I GSK 2049/05

Naczelny Sąd Administracyjny2006-05-09
NSApodatkoweŚredniansa
klasyfikacja taryfowazgłoszenie celneprawo celneNSAskarga kasacyjnakoncentrat pomarańczowynależności celnepostępowanie celnesąd administracyjny

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną organu celnego, uznając, że sąd niższej instancji prawidłowo uchylił decyzję organu celnego dotyczącą nieprawidłowej klasyfikacji taryfowej koncentratu pomarańczowego z powodu naruszeń proceduralnych organu.

Sprawa dotyczyła klasyfikacji taryfowej "aseptycznego bazowego koncentratu pomarańczowego". Organ celny uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe, zmieniając kod celny i stawkę. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję organu, wskazując na naruszenia proceduralne, w tym brak należytej staranności w badaniu towaru i niewystarczające uzasadnienie. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną organu, podzielając argumentację sądu niższej instancji co do istotnych uchybień procesowych organu celnego.

Sprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła prawidłowości klasyfikacji taryfowej towaru "aseptyczny bazowy koncentrat pomarańczowy" zgłoszonego do procedury dopuszczenia do obrotu. Organ celny uznał zgłoszenie za nieprawidłowe, zmieniając kod celny z 2106 90 59 0 na 2106 90 98 0, co skutkowało wyższą stawką celną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzje organów celnych, wskazując na naruszenie zasady zaufania do organów celnych (art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej) oraz naruszenie przepisów postępowania. Sąd niższej instancji podkreślił, że organ celny nie pobrał próbek spornej partii towaru do badań laboratoryjnych, lecz oparł się na wynikach badań innej partii towaru z wcześniejszego okresu, co mogło wpłynąć na błędną klasyfikację. Ponadto, organ nie uzasadnił wystarczająco, dlaczego konkretne składniki towaru wykluczają jego klasyfikację według kodu wskazanego przez importera. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną Dyrektora Izby Celnej, oddalił ją. Sąd uznał, że zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. (niewskazanie dalszego postępowania) był chybiony, ponieważ uzasadnienie WSA zawierało wystarczające wskazówki co do dalszego toku postępowania, w tym konieczność należytej staranności przy zabezpieczaniu materiału dowodowego i precyzyjnego uzasadniania klasyfikacji. NSA podzielił również stanowisko WSA co do naruszenia art. 85 § 1 Kodeksu celnego, podkreślając, że dowód wykazania prawidłowości cech towaru z daty zgłoszenia celnego spoczywa na organie celnym, a opieranie się na badaniach innej partii towaru było niedopuszczalne. Istotą sporu było ustalenie prawidłowej klasyfikacji taryfowej towaru, co miało wpływ na wysokość stawki celnej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, organ celny nie może opierać się na wynikach badań innej partii towaru, nawet od tego samego producenta, jeśli nie zabezpieczył próbek konkretnej partii objętej zgłoszeniem, ze względu na możliwość wystąpienia niewielkich różnic w parametrach wpływających na klasyfikację taryfową.

Uzasadnienie

NSA podzielił stanowisko WSA, że opieranie się na badaniach innej partii towaru jest niedopuszczalne, ponieważ nawet niewielkie różnice w parametrach mogą skutkować zaliczeniem towaru do innej pozycji taryfy celnej. Konieczne jest zabezpieczenie próbek konkretnej partii towaru.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. "c"

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt l i 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 190

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 203 § § 1, pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 207 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kodeks celny art. 85 § § l

Kodeks celny art. 65 § § 4 i 5

Ordynacja podatkowa art. 121 § § 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ celny nie wykazał należytej staranności w badaniu towaru, opierając się na wynikach badań innej partii. Organ celny nie uzasadnił wystarczająco, dlaczego konkretne składniki towaru wykluczają jego klasyfikację według kodu wskazanego przez importera. Uzasadnienie wyroku WSA zawierało wystarczające wskazówki co do dalszego postępowania organu.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. przez WSA. Zarzut naruszenia art. 85 § l Kodeksu celnego przez przyjęcie, że towar jest syropem cukrowym.

Godne uwagi sformułowania

NSA rozpoznaje daną sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę ewentualną nieważność postępowania. NSA nie podzielił poglądu Sądu I instancji, że o ile klasyfikacja towaru nie wynika wprost z przepisów prawa i do jej ustalenia niezbędne jest powołanie się na inne źródła wiedzy, to klasyfikacja powinna być stosowana do zgłoszeń celnych przyjmowanych po dniu, w którym organy celne ustaliły prawidłową klasyfikację towaru. Właśnie ze względu na te niewielkie różnice parametrów, konieczne było zabezpieczenie konkretnej partii towaru, a nie opieranie się na wynikach porównawczych innej partii. NSA orzekł jak w sentencji na podstawie art. 184 p.p.s.a. pozwalającego na oddalenie skargi kasacyjnej, również gdy zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

Skład orzekający

Jan Kacprzak

sprawozdawca

Janusz Drachal

przewodniczący

Joanna Kabat-Rembelska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie zasad prawidłowego postępowania dowodowego przez organy celne, w szczególności w zakresie pobierania próbek i przeprowadzania badań laboratoryjnych przy weryfikacji zgłoszeń celnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki klasyfikacji celnej towarów i procedur administracyjnych, może być mniej bezpośrednio stosowalne w innych obszarach prawa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak istotne są procedury dowodowe i prawidłowe uzasadnianie decyzji przez organy administracji, nawet w pozornie rutynowych kwestiach klasyfikacji celnej. Podkreśla znaczenie praw strony do rzetelnego postępowania.

Organ celny przegrał sprawę przez brak próbek: jak błędy proceduralne mogą zniweczyć nawet najlepsze argumenty.

Dane finansowe

WPS: 300 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I GSK 2049/05 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2006-05-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-07-26
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jan Kacprzak /sprawozdawca/
Janusz Drachal /przewodniczący/
Joanna Kabat-Rembelska
Symbol z opisem
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne
Celne postępowanie
Celne prawo
Sygn. powiązane
V SA/Wa 529/05 - Wyrok WSA w Warszawie z 2005-04-28
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Drachal, Sędziowie NSA Joanna Kabat-Rembelska, Jan Kacprzak (spr.), Protokolant Magdalena Rosik, po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2006 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Celnej w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 kwietnia 2005 r. sygn. akt V SA/Wa 529/05 w sprawie ze skargi [...] Eksport-Import Spółka z o.o. w Warszawie na decyzję Dyrektora Izby Celnej Port Lotniczy w Warszawie z dnia 25 marca 2003 Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe 1. oddala skargę kasacyjną 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w Warszawie na rzecz [...] Eksport – Import Spółka z o.o. w Warszawie kwotę 300 zł (trzysta złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z 28 kwietnia 2005 r. sygn. akt V SA/Wa 529/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpatrzeniu sprawy ze skargi [...] Eksport-Import Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie na decyzję Dyrektora Izby Celnej Port Lotniczy w Warszawie z dnia 25 marca 2003 r. nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe, uchylił zaskarżoną decyzję w części, która nie dotyczy odsetek wyrównawczych, orzekając o zwrocie kosztów postępowania w kwocie 785 zł od organu na rzecz strony skarżącej, a także stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
Sąd oparł swoje rozstrzygnięcie na ustaleniach faktycznych organów celnych obu instancji. Zgodnie z nimi zgłoszenie celne z dnia 27 grudnia 1999 r. o nr [...], którym procedurą dopuszczenia do obrotu objęto towar określony jako "aseptyczny bazowy koncentrat pomarańczowy" o zadeklarowanym kodzie PCN 2106 90 59 0, ze stawką celną w wysokości 20%, uznano za nieprawidłowe w części dotyczącej klasyfikacji towaru, zastosowanej stawki celnej i wymiaru cła. Do towaru należało zastosować kod PCN 2106 90 98 0 ze stawką 27,5% minimum 0,24 EUR/kg, z uwagi na to, że w swoim składzie zawierał między innymi kwasek cytrynowy, witaminę C, beta-karoten i olejki eteryczne.
Powyższa ocena została sformułowana w związku z kontrolą celną przeprowadzoną u importera i wszczęciem postanowieniem z dnia 13 czerwca 2002 r. postępowania celnego dotyczącego klasyfikacji taryfowej towarów objętych procedurą dopuszczenia do obrotu według powołanego wyżej zgłoszenia celnego SAD. Zmiana klasyfikacji miała wpływ na wymiar cła. Organy przyjęły, że sporny towar nie jest aromatyzowanym syropem z dodatkiem soku pomarańczowego, co wykluczało klasyfikację tego towaru do kodu wskazanego przez importera. Kod ten jako "pozostałe aromatyzowane syropy cukrowe" obejmuje aromatyzowane syropy cukrowe wskazane w wyjaśnieniach w grupie preparatów do produkcji lemoniady lub napojów. Organy stwierdziły, że w syropach cukrowych parametry takie jak liczba formolowa i ekstrakt bezcukrowy są zbliżone do zera, co jest wynikiem braku w nich składników charakterystycznych dla soków tj. azotu aminokwasowego wpływającego na wysokość liczby formolowej oraz kwasów organicznych, garbników, itp. wchodzących w skład ekstraktu bezcukrowego. Powyższe dowodzi, że sporny towar nie jest aromatyzowanym syropem z dodatkiem soku pomarańczowego, w konsekwencji nie podlega klasyfikacji towarowej wg kodu PCN 2106 90 59 0, o zastosowanie której wniosła spółka.
W wyniku rozpoznania skargi [...] Eksport- Import Sp. z o.o. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 20 lipca 2004 r. sygn. akt V SA 1672/03 uchylił decyzje organów celnych obu instancji.
W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku Dyrektor Izby Celnej w Warszawie zaskarżył wyrok w części dotyczącej towaru o nazwie handlowej "bazowy koncentrat pomarańczowy", opierając skargę na podstawie naruszenia art. 65 § 4 i 5 i art. 85 § 1 Kodeksu celnego oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej, a szczególności działu 21 załącznika do tego rozporządzenia. Organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 13 grudnia 2004 r., sygn. akt GSK 1163/04 uchylił zaskarżony wyrok w części, która nie dotyczyła odsetek wyrównawczych i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. NSA podniósł, że w przedmiotowej sprawie podstawą uchylenia decyzji obu instancji było przyjęcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, że każda instancja oparła swoje rozstrzygnięcie na całkowicie odmiennych przesłankach, co narusza art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej. W sytuacji gdy organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji powyższą ocenę Sądu trudno, w ocenie NSA, przyjąć za uzasadnioną i zgodną z prawem.
Sąd uznał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie naruszył art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., w zakresie głębokości orzekania. NSA stwierdził, że motywy podane przez Sąd nie wskazują, aby do końcowego załatwienia sprawy zachodziła konieczność dokonywania uchylenia decyzji obu instancji.
Dodatkowo Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę, że uzasadnienie Sądu I instancji zostało sporządzone z naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a., gdyż nie zawiera wskazania co do dalszego postępowania.
NSA nie podzielił również poglądu Sądu I instancji, że o ile klasyfikacja towaru nie wynika wprost z przepisów prawa i do jej ustalenia niezbędne jest powołanie się na inne źródła wiedzy, to klasyfikacja powinna być stosowana do zgłoszeń celnych przyjmowanych po dniu, w którym organy celne ustaliły prawidłową klasyfikację towaru.
W piśmie z dnia 1 kwietnia 2005 r. Spółka podtrzymała żądania zawarte w skardze z dnia 29 kwietnia 2003 r.
Rozpatrując sprawę ponownie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Zdaniem Sądu, klasyfikacja taryfowa towaru o nazwie "aseptyczny bazowy koncentrat pomarańczowy nr 3529" nie wynika wprost z przepisów prawa. Organ celny pierwszej instancji oparł swoje rozstrzygnięcie na zawartości w składzie produktu m.in. kwasku cytrynowego, witaminy C, beta-karotenu i olejku pomarańczowego esencjonalnego nie uzasadniając, dlaczego zawartość tych składników przesądza o klasyfikacji innej niż wskazał importer. Organ drugiej instancji oparł swoje rozstrzygnięcie na całkowicie odmiennych przesłankach i jako podstawowy czynnik wykluczający klasyfikację importowanego towaru do kodu PCN 2006 90 59 0 wskazał liczbę formolową, która została określona dla "syropu cukrowego" nie wskazując jednocześnie jaka jest liczba formolowa spornego produktu. W ocenie sądu takie postępowanie organów celnych narusza zasadę z art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej.
W rozpoznawanej sprawie organ celny nie pobrał prób ze spornej partii towaru i nie poddał ich badaniom laboratoryjnym, lecz przy weryfikacji zgłoszenia celnego oparł się m.in. na wynikach badań POLCARGO Sp. z o. o. zawartych w raporcie z przeprowadzonych badań nr 66/ZT/99 z 26.02.1999 r., a zatem dotyczących innej partii towaru, badanej we wcześniejszym okresie. W ocenie Sądu wyniki tych badań nie mogą być jednak uznane za w pełni miarodajne dla dokonania klasyfikacji taryfowej towaru objętego zgłoszeniem celnym, gdyż - jak zasadnie dowodzi skarżąca w piśmie procesowym z dnia 1 kwietnia 2005 r. - nawet niewielkie różnice w parametrach przyjętych przez organ celny jako istotne dla klasyfikacji taryfowej mogą spowodować zasadność zaliczenia towaru do innej pozycji Taryfy celnej.
Ponadto Sąd zwrócił uwagę, że ustalenie prawidłowej klasyfikacji towaru zajęło organowi 10 miesięcy i zostało dokonane już po zgłoszeniu celnym będącym przedmiotem niniejszej sprawy. Postępowanie, w którym organ celny nie informuje strony o wynikach badań laboratoryjnych i nie wskazuje na potrzebę zmiany klasyfikacji taryfowej sprowadzanych towarów, lecz czyni to dopiero w formie uznania kolejnego zgłoszenia celnego za nieprawidłowe - w ocenie Sądu - jest sprzeczne z zasadą zaufania do organów celnych, wynikającą z art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej.
W ocenie Sądu organ odwoławczy dokonał ustaleń dotyczących klasyfikacji importowanego towaru z naruszeniem zasad postępowania w sprawach celnych. W szczególności organ nie podjął wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Wskazując bowiem na definicję syropu cukrowego zawartą w Wyjaśnieniach do Taryfy celnej powinien w sposób jednoznaczny wykazać, że towar objęty zgłoszeniem celnym charakteryzuje się parametrami, które w świetle zapisów zamieszczonych w wyjaśnieniach stanowią czynnik wykluczający możliwość dokonania klasyfikacji spornego towaru do wskazanego przez organ kodu.
Powyższe uchybienia procesowe, w ocenie Sądu, są na tyle istotne, że mogły wpłynąć na wynik sprawy, i dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a. decyzja organu odwoławczego podlegała uchyleniu.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Dyrektor Izby Celnej w Warszawie i powołując jako jej podstawę przepis art. 173 pkt l i 2 p.p.s.a. podniósł zarzuty:
1. naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez niewskazanie dalszego postępowania organów celnych,
2. naruszenia art. 85 § l Kodeksu celnego poprzez przyjęcie, że zaimportowany towar jest syropem cukrowym, podczas gdy bazowy koncentrat pomarańczowy stanowi preparat stosowany do produkcji napojów, objęty kodem PCN 2106 90 98 0, i wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz rozstrzygnięcie o kosztach postępowania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i oddalenie skargi strony z dnia 25 kwietnia 2003 r. oraz rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Dyrektor Izby Celnej w Warszawie nie podzielił poglądu Sądu dotyczącego braku podstaw do wydania decyzji o odmiennej niż w zgłoszeniu celnym klasyfikacji taryfowej towaru. Stwierdził, że Taryfa celna przyjęła nazewnictwo i pełne zasady interpretacji Scalonej Nomenklatury Określania i Kodowania Towarów, wprowadzonej w życie Międzynarodową Konwencją w sprawie Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Kodowania Towarów, sporządzoną w Brukseli dnia 14 czerwca 1983 r. (załącznik do Dz. U. Nr 11, poz. 62 z dnia 7 lutego 1997 r.). W niniejszej sprawie klasyfikacji spornego towaru dokonano zgodnie z powyższymi zasadami oraz Ogólnymi Regułami Interpretacji Nomenklatury Scalonej. Wzięto także pod uwagę stan towaru stosownie do art. 85 § l Kodeksu celnego.
Skarga kasacyjna ponawia stanowisko i argumentację podaną w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego i stwierdza, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie wskazywał, że bazowy koncentrat pomarańczowy winien być klasyfikowany do kodu PCN 2106 90 98 0. Organ wyjaśnił, że pod pojęciem "syropu cukrowego" należy rozumieć syropy sporządzone ze wszystkich cukrów, co wynika z Wyjaśnień do Taryfy celnej. Do wnioskowanego przez Spółkę kodu PCN 2106 90 59 0 klasyfikuje się aromatyzowane lub barwione syropy cukrowe. Z Wyjaśnień do Taryfy celnej do pozycji 2106 wynika, że pod pojęciem aromatyzowanego lub barwionego syropu cukrowego rozumie się roztwór cukru z dodatkiem naturalnych lub syntetycznych substancji nadających im smak, np. pewnych owoców lub roślin, zawierających lub nie dodatek kwasu cytrynowego i konserwantów. Natomiast Taryfa celna podająca rozwinięcie kodów właściwych dla aromatyzowanych lub barwionych syropów cukrowych wskazuje roztwory (syropy) konkretnych cukrów. Twierdzenie Sądu, że w przepisach prawa polskiego brak jest regulacji precyzujących pojęcie "syropu cukrowego" nie znajduje odzwierciedlenia w rzeczywistości.
Zgodnie z certyfikatem przedłożonym przez skarżącą bazowy koncentrat pomarańczowy produkowany jest ze świeżych owoców, kwasu cytrynowego, kwasu askorbinowego, beta-karotenu oraz pomarańczowego olejku esencjonalnego i służy do produkcji napojów. Nie zawiera zatem syropu cukrowego i nie jest roztworem cukru z dodatkiem aromatów lub barwników, więc nie może być klasyfikowany do kodu PCN 2106 90 59 0, właściwego dla syropów cukrowych.
Zaskarżony wyrok narusza przepisy prawa materialnego i procesowego przez ich wadliwą wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a w szczególności przepis art. 145 § l lit. c i art. 141 § 4 p.p.s.a. i z tych powodów, zdaniem skarżącej, nie może pozostać w obrocie prawnym.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną [...] Eksport-Import Spółka z o.o. w Warszawie wniosła o utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Niniejsze rozważania rozpocząć należy od uwag natury ogólnej, odnoszących się w swej istocie do specyfiki postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Po pierwsze, zgodnie z treścią art. 183 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, NSA rozpoznaje daną sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę ewentualną nieważność postępowania. W sprawie dotyczącej skarżącej "[...] Export-Import" Sp. z o.o. w Warszawie nieważność postępowania jednakże nie zachodzi, zatem zaskarżone orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zbadane zostało pod kątem sformułowanych w skardze kasacyjnej zarzutów. Zaznaczyć przy tym należy, iż zarzuty te oparte zostały na obu podstawach wymienionych w art. 174 pkt. 1 i 2 p.p.s.a.
Po drugie, sprawa ze skargi w/w spółki na decyzje Urzędu Celnego w Warszawie ([...]) i Dyrektora Izby Celnej Port Lotniczy w Warszawie ([...]) jest już ponownie rozpoznawana przez sądy administracyjne. Wcześniej bowiem wyrokiem z dnia 13 grudnia 2004 r. (sygn. akt GSK 1163/04) NSA uchylił - w odpowiednim zakresie - wyrok WSA w Warszawie (sygn. akt V SA 1672/03) przekazując mu sprawę do ponownego rozpoznania. Konsekwencją powyższego jest wynikające z mocy art. 190 p.p.s.a. związanie WSA w Warszawie, rozstrzygającego sprawę powtórnie, wykładnią i zaleceniami zawartymi w uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 13 grudnia 2004 r. Wykładnia prawa wiąże także obecny skład NSA, orzekający w przedmiocie skargi kasacyjnej, wywiedzionej od wyroku WSA z dnia 20 lipca 2004 r. W tej sytuacji, badaniu poddano - oczywiście w granicach zarzutów skargi kasacyjnej - zrealizowanie przez WSA w Warszawie zaleceń i wskazówek zawartych w uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 13 grudnia 2004 r.
Jak już wspomniano wyżej, zarzuty skargi kasacyjnej oparto na obu podstawach kasacyjnych, tj. naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz naruszeniu przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W pierwszej kolejności odnieść się więc należy do zarzutu błędów w procedurze.
W skardze kasacyjnej organ administracyjny zarzucił Sądowi I instancji uchybienia proceduralne tj. naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez zaniechanie umieszczenia w uzasadnieniu wyroku uchylającego jego decyzję wskazań co do dalszego toku postępowania w sprawie. W ocenie składu rozstrzygającego wniesiony środek odwoławczy zarzut ten nie zasługiwał jednak na uwzględnienie. Zwrócić trzeba uwagę, iż § 4 art. 141 p.p.s.a. jest przepisem zawierający dyrektywę na jakie elementy sąd powinien położyć szczególny akcent uzasadniając na piśmie wydany wyrok. Oprócz oczywistych i koniecznych elementów uzasadnienia tj.: przedstawienie stanu faktycznego, zarzutów skarżących, stanowiska drugiej strony w sprawie, czy precyzyjnego sformułowania podstawy rozstrzygnięcia wraz z jej dogłębnym wyjaśnieniem, powinno ono zawierać jeszcze inne, zależne od rodzaju wydanego orzeczenia. Wskazuje na to zdanie drugie powołanego artykułu p.p.s.a. zgodnie z którym jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, sąd powinien w uzasadnieniu wskazać jak dalej powinno się toczyć postępowanie administracyjne.
Niewątpliwie wskazaną dyrektywę realizuje proste wyliczenie przez sąd dalszych czynności, jakie krok po kroku organ administracyjny podjąć powinien ponownie badając sprawę np. w celu uzupełnienia materiału dowodowego, itp. Wyliczenie takie jest przy tym najprostszym sposobem udzielania wiążących wskazówek organom, którym sprawa zostaje w wyniku orzeczenia sądu przedstawiona do ponownego rozpatrzenia.
Powyższe nie oznacza jednak, że wytyczne kierowane do organu administracyjnego mogą zostać przedstawione przez sąd wyłącznie we wskazany wyżej sposób tj. tylko z wyraźnym sformułowaniem, co winien organ uczynić. Nie sposób bowiem niejako automatycznie przyjąć, iż jeśli w uzasadnieniu nie znalazło się wymienione wprost stwierdzenie co do toku dalszych czynności np. w postaci zachowań enumeratywnie wymienionych po słowach "organ powinien przy ponownym badaniu sprawy uwzględnić/dokonać...", to mamy od razu do czynienia z naruszeniem przez sąd art. 141 § 4 p.p.s.a. w zakresie zdania drugiego. W ocenie NSA nie może budzić sprzeciwu, iż pewne stwierdzenia sądu zawarte w uzasadnieniu, już same przez się stanowią wystarczającą wskazówkę co do dalszego kierunku rozpoznawania sprawy, bez konieczności dalszego ich rozwijania. Skoro bowiem sąd zauważa, iż organ nie wyjaśnił dlaczego określone zachowanie bądź stan, uznaje za nadający się do zakwalifikowania do danej normy prawnej np. dlaczego przywóz konkretnego towaru należy obciążyć właśnie taką a nie inną stawką celną, to nie trudno z tego wywieść, iż ponownie badając sprawę okoliczności te należy precyzyjnie uzasadnić. Innym przykładem jest zarzucenie organowi przez sąd, iż nie przeprowadzając określonych czynności np. nie badając towaru, ocenił jego cechy, od których zależy zakwalifikowanie go do określonej grupy.
W niniejszej sprawie sytuacja wygląda podobnie i wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej, uzasadnienie Sądu I instancji zawiera wytyczne. Jak wynika z treści motywów skarżonego wyroku, WSA w Warszawie potwierdził w nim prawo organu do dokonania weryfikacji zgłoszenia celnego pod kątem jego prawidłowości nawet po zwolnieniu przez organ celny towaru nim objętego. Prawo to obwarował jednak swoistą "należytą starannością", w postaci dopełnienia pewnych z natury rzeczy podstawowych obowiązków związanych z odpowiednim zabezpieczeniem materiału mogącego stanowić w przyszłości podstawę do weryfikacji zgłoszenia celnego. Powyższe wynika wprost z zarzuconego organowi celnemu przez Sąd I instancji niepobrania wcześniej próbek z partii towaru objętej zgłoszeniem, a w konsekwencji nie poddania ich stosownym badaniom, od których zależało zakwalifikowanie do odpowiedniej taryfy celnej. W zamian tego organ oparł się m.in. na wynikach badań POLCARGO Sp. z o.o. zawartych w raporcie z przeprowadzonych badań nr 66/ZT/99 z 26.02.1999 r., a zatem dotyczących innej partii towarów, badanej we wcześniejszym okresie. W ocenie Sądu I instancji, którą NSA podziela, wyniki przyjęte przez organ nie mogły być jednak uznane za miarodajne, albowiem nawet niewielkie na pozór różnice w poszczególnych parametrach towaru mogły spowodować zaliczenie go do innej pozycji z taryfy. Takie wnioski organ może i powinien wyciągnąć wprost z treści uzasadnienia, zwłaszcza że dysponuje odpowiednimi, fachowymi służbami prawnymi. Skoro organ celny, mając taką możliwość nie zabezpieczył próbek konkretnego towaru, to nie może teraz na podstawie dowodu w postaci badań innej partii towaru pochodzącej nawet od tego samego producenta wskazywać, iż objęty zgłoszeniem celnym towar miał określone cechy. Właśnie ze względu na te niewielkie różnice parametrów, konieczne było zabezpieczenie konkretnej partii towaru, a nie opieranie się na wynikach porównawczych innej partii. Nie jest bowiem znany cykl produkcyjny aseptycznego bazowego koncentratu pomarańczowego, w szczególności to na ile np. ewentualne zanieczyszczenia powstałe w procesie produkcji czy też odstępstwa od norm produkcyjnych, mogły wpłynąć na poziom czynników, od których organ administracyjny uzależnia zaliczenie towaru do danej taryfy celnej. Nadto WSA w Warszawie zarzucił organom celnym niewyjaśnienie dlaczego zakwalifikowały towar do danego kodu, odmiennego od tego który zadeklarowała spółka. Organ celny wskazując na definicję syropu cukrowego zamieszczoną w Wyjaśnieniach do Taryfy Celnej, powinien był precyzyjnie wskazać, że towar objęty zgłoszeniem ma konkretnie takie walory, które w świetle powołanych wyjaśnień kwalifikują go do określonego, innego niż przyjęty przez spółkę, kodu.
Chybiony jest również zarzut naruszenia art. 85 § 1 Kodeksu Celnego poprzez przyjęcie, że zaimportowany towar jest syropem cukrowym, podczas gdy stanowi on preparat stosowany do produkcji napojów, a zatem winien być objęty kodem PCN 2106 90 98 0.
Przepis ten odnosi się do należności celnych przywozowych, wskazując że należności te są wymagalne według stanu towaru i jego wartości celnej w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego i według stawek w tym dniu obowiązujących. Innymi słowy powoływany przepis rozstrzyga o pewnych zdarzeniach zmiennych w czasie i w sytuacjach, w których następuje określenie przez organ celny wartości celnej przywozowej nakazuje przyjmować stan towaru i jego wartość z dnia przyjęcia zgłoszenia celnego.
Tak rozumiany art. 85 § 1 Kodeksu Celnego nie został i nie mógł zostać naruszony przez Sąd I instancji, bowiem Sąd ten w ogóle nie rozważał wynikających z jego treści kwestii temporalnych. Istota orzeczenia WSA w Warszawie sprowadzała się natomiast do zakwestionowania przyjętych przez organ cech towaru objętego zgłoszeniem, które w konsekwencji przesądziły o zakwalifikowaniu do innego kodu niż deklarowany przez spółkę. Niekwestionowane jest, iż konkretny towar (związane z nim ewentualne obciążenia celne) powinien być oceniany na chwilę przyjęcia zgłoszenia celnego. Wynika to z istoty omawianego art. 85 § 1 Kodeksu Celnego. Jednakże dowód wykazania, że towar z daty zgłoszenia celnego ma określone cechy (ma określony stan i wartość) spoczywa na organie celnym, który w drodze uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe kwestionuje przyjęte przez importera oznaczenie kodowe. Tym samym powtórzyć należy, iż niedopuszczalne było powołanie się na wyniki badań podobnej, a nie tej samej partii towaru o nazwie "aseptyczny bazowy koncentrat pomarańczowy".
Naczelny Sąd Administracyjny doszedł do wniosku, że istotą zarówno sprawy (w sensie materialnym), jak i skargi kasacyjnej złożonej w niniejszej sprawie, jest ustalenie czy sporny towar określony jako "aseptyczny bazowy koncentrat pomarańczowy" o zadeklarowanym kodzie PCN 2106 90 59 0, powinien być zaklasyfikowany do tego kodu, czy też do kodu 2106 90 98 0. Ta bowiem okoliczność ma wpływ na wysokość stawki celnej. Spór dotyczy zatem zasady ustalanej na gruncie prawa materialnego. Pozwala to więc - w ocenie NSA - na przyjęcie, że zarzut naruszenia powoływanego w skardze kasacyjnej art. 141 § 4 p.p.s.a. ma w tej właśnie sprawie charakter niejako uzupełniający.
W świetle powyższego Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 184 p.p.s.a. pozwalającego na oddalenie skargi kasacyjnej, również gdy zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. O kosztach postępowania NSA orzekł na podstawie art. 203 § 1, pkt 1 w związku z art. 207 § 2 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI