I GSK 2021/22

Naczelny Sąd Administracyjny2024-01-23
NSAAdministracyjneŚredniansa
dotacja celowafinanse publiczneopieka nad dziećmisamorząd terytorialnykontrolaumowaNSAWSAskarga kasacyjnaprawo administracyjne

Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z powodu błędnego zastosowania przez sąd niższej instancji przepisów o finansach publicznych.

NSA uchylił wyrok WSA w Gliwicach, który oddalił skargę na odmowę przyznania dotacji celowej. Sąd pierwszej instancji uznał, że brak umowy z wnioskodawcą był podstawą do odmowy, opierając się m.in. na art. 221 ustawy o finansach publicznych. NSA uznał to zastosowanie za błędne, wskazując, że przepis ten nie miał zastosowania w tej konkretnej sytuacji, a obowiązek zawarcia umowy nie wynikał z przepisów ani uchwały rady gminy. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania WSA.

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał skargę kasacyjną R. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Gliwicach, który oddalił skargę na czynność Prezydenta Miasta J. w przedmiocie dotacji celowej. WSA uznał, że skarżący nie wywiązał się z umowy dotacyjnej, ponieważ nie poddał się kontroli organu, co było podstawą do rozwiązania umowy i odmowy wypłaty dotacji. NSA uznał jednak zarzuty skargi kasacyjnej za trafne. Przede wszystkim, NSA stwierdził, że WSA błędnie zastosował art. 221 ustawy o finansach publicznych, ponieważ z ustaleń nie wynikało, aby skarżący prowadził działalność, do której odnosi się ten przepis. NSA podkreślił, że obowiązek zawarcia umowy nie wynikał ani z art. 60 ustawy o opiece nad dziećmi do lat trzech, ani z uchwały Rady Miasta J. W związku z tym, stanowisko uzależniające prawo do dotacji od istnienia umowy było bezzasadne. NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, nakazując WSA ocenę skargi z wyłączeniem wymogu zawarcia umowy. Jednocześnie NSA zaznaczył, że przepisy nie gwarantują otrzymania dotacji, a żądanie to podlega ocenie organu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, zastosowanie art. 221 ustawy o finansach publicznych było w tej sprawie nieuzasadnione, ponieważ nie wynikało z niego, aby skarżący prowadził działalność opisaną w tym przepisie.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji błędnie zastosował art. 221 ustawy o finansach publicznych, który reguluje przyznawanie dotacji podmiotom niezaliczanym do sektora finansów publicznych i niedziałającym w celu osiągnięcia zysku. Z ustaleń nie wynikało, aby skarżący prowadził taką działalność, co czyniło zastosowanie tego przepisu bezzasadnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (6)

Główne

u.f.p. art. 221

Ustawa o finansach publicznych

Przepis regulujący przyznawanie dotacji podmiotom niezaliczanym do sektora finansów publicznych i niedziałającym w celu osiągnięcia zysku. W tej sprawie zastosowany błędnie, gdyż nie było podstaw do uznania, że skarżący prowadzi taką działalność.

u.o.o.d.l.3 art. 60 § 1

Ustawa o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3

Nie gwarantuje przyznania dotacji celowej, a jego wykładnia jako podstawy do uznaniowego rozstrzygania wniosków jest błędna w kontekście kryteriów określonych w uchwale rady gminy.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

p.p.s.a. art. 203 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzeczenia o kosztach postępowania.

Konst. art. 32

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zarzut naruszenia poprzez nierówne traktowanie podmiotów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędne zastosowanie przez WSA art. 221 ustawy o finansach publicznych. Brak obowiązku zawarcia umowy dotacyjnej wynikającego z przepisów prawa lub uchwały rady gminy.

Odrzucone argumenty

Argumentacja WSA oparta na błędnym założeniu o konieczności zawarcia umowy dotacyjnej. Wykładnia art. 60 ust. 1 ustawy o opiece nad dziećmi do lat trzech jako podstawy do uznaniowego udzielania dotacji.

Godne uwagi sformułowania

zarzuty podniesione w środku odwoławczym są trafne zarzuty nie są precyzyjne, dlatego że każdy z przywołanych w skardze kasacyjnej artykułów ustaw składa się z mniejszych jednostek redakcyjnych (ustępów) zasadne okazało się stanowisko skarżącego o wadliwym zastosowaniu przez Sąd pierwszej instancji art. 221 ustawy o finansach publicznych Stanowisko uzależniające prawo skarżącego do wypłaty dotacji od obowiązywania zawartej z Miastem J. umowy nie znajduje zatem oparcia w przepisach prawa.

Skład orzekający

Beata Sobocha-Holc

przewodniczący

Bogdan Fischer

członek

Joanna Wegner

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dotacji celowych, zastosowanie art. 221 ustawy o finansach publicznych, obowiązek zawierania umów w sprawach dotacyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku umowy i kontroli w kontekście dotacji celowej dla podmiotu niepublicznego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne stosowanie przepisów prawa przez sądy i organy administracji, szczególnie w kontekście dotacji. Błędna interpretacja przepisu finansowego doprowadziła do uchylenia wyroku.

Błędne zastosowanie prawa finansowego przez sąd niższej instancji – NSA uchyla wyrok w sprawie dotacji.

Sektor

administracja publiczna

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I GSK 2021/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-01-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-12-15
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Beata Sobocha-Holc /przewodniczący/
Bogdan Fischer
Joanna Wegner /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne
Oświata
Sygn. powiązane
III SA/Gl 1807/21 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2022-06-15
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 305
art. 221;
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Beata Sobocha-Holc Sędzia NSA Joanna Wegner (spr.) Sędzia NSA Bogdan Fischer po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej R. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 15 czerwca 2022 r. sygn. akt III SA/Gl 1807/21 w sprawie ze skargi R. S. na czynność Prezydent Miasta J. z dnia 12 listopada 2021., nr WZ-PS.3032.11.2021 w przedmiocie dotacji celowej 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach; 2. zasądza od Prezydenta Miasta J. na rzecz R. S. 560 (pięćset sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z 15 czerwca 2022 r., sygn. akt III SA/Gl 1807/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) – zwanej dalej "p.p.s.a." oddalił skargę R. S. na czynność Prezydenta Miasta J. w przedmiocie dotacji celowej za październik 2021 r.
W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że art. 60 ust. 1 ustawy z 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (Dz. U. z 2022 r., poz. 1324) nie gwarantuje skarżącemu przyznania dotacji. Wskazał, że zabezpieczeniu przed zmarnowaniem środków publicznych służy umowa zawierana z podmiotami niezaliczanymi do sektora finansów publicznych, którym udzielane są dotacje z budżety samorządu terytorialnego. Podał, że art. 221 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2021 r., poz. 305 ze zm.) wymaga zawarcia takiej umowy i została ona ze skarżącym zawarta. Skoro skarżący nie wywiązał się z postanowień umowy, bo nie poddał się kontroli organu, to znaczy że zasadnie rozwiązano z nim umowę i brak było podstaw do wypłaty dotacji.
Od tego wyroku skarżący wniósł skargę kasacyjną, w której zaskarżył to orzeczenie w całości. Zarzucił naruszenie prawa materialnego przez:
a) art. 60 ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat poprzez błędne przyjęcie, ze wskazany w ustawie zwrot, że podmioty określone w art. 8 ust. 1 ustawy "mogą" otrzymywać dotacje celowe jest podstawą do uznaniowego rozstrzygania wniosków składanych o dotację, mimo że zasady udzielania dotacji określa uchwała
rady gminy, a w konsekwencji przyjęcie, że organ miał prawo do uznaniowego udzielania dotacji, nawet jeśli wnioskodawca spełnia warunki podmiotowe do jej otrzymania określone w uchwale Rady Miasta J.;
b) art. 221 ustawy o finansach publicznych poprzez błędne zastosowanie podczas gdy nie odnosi się on do stanu faktycznego w rozstrzyganej sprawie, albowiem zawierana przez organ z dotowanymi umowa nie dotyczyła zlecania i finansowania zleconego zadania należącego do samorządu i nie była wymogiem ani ustawowym;
c) § 1 uchwały Rady Miasta J. nr [...] poprzez przyjęcie, że na podstawie jej uregulowań zawarcie umowy stanowi warunek otrzymania dotacji, co nie wynika z uchwały, albowiem określa ona jedynie kryteria podmiotowe oraz warunki formalne i przedmiotowe, które winien spełnić podmiot ubiegający się o
dotację, zaś zawarcie umowy nie jest elementem koniecznym dla realizacji postanowień uchwały i nie zostało w umowie wymienione jako jedno z kryteriów umożliwiających otrzymanie dotacji;
d) art. 32 Konstytucji poprzez przyjęcie, że władze publiczne mogą traktować podmioty w sposób wykluczający ich równość wobec prawa, a to poprzez uznaniową ocenę właściwości podmiotowych dotowanego, pomijanie przy tym norm ustawowych, jak również wskazywanie na warunki, które powinien spełniać podmiot, mimo, że nie wynikają one z przepisów prawa.
Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku
i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, względnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i jego zmianę poprzez uchylenie czynności organu,
o zasądzenie kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna okazała się uzasadniona, dlatego że zarzuty podniesione w środku odwoławczym są trafne.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że sformułowane przez skarżącego zarzuty nie są precyzyjne, dlatego że każdy z przywołanych w skardze kasacyjnej artykułów ustaw składa się z mniejszych jednostek redakcyjnych (ustępów). Skarga kasacyjna należy do środków prawnych sformalizowanych, których sporządzenie polega na starannym określeniu jednostek redakcyjnych aktów prawnych, których naruszenie autor pisma zarzuca wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu. Niemniej jednak, z uwagi na to, że w skardze kasacyjnej częściowo zacytowano treść regulacji prawnej, której naruszenia upatruje w zaskarżonym wyroku autor skargi kasacyjnej, a częściowo zarzut dotyczył wadliwego zastosowania całego artykułu (wszystkich ustępów) ustawy o finansach publicznych, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że w tym zakresie zarzuty te poddają się merytorycznej ocenie.
Przede wszystkim zasadne okazało się stanowisko skarżącego o wadliwym zastosowaniu przez Sąd pierwszej instancji art. 221 ustawy o finansach publicznych. Z ustaleń Sądu pierwszej instancji nie wynika to, by skarżący prowadził działalność opisaną w poszczególnych ustępach tego artykułu, to jest by stanowił podmiot niezaliczany do sektora finansów publicznych i niedziałający w celu osiągnięcia zysku. Z tego względu zastosowanie względem skarżącego przepisu regulującego przyznawanie dotacji tego rodzaju podmiotom było nieuzasadnione. Wywodzenie z tego przepisu obowiązku zawarcia przez skarżącego umowy w przedmiocie dotacji było zatem bezzasadne. Powinność ta nie wynika także z żadnego z ustępów art. 60 ustawy o opiece nad dziećmi do lat trzech ani z postanowień uchwały Rady Miasta J. [...].
Stanowisko uzależniające prawo skarżącego do wypłaty dotacji od obowiązywania zawartej z Miastem J. umowy nie znajduje zatem oparcia w przepisach prawa. Rozpoznając sprawę ponownie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odstąpi zatem od stawiania skarżącemu takiego wymagania i oceni skargę z wyłączeniem powinności zawarcia umowy. Natomiast, wbrew stanowisku skarżącego, powołane przez niego przepisy prawa nie gwarantują otrzymania dotacji, żądanie to podlega ocenie uprawnionego do tego organu. Zaproponowana w skardze kasacyjnej wykładnia art. 60 ust. 1 ustawy o opiece nad dziećmi do lat trzech jest w tej części błędna.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi w Gliwicach do ponownego rozpoznania. O kosztach postępowania Sąd postanowił na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI