I GSK 1595/20

Naczelny Sąd Administracyjny2024-06-21
NSAAdministracyjneŚredniansa
własność przemysłowaprawo celnerozporządzenie UEskarga kasacyjnapostępowanie sądowoadministracyjnezawieszenie zwolnienia towarunaruszenie prawakontrola celna

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą zawieszenia zwolnienia towaru, uznając, że mimo błędów w uzasadnieniu sądu niższej instancji, rozstrzygnięcie było prawidłowe.

Skarga kasacyjna została wniesiona od wyroku WSA w Poznaniu, który oddalił skargę na decyzję Dyrektora IAS w Poznaniu w przedmiocie zawieszenia zwolnienia towaru. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędne zastosowanie przepisów UE dotyczących własności intelektualnej. NSA uznał skargę kasacyjną za nieuzasadnioną, stwierdzając, że mimo pewnych uchybień w uzasadnieniu wyroku WSA, jego sentencja była prawidłowa, a zarzuty skarżącego nie wykazały istotnego wpływu tych uchybień na wynik sprawy.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez P. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który oddalił skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu w przedmiocie zawieszenia zwolnienia towaru. Skarżący zarzucił sądowi niższej instancji naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez wadliwe uzasadnienie wyroku, a także naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym rozporządzenia UE nr 608/2013 dotyczącego egzekwowania praw własności intelektualnej przez organy celne. Skarżący argumentował, że organy celne błędnie zastosowały przepisy, zawieszając zwolnienie towaru, mimo braku podstaw do podejrzenia naruszenia praw własności intelektualnej. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał ją za nieuzasadnioną. Sąd podkreślił, że rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i ocenia, czy wyrok sądu I instancji odpowiada prawu, nawet jeśli jego uzasadnienie zawiera błędy. NSA stwierdził, że mimo pewnych uchybień w uzasadnieniu wyroku WSA, takich jak błędne powołanie się na art. 17 zamiast art. 18 rozporządzenia UE, nie miały one istotnego wpływu na wynik sprawy. Sąd wskazał również na wadliwość sformułowania zarzutów skargi kasacyjnej, które nie precyzowały naruszonych przepisów lub kwestionowały ustalenia stanu faktycznego, co wykraczało poza kognicję NSA. Ostatecznie, NSA oddalił skargę kasacyjną, zasądzając od skarżącego na rzecz organu zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, naruszenie prawa, które nie ma wpływu na trafność i zasadność rozstrzygnięcia, powinno skutkować oddaleniem skargi kasacyjnej. Błędne uzasadnienie prawidłowego orzeczenia nie powinno skutkować uwzględnieniem kasacji.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że zgodnie z art. 184 p.p.s.a. i utrwalonym orzecznictwem, naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 141 § 4 p.p.s.a., stanowi podstawę kasacyjną tylko wtedy, gdy mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku, gdy orzeczenie sądu pierwszej instancji jest prawidłowe co do sentencji, nawet przy błędnym uzasadnieniu, skarga kasacyjna powinna zostać oddalona.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (25)

Główne

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 608/2013 z dnia 12 czerwca 2013 r. w sprawie egzekwowania praw własności intelektualnej przez organy celne oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1383/2003 art. 18

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 1 § 1 i § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.c. art. 22 § ust. 6

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny

k.c. art. 29

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny

k.c. art. 73 § ust. 1 pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny

Ord.pod.

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej art. 21

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej art. 22

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej art. 31

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 608/2013 z dnia 12 czerwca 2013 r. w sprawie egzekwowania praw własności intelektualnej przez organy celne oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1383/2003 art. 17

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 608/2013 z dnia 12 czerwca 2013 r. w sprawie egzekwowania praw własności intelektualnej przez organy celne oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1383/2003 art. 23

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 608/2013 z dnia 12 czerwca 2013 r. w sprawie egzekwowania praw własności intelektualnej przez organy celne oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1383/2003 art. 2 § 1 lit. a – l

u.k.c. art. 1 § 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny

u.k.c. art. 22 § ust. 6

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny

u.k.c. art. 29

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli działalności administracji publicznej oraz sporządzenie uzasadnienia zaskarżonego wyroku w sposób nieodpowiadający wymogom. Naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. i w zw. z art. 18 rozporządzenia z 12 czerwca 2013 r. w zw. z art. 21, 22 i 31 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez bezzasadne oddalenie skargi. Naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 §1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 22 ust. 6 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z 9 października 2013 r. ustanawiającego unijny kodeks celny w zw. z art. 29 u.k.c. poprzez bezzasadne oddalenie skargi.

Godne uwagi sformułowania

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej (podstaw kasacyjnych), chyba że zachodzą przesłanki nieważności postępowania sądowego. Orzeczenie odpowiada prawu mimo błędnego uzasadnienia, gdy nie ulega wątpliwości, że po usunięciu błędów zawartych w uzasadnieniu sentencja nie uległaby zmianie. Błędne uzasadnienie orzeczenia sądu administracyjnego, w tym nieodpowiadające wymaganiom określonym w art. 141 § 4 p.p.s.a., tylko wtedy stanowi usprawiedliwioną podstawę kasacyjną, jeżeli fakt ten może mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodzić się należy ze skarżącym kasacyjnie, że podstawą działania organów celnych był przepis art. 18, a nie art. 17 rozporządzenia z 12 czerwca 2013 r. Zarzut został wadliwie sformułowany z dwóch powodów. Powołanie się na całość przepisu, który został podzielony na mniejsze jednostki redakcyjne, nie pozwala bowiem na prawidłowe ustalenie granic zaskarżenia. Mając na uwadze, że nadrzędną zasadą w egzekwowaniu praw własności intelektualnej na granicach jest szybkość i efektywność ochrony prawnej uprawnionego, jak również to, że unijny kodeks celny nie narusza prawodawstwa unijnego w innych dziedzinach, stwierdzić należy, że w sprawie nie miał zastosowania przepis art. 22 ust. 6 w zw. z art. 29 u.k.c.

Skład orzekający

Beata Sobocha-Holc

przewodniczący sprawozdawca

Joanna Salachna

członek

Jacek Boratyn

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących egzekwowania praw własności intelektualnej przez organy celne, w szczególności art. 18 rozporządzenia UE nr 608/2013, oraz zasady kontroli sądowej uzasadnienia wyroków w postępowaniu kasacyjnym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z prawami własności intelektualnej i procedurami celnymi. Zasady dotyczące uzasadnienia wyroków są ogólne, ale ich zastosowanie zależy od konkretnych okoliczności sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia ochrony praw własności intelektualnej w obrocie towarowym i procedur celnych, co jest istotne dla przedsiębiorców. Jednocześnie, analiza błędów proceduralnych i ich wpływu na wynik sprawy jest typowa dla orzecznictwa NSA.

Organy celne zawiesiły towar. Czy miały prawo? NSA wyjaśnia zasady ochrony własności intelektualnej.

Dane finansowe

WPS: 480 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I GSK 1595/20 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-06-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-10-29
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Beata Sobocha-Holc /przewodniczący sprawozdawca/
Jacek Boratyn
Joanna Salachna
Symbol z opisem
6309 Inne o symbolu podstawowym 630
Hasła tematyczne
Własność przemysłowa
Celne prawo
Inne
Sygn. powiązane
III SA/Po 17/20 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2020-08-04
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 1 § 1 i § 2 i art. 3 § 1 w zw. z art. 141 § 4, art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2001 nr 75 poz 802
art. 22 ust. 6 w zw. z art. 29
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Beata Sobocha-Holc (spr.) Sędzia NSA Joanna Salachna Sędzia del. WSA Jacek Boratyn Protokolant asystent sędziego Andrzej Wojdalski po rozpoznaniu w dniu 21 czerwca 2024 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej P. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 4 sierpnia 2020 r., sygn. akt III SA/Po 17/20 w sprawie ze skargi P. L. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z dnia 19 listopada 2019 r., nr 3001-IOC.4343.4.2019 w przedmiocie zawieszenia zwolnienia towaru 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od P. L. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 4 sierpnia 2020 r., sygn. akt III SA/Po 17/20, działając na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634; dale zwanej "p.p.s.a."), oddalił skargę P. L. (dalej zwanego "skarżącym"), na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu (dalej zwanego "DIAS") z 19 listopada 2019 r., nr 3001-IOC.4343.4.2019, w przedmiocie zawieszenia zwolnienia towaru.
W skardze kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący, reprezentowany przez adwokata, zaskarżył powyższy wyrok w całości wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu, a także zasądzenie od organu na rzecz wnoszącego skargę kasacyjną zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił – na zasadzie przepisu art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
1. art. 1 § 1 i § 2 p.p.s.a. i art. 3 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli działalności administracji publicznej oraz sporządzenie uzasadnienia zaskarżonego wyroku w sposób nieodpowiadający wymogom z art. 141 § 4 p.p.s.a. i uniemożliwiający przeprowadzenie jego kontroli, w szczególności poprzez:
a) przyjęcie, że działania podjęte przez organ I instancji wynikały z art. 17 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 608/2013 z 12 czerwca 2013 r. w sprawie egzekwowania praw własności intelektualnej przez organy celne oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1383/2003 (dalej zwanego "rozporządzeniem z 12 czerwca 2013 r."), podczas gdy organ celny działał na podstawie art. 18 rozporządzenia z 12 czerwca 2013 r., który określa całkowicie odmienne przesłanki zawieszenia zwolnienia lub zatrzymanie towarów niż te, które wynikają z art. 17 rozporządzenia z 12 czerwca 2013 r.;
b) brak wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia i stanowisk stron oraz nieustosunkowanie się do zarzutów podniesionych w skardze i ograniczenie uzasadnienia prawnego do ogólnikowych sformułowań, dotyczących brzmienia przepisów rozporządzenia z 12 czerwca 2013 r. i ich celu, bez odniesienia ich do okoliczności niniejszej sprawy, podczas gdy uzasadnienie powinno zawierać podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz wyjaśnienie powodów wydania rozstrzygnięcia określonej treści i być tak sporządzone, aby umożliwić stronom postępowania sądowoadministracyjnego oraz Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu prześledzenie rozumowania sądu, które doprowadziło do wyniku sprawy;
2. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. i w zw. z art. 18 rozporządzenia z 12 czerwca 2013 r. w zw. z art. 21, 22 i 31 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez bezzasadne oddalenie skargi i nieuchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, podczas gdy organy celne naruszyły wskazane powyżej przepisy rozporządzenia z 12 czerwca 2013 r. i Konstytucji, co przejawiało się w zastosowaniu procedury zawieszenia zwolnienia towarów w sytuacji, gdy skarżący wykazał, że w stosunku do zajętych towarów nie zachodzi podejrzenie o naruszenie prawa własności intelektualnej, bowiem legitymował się prawem wprowadzenia ich do obrotu i nie naruszał praw własności intelektualnej G. S.A. z siedzibą w S., wskutek czego brak było podstawy do zawieszenia zwrotu towaru zajętego przez organy celne;
3. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 §1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 22 ust. 6 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z 9 października 2013 r. ustanawiającego unijny kodeks celny (dalej zwanego "u.k.c.") w zw. z art. 29 u.k.c. poprzez bezzasadne oddalenie skargi i nieuchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, mimo że organy celne naruszyły art. 22 ust. 6 u.k.c. w zw. z art. 29 u.k.c. i wbrew obowiązkowi wynikającemu z tych przepisów przed wydaniem decyzji niekorzystnej dla skarżącego nie powiadomiły go o podstawach, na których zamierzały oprzeć decyzję i nie dały skarżącemu możliwości przedstawienia swojego stanowiska w określonym terminie, a tym samym uniemożliwiły skarżącemu wykazanie, że zatrzymane towary nie są towarami podejrzanymi o naruszenie prawa własności intelektualnej, podczas gdy w niniejszej sprawie nie zachodził wyjątek, o którym mowa w art. 22 ust 6 lit c u.k.c., dopuszczający odstąpienie od wykonania przez organ wskazanych wyżej obowiązków wynikających z art. 22 ust 6 u.k.c. w zw. z art. 29 u.k.c.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podano argumenty na poparcie podniesionych zarzutów.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną DIAS, reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł o jej oddalenie, a także zasądzenie od skarżącego na rzecz organu kosztów postępowania kasacyjnego w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionej podstawy.
W myśl art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej (podstaw kasacyjnych), chyba że zachodzą przesłanki nieważności postępowania sądowego wymienione w § 2 powołanego artykułu. Takich jednak przesłanek w niniejszej sprawie z urzędu nie odnotowano. Podobnie w trybie tym nie ujawniono podstaw do odrzucenia skargi ani umorzenia postępowania przed sądem pierwszej instancji, które obligowałyby Naczelny Sąd Administracyjny do wydania postanowienia przewidzianego w art. 189 p.p.s.a. (zob. uchwała NSA z 8 grudnia 2009 r., sygn. akt II GPS 5/09, ONSAiWSA 2010, Nr 3, poz. 40).
Przystępując do rozważań na tle podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia należało wspomnieć, że według art. 193 zdanie drugie p.p.s.a. uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie określony został zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok, w przypadku gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w związku z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. Mając to na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny mógł zrezygnować z przedstawienia pełnej relacji co do przebiegu sprawy i sprowadzić swoją dalszą wypowiedź już tylko do rozważań mających na celu ocenę zarzutów postawionych wobec wyroku Sądu I instancji.
W ramach postępowania sądowego, zainicjowanego skargą kasacyjną, zadaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego jest przede wszystkim ocena czy wyrok sądu I instancji, rozumiany jako sposób rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, odpowiada prawu. Wniosek taki wyprowadzić można z treści art. 184 in fine p.p.s.a., zgodnie z którym Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną nie tylko wtedy, gdy nie ma ona usprawiedliwionych podstaw, ale także wówczas, gdy zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Dotyczy to również przypadku, kiedy uzasadnienie prawidłowego orzeczenia jest błędne tylko w części (por. np. wyroki NSA z 17 maja 2011 r., sygn. akt I OSK 113/11; z 20 stycznia 2006 r., sygn. akt I OSK 344/05 i sygn. akt I OSK 345/05; treść tych, jak i dalej powoływanych orzeczeń jest dostępna w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Orzeczenie odpowiada prawu mimo błędnego uzasadnienia, gdy nie ulega wątpliwości, że po usunięciu błędów zawartych w uzasadnieniu sentencja nie uległaby zmianie, jak również w sytuacji, gdy w uzasadnieniu wyroku sąd I instancji dokonał niewłaściwej wykładni przepisów prawa materialnego, brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonego wyroku, gdy jego sentencja jest prawidłowa (wyrok NSA z 3 lutego 2011 r., sygn. akt II GSK 221/10).
Błędne uzasadnienie orzeczenia sądu administracyjnego, w tym nieodpowiadające wymaganiom określonym w art. 141 § 4 p.p.s.a., tylko wtedy stanowi usprawiedliwioną podstawę kasacyjną, jeżeli fakt ten może mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naruszenie prawa, które nie ma wpływu na trafność i zasadność rozstrzygnięcia, powinno skutkować oddaleniem skargi kasacyjnej. Z tych względów mylne uzasadnienie prawidłowego w ostatecznym rezultacie orzeczenia nie powinno skutkować uwzględnieniem kasacji (por. wyrok NSA z 13 lipca 2018 r., sygn. akt I OSK 318/18). W przypadku oddalenia skargi kasacyjnej, w okolicznościach o których mowa w art. 184 in fine, Naczelny Sąd Administracyjny obowiązany jest do skorygowania uzasadnienia sądu I instancji, zastępując w motywach swojego rozstrzygnięcia błędne poglądy czy przemilczenia sądu administracyjnego I instancji, wypowiedziami odpowiadającymi prawu. Uzasadnienie wyroku sądu kasacyjnego zastępuje wówczas uzasadnienie rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego w takim zakresie, w jakim NSA dokonał korekty motywów wskazanych przez wojewódzki sąd administracyjny.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w rozpatrywanej sprawie. Mimo uchybień uzasadnienia zaskarżonego wyroku, kierunek rozstrzygnięcia sprawy przez oddalenie skargi, należy uznać za prawidłowy. Błędna częściowo argumentacja przytoczona w uzasadnieniu wyroku Sądu I instancji pozostaje bez wpływu na sposób rozstrzygnięcia sprawy.
Zgodzić się należy ze skarżącym kasacyjnie, że podstawą działania organów celnych był przepis art. 18, a nie art. 17 rozporządzenia z 12 czerwca 2013 r.
Natomiast zgodnie z art. 141 § 4 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie.
W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd I instancji prawidłowo wskazał na przepis art. 18 przedmiotowego rozporządzenia, jako podstawę rozstrzygnięcia, to że w dwóch miejscach swego uzasadnienia omyłkowo powołał art. 17 nie ma wpływu na wynik rozstrzygnięcia. Naruszenie to, jak już wskazywano, musi być przy tym na tyle istotne, aby mogło mieć wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Tymczasem skarżący kasacyjnie nie wykazał w treści skargi kasacyjnej, że błąd ten mogłoby potencjalnie skutkować wydaniem odmiennego rozstrzygnięcia przez Sąd I instancji.
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym podziela stanowisko judykatury, iż Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku wypełniając przesłanki wynikające z treści art. 141 § 4 p.p.s.a. nie ma obowiązku odnosić się osobno do każdego z zarzutów podniesionych w skardze oraz innych pismach procesowych sprawy i do każdego z argumentów na ich poparcie, może je oceniać całościowo. Najistotniejsze jest to, aby z wywodów Sądu wynikało dlaczego w sprawie nie doszło do naruszenia prawa wskazanego w skardze (por. wyroki NSA z: 18 listopada 2016 r., sygn. II GSK 702/15; 19 czerwca 2018 r., sygn. II GSK 2336/16; 18 kwietnia 2018 r., sygn. II GSK 2671/16; 4 października 2018 r., sygn. II GSK 2983/16).
Zauważyć w związku z tym należy, że część analityczna uzasadnienia pozwala na odtworzenie toku rozumowania Sądu I instancji, który doprowadził do stanowiska o zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a tym samym możliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. okazał się nieuzasadniony.
Odnosząc się do zarzutu nr 2 petitum skargi kasacyjnej, w którym strona podnosi naruszenie przepisów art. 18 rozporządzenia unijnego w powiązaniu z przepisami Konstytucji RP, gdy tymczasem w uzasadnieniu wskazuje na fakt, że w toku postępowania przed organami celnymi i sądem administracyjnym złożył liczne dowody, które wykluczały zakwalifikowanie zajętych towarów, jako podejrzanych o naruszenie prawa własności intelektualnej, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że z uwagi na jego błędne sformułowanie jest on nieskuteczny.
Zarzut został wadliwie sformułowany z dwóch powodów. Po pierwsze związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, czy też procesowego określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zatem sam autor skargi kasacyjnej wyznacza zakres kontroli instancyjnej, wskazując, które normy prawa zostały naruszone. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma obowiązku, ani prawa do domyślania się i uzupełniania argumentacji autora skargi kasacyjnej. Przytoczenie podstawy kasacyjnej musi więc być precyzyjne, gdyż – z uwagi na związanie sądu kasacyjnego granicami skargi kasacyjnej – Naczelny Sąd Administracyjny może uwzględnić tylko te przepisy, które zostały wyraźnie wskazane w skardze kasacyjnej jako naruszone. Niezbędne jest zatem wskazanie w niej konkretnych przepisów, które zdaniem skarżącego zostały naruszone przez sąd I instancji. Powyższe wskazanie powinno obejmować numer artykułu, paragrafu, ustępu, punktu i innych jednostek redakcyjnych ustawy. Powołanie się na całość przepisu, który został podzielony na mniejsze jednostki redakcyjne, nie pozwala bowiem na prawidłowe ustalenie granic zaskarżenia, gdyż nie wyznacza kierunku, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny powinien dokonać kontroli zaskarżonego orzeczenia. Taka sama sytuacja ma miejsce, gdy skarżący wskazuje jako podstawę skargi kasacyjnej cały przepis art. 18 rozporządzenia, gdy składa się on z mniejszych jednostek redakcyjnych.
Po drugie, z uzasadnienia omawianego zarzutu wynika, że kasator w istocie kwestionuje zasadnicze ustalenia stanu faktycznego sprawy, w szczególności brak oceny przedłożonych przez niego dowodów. Według art. 73 ust. 1 ustawy Prawo celne, do postępowań w sprawach celnych stosuje się odpowiednio: 1) przepisy art. 12, art. 138a § 4, art. 141 – 143, art. 168, art. 170, art. 215 § 1 oraz działu IV rozdziałów 2, 5, 6, 9 i 10, rozdziału 11 – z wyłączeniem art. 200, oraz rozdziałów 21 – 23 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa; 2) do odwołań stosuje się odpowiednio także przepisy art. 140 § 1, art. 162 § 1 - 3, art. 163 § 2, art. 169, art. 208, art. 210 § 1 pkt 1 - 6 i 8 oraz § 2, art. 220, art. 221, art. 222, art. 223, art. 226 – 229, art. 232, art. 233 § 1 i 2, art. 234 oraz art. 234a ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa.
A zatem kwestionując ustalenia stanu faktycznego oraz ocenę zebranego materiału dowodowego należało to uczynić formułując zarzut naruszenia przepisu art. 73 ust. 1 pkt 1 i 2 prawa celnego w powiązaniu z właściwymi przepisami Ordynacji podatkowej.
Naczelny Sąd Administracyjny odczytując literalnie treść zarzutów (także w powiązaniu z uzasadnieniem) nie jest władny w jakikolwiek sposób modyfikować konstrukcję wniesionego środka – tak aby był zgodny z treścią art. 174 pkt 2 w zw. z art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. W konsekwencji przedmiotowy zarzut sformułowany w sposób nieprawidłowy okazał się nieskuteczny.
Odnosząc się do ostatniego zarzutu skargi kasacyjnej wskazać należy, że w myśl art. 1 ust. 1 u.k.c unijny kodeks celny określa ogólne przepisy i procedury mające zastosowanie do towarów wprowadzanych na obszar celny Unii lub z niego wyprowadzanych, nie naruszając prawa międzynarodowego i konwencji międzynarodowych oraz prawodawstwa unijnego w innych dziedzinach. Tą inną dziedziną jest ochrona praw własności intelektualnej, zatem zasady i tryb postępowania w przypadku zidentyfikowania towarów podejrzanych o naruszenie praw własności intelektualnej normuje rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 608/2013 z 12 czerwca 2013 r. w sprawie egzekwowania praw własności intelektualnej przez organy celne oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1383/2003 (Dz. U. UE. L 2013.181.15).
Przedmiotem ochrony wymienionego rozporządzenia są prawa własności intelektualnej, określone w art. 2 pkt 1 lit. a – l rozporządzenia. Z analizy motywów zawartych w preambule rozporządzenia wynika, że egzekwowanie praw własności intelektualnej na granicach – niezależnie od tego, gdzie znajdują się lub powinny się znajdować towary – w ramach dozoru celnego lub kontroli celnej ma być skutecznym sposobem zapewnienia szybkiej i efektywnej ochrony prawnej uprawnionemu, a także użytkownikom i grupom producentów (motyw 10). Jednocześnie, zwracając uwagę na tymczasowy i zapobiegawczy charakter środków stosowanych przez organy celne na podstawie rozporządzenia oraz sprzeczne interesy stron, których te środki dotyczą, wskazuje się na konieczność poszanowania praw zainteresowanych stron. Dlatego też – w odniesieniu do różnych powiadomień przewidzianych w niniejszym rozporządzeniu – organy celne powinny powiadamiać odpowiednią osobę, na podstawie dokumentów dotyczących odprawy celnej lub na podstawie sytuacji, w jakiej znajdują się towary. Ponadto, ponieważ procedura dotycząca niszczenia towarów przewiduje, że zarówno zgłaszający lub posiadacz towarów, jak i posiadacz decyzji powinni równolegle zgłosić swój ewentualny sprzeciw wobec zniszczenia, należy zapewnić, aby posiadacz decyzji miał możliwość zareagowania na ewentualny sprzeciw wobec zniszczenia wniesiony przez zgłaszającego lub posiadacza towarów. Należy zatem zapewnić powiadamianie zgłaszającego lub posiadacza towarów o zawieszeniu zwolnienia towarów lub o ich zatrzymaniu przed dniem powiadomienia posiadacza decyzji lub w tym samym dniu (motyw 19).
Podkreślić należy, że prawodawca unijny kierując się zasadą szybkości i efektywności postępowania umożliwił ochronę praw własności intelektualnej w przypadku jedynie podejrzenia o ich naruszenie.
Gdy organy celne zidentyfikują towary podejrzane o naruszenie prawa własności intelektualnej, które nie są objęte decyzją uwzględniającą wniosek, mogą również zawiesić zwolnienie towarów lub zatrzymać je, stosując procedurę i zasady określone przepisem art. 18 rozporządzenia. Zgodnie z tym przepisem rozporządzenia w przypadku gdy organy celne zidentyfikują towary podejrzane o naruszenie prawa własności intelektualnej, które nie są objęte decyzją uwzględniającą wniosek, mogą one, z wyjątkiem przypadków towarów łatwo psujących się, zawiesić zwolnienie towarów lub zatrzymać je (ust. 1). Przed zawieszeniem zwolnienia lub zatrzymaniem towarów podejrzanych o naruszenie prawa własności intelektualnej organy celne mogą, nie ujawniając przy tym innych informacji niż faktyczna lub szacowana ilość towarów, ich rzeczywisty lub domniemany charakter oraz, w stosownych przypadkach, zdjęcia tych towarów, zwrócić się do każdej osoby lub podmiotu potencjalnie uprawnionego do złożenia wniosku dotyczącego domniemanego naruszenia praw własności intelektualnej o dostarczenie im stosownych informacji (ust. 2). Organy celne powiadamiają zgłaszającego lub posiadacza towarów o zawieszeniu zwolnienia towarów lub o ich zatrzymaniu w ciągu jednego dnia roboczego od tego zawieszenia lub zatrzymania. W przypadku gdy organy celne wybiorą powiadomienie posiadacza towarów, a za posiadaczy towarów uznaje się dwie lub większą liczbę osób, organy celne nie mają obowiązku powiadamiania więcej niż jednej spośród tych osób. Organy celne powiadamiają osoby lub podmioty uprawnione do złożenia wniosku dotyczącego domniemanego naruszenia praw własności intelektualnej o zawieszeniu zwolnienia towarów lub o ich zatrzymaniu w tym samym dniu co zgłaszającego lub posiadacza towarów lub niezwłocznie po ich powiadomieniu. Organy celne mogą konsultować się z właściwymi organami publicznymi w celu identyfikacji osób lub podmiotów uprawnionych do złożenia wniosku. Powiadomienia zawierają informacje o procedurze określonej w art. 23 (ust. 3).
Mając na uwadze, że nadrzędną zasadą w egzekwowaniu praw własności intelektualnej na granicach jest szybkość i efektywność ochrony prawnej uprawnionego, jak również to, że unijny kodeks celny nie narusza prawodawstwa unijnego w innych dziedzinach, stwierdzić należy, że w sprawie nie miał zastosowania przepis art. 22 ust. 6 w zw. z art. 29 u.k.c. Bowiem rozporządzenie w sprawie egzekwowania praw własności intelektualnej przez organy celne odrębnie określa warunki i procedury dotyczące działań organów celnych, w przypadku gdy towary podejrzane o naruszenie prawa własności intelektualnej podlegają lub powinny podlegać dozorowi celnemu lub kontroli celnej na obszarze celnym Unii. Instytucją mającą zapewnić prawa stron postępowania w razie zawieszenia zwolnienia towarów lub ich zatrzymania, w tym także zgłaszającego lub posiadacza towarów są przewidziane rozporządzeniem powiadomienia. W postępowaniu, o którym mowa w art. 18 rozporządzenia organy celne powiadamiają zgłaszającego lub posiadacza towarów o zawieszeniu zwolnienia towarów lub o ich zatrzymaniu w ciągu jednego dnia roboczego od tego zawieszenia lub zatrzymania (ust. 3 art. 18). Zatem zgłaszający lub posiadacz towarów ma możliwość wykazania swego prawa własności intelektualnej.
W niniejszym postępowaniu skarżący kasacyjnie z prawa tego skorzystał, lecz przedstawił świadectwo ochronne na znak towarowy, które 9 września 2018 r. straciło swoją ważność.
Mając na uwadze treść art. 184 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z treścią art. 204 pkt 1 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI