprawa dotyczyła prawidłowości ustalenia wartości celnej importowanych leków, gdzie spółka PGF S.A. deklarowała wartość na podstawie faktur, nie uwzględniając 8% bonusu udzielonego przez niemieckiego eksportera. Organy celne i WSA uznały, że bonus powinien być uwzględniony przy ustalaniu wartości celnej, ponieważ stanowił element kształtujący cenę faktycznie zapłaconą. NSA oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając, że bonus wpływa na wartość celną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę PGF S.A. na decyzję Dyrektora Izby Celnej, która uznała zgłoszenie celne za nieprawidłowe i określiła kwotę podatku VAT. Spółka importowała leki, stosując procedurę składu celnego, a następnie procedurę uproszczoną. Wartość celną deklarowano na podstawie faktur od niemieckiej firmy R. Z. E. I., jednak organy celne ustaliły, że spółka nieprawidłowo deklarowała wartość celną, ponieważ nie uwzględniła 8% bonusu udzielonego przez eksportera zgodnie z umową sprzedaży. Bonus ten był potrącany z płatności należnej eksporterowi. NSA w wyroku z dnia 6 listopada 2007 r. oddalił skargę kasacyjną PGF S.A. Sąd uznał, że bonus udzielony przez eksportera stanowił element kształtujący cenę faktycznie zapłaconą za towar i powinien być uwzględniony przy ustalaniu wartości celnej. Wartość celna towaru została prawidłowo ustalona jako wartość wynikająca z faktury handlowej, pomniejszona o kwotę udzielonego upustu. Sąd podkreślił, że organy celne miały prawo uznać tę sytuację za "szczególnie uzasadniony wypadek" w rozumieniu art. 120 Kodeksu celnego, pozwalający na obniżenie wartości celnej. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego przez Sąd I instancji zostały uznane za niezasadne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, udzielony bonus stanowi element kształtujący cenę faktycznie zapłaconą za towar i powinien być uwzględniony przy ustalaniu wartości celnej.

Uzasadnienie

Bonus, wynikający z umowy sprzedaży i potrącany z płatności, wpływa na ostateczną cenę towaru, która jest podstawą do ustalenia wartości celnej. Organy celne miały prawo uznać to za "szczególnie uzasadniony przypadek" pozwalający na korektę wartości celnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

k.c. art. 23 § 1 i 9

Ustawa - Kodeks celny

Wartość celna jako wartość transakcyjna, czyli cena faktycznie zapłacona albo należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny. Cena należna lub faktycznie zapłacona to kwota płatności dokonanej lub mającej zostać dokonaną przez kupującego na rzecz sprzedawcy za przywiezione towary. Ustawodawca nie wiąże ustalenia tej ceny z określoną datą, a cena ostateczna może być inna niż cena z dnia wprowadzenia towaru do składu celnego.

k.c. art. 120

Ustawa - Kodeks celny

Pozwala na obniżenie wartości celnej w "szczególnie uzasadnionych wypadkach", co sąd uznał za zasadne w przypadku uwzględnienia bonusu wpływającego na cenę faktycznie zapłaconą.

Pomocnicze

k.c. art. 85 § 1

Ustawa - Kodeks celny

Określa przesłanki wymagalności należności celnych przywozowych, odnosząc je do stanu towaru i jego wartości celnej w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego i według stawek w tym dniu obowiązujących.

k.c. art. 83 § 3

Ustawa - Kodeks celny

k.c. art. 498 § 1 i 2

Ustawa - Kodeks cywilny

Instytucja potrącenia nie miała zastosowania do rabatów o charakterze cenotwórczym.

o.p. art. 122

Ustawa - Ordynacja podatkowa

o.p. art. 187 § 1

Ustawa - Ordynacja podatkowa

o.p. art. 233 § 1 pkt 2a

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Organ odwoławczy może uchylić decyzję organu I instancji w całości lub w części, co zostało uznane za nie mające wpływu na wynik sprawy w kontekście podstawy prawnej.

u.p.t.u. art. 11c

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym

u.p.t.u. art. 34 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Argumenty

Skuteczne argumenty

Bonus udzielony przez eksportera stanowi element kształtujący cenę faktycznie zapłaconą za towar i powinien być uwzględniony przy ustalaniu wartości celnej. Organy celne miały podstawę do uznania sytuacji za "szczególnie uzasadniony przypadek" pozwalający na korektę wartości celnej.

Odrzucone argumenty

Wartość celna powinna być ustalona na podstawie ceny z dnia wprowadzenia towaru do składu celnego, bez uwzględniania późniejszego bonusu. Umowa sprzedaży i przyznany bonus nie miały wpływu na wartość celną importowanych towarów. Organ odwoławczy nie mógł uchylić decyzji w części dotyczącej podstawy prawnej.

Godne uwagi sformułowania

wartość celna towaru to jego cena transakcyjna, a więc cena faktycznie zapłacona lub należna szczególnie uzasadnionych wypadków, o jakich mowa w treści art. 120 Kodeksu celnego bonus (...) w istocie dotyczą określenia ceny sprzedawanych towarów

Skład orzekający

Krystyna Anna Stec

sprawozdawca

Małgorzata Korycińska

przewodniczący

Rafał Batorowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie wartości celnej towarów w przypadku istnienia umownych bonusów lub upustów udzielanych przez eksportera."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji importu towarów objętych wcześniej procedurą składu celnego i późniejszego zgłoszenia do obrotu z uwzględnieniem bonusu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego w obrocie celnym – wpływu bonusów na wartość celną. Jest interesująca dla prawników i przedsiębiorców zajmujących się handlem międzynarodowym.

Jak bonus od eksportera wpływa na wartość celną Twojego importu?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I GSK 2555/06 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2007-11-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-12-04
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Krystyna Anna Stec /sprawozdawca/
Małgorzata Korycińska /przewodniczący/
Rafał Batorowicz
Symbol z opisem
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Celne prawo
Sygn. powiązane
III SA/Gl 233/05 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2006-08-09
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2001 nr 75 poz 802
art. 23 par. 1 i 9, art. 85 par. 1, art. 120
Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 29 czerwca 2001 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Kodeks celny.
Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
art. 122, art. 187 par. 1, art. 233 par. 1 pkt 2a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Dz.U. 1964 nr 16 poz 93
art. 498 par. 1 i 2
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Korycińska Sędziowie Rafał Batorowicz NSA Krystyna Anna Stec (spr.) Protokolant Anna Fyda-Kawula po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2007 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej P. G. F. S.A. w Ł. Oddział w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 9 sierpnia 2006 r. sygn. akt III SA/Gl 233/05 w sprawie ze skargi P. G. F. S.A. w Ł. Oddział w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe oraz określenia kwoty podatku od towarów i usług 1) oddala skargę kasacyjną; 2) zasądza od P. G. F. S.A. w Ł. Oddział w K. na rzecz Dyrektora Izby Celnej w K. kwotę 180 zł (sto osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. wyrokiem z dnia 9 sierpnia 2006 r., sygn. akt III SA/Gl 233/05 oddalił skargę P. G. F. S.A. w Ł. Oddział w K. (zwanej dalej: PGF S.A.) na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] grudnia 2004 r., nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe.
Sąd uznał za miarodajny następujący stan faktyczny sprawy ustalony przez organy celne:
W dniu [...] września 2001 r. PGF S.A. na podstawie dokumentu SAD nr [...] dokonała zgłoszenia celnego uzupełniającego do procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym leków objętych uprzednio procedurą składu celnego a następnie procedurą uproszczoną na podstawie pozwolenia na stosowanie takiej procedury, udzielonego decyzją Dyrektora Urzędu Celnego w K. nr [...]. W zgłoszeniu celnym uzupełniającym zawartym w wymienionym wyżej dokumencie SAD wartość celną towaru zadeklarowano na podstawie cen jednostkowych leków wynikających z załączonej do zgłoszenia faktury wystawionej przez niemiecką firmę R. Z. E. I. (zwaną dalej: Z.).
Podczas kontroli celnej zgłoszenia uzupełniającego przeprowadzonej u importera stwierdzono, że spółka nieprawidłowo deklarowała wartość celną importowanych towarów. PGF S.A. po objęciu towaru procedurą dopuszczenia do obrotu sporządzała raporty sprzedaży środków farmaceutycznych i przesyłała je do niemieckiej firmy Z., która uwzględniając dane wynikające z tychże raportów wystawiała faktury stanowiące podstawę do dokonania płatności przez PGF S.A. za zakupione towary. Ujawniono m.in. wystawioną fakturę handlową z dnia [...] października 2001 r., nr [...] która obejmowała partię towaru ujętą w przedmiotowym zgłoszeniu celnym. Na fakturze tej został wykazany 8 % bonus, a płatność na rzecz kontrahenta zagranicznego została dokonana z uwzględnieniem tego bonusu (upustu).
Naczelnik Urzędu Celnego w K. decyzją z dnia [...] sierpnia 2004 r., nr [...] uznał powyższe zgłoszenie za nieprawidłowe i obniżył wartość celną importowanych leków w stosunku do deklarowanej przez spółkę oraz określił kwotę podatku od towarów i usług.
Dyrektor Izby Celnej w K. po rozpatrzeniu odwołania spółki, decyzją z dnia [...] grudnia 2004 r. uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w K. w części dotyczącej podstawy prawnej i orzekł w tym zakresie, a w pozostałej części utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W skardze na decyzję organu odwoławczego spółka wskazała, że z treści art. 120 Kodeksu celnego wynika, iż wartością celną towaru zgłoszonego do procedury dopuszczenia do obrotu, który był wcześniej objęty procedurą składu celnego, jest wartość celna z dnia objęcia procedurą składu celnego. Niezależnie zatem w jakim momencie nastąpi wyprowadzenie towaru ze składu celnego, ceną transakcyjną jest cena z dnia wprowadzenia towaru do składu celnego.
Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. stwierdził, że przyjęte zgłoszenie celne uzupełniające nabrało mocy prawnej dla poszczególnych partii towaru objętego zgłoszeniem z dniem ich wpisania do rejestru. Uznanie tego zgłoszenia za nieprawidłowe jest równoznaczne z uznaniem za nieprawidłowe wpisów do rejestru, które pełnią funkcję zgłoszeń celnych uproszczonych.
Zdaniem Sądu, kwestią sporną w niniejszej sprawie był wpływ upustów (bonusu) udzielonych spółce przez eksportera - firmę Z. - na wartość celną deklarowaną we wpisach do rejestru, a następnie w zgłoszeniu celnym uzupełniającym.
W umowie sprzedaży z dnia [...] marca 2001 r., zawartej między PGF S.A. w Ł. a Z., postanowiono, że dystrybutor (PGF S.A.) dostarczy eksporterowi (Z.) miesięczny raport sprzedaży, opisujący m.in. ilość wszystkich wprowadzonych i wyprowadzonych ze składu produktów, a także produktów reklamowych i braków w opakowaniu oryginalnym, niekompletnych lub też w inny sposób wadliwy oraz ilość produktów wykorzystanych do analiz. Po otrzymaniu raportu eksporter wystawiał faktury, do których zapłaty dystrybutor był zobowiązany. W § 4 pkt IV umowy postanowiono, że z tytułu dokonanych zakupów Z. udzieli PGF S.A. bonusu w wysokości 8 % wartości sprzedaży.
W toku czynności kontrolnych ustalono, że podstawę zapłaty stanowiły faktury wystawione na podstawie umowy sprzedaży, a nie faktury dołączone do zgłoszenia celnego o objęcie towaru procedurą składu celnego. Na podstawie miesięcznego raportu sprzedaży za wrzesień 2001 r. Z. wystawiła fakturę z dnia [...] października 2001 r. w której został ujęty m.in. towar objęty przedmiotowym zgłoszeniem celnym. W fakturze tej został wyszczególniony 8 % upust i z jego uwzględnieniem na rzecz Z. została dokonana płatność.
Sąd stwierdził zatem, że zadeklarowana w zgłoszeniach celnych uproszczonych (wpisy do rejestru) i w zgłoszeniu celnym uzupełniającym (pole 22 formularza SAD) wartość transakcyjna nie była ceną należną za towar, gdyż podlegała zmniejszeniu o upust udzielony przez eksportera. Wartością celną towaru była wartość wynikająca z faktur handlowych wystawionych przez kontrahenta zagranicznego po dokonaniu zgłoszenia celnego, pomniejszona o kwoty udzielonego upustu, z uwzględnieniem wielkości partii towaru objętej zgłoszeniem celnym. Była to cena należna w chwili zgłoszenia towaru do procedury dopuszczenia do obrotu, która z czasem stała się ceną faktycznie zapłaconą.
Sąd uznał w związku z powyższym za chybiony zarzut skargi, że w sprawie nie było podstaw do ustalenia obniżonej wartości celnej, ponieważ ustalenia dokonane przez organy celne w zakresie ceny faktycznie zapłaconej należą do kategorii "szczególnie uzasadnionych wypadków", o jakich mowa w art. 120 Kodeksu celnego.
Sąd podkreślił, że organy celne zasadnie przyjęły, że upust powinien być uwzględniony przy ustalaniu wartości celnej, a tym samym wartość celna w zgłoszeniu uzupełniającym została zadeklarowana na podstawie nieprawidłowych danych co do wartości transakcyjnej rozumianej jako cena faktycznie zapłacona.
Przyznany przez eksportera bonus, określony w umowie z dnia [...] marca 2001 r., jest zatem ściśle związany z wartością transakcyjną towaru. W świetle tej umowy upusty stanowią świadczenia sprzedawcy na rzecz kupującego, powodujące obniżenie ceny sprzedaży. Nie można ich tym samym, zdaniem Sądu, oderwać od ceny towaru i przyjąć, że nie są elementem kształtującym tę cenę.
W kwestii związanej z podstawa prawną do wydania decyzji w przedmiocie podatku od towarów i usług Sąd zajął następujące stanowisko: w sprawie znajdują zastosowanie przepisy materialnoprawne obowiązujące w chwili powstania długu celnego, więc (zgodnie z treścią art. 209 § 2 Kodeksu celnego) w dniach, kiedy dokonano wpisu do rejestrów. Wpisów dokonano w okresie rozliczeniowym od 13 do 18 września 2001 r., czyli pod rządami ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym. Sąd stwierdził, że sytuacja przedstawia się inaczej, gdy chodzi o przepisy proceduralne (w tym kompetencyjne). W tym zakresie Sąd przyznając słuszność skarżącej stwierdził, iż zastosowanie powinny mieć przepisy obowiązujące w dniu wydania zaskarżonej decyzji, a więc art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, a nie przepis art. 11c ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym. Jednakże Sąd uznał to uchybienie za pozostające bez wpływu na wynik sprawy, gdyż zarówno jeden jak i drugi przepis uprawnienie do wydania decyzji określającej podatek od towarów i usług przyznaje naczelnikowi urzędu celnego.
Sąd podzielił stanowisko skarżącej, że art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) Ordynacji podatkowej, który przewiduje zamknięty katalog rozstrzygnięć, nie obejmujący zapadłego w sprawie rozstrzygnięcia co do podstawy prawnej określenia podatku od towarów i usług. Organ odwoławczy nie uchylił jednak decyzji pierwszoinstancyjnej co do zawartego w niej rozstrzygnięcia, a zatem jego rozstrzygnięcie jest jedynie wskazaniem innej niż uczynił to organ I instancji podstawy prawnej. Zarzut wydania orzeczenia nieznanego ustawie należało zatem, zdaniem Sądu, odczytać jako zarzut wydania decyzji bez podstawy prawnej. Z sytuacją wydania decyzji bez podstawy prawnej mamy natomiast do czynienia wówczas, gdy w obowiązującym porządku prawnym nie ma przepisu uprawniającego do wydania danego rozstrzygnięcia, a nie wówczas gdy przepis taki istnieje, a jedynie nie został wskazany lub błędnie został powołany w tym zakresie inny przepis. Z tego względu zarzut spółki nie mógł być skutecznie podniesiony.
W skardze kasacyjnej P. G. F. S.A. w Ł. Oddział w K. wniosła o uchylenie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.
W ramach podstawy kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., spółka zarzuciła orzeczeniu naruszenie prawa materialnego:
- art. 23 § 1 i § 9 oraz art. 85 § 1 Kodeksu celnego poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, tj. przyjęcie, że w niniejszej sprawie wartość transakcyjna importowanych towarów została wskazana przez skarżącą w sposób nieprawidłowy oraz że powinna ona być ustalona z uwzględnieniem bonusu otrzymanego przez skarżącą na podstawie umowy sprzedaży, a także, że wartość transakcyjna w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego była inna niż wartość wynikająca z faktury,
- art. 83 § 3 Kodeksu celnego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, tj. przyjęcie, że skarżąca w deklaracji celnej podała nieprawdziwe (niekompletne) dane oraz nie przedłożyła organom celnym wszystkich niezbędnych do ustalenia wartości celnej dokumentów, w tym umowy sprzedaży,
- art. 120 Kodeksu celnego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, tj. przyjęcie, że w niniejszej sprawie zachodziły szczególnie uzasadnione wypadki, które powodowały konieczność obniżenia wartości celnej towaru w stosunku do wartości z dnia przyjęcia towaru do procedury składu celnego,
- art. 498 § 1 i § 2 Kodeksu cywilnego poprzez jego niezastosowanie, tj. uznanie, że nie miał on zastosowania do wzajemnych rozliczeń stron w niniejszej sprawie.
Jako naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, spółka wskazała naruszenie:
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w związku z art. 151 p.p.s.a. poprzez ich niezastosowanie i oddalenie skargi, pomimo naruszenia przez Dyrektora Izby Celnej w K. wskazanych powyższej przepisów prawa materialnego, jak również naruszenia przez ten organ przepisów postępowania, tj. art. 122, art. 187 § 1 i art. 233 § 1 pkt 2a Ordynacji podatkowej, które to naruszenia miały istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy i obligowały Sąd I instancji do uchylenia zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu strona wnosząca skargę kasacyjną podniosła, że przedmiotem sporu pomiędzy stronami w niniejszej sprawie jest przede wszystkim sposób ustalenia wartości celnej towarów sprowadzonych przez skarżącą na polski obszar celny, a w szczególności stwierdzenie, czy przy ustalaniu wartości celnej skarżąca powinna uwzględniać bonus otrzymany od eksportera na podstawie § 4 umowy sprzedaży z dnia [...] marca 2001 r.
Strona wnosząca skargę kasacyjną uznała za błędne stanowisko Sądu, że udzielenie jej bonusu miało wpływ na wartość celną importowanych towarów. Według strony skarżącej wskazana w deklaracji SAD wartość celna odpowiada cenie faktycznie zapłaconej przez importera za towar wprowadzony na polski obszar celny. Okoliczność, że przekazanie środków pieniężnych kontrahentowi zagranicznemu nastąpiło w kwocie pomniejszonej o udzielony bonus, pozostaje bez wpływu na wartość celną importowanego towaru.
Przyznanie stronie wnoszącej skargę kasacyjną bonusu nie stanowiło, zdaniem spółki, obniżenia ceny importowanych towarów i nie wpływało na wartość transakcyjną tych towarów, gdyż dotyczyło ustaleń stron niezwiązanych z wartością celną. Podstawą przyznania bonusu były postanowienia § 4 umowy sprzedaży, zatem nie można mówić o obniżeniu ceny towaru, lecz wyłącznie o pomniejszeniu kwoty przelewu na rachunek kontrahenta zagranicznego (w związku z potrąceniem określonym w art. 498 § 1 Kodeksu cywilnego), na podstawie różnych tytułów. Również okoliczność, że umowa przewidująca bonus obliczony jako procent wartości wyprowadzonych towarów, nie może, zdaniem spółki, uzasadniać twierdzenia, że prowadziło to do obniżenia wartości transakcyjnej importowanych towarów. Konsekwentnie należałoby mianowicie uznać, że konieczność korygowania wartości celnej byłaby powodowana uzyskaniem przez importera należności z jakichkolwiek tytułów, a następnie ich potrąceniem ze zobowiązaniami związanymi z nabyciem towarów handlowych od kontrahenta.
Odnosząc się do art. 120 Kodeksu celnego strona wnosząca skargę kasacyjną stwierdziła, że niezależnie od tego, w jakim momencie nastąpi wyprowadzenie towaru ze składu celnego, ceną transakcyjną jest cena z dnia wprowadzenia towarów do składu celnego. Obniżenie wartości celnej towaru przy objęciu go procedurą dopuszczenia do obrotu może nastąpić jedynie w szczególnie uzasadnionych przypadkach, które - w ocenie strony - nie zachodziły w niniejszej sprawie. Jako wartość transakcyjną należało zatem przyjąć wartość z dnia objęcia towaru procedurą składu celnego. Mylnie przyjął Sąd, że szczególnym przypadkiem uzasadniającym odstąpienie od tej zasady może być przyznanie skarżącej bonusu, o którym mowa w umowie sprzedaży.
Ponadto, w opinii wnoszącej skargę kasacyjną, art. 23 § 1 Kodeksu celnego nie dopuszcza dowolnego podwyższania bądź obniżania wartości transakcyjnej towaru, ograniczając tę możliwość do przypadków wymienionych w art. 30 i 31 ustawy.
W ocenie strony skarżącej Sąd wadliwie zinterpretował postanowienia umowy sprzedaży uznając, że na podstawie jej zapisów następuje obniżenie wartości celnej towarów, jak też mylnie stwierdził, że strona nie przedstawiła wszystkich dokumentów (umowy sprzedaży) niezbędnych dla prawidłowego ustalenia wartości celnej towarów. Umowa sprzedaży nie ma bowiem żadnego wpływu na ustalenie wartości celnej towarów nabywanych od kontrahenta zagranicznego.
Reasumując strona wnosząca skargę kasacyjną podkreśliła, że przepisy Ordynacji podatkowej nie przewidują możliwości uchylenia decyzji w części dotyczącej podstawy prawnej i utrzymania w mocy decyzji w pozostałej części. Art. 233 § 1 pkt 2a Ordynacji podatkowej stanowiący, że organ odwoławczy może uchylić decyzję organu I instancji w całości lub w części, dotyczy przedmiotu rozstrzygnięcia, a nie określenia podstawy prawnej.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Celnej w K. wniósł o oddalenia skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie jest zasadna i podlega oddaleniu.
W szczególności należy podkreślić, że zgodnie z treścią art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym -zdaniem skarżącego - uchybił sąd, uzasadnienia zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego - wykazania dodatkowo, że to wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jednocześnie podkreślić należy, że w sytuacji gdy strona wnosząca skargę kasacyjną zarzuca wyrokowi Sądu I instancji naruszenia przepisów prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności trzeba odnieść się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, bowiem dopiero wówczas, gdy zostanie przesądzone, że stan faktyczny przyjęty przez Sąd I instancji za podstawę orzekania jest prawidłowy albo nie został dostatecznie podważony, można przejść do oceny zasadności zarzutów prawa materialnego.
W skardze kasacyjnej wniesionej przez P. G. F. Spółkę Akcyjną w Ł. Oddział w K., pełnomocnik spółki w ramach podstawy kasacyjnej dotyczącej naruszenia przepisów postępowania wskazuje na naruszenie przez Sąd I instancji przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) w związku z art. 151 p.p.s.a. poprzez nie zastosowanie tych przepisów prawa i oddalenie skargi, pomimo naruszenia przez Dyrektora Izby Celnej w K. wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa materialnego, jak również wskazuje na naruszenie przez organ celny przepisów postępowania, to jest art. 122, art. 187 § 1 i art. 233 § 1 pkt 2a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.).
Strona wnosząca skargę kasacyjną podnosząc zarzut naruszenia przepisów postępowania wskazała przede wszystkim na ocenę charakteru prawnego upustów finansowych przyznawanych i udzielanych spółce przez niemieckiego eksportera - firmę Z., na podstawie umowy sprzedaży z dnia [...] marca 2001 r. Stwierdzić należy, że w rozpoznawanej sprawie poza sporem pozostaje okoliczność, że umowa sprzedaży z dnia [...] marca 2001 roku wiązała strony umowy zarówno w dacie objęcia towarów procedurą składu celnego, jak i w dacie złożenia uzupełniającego zgłoszenia celnego, to jest w dniu [...] września 2001 r. Również poza sporem pozostaje okoliczność, że zgłoszenie celne uzupełniające dotyczyło towarów objętych procedurą dopuszczenia do obrotu w okresie od [...] - [...] września 2001 r. poprzez wpisanie tych towarów do rejestrów prowadzonych przez stronę składającą skargę kasacyjną. Zasadnie Sąd I instancji wskazał, że zgłoszenie celne uzupełniające stanowi jeden niepodzielny akt z wpisami do rejestru. We wpisie do rejestru oraz w zgłoszeniu celnym uzupełniającym wartość celna importowanych towarów została zadeklarowana z uwzględnieniem nominalnych cen jednostkowych, wynikających z faktur załączonych do zgłoszenia celnego o objęcie towarów procedurą składu celnego. Okolicznością bezsporną jest także i to, że w dniu [...] października 2001 r. firma Z. za towary wyprowadzone ze składu celnego, wystawiła na podstawie miesięcznego raportu sprzedaży fakturę, w której został wyszczególniony 8% upust, zgodnie z umową sprzedaży z dnia [...] marca 2001 roku. Trafnie więc Sąd I instancji uznał, że zachodziła tożsamość między towarami objętymi zgłoszeniem celnym a towarami wyprowadzonymi ze składu celnego. Ponadto należy podkreślić, że zgodnie z treścią punktu 4.IV umowy sprzedaży "z tytułu dokonanych zakupów Z. udzieli PGF bonusu w wysokości 8 % miesięcznej wartości sprzedaży. (...) Kwotę wynikającą z udzielonego bonusu PGF potrąci z płatności należnej dla Z., z faktury z tytułu dostaw". W tym stanie rzeczy uznać należy, że wskazane wyżej postanowienia umowy sprzedaży z [...] marca 2001 roku w istocie dotyczą określenia ceny sprzedawanych towarów. Zasadnie uznał Sąd I instancji, że wartością celną towaru była wartość wynikająca z faktury handlowej wystawionej przez kontrahenta zagranicznego po dokonaniu zgłoszenia celnego, pomniejszona o kwotę udzielonego upustu z uwzględnieniem wielkości partii towaru objętej przedmiotowym zgłoszeniem celnym. Była to cena należna w chwili zgłoszenia towaru do procedury dopuszczenia do obrotu (wpis do rejestru), która z czasem stała się ceną faktycznie zapłaconą. Bezspornym jest, iż płatność za zakupione towary została dokonana z uwzględnieniem upustu wskazanego na fakturach, o którym mowa w 4.IV umowy sprzedaży. Należy więc stwierdzić, iż wbrew twierdzeniom zawartym w skardze kasacyjnej upust, o którym mowa w wymienionej wyżej umowie, w sposób jednoznaczny odnosi się do ceny sprzedawanych towarów. Niewątpliwie upust faktycznie zrealizowany, w oparciu o wystawione przez eksportera faktury handlowe, stanowi element kształtujący cenę ostateczną towarów. Uznać więc należy, iż z przytoczonych wyżej powodów nie jest zasadne twierdzenie zawarte w skardze kasacyjnej, wskazujące na brak związku pomiędzy treścią umowy sprzedaży a wartością celną towarów nabywanych od kontrahenta zagranicznego.
Podkreślić należy, iż w procedurze dopuszczenia towarów do obrotu jednym z istotnych elementów jest prawidłowe określenie wartości celnej. Skoro podmiot zobowiązany nie wskazał prawidłowej wartości celnej, co ustalone zostało na podstawie dokumentów ujawnionych w toku kontroli, a które to dokumenty wbrew oczywistemu obowiązkowi wynikającemu z treści art. 64 § 2 Kodeksu celnego nie zostały wskazane przy zgłoszeniu celnym, to stanowisko wyrażone przez organy celne w decyzji administracyjnej było prawidłowe, a tym samym Sąd I instancji oddalając skargę nie dopuścił się naruszenia przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art. 151 p.p.s.a. i w związku z art. 122 i art. 187 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa. Również w zakresie odnoszącym się do zarzutu naruszenia normy art. 233 § 1 pkt 2a ustawy Ordynacja podatkowa brak jest podstaw do uwzględnienia tegoż zarzutu. Zasadnie Sąd I instancji uznał, iż rozstrzygnięcie organu odwoławczego w istocie rzeczy utrzymuje w mocy decyzję organu I instancji, a przy jednoczesnym ustaleniu istnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia i prawidłowym rozstrzygnięciu zarówno co do zasady, jak co do wielkości stawki, ujawnione uchybienie pozostaje bez wpływu na wynik postępowania.
Należy podkreślić, że w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie są także zasadne zarzuty dotyczące naruszenia przez Sąd I instancji przepisów prawa materialnego. W tym miejscu należy przypomnieć, że naruszenie prawa materialnego może nastąpić przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Błędna wykładnia określonej normy prawnej to nic innego jak mylne zrozumienie jej treści. Natomiast naruszenie prawa przez niewłaściwe zastosowanie to tzw. błąd subsumcji, czyli wadliwe uznanie, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada hipotezie określonej normy prawnej (vide: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz, Warszawa 2006 Lexis Nexis, s. 367).
Odnosząc się do wskazanych wyżej zarzutów należy podkreślić, że określona w art. 23 § 1 Kodeksu celnego wartość celna jako wartość transakcyjna, czyli cena faktycznie zapłacona albo należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny, znalazła swoje rozwinięcie w treści art. 23 § 9 Kodeksu celnego, w którym to przepisie cenę należną lub faktycznie zapłaconą zdefiniowano jako kwotę płatności dokonanej lub mającej zostać dokonaną przez kupującego na rzecz sprzedawcy za przywiezione towary. Natomiast przepis art. 85 § 1 Kodeksu celnego określa jedynie przesłanki wymagalności należności celnych przywozowych, odnosząc je do stanu towaru i jego wartości celnej w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego i według stawek w tym dniu obowiązujących. Powołane wyżej przepisy Kodeksu celnego wskazują, iż ustawodawca uznał za wiążącą taką wartość celną, która odpowiada cenie rzeczywistej, czyli obliczonej ostatecznie a obejmującej płatności, jakich nabywca dokonał albo ma dokonać na rzecz sprzedawcy. Wskazanie na cenę jako płatność dokonaną lub mającą zostać dokonaną oznacza, że ustawodawca nie wiąże ustalenia tej ceny z określoną datą. Należy podkreślić, że na dzień objęcia towaru procedurą składu celnego, czy na dzień dokonania zgłoszenia uzupełniającego, cena dotycząca towarów objętych tym zgłoszeniem ze względu na postanowienia umowne wiążące strony może być inna aniżeli cena ostateczna. W związku z powyższym wartość celna towaru to jego cena transakcyjna, a więc cena faktycznie zapłacona lub należna. W okolicznościach niniejszej sprawy upust zrealizowany został po dokonaniu zgłoszenia celnego uzupełniającego, ale w oparciu o postanowienia umowne wynikające z umowy sprzedaży zawartej i obowiązującej przed dokonaniem tegoż zgłoszenia. Jeśli strony mają swobodę w zakresie ustalania sposobu i czasu ustalania ceny ostatecznej, to związanie wielkości tej ceny wyłącznie z dniem wprowadzenia towaru do składu celnego pozbawiłoby organy celne możliwości kontroli w zakresie określenia ceny faktycznie zapłaconej za towary objęte procedurą składu celnego i wyprowadzone z tegoż składu celnego na skutek ich sprzedaży. Trafnie więc Sąd I instancji uznał, iż ustalenia organów celnych w niniejszej sprawie w zakresie ustalenia ceny faktycznie zapłaconej za towary należą do "kategorii szczególnie uzasadnionych wypadków", o jakich mowa w treści art. 120 Kodeksu celnego. W tym stanie rzeczy nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 23 § 1 i § 9, art. 85 § 1 i art. 120 Kodeksu celnego oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. Z podanych wyżej przyczyn nie jest także zasadny zarzut naruszenia art. 83 § 3 Kodeksu celnego.
Ponadto nie jest zasadny zarzut naruszenia normy art. 498 § 1 i § 2 Kodeksu cywilnego, ponieważ wskazany przepis prawa, przy uwzględnieniu bezspornych ustaleń faktycznych dokonanych w niniejszej sprawie, nie mógł znaleźć zastosowania przy jej rozpoznawaniu, a tym samym brak jest podstaw do uznania, iż Sąd I instancji dopuścił się naruszenia tej normy prawnej w sposób opisany w treści skargi kasacyjnej. Instytucja potrącenia nie mogła odnosić się do wynikających z umowy rabatów o charakterze cenotwórczym. Nie było podstaw do potrącania jakichkolwiek należności z obniżoną o rabaty ceną. Ustalenia co do takiego charakteru rabatów nie zostały podważone.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.
Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego uzasadnia art. 204 pkt 1 p.p.s.a. oraz § 14 ust.2 pkt 2 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI