I GSK 223/26

I GSK 223/26 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2026-03-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2026-02-10
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Bogdan Fischer /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6559
Sygn. powiązane
I GSK 838/21 - Wyrok NSA z 2021-11-23
I SA/Op 388/20 - Wyrok WSA w Opolu z 2021-04-16
Skarżony organ
Zarząd Województwa
Treść wyniku
Odrzucono skargę o wznowienie postępowania
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Bogdan Fischer po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi S. w K. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 listopada 2021 r. sygn. akt I GSK 838/21 w sprawie ze skargi kasacyjnej S. w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 16 kwietnia 2021 r. sygn. akt I SA/Op 388/20 w sprawie ze skargi S. w K. na decyzję Zarządu Województwa Opolskiego z dnia [...] października 2020 r., nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu części dofinansowania z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej postanawia: odrzucić skargę o wznowienie postępowania.
Uzasadnienie
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 23 listopada 2021 r., I GSK 838/21, po rozpoznaniu na rozprawie skargi kasacyjnej S. w K. ("Skarżący") od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z 16 kwietnia 2021 r., I SA/Op 388/20 w sprawie ze skargi wyżej wymienionego Stowarzyszenia na decyzję Zarządu Województwa Opolskiego ("organ") z [...] października 2020 r., nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu części dofinansowania z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej; w punkcie 1 oddalił skargę kasacyjną; w punkcie 2 zasądził od Skarżącego na rzecz organu 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Następnie reprezentujący skarżącego pełnomocnik pismem z 5 lutego 2026 r., działając na podstawie art. 272 § 2a ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935); dalej "p.p.s.a." wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 listopada 2021 r., I GSK 838/21.
Na podstawie art. 272 § 2a p.p.s.a. wniósł o:
1. uchylenie w całości wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 listopada 2021 r., I GSK 838/21;
2. uchylenie w całości wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z 16 kwietnia 2021 r., I SA/Op 388/20;
3. uchylenie decyzji Zarządu Województwa Opolskiego z [...] października 2020 r., [...];
4. wstrzymanie wykonalności wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 listopada 2021 r., I GSK 838/21 i poprzedzających go decyzji administracyjnych;
5. zasądzenie kosztów postępowania sądowego.
W uzasadnieniu skargi o wznowienie wskazał, że Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) w wyroku z 6 lutego 2025 r. w sprawie C-42/24 rozstrzygnął, jak należy interpretować terminy przedawnienia przewidziane w rozporządzeniu nr 2988/95 w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich i w uregulowaniach krajowych. W świetle przyjętego przez TSUE rozstrzygnięcia polski przepis o zwrocie pomocy publicznej ze środków unijnych jest niezgodny z prawem unijnym. Na podstawie wyroku TSIIE dotychczasowe rozstrzygnięcia w przedmiocie zwrotu pomocy publicznej ze środków unijnych w wyniku nieprawidłowości mogą zostać wzruszone. Przywołany wyrok TSUE został wydany w trybie prejudycjalnym.
W wyroku z 6 lutego 2025 r. w sprawie C-42/24, Emporiki Serron AE - Emporias kai Diathesis Agrotikon Proionton przeciwko Ypourgos Anaptyxis kai Ependyseon, Ypourgos Agrotikis Anaptixis kai Trofimon, TSUE wskazał, iż ort. 3 ust. 1 i 3 rozporządzenia nr 2988/95 w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich w związku z zasadą pewności prawa należy interpretować w ten sposób, że nie stoi on na przeszkodzie uregulowaniom krajowym ustalającym termin przedawnienia dłuższy niż termin przewidziany w art. 3 ust. 1, z zastrzeżeniem poszanowania zasady proporcjonalności. Przepisy te stoją natomiast na przeszkodzie uregulowaniom krajowym, które przewidują, że ten termin przedawnienia biegnie od dnia, w którym organy krajowe stwierdziły nieprawidłowość w odniesieniu do przepisów tego rozporządzenia.
Skarżący podniósł, że zarówno organ jak i Wojewódzki Sąd Administracyjny, a później Naczelny Sąd Administracyjny nie odniosły się do problemu przedawnienia roszczenia. Zarówno organ, a później Sądy nie zbadały i nie ustaliły początkowego terminu biegu przedawnienia (dzień wystąpienia nieprawidłowości) oraz terminu przedawnienia. Z przedstawionych dowodów i ustaleń faktycznych w zakończonych postępowaniach wynika, że wydanie ostatecznej decyzji Zarządu Województwa Opolskiego w sprawie, nastąpiło w dniu [...] października 2020 roku. Projekt został zakończony merytorycznie w roku 2019 i w tym roku nastąpiła ostatnia płatność za usługę w ramach projektu, która została uznana jako usługa wybrana z naruszeniem zasad, i na którą została nałożona korekta finansowa. W związku z powyższy, wystąpienie nieprawidłowości mogło nastąpić najpóźniej w roku 2019 i termin, od którego zaczął się bieg przedawnienia można ustalić na rok 2019, co w korespondencji do przywołanego powyżej wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 6 lutego 2025 r. w sprawie C-42/24 oznacza, że 4 - letni termin przedawnienia w przedmiotowej sprawie minął z końcem roku 2023 licząc od dnia wystąpienia nieprawidłowości. Nawet przyjmując że termin przedawnienia rozpoczął się od dnia wydania ostatecznej decyzji administracyjnej tj. 26.10.2020 - 4 - letni termin przedawnienia minął z końcem roku 2024.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga o wznowienie postępowania podlegała odrzuceniu.
Zgodnie z art. 270 p.p.s.a., w przypadkach przewidzianych w dziale VII można żądać wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem. Do skargi o wznowienie postępowania stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, jeżeli przepisy niniejszego działu nie stanowią inaczej (art. 276 zd. 1 p.p.s.a.). W myśl art. 279 p.p.s.a. skarga o wznowienie postępowania powinna zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz żądanie o uchylenie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia.
Stosownie do art. 280 § 1 p.p.s.a. Sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga o wznowienie postępowania jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd skargę o wznowienie odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę.
Skarga o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 listopada 2021 r., I GSK 838/21 została oparta na podstawie art. 272 § 2a p.p.s.a., można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy zostało wydane orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, które ma wpływ na treść wydanego orzeczenia. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio, z tym że termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania biegnie od dnia publikacji sentencji orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
W sprawie niniejszej skarga o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 listopada 2021 r., sygn. akt I GSK 838/21, została wniesiona 6 lutego 2026 r., zaś wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 6 lutego 2025 r. w sprawie C-42/24 został opublikowany 31 marca 2025 r. w Dz.U.C, C.2025.1734. Zestawienie tych dat prowadzi do wniosku, że trzymiesięczny termin o którym mowa w art. 272 § 2a p.p.s.a. nie został zachowany, gdyż złożenie skargi o wznowienie postępowania w związku z wydaniem ww. wyroku TSUE możliwe było do 1 lipca 2025 r. Tymczasem w sprawie niniejszej skarga została wniesiona w dniu 6 lutego 2026 r. a zatem z uchybieniem terminu do dokonania tej czynności.
W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 272 § 2a w zw. z art. 272 § 2 i art. 280 § 1 p.p.s.a. oraz art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł, jak sentencji.