Orzeczenie · 2017-07-18

I GSK 1708/15

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2017-07-18

NSApodatkoweWysokansa

prawo celnedług celnyzgłoszenie celnenieważność decyzjiterminpostępowanie administracyjneNSAskarga kasacyjna

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną B. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który oddalił skargę skarżącej na decyzję Dyrektora Izby Celnej. Decyzja ta odmówiła wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności wcześniejszej decyzji celnej dotyczącej uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe. Głównym zarzutem skarżącej było naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędne zastosowanie art. 2652 pkt 1 Kodeksu celnego (Kc) oraz art. 26 ustawy wprowadzającej Prawo celne. Skarżąca kwestionowała moment powstania długu celnego, od którego liczony jest 3-letni termin do wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji, argumentując, że powinien być on liczony od momentu wydania ostatecznego rozstrzygnięcia. NSA podkreślił, że zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą, dług celny powstaje z chwilą przyjęcia zgłoszenia celnego (art. 209 § 2 Kc). Ponieważ zgłoszenie celne miało miejsce przed akcesją Polski do UE, zastosowanie miały przepisy Kodeksu celnego z 1997 r. NSA uznał, że 3-letni termin z art. 2652 pkt 1 Kc jest terminem nieprzywracalnym i jego upływ uzasadnia odmowę wszczęcia postępowania. Sąd oddalił skargę kasacyjną, uznając, że interpretacja przepisów przez WSA była prawidłowa i nie naruszała konstytucyjnych zasad prawa do sądu czy bezpieczeństwa prawnego, ponieważ skarżąca miała możliwość skorzystania z dostępnych środków prawnych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Ustalenie momentu powstania długu celnego, stosowanie przepisów przejściowych po akcesji do UE, interpretacja 3-letniego terminu do stwierdzenia nieważności decyzji celnej oraz zgodność tych ograniczeń z Konstytucją.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji powstania długu celnego przed 1 maja 2004 r. i wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji.

Zagadnienia prawne (4)

Kiedy powstaje dług celny w rozumieniu przepisów prawa celnego, od którego należy liczyć 3-letni termin do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Dług celny powstaje z chwilą przyjęcia zgłoszenia celnego przez organ celny.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że art. 209 § 2 Kodeksu celnego jednoznacznie określa moment powstania długu celnego jako chwilę przyjęcia zgłoszenia celnego. Inne czynności, jak wydanie decyzji korygującej, następują po powstaniu długu i nie wpływają na datę jego powstania.

Czy przepisy Kodeksu celnego z 1997 r. stosuje się do spraw dotyczących długu celnego powstałego przed dniem przystąpienia Polski do UE, nawet jeśli postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji zostało wszczęte po tej dacie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, na mocy art. 26 ustawy z 19 marca 2004 r. przepisy dotychczasowe stosuje się do spraw dotyczących długu celnego, jeżeli dług celny powstał przed dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że art. 26 ustawy wprowadzającej Prawo celne reguluje kwestie intertemporalne, nakazując stosowanie przepisów Kodeksu celnego z 1997 r. do spraw dotyczących długu celnego powstałego przed 1 maja 2004 r., niezależnie od daty wszczęcia postępowania.

Czy 3-letni termin do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, określony w art. 2652 pkt 1 Kc, jest terminem, którego upływ powoduje odmowę wszczęcia postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, upływ 3-letniego terminu od dnia powstania długu celnego stanowi negatywną przesłankę procesową, skutkującą odmową wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że art. 2652 pkt 1 Kc jest przepisem szczególnym, który wprost stanowi, że organ celny odmawia wszczęcia postępowania, jeżeli upłynęły 3 lata od dnia powstania długu celnego. Termin ten jest nieprzywracalny.

Czy ograniczenie możliwości wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji po upływie 3 lat od powstania długu celnego narusza konstytucyjne zasady prawa do sądu i bezpieczeństwa prawnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ograniczenie czasowe możliwości wzruszenia ostatecznych decyzji administracyjnych jest uzasadnione względami bezpieczeństwa prawnego i stabilności stosunków prawnych, a nie narusza konstytucyjnych praw jednostki.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego, wskazując, że prawomocność decyzji jest wartością konstytucyjną, a ograniczenia czasowe są konieczne dla zapewnienia stabilności prawnej i nie ograniczają nieuzasadnienie prawa do sądu czy obrony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Odrzucono skargę

Oddalono skargę kasacyjną B. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu.

Przepisy (15)

Główne

Kc art. 209 § § 2

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny

Kc art. 265 § pkt 1

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny

Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne art. 26

Pomocnicze

Kc art. 65 § § 3, 4

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny

Kc art. 262

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny

Op art. 249 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

ppsa art. 135

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 184

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 3 § § 2 pkt 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 2