I SA/Bd 518/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę spółki P. Sp. z o.o. na decyzję ARiMR odmawiającą przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, uznając, że spółka wraz z innymi podmiotami stworzyła sztuczne warunki do uzyskania wyższych dopłat, co jest sprzeczne z celami polityki rolnej UE.
Spółka P. Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję ARiMR odmawiającą przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Organ uznał, że spółka wraz z innymi podmiotami (osobami fizycznymi i spółkami prawa handlowego) stworzyła sztuczne warunki do uzyskania nienależnie wyższych dopłat, poprzez wykreowanie wielu formalnie odrębnych gospodarstw, które w rzeczywistości stanowiły jedno wieloczłonowe gospodarstwo zarządzane przez S. K. Sąd administracyjny podzielił stanowisko organu, uznając istnienie zarówno obiektywnych, jak i subiektywnych przesłanek sztucznego kreowania warunków, co skutkowało oddaleniem skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę spółki P. Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) w Toruniu, która utrzymała w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR odmawiającą spółce przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Organ administracji uznał, że spółka wraz z innymi podmiotami (osobami fizycznymi i spółkami prawa handlowego) stworzyła sztuczne warunki do uzyskania nienależnie wyższych dopłat. Stwierdzono istnienie powiązań personalnych, organizacyjnych, biznesowych i własnościowych między tymi podmiotami, które w rzeczywistości stanowiły jedno, wieloczłonowe gospodarstwo rolne, zarządzane wiodąco przez S. K. Sąd administracyjny podzielił stanowisko organu, uznając istnienie zarówno obiektywnych (wykreowanie wielu formalnie odrębnych gospodarstw, które w rzeczywistości stanowiły jedno), jak i subiektywnych (zamiar uzyskania korzyści sprzecznej z celami polityki rolnej UE) przesłanek sztucznego kreowania warunków. Sąd podkreślił, że działania te miały na celu obejście limitów kwotowych i powierzchniowych dopłat, co jest sprzeczne z celami wspólnej polityki rolnej UE. W konsekwencji, sąd oddalił skargę spółki.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, stworzenie takich sztucznych warunków, mających na celu obejście limitów dopłat i uzyskanie nienależnie wyższych korzyści, jest sprzeczne z celami polityki rolnej UE i stanowi podstawę do odmowy przyznania płatności.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że istniały zarówno obiektywne (wykreowanie wielu formalnie odrębnych gospodarstw, które w rzeczywistości stanowiły jedno), jak i subiektywne (zamiar uzyskania korzyści sprzecznej z celami systemu wsparcia) przesłanki sztucznego kreowania warunków. Działania te miały na celu obejście limitów dopłat, co jest sprzeczne z celami polityki rolnej UE.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (18)
Główne
ustawa o płatnościach art. 3 § ust. 2 pkt 2
Ustawa z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego
ustawa o płatnościach art. 7 § ust. 1
Ustawa z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego
ustawa o płatnościach art. 2 § pkt 14
Ustawa z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego
rozporządzenie nr 1306/2013 art. 60
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008
rozporządzenie nr 2988/95 art. 4 § ust. 3
Rozporządzenie Rady (WE, EURATOM) Nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów Wspólnot Europejskich
rozporządzenie nr 1307/2013 art. 4 § ust. 1 lit. a
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008
rozporządzenie nr 1307/2013 art. 4 § ust. 1 lit. b
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008
rozporządzenie nr 1307/2013 art. 11 § ust. 1
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
rozporządzenie nr 1305/2013 art. 4
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005
Dz.U. 2024 poz 572
Argumenty
Skuteczne argumenty
Istnienie powiązań osobowych, organizacyjnych i gospodarczych między podmiotami, które w rzeczywistości tworzą jedno wieloczłonowe gospodarstwo rolne. Sztuczne stworzenie warunków do uzyskania wyższych płatności, sprzeczne z celami polityki rolnej UE. Działania te miały na celu obejście limitów dopłat kwotowych i powierzchniowych.
Odrzucone argumenty
Zarzuty spółki dotyczące braku wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego i dowolnej oceny. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego (UE). Twierdzenie o odrębności i samodzielności poszczególnych gospodarstw. Argumentacja o potencjalnej, a nie rzeczywistej możliwości podejmowania decyzji przez S. K. Argumentacja dotycząca zatrudniania pracowników i przekazywania gruntów.
Godne uwagi sformułowania
stworzenie sztucznych warunków do uzyskania zawyżonych korzyści wynikających z sektorowego prawodawstwa rolnego podmioty powiązane należało uznać za jednego rolnika, a wszystkie spółki powiązane osobowo i zarządzane przez osoby fizyczne, jako jedno gospodarstwo element obiektywny polegał na wykreowaniu wielu (10) podmiotów wnioskujących w 2022 r. o płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, będących w istocie rzeczy jednym rolnikiem, prowadzącym jedno, wieloczłonowe gospodarstwo rolne element subiektywny polegał na wielowątkowej analizie istniejących pomiędzy ww. podmiotami powiązań o charakterze osobowym, funkcjonalnym (organizacyjnym), biznesowym i własnościowym S. K. miał w 2022 r., jak i w latach poprzednich, prawo do w istocie samodzielnego zarządu majątkami obu synów bezsprzecznie od strony formalnej, w świetle przepisów prawa polskiego, wszystkie wymienione spółki, a także S. K., A. K., K. K., K. K., są samodzielne i niezależne w obrocie gospodarczym, jednak równie bezsprzeczne pozostaje to, że struktura wymienionych spółek prawa handlowego lub zakres pełnomocnictw udzielonych S. K. przez osoby fizyczne (synów) w istocie pozwalają (...) S. K. na samodzielne podejmowanie wszystkich istotnych decyzji nie sposób ocenić w sposób merytoryczny, czy sztuczne warunki zaistniały w sprawie (...) bez uwzględnienia dowodów i dokumentów zebranych w sprawach dotyczących wszystkich podmiotów uznawanych za powiązane Sposób rozmieszczenia siedzib stad i siedzib spółek kapitałowych, sposób sprawowania opieki nad zwierzętami (...), sam sposób przetrzymywania zwierząt (we wspólnych boksach), w połączeniu z przeprowadzoną analizą struktury własnościowej spółek i ich strukturą organizacyjną wskazują na istniejące powiązania osobowe, a także powiązania organizacyjne i gospodarcze, z wiodącą rolą S. K. oraz A. K. dokonywanie przemieszczeń zwierząt bez zmiany miejsca pobytu zwierząt (...) jedynie w dokumentacji, pomiędzy podmiotami powiązanymi ze sobą, jedynie czasowo w okresie tuż przed złożeniem wniosku i doprowadzenie w ten sposób u poszczególnych podmiotów do stanu pozwalającego na ubieganie się o przyznanie płatności do zwierząt w maksymalnym lub zbliżonym do maksymalnego wymiarze, świadczy o koordynacji i współpracy pomiędzy poszczególnymi wnioskodawcami przekazywanie gruntów rolnych w obrębie powiązanych ze sobą podmiotów świadczy o świadomym i zorganizowanym działaniu, mającym na celu ominięcie przepisów, definiujących rolnika oraz gospodarstwo rolne żadne z gospodarstw deklarowanych przez osoby fizyczne nie posiada kompletnego parku maszynowego poszczególne podmioty były uzależnione od siebie wzajemnie przy produkcji rolnej i hodowlanej S. K. jest głównym udziałowcem i osobą uprawnioną do samodzielnej reprezentacji... S. K. jest także prezesem zarządu w A. sp. z o.o. S. K. jest także uprawniony do reprezentowania H. E. sp. z o.o. sp. k., gdyż spółka H. E. sp. z o.o., której jest prezesem jest komplementariuszem w H. E. sp. z o.o. sp. k. S. K. jest także pełnomocnikiem K. i K. K., przy czym udzielone pełnomocnictwa są na tyle szerokie, że w praktyce stwarzają S. K. możliwość samodzielnego działania we wszystkich aspektach działalności rolniczej synów analiza powiązań pod kątem zaistnienia przesłanek (...) wymusza całościowe ujęcie działalności powiązanych podmiotów wszystkie zwierzęta przetrzymywane są wspólnie w jednym budynku inwentarskim, należącym do S. K. wszystkimi zwierzętami zajmują się stale pracownicy zatrudnieni w P.W. E. P. sp. z o.o., której jedynym udziałowcem jest S. K. Sposób rozmieszczenia siedzib stad i siedzib spółek kapitałowych, sposób sprawowania opieki nad zwierzętami (...), sam sposób przetrzymywania zwierząt (we wspólnych boksach), w połączeniu z przeprowadzoną powyżej analizą struktury własnościowej spółek i sposobem ich reprezentacji, wskazują na istniejące powiązania osobowe, organizacyjne i gospodarcze, właściwe dla jednego wieloczłonowego gospodarstwa rolnego, z wiodącą rolą S. K. wiele sztuk zwierząt podlegało przemieszczeniom jedynie w systemach informatycznych ARiMR, gdyż fizycznie nie zmieniały swojego położenia dokonywanie przemieszczeń w opisany sposób (...) dowodzi koordynacji działań i współpracy pomiędzy poszczególnymi wnioskodawcami przekazywanie posiadanych i zgłaszanych do płatności gruntów poszczególnych podmiotów innym podmiotom powiązanym, miało na celu formalne dysponowanie przez każdy z podmiotów powiązanych powierzchnią, zapewniającą otrzymanie maksymalnych płatności żaden z nich nie miał możliwości pozwalających na wykonywanie wszystkich niezbędnych prac polowych, w szczególności w powiązaniu z rozproszeniem gruntów wszystkie 10 jednostek produkcyjnych koordynowało swoje działania w celu uzyskania korzyści wynikających z systemu wsparcia bezpośredniego stworzenie wielu gospodarstw wskazuje na świadome dążenie do uzyskania płatności w zawyżonej wysokości, co jest sprzeczne z celami wspólnej polityki rolnej maksymalna wysokość jednolitej płatności obszarowej wynosi równowartość [...] euro różnica (między jednym wnioskiem a wieloma) przekracza zatem 1,5 mln złotych multiplikacja wniosków pochodzących od formalnie niezależnych podmiotów, stanowiących w istocie jednego rolnika (...) ukierunkowana była na uzyskanie płatności (...) z pominięciem ustanowionych prawem wspólnotowym ograniczeń, zarówno kwotowych, jak i powierzchniowych Wypełnieniu celu wsparcia poprzez zapewnienie konkurencyjności w sensie indywidualnym służyło wprowadzenie dofinansowania dla podmiotów prowadzących działalność rolniczą. Konkurencyjność w sensie szerszym zapewnić miał natomiast mechanizm zmniejszający wsparcie dla producentów gospodarujących na większym areale poprzez prowadzenie ograniczeń kwot wsparcia oraz ograniczeń powierzchni upraw, do których przysługują płatności. formalnie odrębne podmioty, stanowiły w istocie jedną powiązaną osobowo, gospodarczo i organizacyjnie jednostkę, prowadzącą wieloczłonowe, acz zunifikowane gospodarstwo rolne. nie można zgodzić się z stanowiskiem strony, że chybione są zawarte w zaskarżonej decyzji twierdzenia co do przekazywania gruntów.
Skład orzekający
Mirella Łent
przewodniczący
Leszek Kleczkowski
sprawozdawca
Joanna Ziołek
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących sztucznego tworzenia warunków w celu uzyskania dopłat unijnych w rolnictwie, analiza powiązań między podmiotami gospodarczymi w kontekście wspólnej polityki rolnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji tworzenia sztucznych warunków w celu obejścia limitów dopłat, wymaga szczegółowej analizy powiązań faktycznych i prawnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa pokazuje, jak złożone struktury prawne i powiązania rodzinne mogą być wykorzystywane do obejścia przepisów, co jest fascynujące z perspektywy analizy prawnej i biznesowej. Pokazuje też, jak organy państwowe i sądy potrafią prześwietlać takie schematy.
“Jak jedna rodzina stworzyła 10 'gospodarstw', by wyłudzić miliony euro dopłat? Sąd ujawnia mechanizm obejścia prawa.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Bd 518/24 - Wyrok WSA w Bydgoszczy Data orzeczenia 2024-10-29 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2024-08-01 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy Sędziowie Joanna Ziołek Leszek Kleczkowski /sprawozdawca/ Mirella Łent /przewodniczący/ Symbol z opisem 6550 Hasła tematyczne Środki unijne Sygn. powiązane I GSK 180/25 - Postanowienie NSA z 2025-11-05 Skarżony organ Inne Treść wyniku oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 572 art. 7 i art. 77 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.) Dz.U.UE.L 2013 nr 347 poz 549 art. 60 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013z dnia 17 grudnia 2013 w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008(1) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Mirella Łent Sędziowie: sędzia WSA Leszek Kleczkowski (spr.) asesor WSA Joanna Ziołek Protokolant: starszy sekretarz sądowy Małgorzata Antoniuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2024r. sprawy ze skargi P. Sp. z o. o. w B. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Toruniu z dnia 27 maja 2024 r. nr BDSPB02-154/2024 w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oddala skargę Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] grudnia 2023 r. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: "ARiMR") w R., z siedzibą w P., odmówił Przedsiębiorstwu Wielobranżowemu B. sp. z o.o. przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, o które strona wnioskowała w 2022 r. Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] maja 2024 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w T. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że w wyniku wielokierunkowej analizy oraz zgromadzonej w toku postępowania za 2022 r. obszernej dokumentacji, organ pierwszej instancji stwierdził liczne powiązania o charakterze personalnym, organizacyjnym, biznesowym i własnościowym pomiędzy stroną a innymi podmiotami, zarówno osobami fizycznymi, jak i spółkami prawa handlowego. W ocenie organu, podmioty powiązane należało uznać za jednego rolnika, a wszystkie spółki powiązane osobowo i zarządzane przez osoby fizyczne, jako jedno gospodarstwo. Zdaniem organu, stwierdzone w wyniku postępowania okoliczności faktyczne uzasadniały sformułowanie tezy o istnieniu obiektywnych i subiektywnych przesłanek do uznania, że stworzone zostały sztuczne warunki do uzyskania zawyżonych korzyści wynikających z sektorowego prawodawstwa rolnego, o których mowa w art. 60 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylającego Rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (dalej: "rozporządzenie nr 1306/2013") oraz w art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) Nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów Wspólnot Europejskich (dalej: "rozporządzenie nr 2988/95"). Dyrektor ARiMR podał, że organ pierwszej instancji przeprowadził w zaskarżonej decyzji szereg analiz i zestawień, dotyczących różnych aspektów powiązań między wskazanymi w decyzji podmiotami tj. stroną, S. K., A. K., K. K., K. K. oraz A. sp. z o.o., P.W. E. P. sp. z o.o. oraz H. E. sp. z o.o. sp. k., G. R. G. sp. z o.o., a także różnych aspektów działalności rolniczej tych podmiotów. Na ich podstawie, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR ustalił, że w rozpatrywanej sprawie występuje zarówno element obiektywny jak i subiektywny, co stanowi podstawę do stwierdzenia, że doszło do sztucznego stworzenia warunków wymaganych do otrzymania wsparcia. Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji ustalił, iż element obiektywny polegał na wykreowaniu wielu (10) podmiotów wnioskujących w 2022 r. o płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, będących w istocie rzeczy jednym rolnikiem, prowadzącym jedno, wieloczłonowe gospodarstwo rolne. Stworzyło to możliwość uzyskania odrębnie przez te podmioty wsparcia w wysokości wyższej, niż mogłaby zostać przyznana, gdyby te podmioty ubiegały się o przyznanie płatności jako jeden rolnik. Natomiast w ramach elementu subiektywnego Kierownik Biura Powiatowego ARiMR przeprowadził wielowątkową analizę istniejących pomiędzy ww. podmiotami powiązań o charakterze osobowym, funkcjonalnym (organizacyjnym), biznesowym i własnościowym. W ramach tej analizy poddano ocenie siedziby poszczególnych osób prawnych, deklarowanych wariantów oraz ich powierzchni, położenia użytkowanych nieruchomości rolnych, wymiany działek ewidencyjnych, stan zaplecza gospodarczego (maszyny, budynki gospodarcze), siedzib stad i przemieszczenia zwierząt. W ramach badania powiązań osobowych organ ustalił, że S. K. oraz A. K. są małżeństwem od 1992 roku. K. K. oraz K. K. są synami S. K. i A. K.. Pełnomocnikiem obu synów w 2022 r. pozostawał S. K. na podstawie pełnomocnictw sporządzonych w formie aktów notarialnych. Większość czynności objętych zakresem udzielonych pełnomocnictw może być dokonywana według uznania pełnomocnika. Okoliczność ta, a także bardzo szerokie zakresy obu pełnomocnictw uzasadniają przyjęcie tezy, że S. K. miał w 2022 r., jak i w latach poprzednich, prawo do w istocie samodzielnego zarządu majątkami obu synów. Powiązania S. K. ze stroną oraz pozostałym spółkami kapitałowymi (P.W. B. sp. z o.o., G. K. sp. z o.o., P.W. E. P. sp. z o.o., H. E. sp. z o.o., G. R. G. sp. z o.o.), które ubiegały się o przyznanie płatności w 2022 r., wyraźnie widoczne są na tle analizy historii rejestracji tych spółek w ewidencji producentów oraz analizy ich struktury własnościowej i zarządczej. Z ustaleń organu wynika, że w okresie składania wniosków o przyznanie płatności na 2022 r., S. K. był prezesem zarządu i właścicielem 92,31% udziałów P.W. B. sp. z o.o., właścicielem 100% udziałów P.W. E. P. sp. z o.o., prezesem zarządu i właścicielem 100% udziałów G. K. sp. z o.o. oraz prezesem zarządu i osobą uprawnioną do reprezentacji (jako prezes zarządu — samodzielnej) H. E. sp. z o.o. oraz A. sp. z o.o., a także, wraz z członkami swojej najbliższej rodziny, udziałowcem w Gospodarstwie Rolnym G. sp. z o.o. Organ podkreślił, że bezsprzecznie od strony formalnej, w świetle przepisów prawa polskiego, wszystkie wymienione spółki, a także S. K., A. K., K. K., K. K., są samodzielne i niezależne w obrocie gospodarczym, jednak równie bezsprzeczne pozostaje to, że struktura wymienionych spółek prawa handlowego lub zakres pełnomocnictw udzielonych S. K. przez osoby fizyczne (synów) w istocie pozwalają (a w przypadku K. K. i K. K. pozwalały do 2023 r. włącznie) S. K. na samodzielne podejmowanie wszystkich istotnych decyzji związanych z prowadzeniem działalności rolniczej (w tym decydowania o strukturze zasiewów, rodzaju upraw, terminach i rodzaju wykonywania prac, składania wniosku o płatności i ich treści). Organ pierwszej instancji przeprowadził wszechstronną i obszerną analizę materiału dowodowego w tym zakresie i w ocenie organu odwoławczego, analiza ta potwierdza istnienie zarówno powiązań osobowych, jak i organizacyjnych pomiędzy podmiotami wskazywanymi powyżej. Odnosząc się do ustaleń dotyczących siedzib ww. podmiotów organ wskazał, że Przedsiębiorstwo Wielobranżowe B. sp. z o.o. ma siedzibę pod adresem B. 18. W tym samym miejscu przechowywane są plony i inne zasoby gospodarstwa. Siedziba spółki położona jest na nieruchomości do niej należącej. Nawozy i środki ochrony roślin wykorzystywane są na bieżąco, po dostawie towaru, w związku z czym nie ma potrzeby ich magazynowania. Prace rolne wykonywane były sprzętem stanowiącym własność spółki, wymienionym w ewidencji środków trwałych. Prace rolne oraz prace związane z prowadzoną produkcją zwierzęcą wykonują pracownicy zatrudniani przez spółkę. W miejscu siedziby strona prowadzi także hodowlę zwierząt. Jednocześnie, w tym samym miejscu, tzn. pod adresem B. 18, zarejestrowane są siedziby stad dwóch innych spółek, należących do kręgu podmiotów powiązanych, tj. A. sp. z o.o. oraz H. E. sp. z o.o. sp.k. Pomiędzy B. sp. z o.o. a A. sp. z o.o. oraz H. E. sp. z o.o. sp. k. zawarte zostały umowy na usługi hodowli i obsługi zwierząt, a jako usługodawca w tych umowach występuje B. sp. z o.o. W budynkach i budowlach gospodarskich zlokalizowanych w B. 18, wszystkie zwierzęta ze stad należących do P.W. B. sp. z o.o., H. E. sp. z o.o. sp. k. oraz A. sp. z o.o. utrzymywane były razem, bez podziału na poszczególne stada. Ci sami pracownicy opiekują się zwierzętami należącymi do wszystkich podmiotów, załatwiają również formalności w ARiMR dotyczące zwierząt. W podobny sposób utrzymywane są zwierzęta w siedzibach stad zarejestrowanych w P. pod adresem ul. [...], należące do innych podmiotów powiązanych: S. K., A. K., K. K., K. K. oraz P.W. E. P. sp. z o.o. Zgodnie z dokonanymi ustaleniami, pod adresem ul. [...] w P. posiadają swoje siedziby zarówno A. sp. z o.o. jak i H. E. sp. z o.o. sp. k., ale również P.W. E. P. sp. z o.o. Sama nieruchomość pod tym adresem należy natomiast do S. K.. W ocenie organu odwoławczego, nie sposób ocenić w sposób merytoryczny, czy sztuczne warunki zaistniały w sprawie prowadzonej z wniosku P. W. B. sp. z o.o. na 2022 r., bez uwzględnienia dowodów i dokumentów zebranych w sprawach dotyczących wszystkich podmiotów uznawanych za powiązane prowadzonych przez organy ARiMR, nie tylko z 2022 r., ale także z lat poprzednich. Na podstawie umiejscowienia siedzib spółek kapitałowych, adresów gospodarstw osób fizycznych (będących w istocie jedynie adresami zamieszkania tych osób) i umiejscowienia siedzib stad, organ doszedł do wniosku, że opisane okoliczności wskazują na zorganizowaną i przemyślaną koordynację działań pomiędzy ww. podmiotami. Sposób rozmieszczenia siedzib stad i siedzib spółek kapitałowych, sposób sprawowania opieki nad zwierzętami (zbiorczo przez pracowników E. P. sp. z o.o. lub P.W. B. sp. z o.o.), sam sposób przetrzymywania zwierząt (we wspólnych boksach), w połączeniu z przeprowadzoną analizą struktury własnościowej spółek i ich strukturą organizacyjną wskazują na istniejące powiązania osobowe, a także powiązania organizacyjne i gospodarcze, z wiodącą rolą S. K. oraz A. K. jako osób posiadających określone kompetencje decyzyjne w ramach powiązanych podmiotów, a w tym również strony niniejszego postępowania. Kompetencje te wynikają przy tym bądź z tytułu posiadanych udziałów w spółkach kapitałowych, bądź z tytułu prawa reprezentacji, bądź też z zakresu udzielonych pełnomocnictw. Organ szczegółowo wskazał także na sposób przemieszczania zwierząt pomiędzy ww. podmiotami. W tym zakresie zgodził się z tezą o świadomym i przemyślanym działaniu, nakierowanym wyłącznie na zmaksymalizowanie możliwych do uzyskania płatności do zwierząt. Ocenę taką uznał za prawidłową i znajdującą potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Dokonywanie przemieszczeń zwierząt bez zmiany miejsca pobytu zwierząt (przynajmniej w przypadkach siedzib stad zarejestrowanych w tych samych miejscach), wyłącznie w dokumentacji, pomiędzy podmiotami powiązanymi ze sobą, jedynie czasowo w okresie tuż przed złożeniem wniosku i doprowadzenie w ten sposób u poszczególnych podmiotów do stanu pozwalającego na ubieganie się o przyznanie płatności do zwierząt w maksymalnym lub zbliżonym do maksymalnego wymiarze, świadczy o koordynacji i współpracy pomiędzy poszczególnymi wnioskodawcami. W ocenie organu odwoławczego, koordynacja taka nie byłaby możliwa, gdyby pomiędzy omawianymi podmiotami nie istniały ścisłe związki o charakterze osobowym, gospodarczym i organizacyjnym, właściwe dla jednego wieloskładnikowego gospodarstwa. Zdaniem Dyrektora ARiMR, jedynym racjonalnym sensem takich działań było uzyskanie jak najwyższych płatności do bydła i krów z ominięciem limitu liczbowego zwierząt wynikającego z przepisów prawa krajowego. Organ wskazał, że w ramach postępowania przed organem pierwszej instancji została przeprowadzona także analiza sposobu deklarowania gruntów przez poszczególne podmioty. Poszczególne podmioty powiązane deklarowały grunty należące do innych podmiotów powiązanych, przy czym w niektórych przypadkach odsetek takich gruntów był znaczny. W przypadku P.W. B. sp. z o.o., strona deklarowała w 2022 r. 436,82 ha, spośród których 103,93 ha, czyli 23,79 % stanowiły grunty należące do S. K.. Podobne zależności występowały również pomiędzy innymi podmiotami powiązanymi, zarówno w 2022 r., jak i w latach poprzednich. Ustalenia organu świadczą, że grunty rolne deklarowane przez powiązane podmioty do płatności w poszczególnych latach mogły być i były wymieniane pomiędzy sobą przez te podmioty w zasadzie w sposób niczym nie ograniczony. Zdaniem organu odwoławczego, takie ukształtowanie stanu faktycznego posiadania gruntów rolnych miało na celu przede wszystkim wykazanie prowadzenia przez poszczególne podmioty działalności rolniczej, które następnie miało uzasadniać prowadzenie odrębnych i samodzielnych gospodarstw przez poszczególne podmioty. W ocenie Dyrektora ARiMR przekazywanie gruntów rolnych w obrębie powiązanych ze sobą podmiotów świadczy o świadomym i zorganizowanym działaniu, mającym na celu ominięcie przepisów, definiujących rolnika oraz gospodarstwo rolne. Powyższe pozwala zatem przyjąć, że działania takie noszą znamiona sztucznego kreowania określonych elementów stanu faktycznego, w celu uzyskania wyższych płatności. W zakresie posiadanego parku maszynowego organ ustalił, że jedynie część poszczególnych, wizytowanych gospodarstw posiadała własne zaplecza produkcyjne i techniczne, pozwalające na samodzielną i niezależną uprawę roślin i hodowlę zwierząt w pełnym, wynikającym z deklaracji, wymiarze. Na podstawie zebranych informacji organ dokonał zestawienia maszyn i urządzeń rolniczych posiadanych przez ww. osoby fizyczne, a także przez P.W. B. sp. z o.o., P.W. E. P. sp. z o.o., H. E. sp. z o.o. sp. k. oraz A. sp. z o.o. Analiza zgromadzonego w tym zakresie materiału dowodowego wskazuje, że żadne z gospodarstw deklarowanych przez osoby fizyczne nie posiada kompletnego parku maszynowego. Przykładowo, spośród osób fizycznych tylko S. K. posiada ciągniki rolnicze, natomiast inne osoby posiadają jedynie przyczepy i maszyny, do obsługi których niezbędne są ciągniki rolnicze. Ciągniki posiadały również spółki kapitałowe. Również stan posiadania w tym o zakresie części spółek (np. P.W. E. P. sp. z o.o., H. E. sp. z o.o. sp. k.) był na tyle ograniczony, że nie umożliwiał prowadzenia produkcji rolniczej na skalę wynikającą z wniosków tych podmiotów o płatności (w szczególności uwzględniając deklarowaną powierzchnię). Jeżeli chodzi o P.W. B. sp. z o.o., to posiadany przez spółkę zestaw maszyn i urządzeń rolniczych jest obszerny. Generalnie jednak, stan parków maszynowych, w ocenie organu odwoławczego wskazuje, że poszczególne podmioty były uzależnione od siebie wzajemnie przy produkcji rolnej i hodowlanej na taką skalę, gdyż żaden z nich nie ma możliwości technicznych pozwalających na wykonywanie wszystkich niezbędnych prac polowych, w szczególności w powiązaniu z tak znacznym rozproszeniem gruntów. Dyrektor ARiMR podał, że tylko w spółkach P.W. B. i P.W. E. P. zatrudnieni są pracownicy. Osoby te wykonują prace polowe oraz usługi związane z prowadzeniem gospodarstwa nie tylko na rzecz spółek je zatrudniających, ale także na rzecz innych podmiotów z kręgu podmiotów powiązanych, prowadzą lub prowadziły (w przypadku stad, które w 2023 r. uległy likwidacji) także opiekę nad zwierzętami znajdującymi się pod adresami wskazywanymi jako siedziby tych spółek. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności organ odwoławczy stwierdził, że ocena Kierownika ARiMR co do istnienia subiektywnych przesłanek wskazujących na stworzenie przez stronę sztucznych warunków do uzyskania korzyści wynikających z obejścia kwotowych i obszarowych ograniczeń dopłat wskutek zadeklarowania do dopłat wielu gospodarstw o mniejszej powierzchni, jest zasadna. Na tle zebranego i zweryfikowanego materiału dowodowego nie sposób nie dostrzec wiodącej roli S. K. we wszystkich procesach prowadzenia działalności rolniczej i ubiegania się o przyznanie płatności wszystkich wymienianych wcześniej podmiotów, tj. samego S. K., A. K., K. K., K. K., P.W. B. sp. z o.o., G. K. sp. z o.o., H. E. sp. z o.o. sp. k., P.W. E. P. sp. z o.o., A. sp. z o.o. oraz G. R. G. sp. z o.o. Wszelkie działania w sferze prowadzenia działalności rolniczej i ubiegania się o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego związane były bezpośrednio de facto z działalnością S. K., występującego bądź to w charakterze pełnomocnika, bądź reprezentanta, bądź właściciela poszczególnych podmiotów, czy w końcu właściciela środków produkcji, wykorzystywanych przez te podmioty. Nie sposób w tym miejscu pominąć więzi rodzinnych pomiędzy S. K. i pozostałymi osobami fizycznymi, które to więzi w przedmiotowej sprawie stanowiły istotny element powiązań osobowych. Ze swojej istoty więzi te ułatwiały w znaczącym stopniu porozumienie pomiędzy osobami fizycznymi, a także pomiędzy osobami fizycznymi i spółkami, w których strukturach te same osoby fizyczne dominowały. W ocenie organu odwoławczego, w pełni zasadne było odwołanie się przez organ pierwszej instancji do wyników postępowań prowadzonych w sprawach podmiotów powiązanych za lata 2020 i 2021, i wykorzystanie materiału dowodowego zebranego w tych postępowaniach. Wprawdzie w 2022 r. zauważalne są pewne działania zmierzające do stworzenia pozorów osłabienia związków pomiędzy poszczególnymi podmiotami, jednak organ odwoławczy wskazał, że stoi na stanowisku, iż działania takie są tylko pozorne wobec wciąż niezmiennej struktury własnościowej i organizacyjnej tych podmiotów. Przechodząc do elementu obiektywnego Dyrektor ARiMR uznał, że w tym zakresie organ pierwszej instancji słusznie wskazał na kwestię limitów i ograniczeń, obowiązujących w systemie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Organ podał, że gdyby w 2022 r. został złożony jeden wniosek, uwzględniający całą powierzchnię deklarowaną przez poszczególne powiązane podmioty, zawierający deklarację jednolitej płatności obszarowej, płatności za zazielenienie, płatności dodatkowej, płatności do powierzchni upraw roślin strączkowych na ziarno, płatności do powierzchni upraw roślin pastewnych, płatności do buraków cukrowych, uzupełniającej płatności podstawowej, płatności do bydła, płatności do krów oraz kwotę z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej, to szacunkowa kwota przyznanych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego wyniosłaby [...] zł. Jednocześnie, w oparciu o te same kryteria, organ dokonał szacunkowego wyliczenia płatności, jaka mogłaby zostać uzyskana w ramach poszczególnych wniosków. Uzyskana w ten sposób kwota (suma poszczególnych płatności dla każdego wniosku) wyniosła [...] zł. Wyliczenia te wskazują na wyraźnie wyższą (o ok. [...] zł) kwotę płatności możliwą do uzyskania przez 10 podmiotów powiązanych, ubiegających się o płatności na podstawie osobnych wniosków, od kwoty, która mogłaby zostać przyznana w razie złożenia jednego wniosku, przez wszystkie te podmioty występujące jako jeden rolnik. W ocenie Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR, w rozpatrywanej sprawie doszło zatem do stworzenia sztucznych warunków w celu uniknięcia skutków zmniejszenia poziomu wsparcia, ponieważ zmniejszenie to wystąpiłoby w sytuacji, kiedy o płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego ubiegałby się jeden podmiot prowadzący jedno gospodarstwo rolne w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. b rozporządzenia nr 1307/2013. W skardze spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ja decyzji organu pierwszej instancji, zarzucając naruszenie: 1) art. 7, art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: "k.p.a.") i art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (dalej: "ustawa o płatnościach") polegające na braku wszechstronnego rozpatrzenia całego materiału dowodowego przez niewykazanie rzeczywistego prowadzenia, kierowania, sprawowania zwierzchnictwa i podejmowania wszelkich czynności faktycznych i prawnych dotyczących wszystkich gospodarstw rolnych (osób fizycznych i spółek) wyłącznie przez A. i S. małżonków K., podczas gdy organ wskazuje tylko na potencjalną możliwość sprawowania w/w czynności, a ponadto organ pominął dokumenty i wyjaśnienia strony potwierdzające wyodrębnienie poszczególnych gospodarstw rolnych kierowanych przez indywidualnych producentów rolnych; 2) art. 80 k.p.a. i art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy o płatnościach polegające na dokonaniu przez organ dowolnej oceny materiału dowodowego wbrew regułom wynikającym z zasad logiki, wiedzy i doświadczenia życiowego przez: wybiórcze, przykładowe - jak sam przyznał organ, prezentowanie rzekomo swobodnego przenoszenia gruntów pomiędzy producentami rolnymi; stwierdzenie braku posiadania kompletnego parku maszynowego i zaplecza technicznego oraz osobowego przez poszczególnych producentów rolnych, a także poczynienie ustaleń wyłącznie na podstawie materiału dowodowego dotyczącego lat wcześniejszych, w tym wizji lokalnych i wyjaśnień dotyczących 2020 r.; 3) art. 11 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. polegające na: a) braku wyjaśnienia dlaczego w ocenie organu otrzymane przez skarżącą korzyści były sprzeczne z celami wsparcia wymienionymi w art. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 (dalej: "rozporządzenie nr 1305/2013"); b) występowaniu istotnych sprzeczności w rozumieniu pojęcia stwarzania sztucznych warunków, gdzie z jednej strony organ upatruje jej w "sztucznym wykreowaniu 10 gospodarstw", a z drugiej w "postępującej z biegiem czasu koordynacji działań", co nie pozwala przesądzić czy odmowa przyznania płatności wynika z samego faktu powstania gospodarstw rolnych - a jeżeli tak, to dlaczego zdaniem organu gospodarstwa utworzono sztucznie (w szczególności spółki handlowe funkcjonujące na rynku od kilkunastu lub kilkudziesięciu lat), czy też z faktu postępującej koordynacji działań - a jeżeli tak, to na czym polegała owa koordynacja działań w 2022 r., jakie podmioty brały w niej udział i dlaczego koordynacja ta nie mogła powstać na skutek naturalnego ukształtowania się stosunków gospodarczych; c) a ponadto na braku wykazania przez organ, że działania podejmowane na przestrzeni kilkudziesięciu lat przez A. i S. małżonków K. polegały na sztucznym wykreowaniu 10 gospodarstw, oraz że wyłącznym celem owych działań było uzyskanie korzyści sprzecznej z celami wsparcia, w sytuacji gdy ustalenia w powyższym zakresie organ poczynił wyłącznie na podstawie własnych przypuszczeń i domniemań, a uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera wzmianki na czym polegać miało sztuczne stworzenie warunków do uzyskania korzyści sprzecznych z celami wsparcia; d) braku uzasadnienia, dlaczego poszczególne podmioty należy uznać za podmioty niesamodzielne, skoro w 2022 r. nie podejmowały żadnych działań obliczonych na sztuczne tworzenie warunków, a zwłaszcza dlaczego spółkę pod firmą G. K. sp. z o.o. należy uznać za podmiot niesamodzielny, wchodzący w skład jednego wieloczłonowego gospodarstwa rolnego i braku wskazania jakie działania w 2022 r. podejmowała w/w spółka w zamiarze stworzenia sztucznych warunków do uzyskania płatności; - co w wyniku w/w naruszeń skutkowało błędnym ustaleniem stanu faktycznego, tj. że działania A. i S. małżonków K. były podyktowane chęcią zwiększenia rozmiaru płatności i obejściem przepisów ograniczających płatności; uznaniem 10 gospodarstw kierowanych przez odrębnych producentów rolnych za jedno gospodarstwo rolne zarządzane przez jednego zarządcę; uznaniem, że wszystkie gospodarstwa rolne powstały w sposób sztuczny; 4) art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013 przez błędne uznanie, że strona stworzyła sztuczne warunki do uzyskania płatności oraz że celem nabycia udziałów w spółkach i utworzenia własnego gospodarstwa rolnego było wyłącznie osiągnięcie korzyści sprzecznych z celami polityki rolnej UE, co w konsekwencji doprowadziło do nieprzyznania płatności; 5) art. 4 ust. 1 lit. a i b rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 (dalej: "rozporządzenie nr 1307/2013") przez niewłaściwe uznanie, że Sławomir K. wraz z podmiotami powiązanymi, w ocenie organu, jest jednym rolnikiem, który prowadzi jedno gospodarstwo, podczas gdy każdy z odrębnych producentów rolnych prowadzi zindywidualizowane i samodzielne gospodarstwo rolne; 6) art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. przez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu pierwszej instancji, która to decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa poprzez bezpodstawne i sprzeczne z rzeczywistym stanem faktycznym utożsamianie istnienia powiązań pomiędzy producentami rolnymi ze stwarzaniem sztucznych warunków do otrzymania płatności. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej: "p.p.s.a.") wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Dokonując badania legalności zaskarżonej decyzji Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością jej uchylenia. Wskazać należy, że podstawie złożonego wniosku i zmian do niego spółka ubiegała się w 2022 r. o przyznanie jednolitej płatności obszarowej (JPO) i płatności za zazielenienie do powierzchni 436,82 ha, uzupełniającej płatności podstawowej do 385,80 ha, płatności redystrybucyjnej oraz płatności związanej do krów (3 sztuk zwierząt). Spór sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy organ zasadnie odmówił spółce przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Dyrektor ARiMR uznał, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy stanowił podstawę do przyjęcia, że w sprawie doszło do stworzenia przez skarżącą sztucznych warunków w celu uzyskania nienależnych w takiej sytuacji płatności. Kwestionując to stanowisko strona zarzuca organowi brak wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego i dokonaniu jego dowolnej oceny, a także naruszenie przepisów prawa materialnego (przepisów unijnych). Trzeba zauważyć, że zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, płatności bezpośrednie są przyznawane rolnikowi, jeżeli: 1) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności oraz 2) łączna powierzchnia gruntów objętych obszarem zatwierdzonym będących w posiadaniu tego rolnika jest nie mniejsza niż 1 ha. Jak stanowi art. 2 pkt 14 ustawy o płatnościach, określenie "rolnik" użyte w tej ustawie oznacza rolnika w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 1307/2013, którego gospodarstwo rolne jest położone na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 1307/2013 rolnikiem jest osoba fizyczna lub prawna bądź grupa osób fizycznych lub prawnych, bez względu na status prawny takiej grupy i jej członków w świetle prawa krajowego, której gospodarstwo rolne jest położone na obszarze objętym zakresem terytorialnym Traktatów, określonym w art. 52 TUE w związku z art. 349 i 355 TFUE, oraz która prowadzi działalność rolniczą. Natomiast pod pojęciem "gospodarstwa rolnego", w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. b rozporządzenia nr 1307/2013, należy rozumieć wszystkie jednostki wykorzystywane do działalności rolniczej i zarządzane przez rolnika, znajdujące się na terytorium tego samego państwa członkowskiego. Prawodawstwo unijne zawiera też normy odnoszące się do przypadków obchodzenia prawa, wprowadzając sankcje w postaci przyznania płatności w zmniejszonym wymiarze, zwrotu przyznanej płatności oraz odmowy przyznania płatności. Zgodnie z art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013, bez uszczerbku dla przepisów szczególnych, osobom fizycznym ani prawnym nie przyznaje się jakichkolwiek korzyści wynikających z sektorowego prawodawstwa rolnego, jeżeli stwierdzono, że warunki wymagane do uzyskania takich korzyści zostały sztucznie stworzone, w sprzeczności z celami tego prawodawstwa. W myśl natomiast z art. 4 ust. 3 rozporządzenia nr 2988/95 działania skierowane na pozyskanie korzyści w sposób sprzeczny z odpowiednimi celami prawa wspólnotowego mającymi zastosowanie w danym przypadku poprzez sztuczne stworzenie warunków w celu uzyskania tej korzyści, prowadzą do nieprzyznania lub wycofania korzyści. W konstrukcji norm prawa unijnego zwrotem niedookreślonym jest sformułowanie "warunki zostały sztucznie stworzone". Wykładni pojęcia "sztucznych warunków" dokonał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z dnia 12 września 2013 r. w sprawie C-434/12 (Słynczewa siła EOOD). Co prawda wyrok ten odnosi się do treści art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (WE) 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich, ale poddawana wykładni norma prawna jest zbliżona z zastosowanym przez organy art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013. Trybunał uznał, że artykuł 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011 ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich, należy interpretować w ten sposób, że przesłanki stosowania tego przepisu wymagają istnienia elementu obiektywnego i elementu subiektywnego. W ramach pierwszego z tych elementów do sądu odsyłającego należy rozważenie obiektywnych okoliczności danego przypadku pozwalających na stwierdzenie, że nie może zostać osiągnięty cel zamierzony przez system wsparcia Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW). W ramach drugiego elementu do sądu odsyłającego należy rozważenie obiektywnych dowodów pozwalających na stwierdzenie, że poprzez sztuczne stworzenie warunków wymaganych do otrzymania płatności z systemu wsparcia EFRROW ubiegający się o taką płatność zamierzał wyłącznie uzyskać korzyść sprzeczną z celami tego systemu. W tym względzie sąd odsyłający może oprzeć się nie tylko na elementach takich jak więzi prawna, ekonomiczna lub personalna pomiędzy osobami zaangażowanymi w podobne projekty inwestycyjne, lecz także na wskazówkach świadczących o istnieniu zamierzonej koordynacji pomiędzy tymi osobami. W świetle powyższego, aby można było mówić o sztucznych warunkach w myśl art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013 (czy art. 4 ust. 3 rozporządzenia nr 2988/95), niezbędne jest stwierdzenie istnienia dwóch przesłanek - obiektywnej i subiektywnej. Przesłanka obiektywna dotyczy ustalenia, że nie może zostać osiągnięty cel danego wsparcia, subiektywna zaś - że przez stworzenie takich sztucznych warunków wnioskodawca zamierzał uzyskać korzyść sprzeczną z tym celem. Podkreślenia przy tym wymaga, że w wyroku z dnia 7 kwietnia 2022 r. w sprawie C-176/20 (S.C. Avio Lucos SRL) TSUE wyjaśnił, że ze sztucznymi warunkami w rozumieniu tego przepisu mamy do czynienia wówczas, gdy "z jednej strony z ogółu obiektywnych okoliczności wynika, że pomimo formalnego poszanowania warunków przewidzianych we właściwym uregulowaniu cel realizowany przez to uregulowanie nie został osiągnięty, a z drugiej strony wykazano wolę uzyskania korzyści wynikającej z uregulowania Unii poprzez sztuczne stworzenie warunków wymaganych dla jej uzyskania", nie odwołując się już do wyłącznego celu działania wnioskodawcy. Zatem w najnowszym orzecznictwie TSUE wykazanie sprzecznego z - jak stanowi wspomniany przepis - celami prawodawstwa unijnego działania wnioskodawcy nie wymaga udowodnienia jego wyłącznego zamiaru uzyskania nienależnej pomocy. Tym samym obciążający organy administracji ciężar dowodu ogranicza się do okoliczności świadczących o sztucznym stworzeniem warunków uzyskania pomocy, sprzecznie z celami prawa unijnego, oraz występowania zamiaru wnioskodawcy osiągnięcia takiego skutku. Takie rozumienie wyróżnionego we wskazanym orzecznictwie TSUE elementu subiektywnego działania beneficjenta pozwala na racjonalne i zgodne z interesem publicznym eliminowanie tych nieprawidłowości, które polegają na niezgodnym z prawem uzyskiwaniu pomocy (por. wyrok NSA z dnia 19 lipca 2022 r., sygn. akt I GSK 2709/18). W rozpatrywanej sprawie, zdaniem organu, element obiektywny polegał na wykreowaniu 10 gospodarstw (4 prowadzonych przez osoby fizyczne oraz 6 prowadzonych przez spółki kapitałowe), wnioskujących o przyznanie płatności, będących w istocie rzeczy jednym rolnikiem, prowadzącym jedno, wieloczłonowe gospodarstwo rolne. Stworzyło to możliwość uzyskania odrębnie przez te podmioty wsparcia w wysokości wyższej niż mogłaby zostać przyznana, gdyby te podmioty ubiegały się o przyznanie płatności jako jeden rolnik. Natomiast w ramach elementu subiektywnego organ przeprowadził wielowątkową analizę istniejących powiązań o charakterze osobowym, organizacyjnym, biznesowym i własnościowym pomiędzy: A. K., K. K., S. K., K. K., P.W. B. sp. z o.o., G. K. sp. z o.o., P.W. E. P. sp. z o.o., H. E. sp. z o.o. sp. k., A. sp. z o.o. i G. R. G. sp. z o.o. W ramach tej analizy poddano ocenie: historię rejestracji w ewidencji producentów, ich siedzib, położenie użytkowanych nieruchomości rolnych, wymianę działek ewidencyjnych, stan zaplecza gospodarczego (maszyny, budynki gospodarcze), siedziby stad i przemieszczenie zwierząt. Sąd podziela stanowisko organu o wystąpieniu w przedmiotowej sprawie przesłanki obiektywnej oraz subiektywnej i w konsekwencji o stworzenia sztucznych warunków w celu uzyskania wyższych płatności. Przez sztuczne stworzenie warunków wymaganych do otrzymania płatności należy rozumieć sztuczne wykreowanie określonych elementów stanów faktycznych, czy też manipulowanie nimi tak, aby odpowiadały one nie przepisowi prawnemu, który miałby w "normalnym" układzie rzeczy zastosowanie, ale przepisowi dla autora tej kreacji (manipulacji) korzystniejszemu (por. M. Godlewska, Pojęcie nadużycia prawa w prawie UE (cz. I), Europejski Przegląd Sądowy 2011, nr 6, s. 25-26). Ustalenie przy tym, że nastąpiło stworzenie sztucznych warunków wymaga oceny działań nie tylko samego beneficjenta, ale również działań pomiędzy osobami zaangażowanymi w podobne projekty inwestycyjne (por. wyrok NSA z dnia 14 listopada 2014 r., sygn. akt II GSK 2579/14). Podmioty można uznać za powiązane, jeżeli te same osoby prawne lub fizyczne równocześnie bezpośrednio lub pośrednio biorą udział w zarządzaniu nimi albo posiadają udział w kapitale tych podmiotów, jak również gdy występują więzi o charakterze rodzinnym. W zaskarżonej decyzji organ wskazał, że S. K. jest pełnomocnikiem K. K. (syna). Pełnomocnictwo udzielone ojcu przez K. K. obejmuje m.in. dokonywanie czynności prawnych związanych z obrotem nieruchomościami, obciążania ich, reprezentowanie mocodawcy przed wszelkimi podmiotami, zarząd i administrowanie majątkiem mocodawcy, podpisywanie w jego imieniu weksli in blanco i deklaracji wekslowych, odbioru wszelkiej korespondencji kierowanej do mocodawcy, zaciąganie zobowiązań kredytowych. Zdaniem Sądu należy zgodzić się z organem, że tak szeroki zakres pełnomocnictwa uzasadnia przyjęcie tezy, że S. K. ma w istocie prawo do samodzielnego zarządu majątkiem K. K., posiadając wszelkie uprawnienia decyzyjne w tym zakresie. Podobne pełnomocnictwo zostało udzielone S. K. również przez drugie z synów - K. K.. Z dowodów zebranych w sprawie wynika też, że w okresie składania wniosków o przyznanie płatności na 2022 r. S. K. był prezesem zarządu i właścicielem 92,31% udziałów w P.W. B. sp. z o.o., właścicielem 100% udziałów w P.W. E. P. sp. z o.o., prezesem zarządu i właścicielem 100% udziałów w G. K. sp. z o.o. oraz prezesem zarządu i osobą uprawnioną do reprezentacji A. sp. z o.o. Organ ustalił także, że głównym udziałowcem A. sp. z o.o. jest A. K. (99% udziałów). W przypadku H. E. sp. z o.o. sp. k. powiązania osobowe pomiędzy tą spółką a S. K. i innymi podmiotami polegają na tym, że S. K. jest prezesem zarządu H. E. sp. z o.o., która jest komplementariuszem H. E. sp. z o.o. sp. k. Wskazać należy, że 99 % udziałów w H. E. sp. z o.o. należy do A. K., która ponadto jest komandytariuszem w H. E. sp. z o.o. sp. k. Wspólnikiem uprawnionym samodzielnie do reprezentacji i prowadzenia spraw H. E. sp. z o.o. sp. k. jest komplementariusz, czyli H. E. sp. z o.o. reprezentowana przez S. K.. S. K. posiada także 24 udziały w powstałej w 2021 r. spółce G. R. G.. Udziały w tej spółce posiadają również A. K., K. K. i K. K.. Ten ostatni jest też prezesem zarządu wskazanej spółki. W rezultacie należy stwierdzić, że S. K. jest głównym udziałowcem i osobą uprawnioną do samodzielnej reprezentacji P.W. B. sp. z o.o. i G. K. sp. z o.o. Jest także jedynym wspólnikiem P.W. E. P. sp. z o.o. oraz prezesem zarządu w A. sp. z o.o. S. K. jest również uprawniony do reprezentowania H. E. sp. z o.o. sp. k., gdyż spółka H. E. sp. z o.o., której jest prezesem jest komplementariuszem w H. E. sp. z o.o. sp. k. S. K. jest także pełnomocnikiem K. i K. K., przy czym udzielone pełnomocnictwa są na tyle szerokie, że w praktyce stwarzają S. K. możliwość samodzielnego działania we wszystkich aspektach działalności rolniczej synów, w tym także w zakresie składania wniosków o przyznanie płatności. Organ ustalił, że S. K. był bezpośrednio zaangażowany w dokonanie wpisu do ewidencji producentów: P.W. B. sp. z o.o., P.W. E. P. sp. z o.o. oraz K. K. i K. K.. S. K. podpisywał także wnioski o zmianę danych w ewidencji dotyczących G. K. sp. z o.o., A. sp. z o.o. oraz H. E. sp. z o.o. sp. k. Podkreślenia wymaga, że od strony formalnej wszystkie wymienione podmioty, tj. K. K., S. K., A. K., K. K., P.W. B. sp. z o.o., G. K. sp. z o.o., P.W. E. P. sp. z o.o., H. E. sp. z o.o. sp. k., A. sp. z o.o. i G. R. G. sp. z o.o. są samodzielne i niezależne w obrocie gospodarczym, jednak bezsprzeczne powiązania rodzinne struktura własnościowa i sposób reprezentacji wymienionych spółek oraz zakres udzielonych pełnomocnictw pozwalają S. K. w istocie na samodzielne podejmowanie wszystkich istotnych decyzji, związanych z prowadzeniem działalności rolniczej (w tym decydowania o strukturze zasiewów, rodzaju upraw, terminach i rodzaju wykonywania prac, składania wniosku o płatności i ich treści) tych podmiotów, które są ze sobą związane już to poprzez pokrewieństwo (w przypadku osób fizycznych), już to poprzez osobę S. K. (w przypadku spółek). Dokonując oceny, czy w przedmiotowej sprawie wystąpiły sztuczne warunki organ przeanalizował materiał dowodowy zebrany w sprawach dotyczących wszystkich podmiotów powiązanych nie tylko w 2022 r., lecz także w latach poprzednich. Trzeba jednoznacznie wskazać, że analiza powiązań pod kątem zaistnienia przesłanek wynikających z w art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013 wymusza całościowe ujęcie działalności powiązanych podmiotów, co z kolei implikuje konieczność korzystania z materiału dowodowego gromadzonego w sprawach dotyczących tych podmiotów zarówno w 2022 r., jak i w latach wcześniejszych. W skardze strona podnosi, że stan faktyczny w 2022 r. różni się od stanów faktycznych w latach poprzednich, lecz nie wskazuje jaki wpływ na wynik sprawy mają te różnice. W odniesieniu do miejsc, gdzie znajdowały się siedziby wymienionych podmiotów, organ przywołał wyniki oględzin przeprowadzonych w 2023 r. i w latach wcześniejszych. Z zebranego materiału wynika, że strona - P.W. B. sp. z o.o. ma siedzibę pod adresem B. 18. W tym samym miejscu przechowywane są plony i inne zasoby gospodarstwa. Siedziba spółki położona jest na nieruchomości do niej należącej. Nawozy i środki ochrony roślin wykorzystywane są na bieżąco, po dostawie towaru, w związku z czym nie ma potrzeby ich magazynowania. Prace rolne wykonywane były sprzętem stanowiącym własność spółki, wymienionym w ewidencji środków trwałych. Prace rolne oraz prace związane z prowadzoną produkcją zwierzęcą wykonują pracownicy zatrudniani przez spółkę. W miejscu siedziby strona prowadzi także hodowlę zwierząt. Jednocześnie, w tym samym miejscu, tzn. pod adresem B. 18, zarejestrowane są siedziby stad dwóch innych spółek, należących do kręgu podmiotów powiązanych - A. sp. z o.o. oraz H. E. sp. z o.o. sp. k. Pomiędzy P.W. B. sp. z o.o. a A. sp. z o.o. oraz H. E. sp. z o.o. sp. k. zawarte zostały umowy na usługi hodowli i obsługi zwierząt, a jako usługodawca w tych umowach występuje P.W. B. sp. z o.o. W imieniu skarżącej spółki umowa została podpisana przez S. K.. Z zebranych dowodów wynika, że w budynkach i budowlach gospodarskich zlokalizowanych w B. 18, wszystkie zwierzęta ze stad należących do P.W. B. sp. z o.o., A. sp. z o.o. oraz H. E. sp. z o.o. sp. k. utrzymywane były razem, bez podziału na poszczególne stada. Ci sami pracownicy opiekowali się zwierzętami należącymi do wszystkich podmiotów, załatwiali również formalności w ARiMR dotyczące zwierząt. Kontrola przeprowadzona w dniu [...] maja 2023 r. przez Powiatowego Lekarza Weterynarii, nie stwierdziła już obecności zwierząt w B. 18. Co do siedzib pozostałych spółek kapitałowych ustalono, że w P. przy ul. [...], zarejestrowana jest siedziba czterech spośród powiązanych z S. K. spółek, tj.: P.W. E. P. sp. z o.o., H. E. sp. z o.o. sp. k., A. sp. z o.o. i G. R. G. sp. z o.o. W P. przy ul. [...] zarejestrowane są także siedziby stad zgłaszanych przez wszystkie wymienione osoby fizyczne, a także siedziba stada P.W. E. P. sp. z o.o. Wszystkie zwierzęta przetrzymywane są wspólnie w jednym budynku inwentarskim, należącym do S. K.. Wszystkimi zwierzętami zajmują się stale pracownicy zatrudnieni w P.W. E. P. sp. z o.o., której jedynym udziałowcem jest S. K.. Na podstawie kontroli inspekcji weterynaryjnej z dnia [...] maja 2023 r. stwierdzono, że w P. przy ul. [...] znajdowały się już tylko zwierzęta należące do S. K. oraz P.W. E. P. sp. z o.o. Jedynie siedziba G. K. sp. z o.o. oraz siedziby stad zgłaszane przez ten podmiot nie wykazują związku geograficznego z pozostałymi, opisanymi powyżej. Należy jednak w tym miejscu zauważyć, że związek pomiędzy tymi podmiotami istnieje przede wszystkim poprzez osobę S. K., będącego jedynym udziałowcem w G. K. sp. z o.o. Sposób rozmieszczenia siedzib stad i siedzib spółek kapitałowych, sposób sprawowania opieki nad zwierzętami (zbiorczo przez pracowników P.W. E. P. sp. z o.o., P.W. B. sp. z o.o.), sam sposób przetrzymywania zwierząt (we wspólnych boksach), w połączeniu z przeprowadzoną powyżej analizą struktury własnościowej spółek i sposobem ich reprezentacji, wskazują na istniejące powiązania osobowe, organizacyjne i gospodarcze, właściwe dla jednego wieloczłonowego gospodarstwa rolnego, z wiodącą rolą S. K. jako osoby mogącej podejmować decyzje w ramach powiązanych podmiotów. Organ wskazał także na fakt przemieszczenia poszczególnych sztuk zwierząt pomiędzy różnymi siedzibami stad, pozostającymi jednak przez cały czas w ramach wskazywanego kręgu powiązanych podmiotów. W tym zakresie należy zwrócić uwagę na dwa fakty: po pierwsze, wiele sztuk zwierząt podlegało przemieszczeniom jedynie w systemach informatycznych ARiMR, gdyż fizycznie nie zmieniały swojego położenia - utrzymywane były w tych samych pomieszczeniach, a nawet boksach, jak dotychczas. Wynikało to z wykazanego powyżej faktu wspólnego utrzymywania zwierząt należących do poszczególnych podmiotów. Po drugie, wiele sztuk zwierząt ulegało przemieszczeniom powrotnym, przeważnie w krótkim okresie czasu po pierwszym przemieszczeniu. W stosunku do niektórych zwierząt, takie przemieszczenia pomiędzy poszczególnymi podmiotami powiązanymi odbywały się nawet kilkukrotnie. Organ stwierdził również, że w okresie od 2015 r. do 2021 r. wszystkie nowe sztuki w poszczególnych siedzibach stad pochodziły z któregoś z podmiotów powiązanych. Nie dokonywano zakupu nowych zwierząt od podmiotów spoza kręgu podmiotów powiązanych. Z całokształtu zebranego materiału dowodowego wynika, że poprzez takie przemieszczenia wskazane podmioty w poszczególnych latach zwiększały, a często maksymalizowały liczebność swoich stad na potrzeby płatności związanych do zwierząt. Tendencja taka widoczna była szczególnie w 2020 r., w mniejszym stopniu w 2021 r. i 2022 r., ale wykazuje ciągłość tych działań od początku rejestracji kolejnych siedzib stad podmiotów powiązanych. Rację ma organ, że powyższe świadczy o przemyślanym działaniu, nakierowanym wyłącznie na zmaksymalizowanie możliwych do uzyskania płatności do zwierząt. Dokonywanie przemieszczeń w opisany sposób, tzn. bez zmiany miejsca pobytu zwierząt, pomiędzy wyłącznie podmiotami powiązanymi, jedynie w okresie tuż przed złożeniem wniosku i doprowadzenie w każdym z podmiotów do stanu pozwalającego na ubieganie się o przyznanie płatności do zwierząt w maksymalnym lub zbliżonym do maksymalnego wymiarze, dowodzi koordynacji działań i współpracy pomiędzy poszczególnymi wnioskodawcami. Taka koordynacja nie byłaby możliwa, gdyby pomiędzy omawianymi podmiotami nie istniały ścisłe związki o charakterze osobowym, gospodarczym i organizacyjnym. Organ ustalił także, że te same działki deklarowane były do płatności przez różne podmioty, należące jednak do kręgu podmiotów powiązanych wzajemnie ze stroną. Przykładowo, P.W. B. sp. z o.o. deklarowała w 2022 r. do jednolitej płatności obszarowej powierzchnię 436,82 ha, z czego ponad 23,79% (103,93 ha) stanowiły grunty należące do S. K.. Takie zależności występowały pomiędzy podmiotami powiązanymi zarówno w 2022 r., jak i w latach poprzednich. Te same działki były deklarowane przez różne podmioty, ale z kręgu podmiotów powiązanych. Na podstawie dokonanych analiz i zestawień organ stwierdził, że grunty rolne deklarowane przez powiązane podmioty do płatności w poszczególnych latach były wymieniane pomiędzy tymi podmiotami w sposób niczym nieograniczony. Brak jest jednocześnie podstaw do przyjęcia obiektywnie uzasadnionego celu takich zmian w posiadaniu gruntów. Podkreślenia wymaga, że wszelkie decyzje w zakresie zmian w posiadaniu pomiędzy powiązanymi podmiotami pozostawione były w gruncie rzeczy decyzji jedynie dwóch osób - A. K. i S. K., pozostających w związku małżeńskim, którzy mieli możliwość podejmowania wszelkich czynności prawnych w imieniu pozostałych podmiotów, bądź to z tytułu przysługujących im uprawnień zarządczych, bądź właścicielskich, bądź na podstawie udzielonych pełnomocnictw. Trafnie organ zauważył, że takie ukształtowanie stanu posiadania gruntów rolnych miało na celu przede wszystkim wykazanie prowadzenia przez poszczególne podmioty działalności rolniczej i odrębnych gospodarstw. Przekazywanie posiadanych i zgłaszanych do płatności gruntów poszczególnych podmiotów, na podstawie np. umów dzierżawy, innym podmiotom powiązanym, miało na celu formalne dysponowanie przez każdy z podmiotów powiązanych powierzchnią, zapewniającą otrzymanie maksymalnych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Wskazane przekazywanie gruntów rolnych w obrębie powiązanych ze sobą podmiotów świadczy o świadomym i skoordynowanym działaniu, mającym na celu ominięcie przepisów definiujących rolnika oraz gospodarstwo rolne w celu uzyskania wyższych płatności. W trakcie wizytacji terenowych dokonano również oglądu posiadanego przez wskazane podmioty zaplecza produkcyjnego i technicznego pozwalającego na samodzielną i niezależną uprawę roślin i hodowlę zwierząt w pełnym, wynikającym z deklaracji, wymiarze. Ustalono, że maszyny i urządzenia rolnicze należące do osób fizycznych były przechowywane na stałe w P. przy ul. [...] oraz w P. 10. W związku z dużym rozproszeniem gruntów rolnych deklarowanych przez te osoby, maszyny rolnicze były także, w zależności od potrzeb, przechowywane w innych miejscach, u rolników indywidualnych na terenach różnych gmin. Wszystkie osoby w swoich pisemnych wyjaśnieniach, składanych na wezwanie organu wskazywały, że korzystają również ze sprzętu należącego do S. K., na podstawie nieodpłatnych, ustnych umów użyczenia. Organ dokonał zestawienia maszyn i urządzeń rolniczych posiadanych przez osoby fizyczne, a także przez P.W. B. sp. z o.o., P.W. E. P. sp. z o.o., H. E. sp. z o.o. sp. k. i A. sp. z o.o. Analiza tych zestawień oraz wyjaśnień uzyskanych od poszczególnych osób wskazuje, że żadne z gospodarstw deklarowanych przez osoby fizyczne nie posiada kompletnego parku maszynowego. Przykładowo, spośród osób fizycznych tylko S. K. posiada ciągniki rolnicze, natomiast inne osoby posiadają jedynie przyczepy i maszyny, do obsługi których niezbędne są ciągniki rolnicze. Również stan posiadania w tym zakresie części spółek (np. P.W. E. P. sp. z o.o., H. E. sp. z o.o. sp. k.) był na tyle ograniczony, że uniemożliwiał prowadzenia produkcji rolniczej na skalę wynikającą z wniosków tych podmiotów o płatności. Stan parków maszynowych wskazuje, że poszczególne podmioty były uzależnione od siebie wzajemnie przy produkcji rolnej i hodowlanej, gdyż żaden z nich nie miał możliwości pozwalających na wykonywanie wszystkich niezbędnych prac polowych, w szczególności w powiązaniu z rozproszeniem gruntów. Duże rozproszenie gruntów deklarowanych przez poszczególne podmioty skorelowane jest z podobnym rozproszeniem miejsc stacjonowania maszyn, które wykorzystywane są, w zależności od potrzeb, na gruntach deklarowanych przez różne osoby. Rzekome zatem odrębne gospodarstwa skarżącej, K. K., K. K. i A. K. oraz pozostałych spółek nie posiadały wystarczających zasobów sprzętu rolniczego, a także własnego zaplecza gospodarczego w postaci budynków inwentarskich i magazynowych. W tym zakresie ich działalność była uzależniona całkowicie bądź częściowo od zasobów S. K.. Ponadto organ ustalił, że tylko w P.W. B. sp. z o.o. i P.W. E. P. sp. z o.o. byli zatrudnieni pracownicy. Pracownicy ci wykonywali prace polowe oraz usługi związane z prowadzeniem gospodarstwa nie tylko na rzecz spółek je zatrudniających, ale także na rzecz innych podmiotów z kręgu podmiotów powiązanych. Dokonana przez organ analiza powiązań między wymienionymi podmiotami, ich siedzib oraz siedzib stad, przemieszczania sztuk zwierząt pomiędzy stadami, wymieniania działek rolnych, użytkowania maszyn rolniczych oraz zabudowań gospodarczych, zatrudniania pracowników, wskazuje, że spółka B. działała w ramach jednego dużego gospodarstwa rolnego zarządzanego przez S. K., choć formalnie strona prowadziła odrębne gospodarstwo rolne. Podkreślenia wymaga, że rolnikiem zgodnie z definicją zawartą w art. 4 ust. 1 lit. b rozporządzenia nr [...] może być również - tak jak w rozpatrywanej sprawie - grupa osób fizycznych lub prawnych. Organ wykazał, że pomiędzy K. K., A. K., S. K., K. K., P.W. B. sp. z o.o., G. K. sp. z o.o., P.W. E. P. sp. z o.o., H. E. sp. z o.o. sp. k., A. sp. z o.o. i G. R. G. sp. z o.o. występowały powiązania o charakterze osobowym, organizacyjnym i gospodarczym. Wszystkie 10 jednostek produkcyjnych koordynowało swoje działania w celu uzyskania korzyści wynikających z systemu wsparcia bezpośredniego. Stworzenie wielu gospodarstw wskazuje na świadome dążenie do uzyskania płatności w zawyżonej wysokości, co jest sprzeczne z celami wspólnej polityki rolnej. Trafnie także organ wskazał na istnienie limitów i ograniczeń obowiązujących w systemie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Trzeba zauważyć, że zgodnie z art. 11 ust. 1 rozporządzenia nr 1307/2013 państwa członkowskie zmniejszają kwotę płatności bezpośrednich, która ma zostać przyznana rolnikowi na podstawie tytułu III rozdział 1 za dany rok kalendarzowy, o co najmniej 5 % w odniesieniu do części kwoty przekraczającej 150.000 euro. Zgodnie natomiast z art. 19 ust. 1 ustawy o płatnościach, wysokość płatności obszarowej w danym roku kalendarzowym ustala się jako iloczyn powierzchni obszaru zatwierdzonego do danej płatności i stawki tej płatności na 1 ha tej powierzchni, po uwzględnieniu art. 8 ust. 1, 3 i 4 rozporządzenia nr 1307/2013 oraz zmniejszeń, wykluczeń lub pozostałych kar administracyjnych wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości lub niezgodności, a w przypadku jednolitej płatności obszarowej - po uwzględnieniu dodatkowo zmniejszeń, o których mowa w art. 11 rozporządzenia nr 1307/2013, z zastosowaniem współczynnika redukcji wynoszącego 100%. W związku z tym maksymalna wysokość jednolitej płatności obszarowej wynosi równowartość [...] euro. Trzeba także zwrócić uwagę, że limitami powierzchniowymi w 2022 r. objęte były płatności: dodatkowa (redystrybucyjna) - do 27 ha, a limitami ilościowymi płatność związana do krów i płatność związana do bydła domowego - do 20 sztuk zwierząt dla każdej z tych płatności. W zaskarżonej decyzji wskazano, że gdyby w 2022 r. został złożony jeden wniosek, uwzględniający całą powierzchnię deklarowaną przez poszczególne powiązane podmioty, to szacunkowa kwota płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego wyniosłaby [...] zł. Natomiast łączna wielkość płatności możliwych do uzyskania przez poszczególne podmioty stanowi kwotę [...]zł. Różnica przekracza zatem 1,5 mln złotych. W rezultacie multiplikacja wniosków pochodzących od formalnie niezależnych podmiotów, stanowiących w istocie jednego rolnika (będącego grupą osób) w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 1307/2013, ukierunkowana była na uzyskanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego z pominięciem ustanowionych prawem wspólnotowym ograniczeń, zarówno kwotowych, jak i powierzchniowych. Wskazać także należy na sprzeczność uzyskanych korzyści z celami systemu wsparcia. Cele wsparcia rozwoju obszarów wiejskich są wskazane w rozporządzeniu nr 1305/2013. Zgodnie z art. 4 tego rozporządzenia, wsparcie rozwoju obszarów wiejskich przyczynia się do osiągnięcia następujących celów: (a) wspierania konkurencyjności rolnictwa; (b) zapewnienia zrównoważonego zarządzania zasobami naturalnymi oraz działania w dziedzinie klimatu; (c) osiągnięcia zrównoważonego rozwoju terytorialnego wiejskich gospodarek i społeczności, w tym tworzenie i utrzymywanie miejsc pracy. Cel, jakim jest wspieranie konkurencyjności, należy rozumieć w dwóch aspektach. Pierwszy wymaga odniesienia do sytuacji pojedynczego przedsiębiorcy - rolnika, drugi zaś wymaga przyjęcia perspektywy całej branży. Celem wsparcia jest bowiem zwiększanie konkurencyjności pojedynczego przedsiębiorstwa poprzez wzmacnianie jego pozycji ekonomicznej, np. poprzez inwestycje w zaplecze produkcyjne konkretnego podmiotu, ale również zapewnienie balansu i równomiernego rozwoju całej grupy przedsiębiorców z danej grupy. Innymi słowy, konkurencyjność musi być oceniania indywidualnie, w odniesieniu do konkretnego przedsiębiorcy, a więc wymaga ustalenia, czy wsparcie przyczyni się do podniesienia ekonomicznej konkurencyjności aplikującego o nią producenta rolnego. Po drugie - w aspekcie ogólnym, konkurencyjność odnosić należy do tego, czy wsparcie danego przedsiębiorcy (w sensie funkcjonalnym, a nie tylko formalnoprawnym) ponad ustalony limit nie przyczyni się do obniżenia (zachwiania) konkurencyjności na danym rynku (por. wyroki NSA: z dnia 15 lutego 2017 r., sygn. akt II GSK 1518/15; z dnia 13 września 2022 r., sygn. akt I GSK 2852/18). Wypełnieniu celu wsparcia poprzez zapewnienie konkurencyjności w sensie indywidualnym służyło wprowadzenie dofinansowania dla podmiotów prowadzących działalność rolniczą. Konkurencyjność w sensie szerszym zapewnić miał natomiast mechanizm zmniejszający wsparcie dla producentów gospodarujących na większym areale poprzez prowadzenie ograniczeń kwot wsparcia oraz ograniczeń powierzchni upraw, do których przysługują płatności. Jest oczywiste, że wprowadzenie takich mechanizmów kształtowania płatności miało przeciwdziałać koncentracji środków finansowych w największych gospodarstwach i zapobiegać niekorzystnemu traktowaniu małych gospodarstw, a w efekcie zmierzać do podniesienia indywidualnych dochodów osób pracujących w tych gospodarstwach. Wprost do takich celów odwołano się również w punkcie 13 preambuły do rozporządzenia nr 1307/2013, gdzie wskazano, że więksi beneficjenci, korzystający z efektu skali, nie wymagają jednolitego wsparcia na tym samym poziomie, aby skutecznie osiągnąć cel polegający na wsparciu dochodu. Stworzenie wielu gospodarstw służyło wyłącznie uniknięciu skutków ograniczenia płatności dla dużych beneficjentów. Jak bowiem trafnie wskazał organ, w sytuacji gdyby płatności przyznawano w ramach jednego wniosku, kwota wsparcia byłaby niższa od łącznej kwoty możliwych do uzyskania przez poszczególne podmioty. Formalnie odrębne podmioty, stanowiły w istocie jedną powiązaną osobowo, gospodarczo i organizacyjnie jednostkę, prowadzącą wieloczłonowe, acz zunifikowane gospodarstwo rolne. W konsekwencji stwierdzić należy, że organ zasadnie uznał, iż w rozpatrywanej sprawie zaistniały przesłanki (subiektywna i obiektywna) warunkujące zastosowanie art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013 (czy art. 4 ust. 3 rozporządzenia nr 2988/95) i zasadnie odmówił skarżącej przyznania płatności. Należy zauważyć, że także WSA w Poznaniu w wyrokach z dnia 5 lipca 2023 r., sygn. akt III SA/Po 258/23, III SA/Po 259/23 i III SA/Po 260/23 w przedmiocie przyznania płatności G. K. sp. z o.o. za 2021 r. uznał, że K. K., S. K., A. K., K. K., P.W. B. sp. z o.o., G. K. sp. z o.o., P.W. E. P. sp. z o.o., H. E. sp. z o.o. sp. k. i A. sp. z o.o. tworzą jedno gospodarstwo rolne, którego faktycznym zarządcą był S. K.. W skardze strona podnosi, że gospodarstwa rolne osób prawnych istniały i otrzymywały płatności w ramach systemu wsparcia na długo zanim udziały w tych podmiotach zostały nabyte przez A. i S. K.. Zdaniem Sądu przyznawanie płatności za poprzednie lata nie ma wpływu na ocenę prawidłowości zaskarżonej decyzji. Dopiero bowiem ponadstandardowa weryfikacja wszystkich powiązanych podmiotów ze skarżącą za poszczególne lata i zbadanie występujących między nimi relacji pozwoliła odkryć sposób ich funkcjonowania i koordynowania wszystkich działań w celu uzyskania płatności większych aniżeli te, które przysługiwałyby jednemu dużemu gospodarstwu rolnemu. Nadto, w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, zgodnie z którym okoliczności spraw dotyczących wniosków o przyznanie płatności są badane w każdym roku odrębnie. Zatem fakt przyznania płatności w poprzednich latach nie ma znaczenia dla oceny przesłanek przyznania płatności w kolejnych latach. Nie można też abstrahować od tego, że okoliczności dotyczące stworzenia sztucznych warunków wymagają zazwyczaj porównania sposobu działania, powiązań osobowych, wychwycenia mechanizmów działania i treści składanych wniosków nie w obrębie jednego roku, lecz kilku lat. Ustalenia zatem mechanizmów działania może nastąpić dopiero po pewnym czasie, po analizie wniosków składanych także przez inne osoby na przestrzeni lat, gdy pewien schemat działania nabrał cech powtarzalności (por. wyrok NSA z dnia 17 sierpnia 2022 r., sygn. akt I GSK 2768/18). W ocenie Sądu, dla ustalenia sztucznych warunków nie ma także znaczenia kiedy powstawały poszczególne spółki, oraz że funkcjonują one od wielu lat. Organ przy tym nie kwestionuje formalnej odrębności poszczególnych podmiotów. Okoliczność zatem zawierania przez nich odrębnych umów z kontrahentami, samodzielnego opłacania podatków, prowadzenia księgowości, osiągania dochodu itp. - nie stoi w sprzeczności z ustaleniem organu, że w istocie prowadzili ono jedno gospodarstwo. W takiej bowiem sytuacji mamy do czynienia z podjęciem przez podmioty czynności prawnych i faktycznych wprawdzie bezpośrednio nieobjętych zakazem prawnym, ale które w istocie zmierzają do osiągnięcia skutku zakazanego przez prawo. Takie zachowanie nie może być objęte ochroną prawną i powinno być odpowiednio sankcjonowane (por. wyrok NSA z dnia 19 grudnia 2019 r., sygn. akt I GSK 1565/18). Spółka twierdzi także, że organ wskazał jedynie na potencjalną na nie rzeczywistą możliwość podejmowania decyzji i kierowania gospodarstwami rolnymi przez S. K.. Należy jednak zauważyć, że siedziba większości spółek znajduje się w P. przy ul. [...]. W tym miejscu zarejestrowane są także siedziby stad zgłaszanych przez wszystkie osoby fizyczne, a także siedziba stada P.W. E. P. sp. z o.o. Maszyny i urządzenia rolnicze należące do osób fizycznych były przechowywane na stałe w P. przy ul. [...]. Osoby te użytkowały także znajdujące się tam budynki gospodarcze. Podkreślenia wymaga, że właścicielem nieruchomości w P. jest S. K.. Jest on także prezesem lub większościowym udziałowcem w wymienionych spółkach, a także pełnomocnikiem swoich synów. Bezsprzecznie zatem w relacji do pozostałych podmiotów zajmuje on pozycję dominującą, koncentrując w "swoich rękach" kompetencje decyzyjne. Trudno przypuszczać, aby taką pozycję miał on jedynie po to, by mieć potencjalny, a nie rzeczywisty wpływ na działalność pozostałych podmiotów. Nie wyklucza to, że decyzje o mniejszym znaczeniu były podejmowane przez inne osoby, czy też, że istotne decyzje S. K. podejmował po konsultacji z innymi osobami. Nie zasługują także na uwzględnienie zarzuty strony co do bezpodstawności zastrzeżeń organu odnośnie zatrudniania pracowników. Jak to już wskazano tylko w P.W. B. sp. z o.o. i P.W. E. P. sp. z o.o. byli zatrudnieni pracownicy. Osoby te wykonywały prace nie tylko na rzecz spółek je zatrudniających, ale także na rzecz innych podmiotów z kręgu podmiotów powiązanych. Należy zauważyć, że w dotychczasowych postępowaniach S. K. utrzymywał, że korzysta w gospodarstwie także z usług zatrudnianych przez siebie pracowników. Przedkładał raporty miesięczne ZUS, potwierdzające zatrudnianie pracowników w firmie działającej pod nazwą Przedsiębiorstwo Handlowe A.-M.. Trafnie jednak organ zauważył, że wobec sposobu przetrzymywania zwierząt i odległości pomiędzy lokalizacją stad a miejscowościami, które firma A.-M. wskazała jako miejsca wykonywania działalności gospodarczej, nie sposób przyjąć, aby częścią zwierząt zajmowali się pracownicy zatrudnieni przez P.W. E. P. sp. z o.o. oraz P.W. B. sp. z o.o., a częścią pracownicy zatrudnieni przez S. K. w firmie A.-M.. Szczegółowo kwestie te zostały omówione przez organ na str. 30 zaskarżonej decyzji. Nie można zgodzić się z stanowiskiem strony, że chybione są zawarte w zaskarżonej decyzji twierdzenia co do przekazywania gruntów. Organ wykazał, że przekazywanie posiadanych i zgłaszanych do płatności gruntów poszczególnych podmiotów innym podmiotom powiązanym, miało na celu formalne dysponowanie przez każdy z podmiotów powiązanych powierzchnią, zapewniającą otrzymanie maksymalnych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. W 2022 r. P.W. B. sp. z o.o. deklarowała do jednolitej płatności obszarowej powierzchnię 436,82 ha, z czego ponad 23,79% stanowiły grunty należące do S. K.. W skardze strona nie wskazała jakim innym celem służyło wzajemne przekazywanie sobie gruntów. Podniesione w skardze zarzuty dotyczące przemieszczania zwierząt, parku maszynowego nie podważają ustaleń zawartych w zaskarżonej decyzji. Strona nie przedstawiła w tym zakresie argumentów i kontrdowodów, które obalałyby stanowisko organu. Akcentowana w skardze okoliczność, że w 2022 r. przemieszczanie zwierząt dokonywane było na mniejszą skalę nie oznacza, że skarżąca nie wchodziła w skład jednego gospodarstwa rolnego. Wskazać przy tym trzeba, że w 2022 r. stwierdzono przemieszczanie zwierzą pomiędzy P.W. B. sp. z o.o. a K. K.. W ocenie Sądu, strona nie zaprezentowała logicznej, spójnej i przekonywającej argumentacji ani obiektywnych dowodów na poparcie tezy, iż przekazywanie gruntów, zwierząt, maszyn i urządzeń rolniczych, korzystanie przez podmioty powiązane z tych samych budynków i magazynów oraz z prac tych samych pracowników służyło innym celom, niż uniknięcie skutków ograniczenia płatności dla dużych beneficjentów i uzyskania korzyści sprzecznych z celami wsparcia. Działań tych nie można wytłumaczyć - jak to czyni się w skardze - jedynie jako wyniku pomocy udzielanej sobie przez członków najbliższej rodziny. Nie ma również znaczenia, że spółki osiągały zysk, oraz że dochody nie były czerpane wyłącznie z uzyskiwanych płatności. Powtórzyć trzeba, że wykazanie sprzecznego z celami prawodawstwa wspólnotowego działania wnioskodawcy nie wymaga udowodnienia jego wyłącznego zamiaru uzyskania pomocy unijnej. Forsowanie przez stronę własnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w oderwaniu od wymowy, kontekstu i wzajemnych relacji dowodów oraz okoliczności, które legły u podstaw dokonania niewątpliwych, istotnych dla rozstrzygnięcia ustaleń, nie mogło odnieść skutku. Dowody powinny być analizowane w sposób kompleksowy (całościowy). Końcowa ocena nie może opierać się jedynie na wybiórczym potraktowaniu poszczególnych elementów prowadzenia działalności, ale musi uwzględniać całokształt stwierdzonych zależności i powiązań. Nieuprawnione jest twierdzenie o manipulowaniu przez organ faktami. Przyjęcie stanowiska spółki i przyznanie jej płatności pomijałoby kluczową w niniejszej sprawie okoliczność utworzenia pozornie odrębnych gospodarstw, co umożliwiło uzyskanie większych płatności niż te, które przysługiwałyby jednemu dużemu gospodarstwu. Innymi słowy, uznanie racji skarżącej prowadziłoby do uzyskania przez nią korzyści niezgodnych z prawem unijnym. Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja nie narusza wskazanych w skardze przepisów k.p.a. Organ zgromadził wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia materiał dowodowy, który poddał wyczerpującej ocenie. Za pomocą logicznej, wspartej okolicznościami sprawy argumentacji, organ wykazał w decyzji bezpodstawność twierdzeń strony. Podniesiony przez stronę zarzut przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów byłby uzasadniony, gdyby organ rzeczywiście pominął istotne dowody dla rozstrzygnięcia sprawy, włączył do podstawy ustaleń dowody nieujawnione, naruszył reguły prawidłowego logicznego rozumowania, uchybił wskazaniom wiedzy lub życiowego doświadczenia. W ocenie Sądu, żadnym regułom czy wskazaniom w tym względzie organ nie uchybił. Dokonana w zaskarżonej decyzji ocena dowodów nie wykracza poza granice swobodnej oceny dowodów. Okoliczność, że ocena zebranego w sprawie materiału dowodowego jest dla skarżącej niekorzystna, nie oznacza, że została naruszona zasada przekonywania. Nadto, Dyrektor ARiMR w uzasadnieniu decyzji przytoczył zarówno zastosowane przepisy prawne, jak i wskazując na ich treść odwołał się do konkretnych elementów stanu faktycznego sprawy. Brak jest także podstaw do uznania za zasadne naruszenie wymienionych w skardze przepisów prawa materialnego. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI