Orzeczenie · 2025-10-15

I GSK 2011/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-10-15
NSApodatkoweWysokansa
dotacje celowezwrot dotacjifinanse publiczneustawa o finansach publicznychgminapostępowanie administracyjneskarga kasacyjnaNSAWSAprawo budowlane

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Gminy Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę gminy na decyzję Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej w przedmiocie określenia kwoty dotacji celowej przypadającej do zwrotu. Gmina zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 8, 9, 10 i 11 k.p.a. poprzez niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego i pozbawienie strony czynnego udziału w postępowaniu, a także naruszenie art. 78 § 1 k.p.a. poprzez błędne uznanie wniosków dowodowych za niespełniające wymogów oraz art. 85 § 1 k.p.a. poprzez niezastosowanie dowodu z oględzin nieruchomości. Ponadto, gmina zarzuciła naruszenie prawa materialnego, w tym art. 168 ust. 1, 4 i 5 ustawy o finansach publicznych, kwestionując ustalenie, że dotacja nie została wykorzystana w terminie oraz że zwrot obejmuje podatek VAT. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej i związany oceną prawną wyrażoną w poprzednim wyroku WSA (sygn. akt V SA/Wa 423/20), uznał wszystkie zarzuty za niezasadne. Sąd podkreślił, że gmina w istocie polemizowała z ustaleniami faktycznymi i prawnymi poczynionymi w prawomocnym wyroku WSA, co jest niedopuszczalne na etapie postępowania kasacyjnego. W związku z tym, skarga kasacyjna została oddalona.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Zastosowanie art. 153 p.p.s.a. i związanie oceną prawną sądu administracyjnego w kolejnych postępowaniach. Zasada związania ustaleniami sądu karnego w postępowaniu administracyjnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, w której doszło do wcześniejszego postępowania sądowego i wydania prawomocnego wyroku, a następnie organ administracji nie zastosował się do wiążącej oceny prawnej.

Zagadnienia prawne (4)

Czy organ administracji publicznej jest związany ustaleniami sądu karnym zawartymi w sentencji prawomocnego wyroku skazującego co do poświadczenia nieprawdy w protokole odbioru robót, przy ustalaniu stanu faktycznego w sprawie zwrotu dotacji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ administracji publicznej jest związany ustaleniami sądu karnego co do poświadczenia nieprawdy w protokole odbioru robót, a ustalenia te nie mogą być dowolnie odrzucone bez przeprowadzenia przeciwdowodu.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że zgodnie z art. 76 § 1 k.p.a. w zw. z art. 11 p.p.s.a., ustalenia prawomocnego wyroku karnego co do popełnienia przestępstwa są wiążące dla organu administracji. W tej sprawie, ustalenia sądu karnego dotyczące poświadczenia nieprawdy w protokole odbioru robót, w tym co do wartości niewykonanych prac, powinny były zostać uwzględnione przez organ.

Czy organ administracji publicznej może dokonywać ustaleń faktycznych na podstawie opinii biegłego, która powstała przed wydaniem prawomocnych wyroków skazujących w sprawie dotyczącej tych samych faktów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie może dowolnie odrzucić ustaleń sądu karnego zawartych w sentencji wyroku i oprzeć się na opinii biegłego, która powstała przed tym wyrokiem i była znana sądowi karnemu.

Uzasadnienie

Opinia biegłego, która powstała przed wydaniem prawomocnych wyroków skazujących i była znana sądowi karnemu, nie może stanowić przeciwdowodu dla ustaleń zawartych w sentencjach tych wyroków. Organ powinien był uwzględnić ustalenia sądu karnego.

Czy zarzuty skargi kasacyjnej mogą polemizować z oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w poprzednim prawomocnym orzeczeniu sądu administracyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty skargi kasacyjnej nie mogą polemizować z oceną prawną i wskazaniami wyrażonymi w poprzednim prawomocnym orzeczeniu sądu administracyjnego, ponieważ przepis art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania sądu wiążą organy i sądy w danej sprawie. Autor skargi kasacyjnej nie podważył wykonania tych wytycznych, co oznacza, że zarzuty oparte na kwestionowaniu tych ustaleń są nieskuteczne.

Czy zwrot części dotacji celowej obejmuje również zapłacony podatek VAT?

Odpowiedź sądu

Nie zostało to jednoznacznie rozstrzygnięte w uzasadnieniu, ale zarzut naruszenia art. 168 ust. 1, 4 i 5 u.f.p. w tym zakresie został uznany za niezasadny w kontekście ogólnego oddalenia skargi kasacyjnej.

Uzasadnienie

Sąd uznał zarzuty naruszenia prawa materialnego za nieskuteczne, ponieważ opierały się na wadliwym stanie faktycznym, który nie został skutecznie zakwestionowany w ramach zarzutów procesowych. W konsekwencji, kwestia zwrotu VAT nie została szczegółowo omówiona, ale zarzut w tym zakresie nie wpłynął na zmianę rozstrzygnięcia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Gminy Z. od wyroku WSA w Warszawie.

Przepisy (30)

Główne

p.p.s.a. art. 174 § § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zarzucenia naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 174

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zarzucenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

u.f.p. art. 168 § ust. 1, 4 i 5

Ustawa o finansach publicznych

Zarzut niewłaściwego zastosowania - dotyczy wykorzystania dotacji w terminie.

p.p.s.a. art. 188

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa wniosku o uwzględnienie skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa wniosku o uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

p.p.s.a. art. 203

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa wniosku o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres rozpoznania sprawy przez NSA.

k.p.a. art. 76 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy mocy dowodowej dokumentów urzędowych, w tym wyroków sądowych.

p.p.s.a. art. 153

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa związanie oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa oddalenia skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 204

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy oddalenia skargi przez WSA; zarzucono niewłaściwe zastosowanie w zw. z przepisami k.p.a.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zarzut niewłaściwego zastosowania w zw. z art. 151 p.p.s.a. - dotyczy obowiązku działania organu w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy.

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Zarzut niewłaściwego zastosowania w zw. z art. 151 p.p.s.a. - dotyczy zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

Zarzut niewłaściwego zastosowania w zw. z art. 151 p.p.s.a. - dotyczy obowiązku organu informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych.

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

Zarzut niewłaściwego zastosowania w zw. z art. 151 p.p.s.a. - dotyczy zasady zapewnienia stronom czynnego udziału w postępowaniu.

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

Zarzut niewłaściwego zastosowania w zw. z art. 151 p.p.s.a. - dotyczy zasady przekonywania.

k.p.a. art. 78 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zarzut niewłaściwego zastosowania w zw. z art. 151 p.p.s.a. - dotyczy wniosków dowodowych.

k.p.a. art. 85 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zarzut niezastosowania w zw. z art. 151 p.p.s.a. - dotyczy dowodu z oględzin.

u.f.p. art. 149 § ust. 1

Ustawa o finansach publicznych

Zarzut niewłaściwego zastosowania w zw. z innymi przepisami - dotyczy zwrotu dotacji.

u.d.j.s.t. art. 49 § ust. 5 w zw. z ust. 1 i 4

Ustawa o dochodach jednostek samorządu terytorialnego

Zarzut niewłaściwego zastosowania w zw. z innymi przepisami - dotyczy zwrotu dotacji.

u.s.g. art. 8 § ust 3 i 4

Ustawa o samorządzie gminnym

Zarzut niewłaściwego zastosowania w zw. z innymi przepisami - dotyczy zwrotu dotacji.

Konstytucja RP art. 167 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zarzut niewłaściwego zastosowania w zw. z art. 168 ust. 1 i 6 u.f.p. - dotyczy finansowania zadań.

u.f.p. art. 168 § ust. 6

Ustawa o finansach publicznych

Zarzut niewłaściwego zastosowania w zw. z art. 167 ust. 1 Konstytucji RP - dotyczy finansowania zadań.

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przesłanki nieważności postępowania przed WSA.

p.p.s.a. art. 189

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przesłanki uchylenia orzeczenia, odrzucenia skargi lub umorzenia postępowania.

p.p.s.a. art. 193

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zawartość uzasadnienia wyroku oddalającego skargę kasacyjną.

p.p.s.a. art. 11

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zarzut naruszenia w zw. z art. 76 § 1 k.p.a. - dotyczy związania sądu ustaleniami wyroku karnego.

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy zasad zwrotu kosztów postępowania.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 7 w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. c)

Podstawa do ustalenia wysokości opłat za czynności radców prawnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzuty skargi kasacyjnej były niezasadne, ponieważ polemizowały z ustaleniami zawartymi w poprzednim prawomocnym wyroku WSA. • Organ administracji był związany ustaleniami sądu karnego co do poświadczenia nieprawdy w protokole odbioru robót.

Odrzucone argumenty

Niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego przez organ II instancji. • Niewłaściwe zastosowanie przepisów k.p.a. i u.f.p. • Brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego. • Niewłaściwe przyjęcie, że dotacja nie została wykorzystana w terminie. • Niewłaściwe przyjęcie, że zwrot dotacji obejmuje podatek VAT.

Godne uwagi sformułowania

Związanie oceną prawną oraz wskazaniami odnośnie wytycznych skierowanych do organów administracyjnych wiąże w tej sprawie również Naczelny Sąd Administracyjny. • Autor skargi kasacyjnej w istocie polemizuje ze stanowiskiem zaprezentowanym w prawomocnym wyroku z dnia 8 października 2020 r., sygn. akt V SA/Wa 423/20, co pozostaje oczywiście nieskuteczne. • Niewłaściwe zastosowanie prawa materialnego polega na tzw. błędzie w subsumpcji.

Skład orzekający

Michał Kowalski

przewodniczący

Monika Krzyżaniak

członek

Piotr Pietrasz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Zastosowanie art. 153 p.p.s.a. i związanie oceną prawną sądu administracyjnego w kolejnych postępowaniach. Zasada związania ustaleniami sądu karnego w postępowaniu administracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której doszło do wcześniejszego postępowania sądowego i wydania prawomocnego wyroku, a następnie organ administracji nie zastosował się do wiążącej oceny prawnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę związania oceną prawną sądu administracyjnego oraz zasady związania ustaleniami sądu karnego w postępowaniu administracyjnym, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej.

Sąd karny decyduje o zwrocie dotacji? Jak wyroki karne wpływają na postępowanie administracyjne.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst