I GSK 241/23

I GSK 241/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-03-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-02-24
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Beata Sobocha-Holc /przewodniczący/
Bogdan Fischer /sprawozdawca/
Krzysztof Sobieralski
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Finanse publiczne
Sygn. powiązane
I SA/Go 331/22 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z 2022-11-09
Skarżony organ
Zarząd Województwa
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 305
art. 64 ust.1 pkt 2) lit. b)
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Beata Sobocha-Holc Sędzia NSA Bogdan Fischer (spr.) Sędzia del. WSA Krzysztof Sobieralski po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej w sprawie skargi kasacyjnej M. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 9 listopada 2022 r., sygn. akt I SA/Go 331/22 w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Zarządu Województwa Lubuskiego z dnia 14 czerwca 2022 r., nr 2/LRPO/2022 w przedmiocie rozłożenia na raty należności z tytułu zwrotu dofinansowania 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od M. S. na rzecz Zarządu Województwa Lubuskiego kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim wyrokiem z dnia 9 listopada 2022 r., sygn. akt I SA/Go 331/22 oddalił skargę M. S. (dalej "skarżący", "strona") na decyzję Zarządu Województwa Lubuskiego z dnia [...] czerwca 2022 r. nr [...] w przedmiocie rozłożenia na raty należności z decyzji o zwrocie dofinansowania oddala skargę w całości.
Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie sprawy.
Skarżący prowadzący działalność gospodarczą pod firmą S. M. M. P.[...], 20 października 2010 r. podpisał umowę o dofinansowanie projektu nr [...] pt. "[...]". W związku z kontrolą doraźną na miejscu realizacji projektu w dniach 1-3 lutego 2016 r., Instytucja Zarządzająca LRPO stwierdziła naruszenie umowy o dofinansowanie i decyzją ZWL z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...], skarżący został zobowiązany do zwrotu dofinansowania. Wyrokiem z dnia 10 października 2018 r. o sygn. akt I SA/Go 306/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim oddalił skargę strony na ww. decyzję administracyjną.
Pismem z 15 października 2018 r., skarżący zwrócił się z wnioskiem o rozłożenie na raty należności wynikającej z ww. decyzji z dnia [...] kwietnia 2018 r. W wyniku rozpoznania tego wniosku decyzją z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...], organ odmówił rozłożenia ww. należności na raty uznając, iż sytuacja finansowa strony jest względnie dobra i umożliwia jednorazową spłatę należności. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy, decyzją z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...], ZWL uchylił w całości decyzję nr [...] z dnia [...] lutego 2019 r. w sprawie odmowy rozłożenia na raty należności wynikającej z decyzji nr [...] z dnia [...] kwietnia 2018 r. i w tym zakresie orzekł się co do istoty sprawy poprzez rozłożenie należności na raty według harmonogramu z terminem zapłaty ostatniej raty na dzień 10 grudnia 2024 r. Następnie skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, który wyrokiem z 30 października 2019 r. sygn. akt I SA/Go 608/19 uchylił w całości. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, ZWL decyzją o nr [...] z dnia 24 listopada 2020 r., utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...]. Na powyższą decyzje skarżący złożył ponownie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, który wyrokiem z 18 marca 2021 r. I SA/Go 21/21 uchylił w całości zaskarżoną decyzję z [...] listopada 2020 r. Odwołał się do wyroku z 30 października 2019 r. podkreślając, że rolą organu było jedynie ustalenie aktualnych możliwości płatniczych skarżącego i ustalenie harmonogramu spłat. Wnioski organu, w świetle związania wynikającego z art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022, poz. 329) dalej "p.p.s.a.", było nieuprawnione, bowiem w ponownie przeprowadzonym postępowaniu, zamiast ograniczyć je do analizy możliwości płatniczych skarżącego w celu ustalenia ilości i wysokości rat realnie możliwych do wykonania uznał, że skarżący nie wykazał możliwości poniesienia rat i dochowania terminu płatności. Skarga kasacyjna wywiedziona od ww. wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego, została oddalona wyrokiem z 7 października 2021 r. sygn. akt I GSK 569/21. Sąd kasacyjny podkreślił, że w rozpoznawanej sprawie oczywiste jest, że nie nastąpiła zmiana prawa, natomiast sporne jest zagadnienie, czy nastąpiła tak zmiana okoliczności faktycznych, która uzasadniałaby odstąpienie od zasady sformułowanej w art. 153 p.p.s.a.
W związku z uprawomocnieniem się wyroku I SA/Go 21/21, organ wezwał stronę do przedłożenia dokumentów potwierdzających jej aktualną sytuację finansową oraz zeznań podatkowych. W odpowiedzi strona przedłożyła dokumenty finansowe za 2020 oraz 2021 rok a także zeznanie podatkowe PIT-36, PIT/B oraz CIT- 8 za 2021 rok. Decyzją z [...] czerwca 2022 r. nr [...] ZWL utrzymał w mocy decyzję z 19 lutego 2019 r. w sprawie odmowy rozłożenia na raty należności. Organ analizując sytuacje finansową skarżącego stwierdził, że o ile przesłanka z art. 153 p.p.s.a. polegająca na zmianie przepisów prawa nie zachodzi, to jednak zachodzi przesłanka istotnej zmiany stanu faktycznego. Sąd w wyroku z dnia 30 października 2019 r. o sygn. I SA/Go 608/19, dysponując z oczywistych przyczyn danymi finansowymi wyłącznie za lata 2017 i 2018, w których dochód strony wyniósł odpowiednio [...] zł i [...] zł, zaznaczył, że dochód ten ma charakter narastający, podobnie jak raty wskazane w złożonej przez stronę propozycji harmonogramu spłaty. Jak wynika z zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (PIT-36) za rok 2019 Strona osiągnęła w tym roku dochód w wysokości [...] zł. Strona dysponowała więc w wymienionych wyżej latach środkami, które teoretycznie mogła przeznaczać na spłatę należności w ratach. Jednakże ujawniona po wyroku NSA z dnia 7 października 2021 r. o sygn. akt I GSK 569/21 sytuacja finansowa skarżącego wskazuje na diametralną zmianę jego możliwości płatniczych względem tych, które były przedmiotem rozważań sądu w wyroku WSA z dnia 30 października 2019 r. o sygn. I SA/Go 608/19, bowiem dochody w latach 2017, 2018 oraz 2019 zostały zastąpione stratami w latach 2020 oraz 2021. Wydając decyzję nr [...] z dnia [...] listopada 2020 r. organ nie dysponował pełną wiedzą o sytuacji finansowej za rok 2020.
Organ podkreślił, że zdaje sobie sprawę, iż sytuacja finansowa skarżącego w dwóch ostatnich latach jest w głównej mierze konsekwencją zamknięcia bądź ograniczenia działalności hotelarskiej i gastronomicznej z powodu pandemii, niemniej jednak okoliczność ta, choć niezawiniona przez skarżącego, nie może stanowić przesłanki do rozłożenia należności na raty. W postępowaniu należy bowiem badać przede wszystkim możliwości płatnicze, natomiast powód braku tych środków nie ma w przedmiotowej sprawie znaczenia dla ustalenia wystąpienia bądź niewystąpienia przesłanek z art. 64 ust.1 pkt 2) lit. b) ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 z późn. zm.), dalej "u.f.p.". W konsekwencji organ uznał, że ponoszone w dwóch ostatnich pełnych okresach rozliczeniowych straty, brak środków na rachunkach bankowych oraz wyzbycie się części nieruchomości, wskazują na brak możliwości poniesienia rat i dochowania terminu płatności, a zatem rozłożenie należności na raty jest nieuzasadnione. Organ stwierdził, że w ponownie badanej sprawie zachodzą wszelkie określone w orzecznictwie przesłanki pozwalające na odstąpienie od zasady określonej w art. 153 p.p.s.a., w konsekwencji czego też podtrzymał ustalenia zawarte w decyzji organu I instancji.
Następnie skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, który wyrokiem z 9 listopada 2022 r., sygn. akt I SA/Go 331/22 ją oddalił. Sąd I instancji wskazał na brzmienie art. 153 p.p.s.a. oraz na przebieg dotychczasowego postępowania sądowoadmistracyjnego. Sąd I instancji uznał za słuszne stanowisko organu, w ocenie którego stanowisko Sądu zawarte w wyroku z 30 października 2019 r. co do rozłożenia na raty należności, należało uznać za nieaktualne i nie mające racji bytu. Sąd I instancji podkreślił, że w świetle ustaleń dotyczących aktualnych możliwości płatniczych skarżącego, realna (efektywna) spłata należności nie jest możliwa. Rozłożenie na raty ma bowiem sens tylko w sytuacji, gdy zobowiązany wskaże możliwość poniesienia rat i dochowania terminu płatności. Tymczasem nie ulega wątpliwości, że skarżący nie wykazał, że obecnie jest możliwe, że będzie w stanie spłacać raty
Sąd I instancji wskazał na brzmienie art. 64 ust. 1 pkt 2 lit. b u.f.p. i na uznaniowy charakter decyzji w przedmiocie rozłożenia należności na raty. Podkreślił, że w takiej sytuacji dokonywana przez sąd kontrola legalności decyzji wydawanych w ramach uznania administracyjnego sprowadza się do oceny, czy organ uwzględnił całokształt okoliczności faktycznych, mających wskazywać na wystąpienie przesłanek mogących uzasadniać zastosowanie ulgi oraz czy w ramach swego uznania nie naruszył on zasady swobodnej oceny dowodów.
Następnie skarżący złożył skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z 9 listopada 2022 r., sygn. akt I SA/Go 331/22 oddalającego w całości skargę skarżącego i na podstawie art. 173 i nast. p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:
I. na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a,:
1. naruszenie art. 153 p.p.s.a. poprzez błędne niezastosowanie tego przepisu, bezzasadnie przyjmując, iż w okresie pomiędzy wydaniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim wyroków z dnia 30 października 2019 r., sygn. akt I SA/Go 608/19 i z dnia 18 marca 2021 r. sygn. akt I SA/Go 21/21, (na podstawie których uchylone zostały odpowiednio: decyzja organu nr [...] z dnia [...] czerwca 2019 r. oraz decyzja organu nr [...] z dnia [...] listopada 2020 r.), a wydaniem przez organ decyzji [...] z dnia [...] czerwca 2022 r., nastąpiła zmiana stanu faktycznego, która uzasadniała odstąpienie przez Sąd od związania tego Sądu oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania, wyrażonymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 18 marca 2021 r., które wynika z w/w przepisu.
Uchybienie Sądu I instancji poprzez naruszenie przepisu art. 153 p.p.s.a. mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania, albowiem następstwo tego uchybienia było na tyle istotne, że współkształtowało treść zaskarżonego wyroku;
2. naruszenie art. 170 p.p.s.a. poprzez błędną ocenę przez Sąd I instancji, iż prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 18 marca 2021 r., sygn. akt I SA/Go 21/21, w tym zwłaszcza wykładnia dokonana przez ten Sąd art. 64 ust. 1 pkt 2 lit. b) u.f.p. zawarta w tym wyroku, iż trwająca pandemia wpływająca negatywnie na możliwości płatnicze przedsiębiorców, w tym skarżącego, tym bardziej stanowi przesłankę rozłożenia zaległości na raty (a zatem za zastosowaniem takiej ulgi przemawiają względy społeczne), nie był wiążący ani dla Organu, ani dla Sądu 1 instancji, który wydał zaskarżony wyrok skargą kasacyjną w niniejszej sprawie, a w konsekwencji powyższego błędne niezastosowanie przez Sąd I instancji przepisu art. 170 p.p.s.a.
Naruszenie przez Sąd I instancji art. 170 p.p.s.a. stanowi uchybienie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem gdyby Sąd nie dopuścił się tego uchybienia, stanowiłoby to podstawę do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji:
3. naruszenie art. 106 § 3 p.p.s.a. poprzez nieprzeprowadzenie z urzędu dowodów z dokumentów prywatnych załączonych do skargi z dnia 28 lipca 2022 r. na decyzję organu nr [...] z dnia [...] czerwca 2022 r. oraz do pism do Sądu I instancji z dnia [...] września 2022 r. i [...] listopada 2022 r., tj. odpowiednio: Wyników zestawienia Rachunku zysków i strat - wariant porównawczy, dotyczących wyników finansowych spółki K. spółka z o.o. sp. k., obejmujących okres od 1 stycznia 2022 r. do 30 czerwca 2022 r., pomimo iż przeprowadzenie takiego dowodu było niezbędne w celu wyjaśnienia czy skarżący będzie w stanie spłacać należności organu w ratach i nie spowodowałoby nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.
Naruszenie przez Sąd I instancji art. 106 § 3 p.p.s.a. w zakresie, o którym mowa wyżej, mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem w przypadku przeprowadzenia przez Sąd dowodów, o których mowa wyżej, stanowiłoby to podstawę do przyjęcia przez Sąd, że skarżący uprawdopodobnił możliwość spłaty należności w ratach, co powinno skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji;
4. naruszenie art. 106 §4 p.p.s.a. poprzez:
1) nie tylko niewzięcie przez Sąd I instancji pod uwagę z urzędu faktów powszechnie znanych, tj. że w latach 2020-2021 z uwagi na pandemię koronawirusa Sars-CoV-2 przedsiębiorcy, zwłaszcza z branży gastronomicznej i hotelarskiej (w tym skarżący) dotknięci zostali poważnymi, negatywnymi konsekwencjami finansowymi, ale nawet koncentrowanie się przez ten Sąd na wynikach finansowych skarżącego (w ramach działalności gospodarczej prowadzonej przez K. spółka z o.o. sp. k., której skarżący jest komandytariuszem oraz wspólnikiem i Prezesem Zarządu spółki K. spółka z o.o., będącej jej komplementariuszem), wiedząc o tym. że przedsiębiorcy (w tym skarżący) z uwagi na daleko idące ograniczenia w prowadzeniu działalności w w/w okresie nie mogli i faktycznie nie uzyskiwali korzystnych wyników finansowych (jak skarżący);
2) niewzięcie pod uwagę, że:
a) skoro skarżący w podatkowym zeznaniu rocznym PIT-36 za 2021 rok, które złożył w Urzędzie Marszałkowskim Województwa Lubuskiego w Zielonej Górze w dniu 24 maja 2022 r. wykazał stratę w wysokości 175.003.34 zł,
b) z uwagi na zajęcie wszystkich rachunków bankowych należących do skarżącego w związku z bezskutecznie prowadzonym od 2018 r. postępowaniem egzekucyjnym na wniosek organu przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Krośnie Odrzańskim w oparciu o decyzję z dnia [...] kwietnia 2018 r., w konsekwencji czego skarżący zmuszony został do zawieszenia działalności gospodarczej prowadzonej pod firmą P. M. S.,
- to oczywistym i powszechnie znanym powinno być przyjęcie przez Sąd, że firma ta nie posiada żadnego majątku oraz nie osiąga żadnych dochodów.
Naruszenie przez Sąd I instancji art. 106 § 4 p.p.s.a. w zakresie, o którym mowa wyżej, mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem nieuwzględnienie przez Sąd faktów powszechnie znanych, będących następstwem pandemii, o których mowa wyżej, było na tyle istotne, że współkształtowało treść zaskarżonego wyroku;
5. naruszenie art. 230 k.p.c. w zw. z art. 106 § 5 p.p.s.a. poprzez niezastosowanie przez Sąd tych przepisów i nieprzyjęcie, że fakty dotyczące bardzo dobrych wyników finansowych spółki K. spółka z o.o. sp. k., obejmujące okres od lipca 2022 r. do września 2022 r., jak również narastająco za okres od 1.01.2022 r. do 30.09.2022 r., wynikające z załączonych przez skarżącego dokumentów prywatnych (do pism pełnomocnika skarżącego do Sądu I instancji z dnia 30 września 2022 r. i 2 listopada 2022 r.), o których mowa w pkt 3 jw., wobec niewypowiedzenia się przez organ co do twierdzeń skarżącego o tych faktach, uznać należy za przyznane.
Naruszenie przez Sąd I instancji przepisów art. 230 k.p.c. w zw. z art. 106 § 5 p.p.s.a. w zakresie, o którym mowa wyżej, mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem nieuznanie przez Sąd za przyznane faktów dotyczących bardzo dobrych wyników finansowych spółki K. spółka z o.o. sp. k. za okres od 1.01.2022 r. do 30.09.2022 r. (której skarżący jest komandytariuszem z prawem do udziału w zyskach w wysokości 49,9%), które skarżący przedstawił w pismach do Sądu z dnia 30.09.2022 r. i 2.11.2022 r., skutkowało błędnym przyjęciem przez Sąd. iż "skarżący nie wykazał, że obecnie jest możliwe, że będzie w stanie spłacać raty", co w zasadniczy sposób wpłynęło na treść zaskarżonego wyroku;
6. naruszenie art. 145 §1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 153, 170, 106 § 3 i 106 § 4 p.p.s.a. poprzez bezzasadne niezastosowanie przez Sąd I instancji tego przepisu, a w konsekwencji nieuchylenie decyzji Organu nr [...] z dnia [...] czerwca 2022 r.
Naruszenie przez Sąd I instancji przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 153, 170, 106 § 3 i 106 § 4 p.p.s.a. mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem gdyby Sąd nie dopuścił się uchybień w zakresie naruszenia tych przepisów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. powinien uwzględnić skargę i uchylić zaskarżoną decyzję;
7. naruszenie art. 141 § 4 zd. pierwsze p.p.s.a. poprzez pominięcie w stanie faktycznym przyjętym przez Sąd I instancji za podstawę jego rozstrzygnięcia, że skarżący z uwagi na specyfikę działalności gospodarczej jaką prowadził najpierw' w ramach P. M. S., a od 2019 r. w ramach K. spółka z o.o. sp. k., w okresie listopad - grudzień oraz styczeń - marzec każdego roku kalendarzowego prowadzi w tym okresie czasu działalność ze stratą, a dopiero od kwietnia do października (jeżeli nie występują ograniczenia związane z prowadzeniem działalności gospodarczej) osiąga dochody - co uniemożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego wyroku polegającej na prześledzeniu toku rozumowania Sądu I instancji i poznania jego racji, że skoro skarżący nie wykazał dochodów, które umożliwiłyby mu spłatę należności w ratach do dnia wydania przez organ decyzji nr [...] z dnia [...] czerwca 2022 r., to nie jest on uprawniony do skorzystania z ulgi, o której mowa w art. 64 ust. 1 pkt 2 lit. b) u.f.p.;
Naruszenie przez Sąd I instancji przepisu art. 141 § 4 zd. pierwsze p.p.s.a. mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania, albowiem nieuwzględnienie przez Sąd, że działalność gospodarcza w pierwszym kwartale każdego roku kalendarzowego prowadzona jest ze stratą, współkształtowało treść zaskarżonego wyroku.
II. na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a.:
naruszenie prawa materialnego - art. 64 ust. 1 pkt 2 lit. b) u.f.p. poprzez błędną wykładnię tego przepisu, przyjmując że organ rozpoznając wniosek o udzielenie ulgi, o której mowa w tym przepisie, korzysta z uznania administracyjnego bez możliwości kontroli ze strony Sądu tego uznania.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący przedstawił argumentację wniesionych zarzutów i wskazując na powyższe na podstawie art. 176 w zw. z art. 185 § 1 p.p.s.a. wniósł o:
I. uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji,
ewentualnie w przypadku uznania, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, na podstawie art. 188 p.p.s.a. wniósł o:
II. uchylenie w całości zaskarżonego wyroku Sądu I instancji i orzeczenie przez Naczelny Sąd Administracyjny o uchyleniu w całości decyzji organu nr [...] z dnia [...] czerwca 2022 r.
III. zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Jednocześnie oświadczył na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a., iż zrzeka się rozprawy.
W odpowiedzi na skargę organ w pełni poparł stanowisko zawarte w zaskarżonym wyroku Sądu I instancji i wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Postawione w skardze kasacyjnej zarzuty należało uznać za nieusprawiedliwione.
Zgodnie z art. 182 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony w terminie czternastu dni od doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Wobec tego, że z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym w składzie trzyosobowym.
W myśl art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach zarzutów kasacyjnych, chyba że zachodzą przesłanki nieważności postępowania sądowego wymienione w § 2 powołanego artykułu. Takich jednak przesłanek w niniejszej sprawie z urzędu nie odnotowano. Podobnie w trybie tym nie ujawniono podstaw do odrzucenia skargi ani umorzenia postępowania przed sądem pierwszej instancji, które obligowałyby Naczelny Sąd Administracyjny do wydania postanowienia przewidzianego w art. 189 p.p.s.a. (zob. uchwała NSA z dnia 8 grudnia 2009 r., II GPS 5/09; dostępna na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl; pozostałe powoływane orzeczenia tamże).
Zgodnie z art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie: 1) naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Są to dwie odrębne podstawy kasacyjne, ponieważ odnoszą się do różnego rodzaju uchybień.
W myśl przytoczonej wyżej regulacji granice rozpoznania sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z zasadą dyspozycyjności postępowania kasacyjnego, zakreślają, co do zasady, podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty, zdefiniowane poprzez wskazanie przez jej autora konkretnych jednostek redakcyjnych przepisów, które jego zdaniem zostały naruszone, a także oparte na tych przepisach twierdzenia, dotyczące mających według skarżącej kasacyjnie miejsce uchybień regulacjom prawa materialnego czy procesowego.
W związku ze związaniem granicami skargi Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony ani tym bardziej zobowiązany do modyfikowania czy też uzupełniania za strony wadliwie skonstruowanych zarzutów skargi kasacyjnej. Nie może także domniemywać ich pełnej treści czy postaci, jak również intencji stron, które przyświecały im przy ich formułowaniu.
Przedmiotem sporu w sprawie jest rozstrzygnięcie, czy organ zasadnie odmówił skarżącemu rozłożenia na raty należności wynikającej z decyzji o zwrocie dofinansowania. Należy też przypomnieć, że niniejsza sprawa była już rozpoznawana poprzednio przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim (wyroki z dnia 30 października 2019 r., sygn. akt I SA/Go 608/19 i z dnia 18 marca 2021 r. sygn. akt I SA/Go 21/21 oraz przez Naczelny Sąd Administracyjny - wyrok z 7 października 2021 r. sygn. akt I GSK 569/21).
Autor skargi kasacyjnej złożoną skargę kasacyjną oparł na zarzutach zarówno prawa procesowego, jak i materialnego. Rozpoznanie tych zarzutów należy rozpocząć od najdalej idącego – tj. naruszenia przez Sąd pierwszej instancji 141 § 4 p.p.s.a., gdyż jego uwzględnienie powoduje, że pozostałe zarzuty okazałyby się przedwczesne.
Według art. 141 § 4 zdanie pierwsze p.p.s.a., uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Należy przypomnieć, że obowiązkiem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest przyjęcie określonego stanu faktycznego oraz jego przedstawienie. Nie chodzi jednak o przedstawienie jakiegokolwiek stanu faktycznego, lecz stanu rzeczywistego, ustalonego i przyjętego zgodnie z obowiązującym prawem (por. wyrok NSA z dnia 12 maja 2005 r., FSK 2123/04, tamże). Wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia w uzasadnieniu wyroku nie musi szczegółowo odnosić się do wszystkich argumentów powołanych w skardze, jeśli argumentacja sądu łącznie przesądza o jej zasadności. Wymagane jest jedynie, by uzasadnienie wyroku stanowiło logiczną, zwartą całość, a jednocześnie by było ono jedynie syntezą stanowiska sądu (patrz wyrok NSA z dnia 19 stycznia 2012 r., sygn. akt I OSK 62/11, tamże). Treść uzasadnienia powinna umożliwić zarówno stronom postępowania, jak i w razie ewentualnej kontroli instancyjnej Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu prześledzenie toku rozumowania sądu i poznanie racji, które stały za rozstrzygnięciem o zgodności z prawem zaskarżonego aktu. Tworzy to po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, że w razie wniesienia skargi kasacyjnej nie powinno budzić wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego, że zaskarżony wyrok został wydany po gruntownej analizie akt sprawy i że wszystkie wątpliwości występujące na etapie postępowania administracyjnego zostały wyjaśnione (tak wyrok NSA z dnia 12 stycznia 2012 r., sygn. akt II FSK 1301/10, tamże), czemu Sąd I instancji sprostał. Ponadto, co istotne, zarzutem naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie można kwestionować ustaleń faktycznych sprawy, jak również ich zupełności, bowiem nie ten przepis, a przepisy postępowania administracyjnego dotyczące postępowania dowodowego decydują o prawidłowości poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych. One bowiem decydują o poszczególnych elementach stanu faktycznego sprawy. W sprawie niniejszej skarżący w zasadzie ograniczył się do krytyki uzasadnienia w kontekście zarzutów skargi i przyjętych ustaleń faktycznych przez Sąd I instancji, nie wskazując, jaki wpływ na wynik sprawy mogły mieć wskazane przez niego wady uzasadnienia. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny uznał ten zarzut za bezpodstawny.
Nieusprawiedliwiony jest także zarzut naruszenia art. 170 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Podmioty te są zatem faktem i treścią prawomocnego orzeczenia sądu związane, co implikuje w sposób bezwzględny wzięcie tego pod uwagę w wydawanych przez nie rozstrzygnięciach (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis 2012 r., s. 435 uw. 1, 2). Moc wiążąca, o której mowa w art. 170 p.p.s.a., w odniesieniu do sądów oznacza, że muszą one przyjmować, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu, a więc w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być już ona ponownie badana.
Z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że skarżąca naruszenie prawomocności materialnej orzeczenia wiąże z uprzednio zapadłym w sprawie wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 18 marca 2021 r., sygn. akt I SA/Go 21/21. Jednocześnie przy kolejnym rozpoznawaniu sprawy przez sąd granice tego postępowania są wyznaczane przez art. 153 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Związanie sądu oceną prawną wyrażoną w wyroku wydanym w danej sprawie oznacza, że przy niezmienionym stanie faktycznym i prawnym nie może on formułować ocen odmiennych od wiążącej go oceny prawnej, ale musi się do niej zastosować oraz konsekwentnie reagować na naruszenie tych zasad przez organ przy rozpoznawaniu skargi na akt wydany po wyroku formułującym ocenę prawną. Reguła wyrażona w przepisie art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący i wywiera skutki w dwóch płaszczyznach, mianowicie ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny - orzekając ponownie w tej samej sprawie - nie mogą pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu, gdyż ocena ta wiąże je w sprawie. Użyty w powołanym przepisie zwrot normatywny "w sprawie" oznacza, że chodzi o konkretną sytuację faktyczną, w której wzajemne uprawnienia i obowiązki indywidualne określonego podmiotu (lub podmiotów) oraz administracji publicznej podlegają prawnej kwalifikacji na podstawie obowiązujących przepisów materialnego prawa administracyjnego. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu może być wyłączony tylko w wypadku zmiany stanu prawnego lub istotnej zmiany okoliczności faktycznych, a także po wzruszeniu wyroku zawierającego ocenę prawną, w przewidzianym do tego trybie. Tym samym wprawdzie obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego ciąży na organie administracyjnym i na sądach, ale jest on wyłączony w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego. Taką zmianę stanu prawnego lub zmianę stanu faktycznego na moment orzekania organy administracyjne są obowiązane uwzględniać z urzędu.
Sądy dokonujące później kontroli takiego aktu administracyjnego muszą ocenić, czy rzeczywiście nastąpiła zmiana stanu prawnego lub istotna zmiana stanu faktycznego, a więc czy zaistniały okoliczności uzasadniające odstąpienie od związania oceną prawną wyrażoną w uprzednim wyroku zgodnie z art. 153 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny, uwzględniając powyższe uwagi uznał za niezasadny zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia przez Sąd I instancji art. 153 p.p.s.a. poprzez błędne niezastosowanie tego przepisu. Sąd meriti prawidłowo przyjął iż w okresie pomiędzy wydaniem przez WSA w Gorzowie Wielkopolskim wyroków z 30 października 2019 r. i 18 marca 2021 r. a wydaniem przez organ decyzji z dnia 14 czerwca 2022 r., nastąpiła zmiana stanu faktycznego, która uzasadniała odstąpienie od związania tego Sądu oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania, wyrażonymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 18 marca 2021 r.
Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela stanowisko NSA wyrażone w wyroku z dnia 7 października 2021 r. sygn.. akt. I GSK 569/21, że "skutkiem uchylenia decyzji przez Sąd I instancji oraz związania organu na podstawie art. 153 p.p.s.a. nie jest pozbawienie organu prawa do weryfikacji ustalenia, że skarżący spełnia przesłanki do uzyskania ulgi w postaci rozłożenia należności, także w zakresie okoliczności, które były istotne dla przyznania prawa w ramach uznania administracyjnego oraz co do okoliczności istotnych dla wysokości rat, o ile organ ustali i wykaże, że nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych mogących uzasadniać odstąpienie od związania oceną prawną wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w wyrokach sądów. Ta zmiana, jak wcześniej wyjaśniono, musi mieć taki charakter, że ocena prawna dokonana przez sąd w prawomocnym wyroku staje się nieaktualna, nieprzystająca do nowych okoliczności faktycznych sprawy".
Sąd I instancji formułując ocenę o zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, prawidłowo wskazał, że decyzja o rozłożeniu na raty zapłaty zaległości podatkowej powinna przede wszystkim uwzględniać możliwości płatnicze podatnika, inaczej ulga taka będzie pozorna i w sposób oczywisty niemożliwa do zrealizowania.
W niniejszej sprawie, w świetle dokonanych przez organ i potwierdzonych przez Sąd I instancji ustaleń dotyczących aktualnych możliwości płatniczych skarżącego kasacyjnie, realna (efektywna) spłata należności nie była możliwa, co uprawnia do stwierdzenia, że doszło do istotnej zmiany stanu faktycznego, która uzasadnia odstąpienie od związania wynikającego z art. 153 p.p.s.a.
Również za niezasadne NSA uznaje zarzuty dotyczące naruszeń przepisów o postępowaniu dowodowym. Wbrew poglądowi skarżącego kasacyjnie, WSA w Gorzowie Wielkopolskim nie naruszył także art. 106 § 3 p.p.s.a. nie korzystając ze swojego uprawnienia (a nie obowiązku) przeprowadzenia z urzędu dowodów z dokumentów prywatnych załączonych do skargi z dnia 28 lipca 2022 r. na decyzję organu nr [...] z dnia [...] czerwca 2022 r. oraz do pism do Sądu I instancji z dnia 30 września 2022 r. i 2 listopada 2022 r. Orzekając o uldze organ powinien opierać się na stanie faktycznym aktualnym na dzień rozstrzygania sprawy, natomiast jak wskazuje kasator, chodzi o dokumenty które nie były znane organowi w momencie orzekania, gdyż jeszcze w tym czasie nie istniały (s. 10 skargi kasacyjnej).
Stosownie do treści art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Celem postępowania dowodowego, o którym mowa w tym przepisie nie jest ponowne ustalenie stanu faktycznego w sprawie, jakby tego chciał kasator, lecz ocena, czy organy administracji ustaliły ten stan zgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej, a następnie - czy dokonały prawidłowej subsumcji ustalonego stanu faktycznego do dyspozycji przepisów prawa materialnego. Przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentu przez sąd administracyjny jest dopuszczalne wówczas, gdy dowód pozostaje w związku z oceną legalności zaskarżonego aktu. Sąd administracyjny, który jest co do zasady sądem prawa, a nie faktu, może dokonywać jedynie ustaleń, służących mu przy ocenie zgodności z prawem zaskarżonego aktu lub czynności.
Bezzasadny jest również zarzut naruszenia art. 106 § 4 p.p.s.a. który dotyczy notoryczności powszechnej. Fakty powszechnie znane wchodzą w zakres procedowania nad treścią rozstrzygnięcia w sprawie, bez potrzeby powoływania się na nie przez strony, gdyż sąd bierze je pod uwagę z urzędu. Stanowią one część stanu faktycznego sprawy. Sąd I instancji uwzględnił okoliczności prowadzenia działalności w trakcie pandemii, oraz brak wpływu na określoną sytuację związaną z tym stanem. Odniósł się także do wyroku WSA z 18 marca 2021 r. w którym wskazano, "że trwająca pandemia tym bardziej uzasadnia stosowanie wobec przedsiębiorców ulg umożliwiających im funkcjonowanie, utrzymanie działalności i realną możliwość regulowania należności w czasie jak i po pandemii". Jednocześnie Sąd I instancji trafnie ocenił, że w obecnym stanie rzeczy, skarżący "posiada zerowe możliwości płatnicze, a zatem brak owej realnej możliwości uregulowania należności, do której Sąd się odniósł w ww. wyroku. Potencjalna ulga z góry skazana jest więc na nieefektywność, co jest kwestią zasadniczą. Z kolei powód braku środków nie ma w tej sytuacji znaczenia. Ponadto, organ w sposób klarowny przedstawiając poszczególne etapy odmrożenia gospodarki wykazał, że okres w którym skarżący nie uzyskiwał dochodów nie pokrywa się z okresem, w którym na działalność bezpośredni wpływ miała pandemia".
Za nieusprawiedliwiony należy również uznać zarzut naruszenia 106 § 5 p.p.s.a. w zw. z art. 230 k.p.c. Przepis odsyła do przepisów k.p.c. w zakresie postępowania dowodowego. Przepisy k.p.c. stosuje się odpowiednio wyłącznie wtedy, kiedy sąd przeprowadza dowód uzupełniający z dokumentów stosownie do art. 106 § 3, i wyłącznie do tegoż postępowania dowodowego. Zgodnie z art. 106 § 5 p.p.s.a. odpowiednio zastosowanie mają art. 227, 228 § 2, art. 231, 233–245 i 248–257 k.p.c. Natomiast art. 230 k.p.c. nie dotyczy postępowania dowodowego. Jak wskazuje się w orzecznictwie NSA przepis art. 106 § 5 p.p.s.a. ma niesamodzielny charakter, bowiem jego zastosowanie uzależnione jest od przeprowadzenia przez sąd administracyjny uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentów – na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. Sąd I instancji nie przeprowadzając takiego uzupełniającego postępowania dowodowego, nie mógł naruszyć art. 106 § 5 p.p.s.a.
Rozpoznając skargę kasacyjną w aspekcie zarzucanej błędnej wykładni art. 64 ust. 1 pkt 2 lit. b) u.f.p., Naczelny Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, że stawiane przez kasatora zarzuty są bezpodstawne, a rozstrzygnięcie wydane przez Sąd I instancji w pełni odpowiada wymogom u.f.p. Sąd I instancji wyjaśnił, że w przypadku stwierdzenia występowania pozytywnych przesłanek do udzielenia ulgi jej zastosowanie jest prawem, a nie obowiązkiem organów. Nie ulega wątpliwości, że ustawodawca, używając zwrotu "może" przesądził, że decyzja organu ma charakter uznaniowy, a to oznacza, że organ ten przy ustalonym stanie faktycznym ma możliwość wyboru sposobu rozstrzygnięcia wniosku, ale jego podjęcie poprzedzać winno należyte zgromadzenie i przeanalizowanie materiału dowodowego, prawidłowe ustalenie stanu faktycznego i przeprowadzenie wnioskowania opartego na zasadach logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego. Stosownie do treści art. 64 ust. 1 pkt 2 lit. b) u.f.p., właściwy organ może na wniosek zobowiązanego umarzać w części, odraczać terminy spłaty całości albo części należności lub rozkładać na raty płatność całości albo części należności – w przypadkach uzasadnionych względami społecznymi lub gospodarczymi, w szczególności możliwościami płatniczymi zobowiązanego. Organ ocenił a Sąd I instancji zaakceptował okoliczności i zgromadzony materiał dowodowy pod kątem wystąpienia przesłanek, wynikających z art. 64 ust. 1 pkt 2 lit. b) u.f.p., których spełnienie warunkuje zastosowanie uznania administracyjnego.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, niezasadny jest zarzut naruszenie art. 64 ust. 1 pkt 2 lit. b) u.f.p. poprzez błędną wykładnię tego przepisu, przyjmując że organ rozpoznając wniosek o udzielenie ulgi, o której mowa w tym przepisie, korzysta z uznania administracyjnego bez możliwości jego kontroli przez Sąd. Nie można jednak tracić z pola widzenia, że decyzje uznaniowe podlegają kontroli sądu administracyjnego w ograniczonym zakresie. Sąd nie może poddawać ocenie, czy dokonany przez organ administracji państwowej wybór jest słuszny, a zatem sąd nie jest uprawniony do badania merytorycznej zasadności (celowości) decyzji administracyjnej. Takie rozstrzygnięcie należy wyłącznie do organów administracyjnych. Decyzja uznaniowa w pełnym zakresie podlega natomiast badaniu co do jej zgodności z przepisami proceduralnymi i ocenie, czy organ administracji publicznej prawidłowo zgromadził materiał dowodowy, czy wyciągnięte wnioski mają swoje uzasadnienie w zebranym w sprawie materiale dowodowym oraz czy dokonana ocena mieści się w ustawowych granicach, zaś wyciągnięte wnioski są logiczne i poprawne (zob. wyrok WSA, sygn. akt I SA/Gd 1507/00, tamże). Zatem sądowa kontrola dotyczy tego, czy organ dochował wystarczającej staranności i nie przekroczył dopuszczalnych granic przy stosowaniu nadanej mu przez ustawodawcę dyskrecjonalnej władzy, która sama w sobie nie może być kwestionowana. Decyzja uznaniowa może być zatem przez sąd uchylona w przypadku stwierdzenia, że została wydana z takim naruszeniem przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. O tego rodzaju naruszeniach można mówić, gdy organ pozostawił poza swoimi rozważaniami argumenty podnoszone przez stronę, pominął istotny dla rozstrzygnięcia materiał dowodowy lub dokonał jego oceny wbrew zasadom logiki i doświadczenia życiowego. Rola sądu administracyjnego, tak jak w niniejszej sprawie ogranicza się do badania prawidłowości przeprowadzonego przez organy postępowania wyjaśniającego, wyciągniętych na tej podstawie wniosków oraz ich uzasadnienia, że w sprawie zasadne jest takie rozłożenie na raty, że udzielona ulga byłaby możliwa do wykonania. Stąd też trafnie zauważył Sąd I instancji, że decyzja powinna uwzględniać przede wszystkim możliwości płatnicze zobowiązanego, inaczej ulga taka będzie pozorna i w sposób oczywisty niemożliwy do zrealizowania. Rozłożenie na raty ma bowiem sens tylko w sytuacji, gdy zobowiązany wskaże możliwość poniesienia rat i dochowania terminu płatności. Jak słusznie ocenił Sąd I instancji "skarżący nie wykazał, że obecnie jest możliwe, że będzie w stanie spłacać raty. To, że skarżący osiągał dochody w latach 2017 – 2019, na dziś dzień nie uzasadnia przyznania ulgi. Istotna jest bowiem sytuacja skarżącego na dzień orzekania o uldze, a ta znacznie odbiega od tej z lat 2017 – 2019".
Uwzględniając powyższe w okolicznościach niniejszej sprawy organ prawidłowo zrealizował ciążący na nim obowiązek, nie uchybiając przepisom u.f.p. Wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej Sąd I instancji zbadał prawidłowość dokonanej przez organ oceny istnienia przesłanek warunkujących rozłożenie na raty należności wynikającej z decyzji o zwrocie dofinansowania. W skardze kasacyjnej nie podważono ustalonego stanu faktycznego i nie wykazano wadliwości przeprowadzonego przez organ i zaakceptowanego przez Sąd I instancji wnioskowania opartego na zasadach logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego. Do przekroczenia granic uznania mogłoby dojść wówczas, gdyby wybór alternatywy decyzyjnej dokonany został z naruszeniem zasady sprawiedliwości, wskutek uwzględnienia kryteriów oczywiście nieistotnych lub nieracjonalnych, na podstawie fałszywych przesłanek, argumentów, które są nieprawdziwe (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 października 2014 r., o sygn. akt II FSK 2427/14, tamże). Bogate orzecznictwo w tym względzie zostało co prawda wypracowane głównie na gruncie zbliżonych pojęć "ważny interes podatnika" i "interes publiczny", ale jest w pełni akceptowane na gruncie nowszego uregulowania w art. 64 ust. 1 pkt 2 lit. b) u.f.p.
Reasumując skarżący kasacyjnie nie wykazał błędnej wykładni powyższego przepisu prawa materialnego i przekroczenia w niniejszej sprawie granic uznaniowości uprawnień organu, który odniósł się do istotnych okoliczności sprawy oraz racjonalnie uzasadnił swoje stanowisko w kwestii odmowy wnioskowanego przez skarżącego rozłożenia na raty należności. Skarżący kasacyjnie polemizuje w istocie z wnioskami wyciągniętymi przez organ dotyczącymi okoliczności, które przesądziły o nieuznaniu wystąpienia przesłanki względów gospodarczych. Wbrew stanowisku kasatora wydana decyzja nie nosi znamion dowolności, a sama okoliczność, że nie spełniono jego żądania nie oznacza, że doszło do przekroczenia granic uznania administracyjnego. Wbrew oczekiwaniom skarżącego spełnienie określonej w tym przepisie przesłanki w postaci zaistnienia względów społecznych nie oznacza powstania po stronie organów obowiązku rozłożenia na raty należności, a jedynie stwarza możliwość wydania takiej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że wbrew zarzutowi skargi kasacyjnej nie doszło w niniejszej sprawie do naruszenia prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 64 ust. 1 pkt 2 lit. b) u.f.p.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a.
O kosztach postępowania kasacyjnego Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1935).