I GSK 154/24

Naczelny Sąd Administracyjny2025-02-26
NSApodatkoweŚredniansa
umorzenie postępowaniakara pieniężnapostępowanie upadłościowebezprzedmiotowość postępowaniaprawo upadłościowesądy administracyjnezaległości podatkoweorzecznictwo

NSA umorzył postępowanie kasacyjne w sprawie kary pieniężnej, ponieważ wierzytelność została prawomocnie umorzona w postępowaniu upadłościowym.

Organ wniósł skargę kasacyjną od wyroku WSA uchylającego decyzję o odmowie umorzenia zaległości z tytułu kary pieniężnej. W trakcie postępowania kasacyjnego, wierzytelność z tytułu kary pieniężnej została prawomocnie umorzona w postępowaniu upadłościowym skarżącego. W związku z tym, NSA, na wniosek pełnomocnika skarżącego i syndyka, umorzył postępowanie kasacyjne jako bezprzedmiotowe.

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) we Wrocławiu, który uchylił decyzję organu odmawiającą umorzenia zaległości z tytułu kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem. Organ w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego. Jednakże, w trakcie postępowania przed NSA, pełnomocnik skarżącego S. G. wniósł o umorzenie postępowania, powołując się na prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego we Wrocławiu o umorzeniu zobowiązań S. G. powstałych przed ogłoszeniem upadłości. Syndyk masy upadłości również poparł ten wniosek, potwierdzając, że kara pieniężna wraz z odsetkami została zgłoszona i umorzona w postępowaniu upadłościowym. NSA, opierając się na art. 161 § 1 pkt 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) oraz art. 145 ust. 1 Prawa upadłościowego, uznał postępowanie za bezprzedmiotowe i postanowił je umorzyć, zwracając jednocześnie uiszczony wpis od skargi kasacyjnej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, prawomocne umorzenie wierzytelności w postępowaniu upadłościowym powoduje bezprzedmiotowość postępowania sądowoadministracyjnego wszczętego przeciwko upadłemu o wierzytelność podlegającą zgłoszeniu do masy upadłości.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. wskazujący na umorzenie postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z innych przyczyn, oraz na art. 145 ust. 1 Prawa upadłościowego, który reguluje możliwość podjęcia postępowania przeciwko syndykowi. Skoro wierzytelność została umieszczona na liście wierzytelności i prawomocnie umorzona w postępowaniu upadłościowym, sprawa dotycząca tej wierzytelności staje się bezprzedmiotowa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

umorzono

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 161 § § 1 pkt 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Postępowanie umarza się, gdy z innych przyczyn stało się ono bezprzedmiotowe, co obejmuje sytuacje, gdy w toku postępowania wystąpią zdarzenia uniemożliwiające jego dalsze prowadzenie, np. prawomocne umorzenie wierzytelności w postępowaniu upadłościowym.

Ustawa Prawo upadłościowe art. 145 § ust. 1

Postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie o wierzytelność podlegającą zgłoszeniu do masy upadłości, wszczęte przed dniem ogłoszenia upadłości, może być podjęte przeciwko syndykowi tylko, gdy wierzytelność ta nie zostanie umieszczona na liście wierzytelności.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 193

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 232 § § 1 pkt 1 i § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepisy dotyczące zwrotu wpisu od skargi kasacyjnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawomocne umorzenie wierzytelności w postępowaniu upadłościowym czyni postępowanie sądowoadministracyjne bezprzedmiotowym.

Godne uwagi sformułowania

Bezprzedmiotowość postępowania sądowoadministracyjnego "z innych przyczyn", w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., zachodzi wówczas, gdy w toku tego postępowania przed wydaniem wyroku wystąpią zdarzenia, w następstwie których przestanie istnieć sprawa sądowoadministracyjna, tj. nastąpi brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego skutkujący tym, że nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Niewątpliwie takim zdarzeniem jest prawomocne umorzenie wierzytelności w postępowaniu upadłościowym.

Skład orzekający

Joanna Salachna

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego w przypadku prawomocnego umorzenia wierzytelności w postępowaniu upadłościowym."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy wierzytelność była przedmiotem postępowania upadłościowego i została w nim prawomocnie umorzona.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnej umorzenia postępowania z powodu bezprzedmiotowości, co jest istotne dla praktyków, ale nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych interpretacji.

Kara pieniężna umorzona przez upadłość: NSA kończy postępowanie.

Dane finansowe

WPS: 100 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I GSK 154/24 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-02-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-01-23
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Joanna Salachna /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne
Umorzenie postępowania
Sygn. powiązane
III SA/Wr 577/22 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2023-07-05
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Umorzono postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 161
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 1520
art. 145 ust. 1
Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Salachna po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 5 lipca 2023 r. sygn. akt III SA/Wr 577/22 w sprawie ze skargi S. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 25 kwietnia 2022 r. nr 0201-IEW2.4266.5.2022.BL w przedmiocie umorzenia zaległości wraz z odsetkami z tytułu kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry postanawia: 1. umorzyć postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym; 2. zwrócić Dyrektorowi Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu uiszczony wpis od skargi kasacyjnej w wysokości 100 (sto) złotych.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu (dalej: WSA lub Sąd I instancji) wyrokiem z 5 lipca 2023 r., sygn. akt III SA/Wr 577/22 - w sprawie ze skargi S. G. (dalej: skarżący) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu (dalej: organ) z 25 kwietnia 2022 r., nr 0201-IEW2.4266.5.2022.BL w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości wraz z odsetkami z tytułu kary pieniężnej nałożonej w związku z eksploatacją urządzeń od gier poza kasynem gry – uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego Wrocław-Śródmieście z dnia 12 stycznia 2022 r. nr 0228-SEW.4266.7.2021.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł organ, w której zaskarżył orzeczenie w całości. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego. Organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz zrzekł się z rozpoznania sprawy na rozprawie.
Pismem z [...] listopada 2024 r. pełnomocnik skarżącego, w związku z orzeczeniem Sądu Rejonowego we Wrocławiu VIII Wydział Gospodarczy dla Spraw Upadłościowych i Restrukturyzacyjnych z dnia 15 października 2024 r. o umorzeniu zobowiązań S. G. powstałych przed ogłoszeniem upadłości bez ustalenia planu spłaty wierzycieli, wniósł o umorzenie postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość. Do pisma dołączono wskazane powyżej orzeczenie SR we Wrocławiu oraz obwieszczenie o jego prawomocności z 4 listopada 2024 r.
Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił się do Syndyka G. B. o ustosunkowanie się do pisma pełnomocnika skarżącego z dnia [...] listopada 2024 r. oraz do wskazania czy kara pieniężna nałożona decyzją Naczelnika Urzędu Celnego we Wrocławiu z dnia 3 września 2015 r., nr 451000-UAGR.872.135.2015.ZJ.1622 utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Izby Celnej we Wrocławiu z dnia 27 stycznia 2016 r., nr 450000-IAGW.8720.1740.2015.JN.3002 wchodziła w masę upadłości S. G.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie syndyk wskazał, że kara pieniężna nałożona decyzją Naczelnika Urzędu Celnego we Wrocławiu z dnia 3 września 2015 r. została wraz z odsetkami zgłoszona w postępowaniu upadłościowym i umieszczona na liście wierzytelności, która ostatecznie została umorzona postanowieniem przez Sąd Rejonowy dla Wrocławia Fabrycznej VIII Wydział Gospodarczy dla Spraw Upadłościowych i Restrukturyzacyjnych z dnia 15 października 2024 r., a orzeczenie stało się prawomocne z dniem 23 października 2024 r. W związku powyższym syndyk poparł wniosek pełnomocnika skarżącego o umorzenie postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 161 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935; dalej: p.p.s.a.) sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w sytuacji, gdy skarżący skutecznie cofnął skargę; w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania; gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Bezprzedmiotowość postępowania sądowoadministracyjnego "z innych przyczyn", w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., zachodzi wówczas, gdy w toku tego postępowania przed wydaniem wyroku wystąpią zdarzenia, w następstwie których przestanie istnieć sprawa sądowoadministracyjna, tj. nastąpi brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego skutkujący tym, że nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Chodzi przy tym o przeszkodę mającą charakter trwały, uniemożliwiającą prowadzenie dalszego postępowania w sprawie. Niewątpliwie takim zdarzeniem jest prawomocne umorzenie wierzytelności w postępowaniu upadłościowym.
Zgodnie z art. 145 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2024 r. poz. 794), postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie wszczętej przeciwko upadłemu przed dniem ogłoszenia upadłości o wierzytelność, która podlega zgłoszeniu do masy upadłości, może być podjęte przeciwko syndykowi tylko w przypadku, gdy w postępowaniu upadłościowym wierzytelność ta po wyczerpaniu trybu określonego ustawą nie zostanie umieszczona na liście wierzytelności.
W związku z powyższym należało uznać, że skoro wierzytelność powstała z nałożenia kary pieniężnej decyzją Naczelnika Urzędu Celnego we Wrocławiu z dnia 3 września 2015 r. została umieszczona na liście wierzytelności w postępowaniu upadłościowym oraz prawomocnie umorzona, to sprawa wszczęta wnioskiem skarżącego o umorzenie zaległości oraz odsetek powstałych z wspomnianej wyżej kary pieniężnej stała się bezprzedmiotowa, a co za tym idzie, postępowanie sądowoadministracyjne wywołane skargą kasacyjną podlega umorzeniu w niniejszej sprawie.
Z wymienionych powodów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a. i art. 145 ust. 1 Prawa upadłościowego postanowił jak w sentencji.
O zwrocie uiszczonego wpisu od skargi kasacyjnej orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI