I GSK 1874/22

I GSK 1874/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-09-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-11-10
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Apollo /sprawozdawca/
Henryk Wach
Michał Kowalski /przewodniczący/
Symbol z opisem
602  ceny
Sygn. powiązane
V SA/Wa 2398/21 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-11-16
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Michał Kowalski Sędzia NSA Anna Apollo (spr.) Sędzia NSA Henryk Wach Protokolant asystent sędziego Katarzyna Domańska po rozpoznaniu w dniu 17 września 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 listopada 2021 r. sygn. akt V SA/Wa 2398/21 w sprawie ze skargi [...] na decyzję Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 20 stycznia 2021 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia taryfy za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od [...] na rzecz Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 16 listopada 2021 r., sygn. akt V SA/Wa 2398/21 oddalił skargę Wodociągów Fromborskich sp. z o.o. z siedzibą we Fromborku na decyzję Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z 20 stycznia 2021 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia taryfy za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków.
Sąd I instancji orzekał w następującym stanie faktycznym sprawy.
Wodociągi Fromborskie sp. z o.o. z siedzibą we Fromborku – dalej: skarżąca lub spółka – wnioskiem z 9 marca 2018 r. zwróciła się do Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z siedzibą w Gdańsku (dalej: Dyrektora RZGW) o zatwierdzenie taryfy na zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków na terenie Miasta i Gminy Frombork oraz Gminy Młynary miejscowość Włóczyska na okres 3 lat.
Dyrektor RZGW decyzją z 25 maja 2018 r. odmówił zatwierdzenia wnioskowanej taryfy, zobowiązując jednocześnie wnioskodawcę do przedłożenia jej poprawionego projektu w terminie 30 dni.
W wyniku rozpatrzenia odwołania Spółki, Prezes Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej: Prezes PGWWP) decyzją z 2 sierpnia 2018 r. uchylił decyzję Dyrektora RZGW z 25 maja 2018 r. i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 15 października 2018 r. sygn. akt V SA/Wa 1530/18 oddalił sprzeciw Spółki od decyzji Prezesa PGWWP z 2 sierpnia 2018 r.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 17 maja 2019 r. sygn. akt I GSK 410/19 uchylił wyrok WSA w Warszawie z 15 października 2018 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia sądowi niższej instancji.
W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 17 września 2019 r. sygn. akt V SA/Wa 1265/19 oddalił sprzeciw Spółki od decyzji Prezesa PGWWP z 2 sierpnia 2018 r. Zaś Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 16 kwietnia 2020 r. sygn. akt I GSK 514/20 oddalił skargę kasacyjną Spółki tegoż wyroku.
Ponownie rozpoznając sprawę Dyrektor RZGW decyzją z 30 września 2020 r. zatwierdził taryfę na zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków na terenie Miasta i Gminy Frombork oraz Gminy Młynary miejscowość Włóczyska ustaloną przez Wodociągi Fromborskie Sp. z o.o. we Fromborku na okres 3 lat.
W wyniku rozpatrzenia odwołania Spółki Prezes PGWWP decyzją z 20 stycznia 2021 r. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora RZGW z 30 września 2020 r. W jej uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że mając na uwadze wyrok NSA z 16 kwietnia 2020 r. sygn. akt I GSK 514/20, organ regulacyjny zobowiązany był do powtórnego rozstrzygnięcia merytorycznego wniosku z 9 marca 2018 r. Organ odwoławczy podkreślił zależność między wydanymi w sprawie orzeczeniami organów administracji publicznej oraz sądów z ponownym postępowaniem, polegającą na tym, że wskutek tych postępowań organ I instancji ponownie zobowiązany był rozpoznać sprawę, przy czym w wyniku tego postępowania nie miało miejsca ograniczenie prawa strony do wnioskowania o aktualizację stanu przedstawionego we wniosku z 9 marca 2018 r. Strona miała świadomość upływu czasu w ramach realizacji każdej z procedur uruchomionych wskutek środków prawnych wnoszonych przez Spółkę, a czas w procedurze administracyjnej oraz w postępowaniu sądowym nabiera waloru stanowiącego szczególną wartość. Wieloinstancyjność postępowania, związana ze zwiększeniem szansy na rozstrzygnięcie zgodne z prawem, usunięciem błędów popełnionych w niższej instancji, większą fachowością składu orzekającego, wiąże się także z wydłużeniem czasu trwania postępowania. Według organu odwoławczego strona, mając świadomość upływu czasu "zarezerwowanego" dla każdego z kolejnych postępowań sądowoadministracyjnych, biernie oczekiwała ostatecznego rozstrzygnięcia.
Według organu odwoławczego, w związku z tym, że organ regulacyjny na nowo prowadził postępowanie z wniosku Spółki, strona mogła podnieść zmiany warunków ekonomicznych i finansowych, jakie nastąpiły w okresie prowadzonych postępowań administracyjnych i sądowych. W procesie dochodzenia do prawdy obiektywnej organ obowiązany był z urzędu stwierdzić, jakie dowody są niezbędne w danej sprawie oraz także z urzędu dowody te przeprowadzić, jednak trudno przyjąć stan, w którym organ odwoławczy przeprowadza dowód z urzędu w zakresie ewentualnych zmian w sferze działalności Spółki. Organ regulacyjny dysponował odpowiednim materiałem i rzeczą jego było zweryfikowanie oraz przeanalizowanie warunków ekonomicznych wykonywania przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne działalności gospodarczej przez pryzmat przepisów ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków oraz rozporządzenia Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 27 lutego 2018 r. w sprawie określania taryf, wzoru wniosku o zatwierdzenie taryfy oraz warunków rozliczeń za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków (Dz. U. z 2018 r., poz. 472).
Organ II instancji wyjaśnił, że analiza akt sprawy potwierdza, że organ I instancji przeprowadził postępowanie wyjaśniające w oparciu o art. 7, 77 i 80 K.p.a. i dysponował wystarczającym materiałem dowodowym do rozpoznania sprawy. Mając świadomość ponownego rozpatrywania sprawy przez organ regulacyjny Spółka mogła wykazać się inicjatywą dowodową, zaś jej bierność wyklucza zarzut błędnej oceny materiałów sprawy, czy wyciągnięcie na ich podstawie błędnych wniosków. Jeżeli w opinii Spółki upływ czasu doprowadził do zmiany warunków ekonomicznych i finansowych prowadzonej działalności, to kierując się własnym interesem Spółka mogła domagać się od organu regulacyjnego przeprowadzenia postępowania dowodowego z dokumentów potwierdzających ten stan. W postępowaniu administracyjnym strona może podjąć inicjatywę dowodową gdy chodzi o fakt, z którego chce wywieść skutki prawne, a który stoi w sprzeczności z ustaleniami dokonanymi już przez organ w oparciu o inne dowody, oraz gdy przepis prawny wymaga dla wykazania danej okoliczności faktycznej przedłożenia przez stronę określonego środka lub źródła dowodowego (z reguły dokumentu). Czas pomiędzy złożeniem przez Spółkę wniosku z 9 marca 2018 r., a dniem wydania decyzji przez organ regulacyjny po zrealizowaniu postępowania odwoławczego oraz postępowań sądowych, mógł doprowadzić do zmiany w sferze działalności przedsiębiorstwa, nie mniej jednak, ewentualne zmiany implikowały konieczność ich udowodnienia przez stronę. Niesłuszny jest argument Spółki, jakoby postępowanie w sprawie winno zostać umorzone ze względu na postępowanie odrębne przeprowadzone wskutek wniosku Spółki z 20 lutego 2020 r. o skrócenie okresu obowiązywania taryfy. Postępowanie to zakończono 10 października 2020 r., decyzją orzekającą o uchyleniu w całości zaskarżonej decyzji oraz o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie wniosku strony. Jak uzasadniono w tej decyzji, wnioskiem o skrócenie okresu obowiązywania taryfy zatwierdzonej przez organ regulacyjny, wnioskodawca objął taryfę zatwierdzoną przez radę gminy, a to nie mogło zostać uznane z uwagi na dokonaną zmianę normatywną, gdyż akt prawny, na podstawie którego taryfy podlegały zatwierdzeniu w drodze uchwały rady gminy został wyeleminowany z polskiego systemu prawnego, zaś w jego miejsce ustanowiono nowe przepisy normatywne regulujące kwestie zatwierdzania taryf dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków.
Według organu odwoławczego niezrozumiały jest zarzut Spółki, jakoby z sentencji decyzji zatwierdzającej taryfę wynikało, iż organ regulacyjny wydał decyzję w przedmiocie skrócenia okresu obowiązywania taryfy. Dyrektor RZGW orzekł o zatwierdzeniu taryfy w trybie art. 24c ust. 2 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (uzzwoś), a więc wydał rozstrzygnięcie odpowiednie do przedmiotu sprawy. Organ zwrócił uwagę, iż zatwierdzenie taryfy w innym terminie, aniżeli 45-dniowym, liczonym od momentu złożenia poprawnego pod względem formalnym wniosku, nie oznacza, iż automatycznie taryfa podlega skróceniu. Niezależnie od czasu zatwierdzenia taryfy, wciąż jest ona wyznaczana na okres 3 lat.
Organ odwoławczy nie kwestionuje przekroczenia przez organ regulacyjny terminu na wydanie decyzji. Intencją jest bowiem wykazanie stronie, iż upływ czasu przeznaczonego na rozpoznanie sprawy przez organ odwoławczy oraz przez sądy administracyjne nie stanowi wartości ujemnej od 3-letniego wymiaru czasu na jaki taryfa jest zatwierdzania. Według § 20 pkt 1 rozporządzenia w sprawie określania taryf, wzoru wniosku o zatwierdzenie taryfy oraz warunków rozliczeń za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków, okres obrachunkowy poprzedzający wprowadzenie nowej taryfy dla wniosku o zatwierdzenie taryfy przekazanego przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne organowi regulacyjnemu w 2018 roku wynosi 12 kolejnych miesięcy obrachunkowych poprzedzających nie więcej niż o 120 dni dzień złożenia wniosku. Jest to wyjątek od zasady ogólnej definiującej okres obrachunkowy w § 2 pkt 5 ww. rozporządzenia. Przyjęty w tym przepisie okres obrachunkowy, wynoszący 36 kolejnych miesięcy obrachunkowych poprzedzających nie więcej niż o 120 dni dzień złożenia wniosku o zatwierdzenie taryfy, ma zastosowanie do spraw wszczętych w związku z wnioskiem o zatwierdzenie taryfy założonym po upływie 3 lat funkcjonowania taryfy zatwierdzonej przez organ regulacyjny w rozumieniu znowelizowanej ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Natomiast przepis § 20 pkt 1 ustawodawca wprowadził w związku ze zmianą aktu prawnego z 2015 roku. Chodzi tu o ustawę z dnia 27 października 2017 r. o zmianie ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r., poz. 2180). Przepisy zmieniające wywołują skutek jednorazowy. W przeciwieństwie do przepisów merytorycznych nie służą one bezpośrednio do wyrażania norm prawnych, lecz do wprowadzania zmian w obowiązujących przepisach merytorycznych, co nie oznacza, że nie mają one charakteru normatywnego. Jednorazowość przepisów zmieniających przejawia się w tym, że ich normatywny skutek wyczerpuje się w momencie ich wejścia w życie w postaci zmian, których one dokonują. W konsekwencji zmian dokonanych na gruncie ustawy o zmianie ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków oraz niektórych innych ustaw, ustawodawca wprowadził do sytemu prawa ustawę z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 1437 z późn. zm.), obowiązującą od października 2017 roku. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy przez organ I instancji, zaktualizowano raport jednostki gospodarczej, co potwierdza sprawozdanie finansowe Spółki za rok 2019.
Oddalając zaskarżonym wyrokiem skargę na powyższą decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podkreślił, że organ regulacyjny dokonuje kontroli przestawionego mu do zatwierdzenia projektu taryfy oraz jego uzasadnienia w dwóch aspektach: 1) spełnienia przez te dokumenty formalnych wymogów ustawowych, 2) istnienia uzasadnienia ekonomicznego dla wysokości cen i stawek opłat zawartych w projekcie taryfy. Uzasadnienie ekonomiczne cen i stawek opłat organ regulacyjny bada w pod kątem niezbędności ich podnoszenia ze względu na przedstawione we wniosku warunki ekonomiczne wykonywania przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne działalności gospodarczej, a celem tego działania organu jest zapewnienie ochrony interesów odbiorców usług przed nieuzasadnionym wzrostem cen. Organ w ramach postępowania z wniosku o zatwierdzenie taryfy nie ma obowiązku badania z urzędu, czy zawarte w projekcie taryfy ceny i stawki opłat w rzeczywistości zapewniają pokrycie niezbędnych kosztów działalności gospodarczej przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego. To przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne, wnoszące o zatwierdzenie ustalonej przez nie taryfy, ma interes prawny w wykazaniu niezbędnych przychodów, na podstawie których określa taryfę stosownie do art. 20 ust. 2 uzzwoś, uwzględniając koszty, o których mowa w art. 20 ust. 4 uzzwoś. Natomiast rolą organu regulacyjnego w świetle brzmienia art. 24c ust. 1 pkt 2 uzzwoś jest jedynie weryfikacja wykazanych przez wnioskodawcę warunków ekonomicznych wykonywania przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne działalności gospodarczej, w zakresie ich wpływu na ceny i stawki opłat zawarte w projekcie taryfy. Organ regulacyjny nie ma też kompetencji do samodzielnej zmiany projektu taryfy przedstawionej przez stronę – jeżeli wynik badania wniosku o zatwierdzenie taryfy, jest pozytywny, organ regulacyjny zatwierdza taryfę w drodze decyzji (art. 24c ust. 2 uzzwoś), natomiast jeżeli wynik ten jest negatywny organ wydaje decyzję odmowną, w której nakłada obowiązek przedłożenia w określonym terminie poprawionego projektu taryfy lub poprawionego uzasadnienia (art. 24c ust. 3 ustawy uzzwoś). Przepisy uzzwoś przewidują obowiązek brania przez organ pod uwagę warunków ekonomicznych wykonywania przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne działalności gospodarczej oraz zapewnienia pokrycia uzasadnionych kosztów przedsiębiorstwa, tylko w przypadku określenia przez organ regulacyjny tymczasowej taryfy, uregulowanej w art. 24c ust. 4 i 5 uzzwoś, kiedy organ ustala taką taryfę działając z urzędu.
Sąd I instancji podniósł, że w sprawie organ regulacyjny nie miał więc obowiązku wzywania strony do złożenia zmienionego projektu taryfy, uwzględniającego wzrost kosztów wykonywania przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne działalności gospodarczej, skoro to w interesie strony leżało ustalenie taryfy w taki sposób, by zapewniała ona uzyskanie niezbędnych przychodów, o których mowa w art. 20 ust. 2 uzzwoś. Stosownie do art. 24c ust. 1 uzzwoś celem działania organu regulacyjnego jest ochrona odbiorców usług przed nieuzasadnionym wzrostem cen, a nie czuwanie nad zapewnieniem rentowności działalności gospodarczej wykonywanej przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne wnioskujące o zatwierdzenie taryfy. Po zwrocie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ regulacyjny i przed wydaniem decyzji zatwierdzającej taryfę, organ regulacyjny umożliwił stronie składanie wyjaśnień i dodatkowych dokumentów. Strona nie złożyła zmienionego projektu taryfy, ani też nie zgłosiła zmiany warunków ekonomicznych wykonywania przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne działalności gospodarczej, w oparciu o które został ustalony projekt taryfy wnioskowanej do zatwierdzenia. Organ był zobowiązany do zbadania uzasadnienia ekonomicznego cen i stawek opłat zawartych w projekcie taryfy przedstawionym do zatwierdzenia przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne.
W ocenie Sądu pierwszej instancji w sprawie nie doszło do przekroczenia terminu 45 dni do załatwienia wniosku taryfowego. Ten rozpoczyna swój bieg od momentu początkowego wskazanego w ustawie, a więc od dnia otrzymania wniosku taryfowego przez organ. Regulacja ta odpowiada podobnej regulacji w art. 61 § 3 k.p.a. W myśl ww. przepisu dniem wszczęcia postępowania w sprawie jest dzień złożenia wniosku. Nie oznacza to jednak, że ostateczny termin załatwienia sprawy musi zrównywać się z początkowym terminem załatwienia sprawy. Wniosek strony powinien odpowiadać określonym prawem wymogom, co z kolei zobowiązuje organ do badania każdego wniosku czy spełnia on wymogi formalne. Jeżeli organ stwierdzi braki formalne wniosku (żądania), to wówczas, w zależności od wagi tych braków, albo podanie pozostawia bez rozpoznania, jeżeli w podaniu nie wskazano adresu wnoszącego i nie ma możności ustalenia tego adresu na podstawie posiadanych danych, (art. 64 § 1 K.p.a.), czy też, jeżeli podanie nie spełnia innych wymagań ustalonych w przepisach prawa, wzywa wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania (art. 64 § 2 K.p.a.). Rozpoczęcie biegu tego terminu następuje po uzupełnieniu przez stronę brakujących dokumentów tj. od chwili otrzymania przez organ regulacyjny kompletnego wniosku, zawierającego wszystkie informacje, o których mowa w art. 24 ust. 6-7 uzzwoś. W sprawie dokumenty wolne od braków formalnych zostały złożone przez spółkę pismem z 26 kwietnia 2018 r., które wpłynęło do organu I instancji 27 kwietnia 2018 r., a pierwsza decyzją organu I instancji, odmawiająca zatwierdzenia taryfy, została wydana 25 maja 2018 r., co oznacza, że organ I instancji zmieścił się w wyznaczonym przez ustawodawcę terminie do wydania decyzji.
Sąd zwrócił uwagę, że WSA w Warszawie wyrokiem z 17 września 2019 r. sygn. akt V SA/Wa 1265/19 oddalił sprzeciw Spółki od decyzji Prezesa PGWWP z 2 sierpnia 2018 r. uchylającej decyzję organu regulacyjnego 25 maja 2018 r. i przekazującej mu sprawę do ponownego rozpoznania. Z kolei NSA wyrokiem z 16 kwietnia 2020 r. sygn. akt I GSK 514/20 oddalił skargę kasacyjną Spółki od wyroku WSA w Warszawie z 17 września 2019 r. Co za tym idzie ponownie rozpoznający sprawę organ był związany oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania, wyrażonymi w orzeczeniu sądu (art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. dalej: P.p.s.a.). Powyższe nie pozwala na przyjęcie, iż w sprawie doszło do utraty przez organ regulacyjny kompetencji wydania decyzji w przedmiocie zatwierdzenia taryfy z uwagi na upływ terminu określonego w art. 24c ust. 1 zzwoś.
Wodociągi Fromborskie Sp. z o.o. z siedzibą we Fromborku wniosły skargę kasacyjną od powyższego wyroku domagając się jego uchylenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji. Autor skargi kasacyjnej wniósł także o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego oraz o rozpoznanie skargi na rozprawie.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie:
1. art. 151 P.p.s.a. w zw. z 24c ust. 1 w zw. z art. 20 ust. 1 i 2 uzzwoś, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na oddaleniu skargi skarżącej kasacyjnie w sytuacji gdy doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków z uwagi na brak jednoznacznego opowiedzenia się organu co do związania lub braku związania wnioskiem o zatwierdzenie taryfy, co skutkowało sprzecznym stanowiskiem wyrażanym zarówno przez Organ jaki i przez Sąd oraz podejmowaniu co do wnioskodawcy, ewentualnych czynności procesowych w zakresie możliwości korekty warunków ekonomicznych prowadzenia działalności przez przedsiębiorstwo, odzwierciedlających rzeczywisty stan w chwili wydawania decyzji,
2. art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 7,10,75 § 1 i 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (K.p.a.) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na oddaleniu skargi skarżącej kasacyjnie z uwagi na błędne przyjęcie, że to przedsiębiorstwo wodociągowo - kanalizacyjne jest zobowiązanie do wykazania okoliczności niezębnych do rozstrzygnięcia sprawy, skoro to na organie administracji publicznej ciąży obowiązek w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy,
3. art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 24f ust. 2 w zw. z art. 24c ust. 1 uzzwoś poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na oddaleniu skargi skarżącej kasacyjnie z uwagi na błędne przyjęcie, że organowi nadal przysługiwało uprawnienie do orzekania o zatwierdzeniu taryfy pomimo upływu terminu 45 dni przewidzianego na rozstrzygnięcie sprawy w sytuacji, gdy w związku z jego upływem, uprawnienie to utracił,
4. art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 61 § 1 K.p.a. w zw. z art. 20 ust. 1 uzzwoś poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na oddaleniu skargi skarżącej kasacyjnie z uwagi na błędne przyjęcie, iż organ miał uprawnienie do orzekania ponad żądanie wniosku o zatwierdzenie taryfy, wykraczając poza ustawowy, trzyletni okres obowiązywania taryfy, w sytuacji gdy pozostaje związany wnioskiem przedsiębiorstwa wodociągowo - kanalizacyjnego;
5. art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 61 § 1 K.p.a. w zw. z art. 24b ust. 2 i 6 uzzwoś poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na oddaleniu skargi skarżącej kasacyjnie z uwagi na błędne przyjęcie, iż organ jest uprawniony do orzeczenia ponad żądanie wniosku o zatwierdzenie taryfy, w sytuacji, gdy postępowanie o zatwierdzenie taryfy jest wszczynane na wniosek zainteresowanego podmiotu.
Argumentację na poparcie powyższych zarzutów skarżąca kasacyjnie spółka przedstawiła w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.
Prezes Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 P.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi – zgodnie z art. 174 P.p.s.a. – może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 P.p.s.a.) albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.). Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą i nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować. W rozpoznawanej sprawie skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach kasacyjnych (art. 174 pkt. 1 i 2 P.p.s.a.).
Zgodnie z art. 176 § 1 pkt 2 P.p.s.a. skarga kasacyjna powinna zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Prawodawca zatem jako istotne elementy skargi kasacyjnej wskazuje zarówno przytoczenie podstaw kasacyjnych, jak i ich uzasadnienie. Podstawy kasacyjne zostały określone w art. 174 pkt 1 i 2 P.p.s.a. Wynika z niego, że podstawa kasacyjna to naruszenie prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz naruszenie przepisów o postępowaniu, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Inaczej rzecz ujmując, podstawa kasacyjna oznacza naruszenie prawa, nie zaś sam przepis prawa. W podstawie kasacyjnej musi występować więc naruszenie tego prawa. Zatem w zarzucie kasacyjnym (podstawie kasacyjnej) należy podać postać tego naruszenia (czy jest to błędna wykładnia, czy też niewłaściwe zastosowanie) oraz sposób naruszenia tego prawa, gdyż, jak to już wcześniej zauważono, przepis prawa może być naruszony na wiele sposobów. Takie rozumienie podstaw kasacyjnych prezentowane jest zarówno w orzecznictwie NSA, jak i w komentarzach do ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W orzecznictwie stwierdza się, że skoro art. 174 P.p.s.a. przewiduje jako podstawę skargi kasacyjnej naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to obowiązkiem autora skargi kasacyjnej jest prawidłowe ustalenie, jakiego charakteru normy prawne zaskarża i w jaki sposób (zgodnie z art. 174 P.p.s.a.) doszło do ich naruszenia. Okoliczność jest ta o tyle istotna, że stawiając zarzut naruszenia przepisów postępowania strona składająca skargę kasacyjną musi jednocześnie wskazać, w jaki sposób uchybienie tym przepisom mogło wpłynąć istotnie na wynik postępowania (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.). Tylko wykazanie, że gdyby do naruszenia nie doszło, zapadłoby odmienne rozstrzygnięcie, skutkuje uwzględnieniem środka odwoławczego opartego na tej podstawie kasacyjnej.
Podkreślić należy, że zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie jest zobowiązany, ale wręcz nawet nie jest uprawniony do precyzowania za stronę zarzutów skargi kasacyjnej bądź do poszukiwania za nią naruszeń prawa, jakich mógł dopuścić się wojewódzki sąd administracyjny (por. wyrok NSA z dnia 18 października 2011 r., sygn. akt II FSK 2348/11, LEX nr 984581).
Skarga kasacyjna – wbrew jej treści - została oparta zarówno na zarzutach naruszenia prawa materialnego jak i zarzutach naruszenia prawa procesowego, mających istotny wpływ na wynik sprawy – a nie wyłączenie naruszeniu prawa materialnego.
W takiej sytuacji NSA w pierwszej kolejności rozpoznaje zarzuty procesowe. Konieczność zachowania tej kolejności oceny zarzutów kasacyjnych wynika z tego, że prawidłowe odniesienie się do zarzutów związanych z naruszeniem prawa materialnego jest możliwe tylko w sytuacji, gdy w postępowaniu kasacyjnym zostanie stwierdzone, że stan faktyczny sprawy nie budzi wątpliwości albo, że nie został skutecznie zakwestionowany w skardze kasacyjnej. Do kontroli subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przepis prawa materialnego można przejść dopiero wówczas, gdy okaże się, że stan faktyczny przyjęty w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został skutecznie podważony (por. np. wyrok z dnia 27 czerwca 2012 r., sygn. akt II GSK 819/11, LEX nr 1217424 oraz wyrok z dnia 26 marca 2010 r., sygn. akt II FSK 1842/08, LEX nr 596025).
Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut sformułowany w pkt 2 petitium skargi kasacyjnej. Chodzi tu o naruszenie art. 151 p.p.s.a. z art. 7, art. 10, art. 75 § 1 i art. 77 K.p.a. Zarzucono, że zgromadzony materiał dowodowy nie został przez organ zabrany oraz rozpatrzony mimo ciążącego na nim w tej mierze obowiązku. Z powyższego wynikało zatem, że spółka zmierzała do podważenia ustaleń faktycznych i wykazania braku zgromadzenia przez organy dostatecznego materiału dowodowego do podjęcia rozstrzygnięcia, co powinno skutkować uchyleniem przez Sąd I instancji zaskarżonej decyzji. Zmierzał więc, choć nieudolnie, do wykazania, że Sąd wadliwie przeprowadził proces kontroli zaskarżonej decyzji i postępowania administracyjnego, w którym ją wydano. Zarzuty te należało skonfrontować z ocenami Sądu pierwszej instancji. W zaskarżonym wyroku Sąd wskazał, że nie stwierdził, aby organ dopuścił się naruszenia przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy i rzutował w konsekwencji na prawidłowość zastosowania prawa materialnego. W konsekwencji skargę oddalił na podstawie art. 151 P.p.s.a. Podniósł, że istotą sprawy było ustalenie, czy organ prawidłowo przeprowadził weryfikację wykazanych przez spółkę warunków ekonomicznych wykonywania przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne działalności gospodarczej, w zakresie ich wpływu na ceny i stawki opłat zawarte w projekcie taryfy. Ocena ta była prawidłowa.
Nie zasługują również na uwzględnienie pozostałe zarzuty, których komplementarny charakter uzasadnia ich łączne rozpoznanie. Istotna zarzutów skarżącej kasacyjnie spółki sprowadzała się bowiem do tego, czy organ miał uprawnienie do orzekania ponad żądanie wniosku o zatwierdzenie taryfy wykraczając poza ustawowy trzyletni okres jej obowiązywania oraz upływu terminu 45 dni przewidzianego na rozstrzygnięcie sprawy.
W myśl art. 24b ust. 1 uzzwoś, taryfa za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków podlega zatwierdzeniu przez organ regulacyjny, po uprzednim przekazaniu wniosku taryfowego przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne, o czym stanowi art. 24b ust. 2.
Wniosek o zatwierdzenie taryfy zawiera określenie przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego, gminy, na terenie której działa to przedsiębiorstwo, gminy, na terenie której ma obowiązywać taryfa, oraz okresu obowiązywania taryfy (art. 24b ust. 3). Zgodnie z art. 24b ust. 4 uzzwoś do wniosku, o którym mowa w ust. 2, dołącza się: 1) projekt taryfy; 2) uzasadnienie. Zgodnie z art. 24b ust. 5 uzzwoś w uzasadnieniu, o którym mowa w ust. 4 pkt 2, zamieszcza się w szczególności informacje dotyczące: 1) zakresu świadczonych usług i lokalnych uwarunkowań ich świadczenia; 2) standardów jakościowych usług, w tym informację dotyczącą wpływu określonej taryfy na poprawę jakości usług; 3) spodziewanej poprawy jakości usług przy wprowadzeniu nowych metod alokacji kosztów; 4) zmian warunków ekonomicznych w czasie obowiązywania taryfy; 5) bilansowania ilościowego i jakościowego wód powierzchniowych i wód podziemnych. Zgodnie z art. 24b ust. 6 uzzwoś do uzasadnienia, o którym mowa w ust. 4 pkt 2, dołącza się: 1) sprawozdania finansowe za ostatnie 3 lata obrotowe; 2) plan, z zastrzeżeniem art. 21 ust. 7; 3) informację o ilości zakupionej przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne wody i jej cenie lub informację o ilości ścieków wprowadzonych do urządzeń niebędących w posiadaniu tego przedsiębiorstwa i cenie za ich wprowadzenie - za ostatnie 3 lata obrotowe; 4) tabele będące szczegółową kalkulacją cen i stawek opłat, określające: a) porównanie cen i stawek opłat taryfy obowiązującej w dniu złożenia wniosku z cenami i stawkami opłat nowej taryfy dotyczącej zaopatrzenia w wodę, b) porównanie cen i stawek opłat taryfy obowiązującej w dniu złożenia wniosku z cenami i stawkami opłat nowej taryfy dotyczącej odprowadzania ścieków, c) ustalenie poziomu niezbędnych przychodów przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego, d) alokację niezbędnych przychodów przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego według taryfowych grup odbiorców usług w okresie obowiązywania nowych taryf, e) współczynniki alokacji w okresie obowiązywania nowych taryf rozumiane jako współczynniki określające procentowy udział w łącznych kosztach danego rodzaju kosztów związanych z określoną taryfową grupą odbiorców usług, f) kalkulację cen i stawek opłat za zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków metodą alokacji prostej, g) zestawienie przychodów przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego według taryfowych grup odbiorców usług, z uwzględnieniem wielkości zużycia wody oraz cen i stawek opłat za zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków w okresie obowiązywania nowych taryf, h) skutki finansowe zmiany cen i stawek opłat za zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków, i) analizy ekonomiczne związane z korzystaniem z wód, z uwzględnieniem zasady zwrotu kosztów usług wodnych oraz długoterminowych prognoz dotyczących możliwości zaspokojenia potrzeb w zakresie korzystania z zasobów wodnych na obszarze zlewni lub jej części. Wzór wniosku taryfowego został określony w załączniku do rozporządzenia Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 27 lutego 2018 r. w sprawie określania taryf, wzoru wniosku o zatwierdzenie taryfy oraz warunków rozliczeń za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków (dalej: "rozporządzenie taryfowe"), wydanego na podstawie art. 23 ust. 1, art. 25 i art. 27 ust. 2 uzzwoś.
Zgodnie z art. 24c ust. 1 ustawy uzzwoś organ regulacyjny, w terminie 45 dni od dnia otrzymania wniosku, o którym mowa w art. 24b ust. 2: 1) ocenia projekt taryfy, o którym mowa w art. 24b ust. 4 pkt 1, oraz uzasadnienie, o którym mowa w art. 24b ust. 4 pkt 2, pod względem zgodności z: a) przepisami ustawy, b) przepisami ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne; 2) analizuje zmiany warunków ekonomicznych wykonywania przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne działalności gospodarczej, w tym marżę zysku, oraz weryfikuje koszty, o których mowa w art. 20 ust. 4 pkt 1, pod względem celowości ich ponoszenia w celu zapewnienia ochrony interesów odbiorców usług przed nieuzasadnionym wzrostem cen. W myśl art. 24c ust. 2 ustawy zzwoś jeżeli wynik oceny, weryfikacji lub analizy, o których mowa w ust. 1, jest pozytywny, organ regulacyjny zatwierdza taryfę w drodze decyzji. Stosownie do art. 24c ust. 3 jeżeli wynik oceny, weryfikacji lub analizy, o których mowa w ust. 1, jest negatywny, organ regulacyjny odmawia, w drodze decyzji, zatwierdzenia taryfy oraz nakłada obowiązek w tej decyzji, w terminie w niej określonym, na przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne przedłożenia poprawionego projektu taryfy, o którym mowa w art. 24b ust. 4 pkt 1, lub poprawionego uzasadnienia, o którym mowa w art. 24b ust. 4 pkt 2, wskazując elementy projektu taryfy lub uzasadnienia wymagające poprawienia. Zgodnie z art. 24f ust. 2 ustawy zzwoś jeżeli organ regulacyjny nie wyda decyzji, o której mowa w art. 24c ust. 2 lub 3, w terminie, o którym mowa w art. 24c ust. 1, taryfa wchodzi w życie po upływie 120 dni od dnia doręczenia jej projektu organowi regulacyjnemu wraz z wnioskiem o zatwierdzenie.
Co za tym idzie celem uregulowanej w wyżej przytoczonych przepisach instytucji zatwierdzania przez organ regulacyjny taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków jest zapewnienie ochrony interesów odbiorców tych usług przed nieuzasadnionym podnoszeniem cen przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne. Organ regulacyjny dokonuje kontroli przestawionego mu do zatwierdzenia projektu taryfy oraz jego uzasadnienia w dwóch aspektach: 1) spełnienia przez te dokumenty formalnych wymogów ustawowych, 2) istnienia uzasadnienia ekonomicznego dla wysokości cen i stawek opłat zawartych w projekcie taryfy. Uzasadnienie ekonomiczne cen i stawek opłat organ regulacyjny bada w pod kątem niezbędności ich podnoszenia ze względu na przedstawione we wniosku warunki ekonomiczne wykonywania przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne działalności gospodarczej, a celem tego działania organu jest zapewnienie ochrony interesów odbiorców usług przed nieuzasadnionym wzrostem cen. Organ w ramach postępowania z wniosku o zatwierdzenie taryfy nie ma natomiast obowiązku badania z urzędu, czy zawarte w projekcie taryfy ceny i stawki opłat w rzeczywistości zapewniają pokrycie niezbędnych kosztów działalności gospodarczej przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego. To przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne, wnoszące o zatwierdzenie ustalonej przez nie taryfy, ma interes prawny w wykazaniu niezbędnych przychodów, na podstawie których określa taryfę stosownie do art. 20 ust. 2 uzzwoś, uwzględniając koszty, o których mowa w art. 20 ust. 4 uzzwoś. Natomiast rolą organu regulacyjnego w świetle brzmienia art. 24c ust. 1 pkt 2 uzzwoś jest jedynie weryfikacja wykazanych przez wnioskodawcę warunków ekonomicznych wykonywania przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne działalności gospodarczej, w zakresie ich wpływu na ceny i stawki opłat zawarte w projekcie taryfy. Organ regulacyjny nie ma też kompetencji do samodzielnej zmiany projektu taryfy przedstawionej przez stronę – jeżeli wynik badania wniosku o zatwierdzenie taryfy, jest pozytywny, organ regulacyjny zatwierdza taryfę w drodze decyzji (art. 24c ust. 2 uzzwoś), natomiast jeżeli wynik ten jest negatywny organ wydaje decyzję odmowną, w której nakłada obowiązek przedłożenia w określonym terminie poprawionego projektu taryfy lub poprawionego uzasadnienia (art. 24c ust. 3 ustawy uzzwoś). Przepisy uzzwoś przewidują obowiązek brania przez organ pod uwagę warunków ekonomicznych wykonywania przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne działalności gospodarczej oraz zapewnienia pokrycia uzasadnionych kosztów przedsiębiorstwa, tylko w przypadku określenia przez organ regulacyjny tymczasowej taryfy, uregulowanej w art. 24c ust. 4 i 5 uzzwoś, kiedy organ ustala taką taryfę działając z urzędu.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego trafnie wywiódł Sąd I instancji, że organ regulacyjny nie miał obowiązku wzywania strony do złożenia zmienionego projektu taryfy, uwzględniającego wzrost kosztów wykonywania przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne działalności gospodarczej, skoro to w interesie strony leżało ustalenie taryfy w taki sposób, by zapewniała ona uzyskanie niezbędnych przychodów, o których mowa w art. 20 ust. 2 uzzwoś. Stosownie do art. 24c ust. 1 uzzwoś celem działania organu regulacyjnego jest ochrona odbiorców usług przed nieuzasadnionym wzrostem cen, a nie czuwanie nad zapewnieniem rentowności działalności gospodarczej wykonywanej przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne wnioskujące o zatwierdzenie taryfy. Po zwrocie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ regulacyjny i przed wydaniem decyzji zatwierdzającej taryfę, organ regulacyjny umożliwił stronie składanie wyjaśnień i dodatkowych dokumentów, zawiadomił ją w trybie art. 10 § 1 k.p.a. o zakończeniu postępowania administracyjnego, umożliwiając wypowiedzenie się co do zebranych w sprawie dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Strona nie złożyła zmienionego projektu taryfy, ani też nie zgłosiła zmiany warunków ekonomicznych wykonywania przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne działalności gospodarczej, w oparciu o które został ustalony projekt taryfy wnioskowanej do zatwierdzenia. Organ był zobowiązany do zbadania uzasadnienia ekonomicznego cen i stawek opłat zawartych w projekcie taryfy przedstawionym do zatwierdzenia przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne.
Nie zasługuje na uwzględnienie również zarzut sformułowany w pkt 3 petitium skargi kasacyjnej, że WSA błędnie przyjął, że organowi nadal przysługiwało uprawnienie do orzekania o zatwierdzeniu taryf pomimo upływu terminu 45 dni przewidzianego na rozstrzygnięcie sprawy. Wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej w sprawie nie doszło też do przekroczenia terminu 45 dni, o którym mowa w art. 24c ust. 1 zzwoś. Termin do załatwienia wniosku taryfowego rozpoczyna swój bieg od dnia otrzymania wniosku taryfowego przez organ. Wniosek strony powinien odpowiadać określonym prawem wymogom, co z kolei zobowiązuje organ do badania każdego wniosku czy spełnia on wymogi formalne. Jeżeli organ stwierdzi braki formalne wniosku (żądania), to wówczas, w zależności od wagi tych braków, albo podanie pozostawia bez rozpoznania, jeżeli w podaniu nie wskazano adresu wnoszącego i nie ma możności ustalenia tego adresu na podstawie posiadanych danych, (art. 64 § 1 k.p.a.), czy też, jeżeli podanie nie spełnia innych wymagań ustalonych w przepisach prawa, wzywa wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania (art. 64 § 2 k.p.a.). Rozpoczęcie biegu terminu następuje po uzupełnieniu przez stronę brakujących dokumentów tj. od chwili otrzymania przez organ regulacyjny kompletnego wniosku, zawierającego wszystkie informacje, o których mowa w art. 24 ust. 6-7 zzwoś. W sprawie dokumenty wolne od braków formalnych zostały złożone przez spółkę pismem z 26 kwietnia 2018 r., które wpłynęło do organu I instancji 27 kwietnia 2018 r., a pierwsza decyzją organu I instancji, odmawiająca zatwierdzenia taryfy, została wydana 25 maja 2018 r. W związku z powyższym organ I instancji "zmieścił się" w wyznaczonym przez ustawodawcę terminie do wydania decyzji.
W sprawie nie może ujść uwagi i to, że WSA w Warszawie wyrokiem z 17 września 2019 r. sygn. akt V SA/Wa 1265/19 oddalił sprzeciw Spółki od decyzji Prezesa PGWWP z 2 sierpnia 2018 r. uchylającej decyzję organu regulacyjnego 25 maja 2018 r. i przekazującej mu sprawę do ponownego rozpoznania, zaś NSA wyrokiem z 16 kwietnia 2020 r. sygn. akt I GSK 514/20 oddalił skargę kasacyjną Spółki od wyroku WSA w Warszawie z 17 września 2019 r. Wynikająca z art. 153 p.p.s.a. zasada związania w sprawie organów i sądów oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania, wyrażonymi w orzeczeniu sądu nie pozwala więc na przyjęcie, iż w sprawie doszło do utraty przez organ regulacyjny kompetencji wydania decyzji w przedmiocie zatwierdzenia taryfy z uwagi na upływ terminu określonego w art. 24c ust. 1 zzwoś. Ustanowiona w art. 153 p.p.s.a. zasada związania powoduje, że skutki wyroku sądu administracyjnego dotyczą każdego nowego postępowania prowadzonego w zakresie danej sprawy i obejmują zarówno postępowanie sądowoadministracyjne, w którym orzeczenie zostało wydane, postępowanie administracyjne, w którym zapadło zaskarżone rozstrzygnięcie administracyjne, jak również wszystkie przyszłe postępowania administracyjne i sądowoadministracyjne dotyczące danej sprawy administracyjnej. To bezwzględne związanie oznacza, że organ nie może formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem sądu, lecz zobowiązany jest do podporządkowania mu się w pełnym zakresie, a uchylenie się temu obowiązkowi stanowi naruszenie prawa skutkujące koniecznością uchylenia aktu wydanego w kolejnym postępowaniu administracyjnym, gdy strona akt ten zaskarży do sądu administracyjnego.
Związanie oceną prawną, o której mowa w art. 153 i art. 170 p.p.s.a., oznacza, że ani organ administracji ani sąd administracyjny nie mogą w tej samej sprawie formułować nowych ocen prawnych, które pozostawałyby w sprzeczności z poglądem wcześniej wyrażonym w uzasadnieniu wyroku i mają obowiązek podporządkowania się mu w pełnym zakresie (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 7 września 2022 r., sygn. akt III FSK 920/21; z dnia 25 sierpnia 2022 r., sygn. akt III FSK 1540/21). Co za tym idzie organ wydanymi w sprawie orzeczeniami sądów administracyjnych winien rozpoznać wniosek spółki co też uczynił. Nie można uznać, że orzekł on ponad żądanie wniosku o zatwierdzenie taryfy
Stąd też na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji wyroku.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.