Orzeczenie · 2025-10-15

I GSK 1904/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-10-15
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo wodnetaryfyzbiorowe zaopatrzenie w wodępostępowanie administracyjnesądownictwo administracyjneNSAWSAPGW WPkosztyzmiany taryf

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Z. w O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie o odmowie skrócenia okresu obowiązywania dotychczasowej taryfy za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zatwierdzenia nowej. Skarżący domagał się skrócenia taryfy z powodu m.in. spadku przychodów związanego z pandemią, wzrostu cen energii, wody, kosztów wynagrodzeń oraz kosztów inwestycji. Organy administracji oraz WSA uznały, że nie zaistniał "uzasadniony przypadek" wymagany przez art. 24j ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, który pozwala na skrócenie okresu obowiązywania taryfy. NSA podzielił to stanowisko, podkreślając, że "uzasadniony przypadek" wymaga obiektywnych racji usprawiedliwiających skrócenie taryfy, a nie tylko wykazania wystąpienia pewnych okoliczności. Wskazano, że większość podnoszonych przez skarżącego kosztów powinna być przewidziana przy konstruowaniu pierwotnej taryfy. Sąd uznał również, że w tym trybie organ nie może nakładać na przedsiębiorstwo obowiązku modyfikacji wniosku. W konsekwencji, skarga kasacyjna została oddalona.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia "uzasadnionego przypadku" w kontekście skrócenia okresu obowiązywania taryf za wodę oraz ograniczenia organu w postępowaniu w tym zakresie.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej regulacji ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków.

Zagadnienia prawne (3)

Czy pojęcie "uzasadnionego przypadku" w art. 24j ust. 1 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków oznacza jedynie wykazanie wystąpienia pewnych okoliczności, czy też wymaga obiektywnych racji usprawiedliwiających skrócenie okresu obowiązywania dotychczasowej taryfy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Pojęcie "uzasadnionego przypadku" wymaga obiektywnych racji usprawiedliwiających skrócenie okresu obowiązywania dotychczasowej taryfy w celu zatwierdzenia w jej miejsce taryfy nowej, z uwzględnieniem ochrony interesów odbiorców usług i optymalizacji kosztów.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że "uzasadniony" oznacza oparty na obiektywnych racjach, słuszny, usprawiedliwiony. Wykładnia przepisu stanowiącego wyjątek od zasady powinna być ścisła. Większość podnoszonych przez przedsiębiorstwo kosztów powinna być przewidziana przy konstruowaniu pierwotnej taryfy.

Czy w postępowaniu o skrócenie okresu obowiązywania taryfy, w przypadku braku przesłanek do jej skrócenia, organ może nałożyć na przedsiębiorstwo obowiązek przedłożenia poprawionego projektu taryfy lub jego uzasadnienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie może w tym trybie obligować przedsiębiorstwa do modyfikacji wniosku czy zobowiązywać do jego ponowienia w zmodyfikowanej formie. W przypadku braku przesłanek do skrócenia taryfy, organ odmawia wnioskowanej modyfikacji.

Uzasadnienie

Postępowanie w przedmiocie skrócenia okresu obowiązywania taryfy jest dwuetapowe. Dopiero po pozytywnej ocenie pierwszego etapu (istnienie uzasadnionego przypadku) możliwe jest przejście do analizy projektu nowej taryfy. Organ nie może w tym trybie nakładać na wnioskodawcę obowiązków modyfikacji wniosku.

Czy zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie może być skutecznie podniesiony bez wskazania przepisów postępowania, które zostały naruszone w związku z kontrolą stosowania prawa materialnego przez organ?

Odpowiedź sądu

Skarga kasacyjna oparta na zarzucie naruszenia prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) powinna zawierać powołanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w związku z właściwymi przepisami materialnymi.

Uzasadnienie

Sąd wskazał na wadę formalną skargi kasacyjnej polegającą na braku powiązania zarzutu naruszenia prawa materialnego z odpowiednimi przepisami postępowania, które sąd I instancji stosuje kontrolując legalność działania organów administracji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (17)

Główne

u.z.z.w.z.o.ś. art. 24b

Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków

u.z.z.w.z.o.ś. art. 24c § ust. 1

Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków

u.z.z.w.z.o.ś. art. 24c § ust. 3

Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków

u.z.z.w.z.o.ś. art. 24e

Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków

u.z.z.w.z.o.ś. art. 24f § ust. 1

Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków

u.z.z.w.z.o.ś. art. 24j § ust. 1

Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.z.z.w.z.o.ś. art. 27a § ust. 1

Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków

u.z.z.w.z.o.ś. art. 27a § ust. 3 pkt. 2

Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § 1 pkt 2 lit. c

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § 1 pkt 1 lit. c

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niezaistnienie "uzasadnionego przypadku" pozwalającego na skrócenie okresu obowiązywania taryfy. • Podnoszone przez przedsiębiorstwo koszty powinny być uwzględnione przy konstruowaniu pierwotnej taryfy. • Organ nie może w trybie art. 24j u.z.z.w.z.o.ś. nakładać na przedsiębiorstwo obowiązku modyfikacji wniosku.

Odrzucone argumenty

Błędna wykładnia art. 24j u.z.z.w.z.o.ś. przez utożsamienie "uzasadnionego przypadku" z "przypadkiem szczególnym" lub "wyjątkowym". • Niewłaściwe zastosowanie art. 24c ust. 3 u.z.z.w.z.o.ś. poprzez uznanie, że nie ma obowiązku jego zastosowania.

Godne uwagi sformułowania

"Uzasadniony przypadek" to nie tylko taki który faktycznie istnieje bowiem został przez przedsiębiorstwo wodnokanalizacyjne wykazany, ale taki, którego znaczenie usprawiedliwia skrócenie obowiązywania dotychczasowej taryfy w celu zatwierdzenia w jej miejsce taryfy nowej, w kontekście zasady ochrony interesów odbiorców usług i przy uwzględnieniu optymalizacji kosztów. • Wyjątek taki nie powinien podlegać wykładni rozszerzającej, a jego granice winny być ściśle przestrzegane. • Organ regulacyjny ani Prezes PGW WP jako organ odwoławczy nie może jednak w tym trybie obligować przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego do modyfikacji jego wniosku czy zobowiązywać do jego ponowienia w zmodyfikowanej formie.

Skład orzekający

Tomasz Smoleń

przewodniczący

Bogdan Fischer

członek

Małgorzata Kowalska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"uzasadnionego przypadku\" w kontekście skrócenia okresu obowiązywania taryf za wodę oraz ograniczenia organu w postępowaniu w tym zakresie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej regulacji ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii ustalania taryf za wodę, co ma bezpośrednie przełożenie na koszty dla odbiorców. Interpretacja kluczowego pojęcia "uzasadnionego przypadku" jest istotna dla branży.

Kiedy można skrócić taryfę za wodę? NSA wyjaśnia "uzasadniony przypadek".

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst