I GSK 2307/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną spółki J. S., J. E. – [...] s.c. w G. od wyroku WSA w Poznaniu, który oddalił skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku akcyzowym. Sprawa dotyczyła sprzedaży oleju opałowego za pomocą odmierzacza paliw ciekłych, co organ uznał za czynność podlegającą opodatkowaniu wyższą stawką akcyzy. Spółka argumentowała, że urządzenie nie spełniało definicji odmierzacza paliw, a także kwestionowała brak możliwości obniżenia podatku o akcyzę zapłaconą przy nabyciu oleju. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę ponownie po wcześniejszym uchyleniu wyroku, stwierdził, że jest związany wykładnią prawa dokonaną w poprzednim wyroku z dnia 19 lutego 2014 r. (sygn. akt I GSK 1343/12). W tamtym wyroku NSA uznał, że wykorzystanie odmierzacza paliw ciekłych do sprzedaży oleju opałowego jest wystarczającym warunkiem do pozbawienia podatnika możliwości skorzystania z obniżonej stawki podatku, a także zdefiniował pojęcie 'odmierzacza paliw ciekłych'. Sąd podkreślił, że urządzenie to jest uznawane za odmierzacz ze względu na jego mechaniczną konstrukcję i funkcjonalne przeznaczenie do wydawania paliw, a niekoniecznie jego faktyczne wykorzystanie czy legalizację. NSA uznał również, że spółka utraciła prawo do obniżenia podatku akcyzowego o akcyzę zapłaconą przy nabyciu oleju, ponieważ nie wykazała w dokumentacji fakturowej wyodrębnienia podatku akcyzowego, co jest warunkiem formalnym do skorzystania z tej możliwości. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając zarzuty za nieuzasadnione i potwierdzając prawidłowość ustaleń Sądu I instancji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie utrwalonej linii orzeczniczej NSA dotyczącej definicji 'odmierzacza paliw' i konsekwencji jego użycia w obrocie olejem opałowym, a także związania sądu niższej instancji wykładnią prawa dokonaną przez NSA.
Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w okresie objętym kontrolą i może być mniej bezpośrednio stosowalne po zmianach przepisów.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sprzedaż oleju opałowego za pomocą urządzenia posiadającego cechy instalacji pomiarowej do cieczy innych niż woda, ale niebędącego formalnie 'odmierzaczem paliw' w rozumieniu przepisów metrologicznych (np. z uwagi na brak licznika należności), skutkuje utratą prawa do preferencyjnej stawki podatku akcyzowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wykorzystanie urządzenia, które jest przystosowane do wydawania paliw ciekłych do pojazdów mechanicznych, nawet jeśli nie spełnia wszystkich formalnych wymogów 'odmierzacza paliw', stanowi wystarczający warunek do pozbawienia podatnika możliwości skorzystania z obniżonej stawki podatku akcyzowego.
Uzasadnienie
NSA uznał, że o zakwalifikowaniu urządzenia jako odmierzacza paliw decyduje jego mechaniczna konstrukcja i funkcjonalne przeznaczenie do tankowania pojazdów, a niekoniecznie dopełnienie wszystkich wymogów formalnoprawnych, takich jak legalizacja czy posiadanie licznika należności. Sprzedaż oleju opałowego za pomocą takiego urządzenia jest równoznaczna ze zmianą przeznaczenia oleju z grzewczego na napędowy, co skutkuje zastosowaniem wyższej stawki akcyzy.
Czy podatnik może obniżyć podatek akcyzowy o akcyzę zapłaconą przy nabyciu oleju opałowego, jeśli nie wykaże w dokumentacji fakturowej wyodrębnienia tej kwoty?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, prawo do obniżenia podatku akcyzowego o akcyzę zapłaconą przy nabyciu wyrobu akcyzowego przysługuje pod warunkiem posiadania dowodu, że zapłacono kwotę akcyzy wyodrębnioną na fakturze.
Uzasadnienie
Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że faktury zakupu oleju opałowego nie wykazywały wyodrębnionego podatku akcyzowego, co uniemożliwiało zastosowanie pomniejszenia kwoty zobowiązania podatkowego. WSA potwierdził, że warunki formalne do obniżenia podatku muszą być precyzyjnie spełnione.
Czy przepisy dotyczące definicji 'odmierzacza paliw' w rozporządzeniach wykonawczych są zgodne z Konstytucją RP, w szczególności w zakresie dostatecznej określoności, zasady wyłączności ustawy podatkowej i zasady zaufania do państwa?
Odpowiedź sądu
Sąd uznał, że nie ma podstaw do skierowania pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego, ponieważ przepisy te nie budziły wątpliwości co do ich zgodności z Konstytucją, a NSA w poprzednim wyroku nie kwestionował ich konstytucyjności.
Uzasadnienie
WSA podkreślił, że sąd jest związany wykładnią prawa dokonaną przez NSA, który w poprzedniej instancji analizował kwestię konstytucyjności przepisów dotyczących odmierzacza paliw i nie znalazł podstaw do skierowania pytania do TK. Zmiana stanu prawnego lub faktycznego nie nastąpiła, a NSA nie podjął uchwały odmiennej od wcześniejszej wykładni.
Przepisy (31)
Główne
p.p.s.a. art. 190
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozpoznający sprawę po uchyleniu wyroku jest związany wykładnią prawa dokonaną przez NSA.
p.p.s.a. art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ.
p.p.s.a. art. 170
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe.
u.p.a. art. 65 § ust. 1a
Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym
Sprzedaż oleju opałowego za pomocą odmierzacza paliw ciekłych skutkuje zastosowaniem podwyższonej stawki podatku.
Pomocnicze
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 23 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowego trybu i warunków dokonywania rozliczeń podatku akcyzowego art. 2 § ust. 4
Przepis ten pozwala na obniżenie podatku akcyzowego o akcyzę zapłaconą przy nabyciu oleju opałowego, jeśli olej został zużyty na inny cel niż przeznaczony, pod warunkiem spełnienia warunków formalnych.
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 23 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowego trybu i warunków dokonywania rozliczeń podatku akcyzowego art. 9
Określa warunki, pod jakimi przysługuje prawo do obniżenia akcyzy: nabyte wyroby podlegały obowiązkowi podatkowemu, podatnik posiada dowód zapłaty akcyzy, nie otrzymał zwrotu akcyzy.
Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 2 kwietnia 2004 r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny odpowiadać przyrządy pomiarowe do dynamicznego pomiaru objętości lub masy cieczy innych niż woda art. 2 § pkt 5
Definicja 'odmierzacza paliw' w kontekście wymagań metrologicznych.
Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 2 kwietnia 2004 r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny odpowiadać przyrządy pomiarowe do dynamicznego pomiaru objętości lub masy cieczy innych niż woda art. 69 § ust. 1
Wymagania metrologiczne dla odmierzaczy paliw płynnych, w tym wyposażenie w liczydło należności.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymagania dotyczące uzasadnienia wyroku sądu.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji organu lub postanowienia.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi, jeśli brak podstaw do jej uwzględnienia.
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 177 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymagania dotyczące skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 187 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość przedstawienia zagadnienia prawnego do rozpoznania NSA.
p.p.s.a. art. 125 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość zawieszenia postępowania.
Ustawa z dnia 25 czerwca 2015 r. o Trybunale Konstytucyjnym art. 3 § ust. 1
Podstawa do skierowania pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada demokratycznego państwa prawnego.
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada proporcjonalności w ograniczaniu praw i wolności.
Konstytucja RP art. 84
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada wyłączności ustawy podatkowej.
Konstytucja RP art. 217
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zakres regulacji przez rozporządzenia.
Konstytucja RP art. 32
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada równego traktowania.
o.p. art. 120
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Zasada praworządności w postępowaniu podatkowym.
o.p. art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Zasada prawdy obiektywnej.
o.p. art. 187
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Obowiązek organu zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
o.p. art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Zasada swobodnej oceny dowodów.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.
p.p.s.a. art. 183 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przypadki nieważności postępowania sądowego.
p.p.s.a. art. 176
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymagania dotyczące uzasadnienia skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 190 § zdanie drugie
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakaz oparcia skargi kasacyjnej na zarzutach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną przez NSA.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 207 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Odstąpienie od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Uznanie urządzenia za instalację pomiarową, a nie odmierzacz paliw. • Naruszenie przepisów metrologicznych dotyczących odmierzaczy paliw. • Niezgodność przepisów rozporządzeń z Konstytucją RP. • Błędna wykładnia art. 153 p.p.s.a. przez WSA.
Godne uwagi sformułowania
Sąd kasacyjny stwierdził, że wykorzystanie odmierzacza paliw ciekłych do sprzedaży oleju opałowego stanowi wystarczający warunek do pozbawienia podatnika możliwości skorzystania z obniżonej stawki podatku. • O tym, że dana instalacja pomiarowa jest odmierzaczem paliw decyduje jego mechaniczna konstrukcja, a nie dopełnienie wymogów formalnoprawnych. • Sąd pierwszej instancji był związany wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny zawartą w wyroku z 19 lutego 2014 r.
Skład orzekający
Lidia Ciechomska-Florek
przewodniczący
Piotr Kraczowski
sprawozdawca
Zofia Przegalińska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie utrwalonej linii orzeczniczej NSA dotyczącej definicji 'odmierzacza paliw' i konsekwencji jego użycia w obrocie olejem opałowym, a także związania sądu niższej instancji wykładnią prawa dokonaną przez NSA."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w okresie objętym kontrolą i może być mniej bezpośrednio stosowalne po zmianach przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego związanego z podatkiem akcyzowym i interpretacją przepisów technicznych. Pokazuje, jak kluczowe jest przestrzeganie formalnych wymogów w obrocie towarami akcyzowymi.
“Sprzedaż oleju opałowego przez 'nieprawidłowy' dystrybutor kosztowała firmę fortunę. NSA wyjaśnia, dlaczego.”
Sektor
energetyka
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.