I GSK 1501/19

Naczelny Sąd Administracyjny2023-07-07
NSApodatkoweŚredniansa
dług celnytranzytunijny kodeks celnykradzież towaruodpowiedzialność przewoźnikapostępowanie celneNSAskarga kasacyjnaustalenia faktyczneocena dowodów

NSA oddalił skargę kasacyjną spółki A S.A. od wyroku WSA w Lublinie, potwierdzając odpowiedzialność przewoźnika za dług celny wynikający z kradzieży towaru w tranzycie.

Spółka A S.A. zaskarżyła wyrok WSA w Lublinie, który oddalił jej skargę na decyzję Dyrektora IAS dotyczącą długu celnego. Skarga kasacyjna zarzucała naruszenie przepisów postępowania, w tym błędne ustalenia faktyczne dotyczące momentu kradzieży towaru objętego tranzytem zewnętrznym. NSA uznał zarzuty za nieuzasadnione, wskazując na domniemanie powstania długu celnego w momencie stwierdzenia przez organy celne sytuacji powodującej jego powstanie oraz na brak dowodów podważających ustalenia organu.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną spółki A S.A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, który oddalił skargę spółki na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie długu celnego. Skarżąca spółka zarzucała naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 187 § 1 i art. 191 o.p. oraz art. 73 ust. 1 Prawa celnego, twierdząc, że organ dokonał błędnych ustaleń faktycznych co do momentu kradzieży towaru objętego procedurą unijnego tranzytu zewnętrznego. Spółka kwestionowała również zastosowanie art. 79 ust. 3 lit. a UKC w zw. z art. 79 ust. 1 lit. a UKC w zw. z art. 233 ust. 3 UKC, uznając się za nieodpowiedzialną za dług celny. Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu sprawy w granicach skargi kasacyjnej, uznał zarzuty za nieuzasadnione. Sąd podkreślił, że brak dokładnego ustalenia momentu kradzieży nie niweczy możliwości dokonania wiążących ustaleń faktycznych, a w takiej sytuacji zastosowanie znajduje domniemanie z art. 85 ust. 2 UKC. Dług celny został stwierdzony w momencie przedstawienia towarów w urzędzie celnym przeznaczenia, gdy zauważono zerwanie plomb. Okoliczności te przeczyły możliwości kradzieży poza okresem przewozu. Sąd uznał, że materiał dowodowy został wyczerpująco zebrany, a ocena dowodów nie nasuwa zastrzeżeń. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną, zasądzając od skarżącej koszty postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, nawet przy braku dokładnego ustalenia momentu kradzieży, możliwe jest dokonanie wiążących ustaleń faktycznych w oparciu o domniemanie z art. 85 ust. 2 UKC, a materiał dowodowy został wyczerpująco zebrany.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że brak precyzyjnego ustalenia momentu kradzieży nie wyklucza możliwości ustalenia długu celnego, zwłaszcza gdy stwierdzono go w momencie przedstawienia towaru w urzędzie przeznaczenia z uszkodzonymi zabezpieczeniami. Okoliczności sprawy wskazywały, że kradzież musiała nastąpić w trakcie przewozu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

UKC art. 79 § ust. 3 lit. a

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny

UKC art. 79 § ust. 1 lit. a

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny

UKC art. 233 § ust. 3

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

o.p. art. 187 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Prawo celne art. 73 § ust. 1

Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne

UKC art. 85 § ust. 2

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny

Obliguje organ do przyjęcia za moment powstania długu celnego chwili, w której organy celne stwierdzą, że towary znajdują się w sytuacji powodującej powstanie długu celnego.

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 2 lit. b) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c)

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 187 § 1 o.p. w związku z art. 73 ust. 1 Prawa celnego poprzez nieuwzględnienie skargi od decyzji naruszającej przepisy postępowania (niedokładne wyjaśnienie okoliczności, błędne ustalenia faktyczne co do momentu kradzieży, brak reklamacji). Naruszenie art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 187 § 1 i art. 191 o.p. w związku z art. 73 ust. 1 Prawa celnego poprzez wadliwą ocenę dowodów i błędne ustalenia faktyczne (kradzież w trakcie przewozu pomimo braku reklamacji). Niewłaściwe zastosowanie art. 79 ust. 3 lit. a UKC w zw. z art. 79 ust. 1 lit. a UKC w zw. z art. 233 ust. 3 UKC poprzez przyjęcie odpowiedzialności za dług celny.

Godne uwagi sformułowania

Wobec tego, że Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się wystąpienia żadnej spośród wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. podstaw nieważności postępowania, Sąd rozpoznał sprawę w granicach skargi kasacyjnej i podniesionych zarzutów. Wbrew tezom skargi kasacyjnej, Sąd pierwszej instancji nie dopuścił się uchybienia polegającego na oddaleniu skargi od decyzji naruszającej prawo, dlatego że z materiału dowodowego nie wynikają inne, niż przyjęte przez organ prawnie znaczące fakty. Zgodzić się ze skarżącym można tylko co do jednego – że w tej sprawie nie stwierdzono dokładnego momentu kradzieży towaru. Brak ten jednak nie niweczył możliwości dokonania prawnie wiążących ustaleń faktycznych. W takiej sytuacji w grę wchodziło domniemanie wynikające z art. 85 ust. 2 UKC, obligujące organ do przyjęcia za moment powstania długu celnego "chwilę, w której organy celne stwierdzą, że towary znajdują się w sytuacji powodującej powstanie długu celnego.". Powyższe okoliczności przeczą temu, by istniała jakakolwiek przestrzeń czasowa, inna niż obejmująca przewóz towaru, w której mogłoby dojść do kradzieży. Ustalenia tego nie mógł podważyć fakt niezgłoszenia reklamacji dotyczącej nienależytego wykonania umowy przewozu, bo – jak trafnie skonstatował Sąd pierwszej instancji – przyczyny nieskorzystania z uprawnionego z tego prawa mogły być różne. Skarżący nie zgłosił żadnych wniosków dowodowych, które doprowadziłyby do odmiennych niż przyjęte w zaskarżonej decyzji. Ograniczył się do krytyki konkluzji organu i stawianiu przeciwnych im, gołosłownych tez, jak ta o rzekomej pomyłce w załadunku towaru w kraju trzecim i różnicy w ilości oraz masie towaru zadeklarowanego i tą stwierdzoną. Sumując, zaprezentowana w zaskarżonej decyzji ocena dowodów nie nasuwa zastrzeżeń, a materiał dowodowy został w sposób wyczerpujący zebrany. Brak podważenia dokonanych w tej sprawie ustaleń faktycznych czyni bezzasadnym zarzut wadliwego zastosowania wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa materialnego.

Skład orzekający

Małgorzata Grzelak

przewodniczący sprawozdawca

Joanna Wegner

sędzia

Krzysztof Sobieralski

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących długu celnego w przypadku kradzieży towaru w tranzycie, zastosowanie domniemania z art. 85 ust. 2 UKC oraz odpowiedzialność przewoźnika."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji kradzieży towaru w tranzycie i zastosowania konkretnych przepisów UKC. Brak nowych, przełomowych interpretacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności za dług celny w kontekście kradzieży towaru, co jest istotne dla branży transportowej i logistycznej, ale sama interpretacja przepisów jest dość standardowa.

Kto odpowiada za dług celny, gdy towar zniknie w transporcie? NSA rozstrzyga.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I GSK 1501/19 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-07-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-08-07
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Joanna Wegner
Krzysztof Sobieralski
Małgorzata Grzelak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celnych
Sygn. powiązane
III SA/Lu 607/18 - Wyrok WSA w Lublinie z 2019-03-21
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Grzelak (spr.) Sędzia NSA Joanna Wegner Sędzia del. WSA Krzysztof Sobieralski Protokolant Magdalena Chewińska po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2023 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A S.A. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 21 marca 2019 r. sygn. akt III SA/Lu 607/18 w sprawie ze skargi A S.A. w W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia [...] września 2018 r. nr [...] w przedmiocie długu celnego 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od A S.A. w W. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 21 marca 2019 r., sygn. akt III SA/Lu 607/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019, poz. 2325; obecnie: Dz.U. 2023, poz. 259) – zwanej dalej "p.p.s.a." oddalił skargę A Spółki Akcyjnej w W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia [...] września 2018 r. w przedmiocie długu celnego.
Wyrok ten zaskarżono w całości opierając skargę kasacyjną na drugiej podstawie. Zarzuty dotyczyły po pierwsze naruszenia art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 187 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm.) – zwanej dalej "o.p." w związku z art. 73 ust. 1 ustawy z 19 marca 2004 r. – Prawo celne (Dz. U. z 2018 r., poz. 167 ze zm.) poprzez nieuwzględnienie skargi od decyzji, która zdaniem skarżącego naruszała przepisy postępowania polegające na niedokonaniu przez organ dokładnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności stanu faktycznego sprawy, co skutkowało nieuzasadnionym przyjęciem, że do kradzieży przewożonego towaru doszło w trakcie przewozu, a żaden z zainteresowanych nie zgłosił przewoźnikowi reklamacji oraz braku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, co doprowadziło do poczynienia błędnych ustaleń faktycznych. Po drugie zarzucono naruszenie art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 187 § 1 i art. 191 o.p. w związku z art. 73 ust. 1 Prawa celnego poprzez nieuwzględnienie skargi od decyzji, która zdaniem skarżącego naruszała przepisy postępowania polegające na dokonaniu przez organ wadliwej oceny dowodów, ustaleń w oparciu o wadliwe dane, co doprowadziło do sprzecznego z logiką i zasadami doświadczenia życiowego przyjęcia, że kradzież nastąpiła w trakcie przewozu pomimo braku zgłoszenia reklamacji. W ocenie skarżącego powyższe naruszenia prawa procesowego doprowadziły do nieuzasadnionego zastosowania art. 79 ust. 3 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z 9 października 2013 r. ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz.U.UE.L.2013.269.1) – zwanego dalej "UKC" w związku z art. 79 ust. 1 lit. a UKC w związku z art. 233 ust. 3 UKC poprzez przyjęcie, że skarżący jest odpowiedzialny za dług celny wynikający z usunięcia spod dozoru celnego towaru objętego procedurą unijnego tranzytu zewnętrznego.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania i przeprowadzenie rozprawy.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wobec tego, że Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się wystąpienia żadnej spośród wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. podstaw nieważności postępowania, Sąd rozpoznał sprawę w granicach skargi kasacyjnej i podniesionych zarzutów. Zarzuty skargi kasacyjnej są nieuzasadnione.
Wbrew tezom skargi kasacyjnej, Sąd pierwszej instancji nie dopuścił się uchybienia polegającego na oddaleniu skargi od decyzji naruszającej prawo, dlatego że z materiału dowodowego nie wynikają inne, niż przyjęte przez organ prawnie znaczące fakty.
Zgodzić się ze skarżącym można tylko co do jednego – że w tej sprawie nie stwierdzono dokładnego momentu kradzieży towaru. Brak ten jednak nie niweczył możliwości dokonania prawnie wiążących ustaleń faktycznych. W takiej sytuacji w grę wchodziło domniemanie wynikające z art. 85 ust. 2 UKC, obligujące organ do przyjęcia za moment powstania długu celnego "chwilę, w której organy celne stwierdzą, że towary znajdują się w sytuacji powodującej powstanie długu celnego.". Istnienie długu celnego stwierdzono zatem w momencie przedstawienia towarów w urzędzie celnym przeznaczenia, gdy zauważono zerwanie plomb zabezpieczających towar. Kontrola procedury tranzytu stanowiła zatem konsekwencję tego faktu. Wbrew twierdzeniom skarżącego, towar nie podlegał magazynowaniu – umieszczony był w kontenerach.
Powyższe okoliczności przeczą temu, by istniała jakakolwiek przestrzeń czasowa, inna niż obejmująca przewóz towaru, w której mogłoby dojść do kradzieży. Ustalenia tego nie mógł podważyć fakt niezgłoszenia reklamacji dotyczącej nienależytego wykonania umowy przewozu, bo – jak trafnie skonstatował Sąd pierwszej instancji – przyczyny nieskorzystania z uprawnionego z tego prawa mogły być różne. Skarżący nie zgłosił żadnych wniosków dowodowych, które doprowadziłyby do odmiennych niż przyjęte w zaskarżonej decyzji. Ograniczył się do krytyki konkluzji organu i stawianiu przeciwnych im, gołosłownych tez, jak ta o rzekomej pomyłce w załadunku towaru w kraju trzecim i różnicy w ilości oraz masie towaru zadeklarowanego i tą stwierdzoną.
Sumując, zaprezentowana w zaskarżonej decyzji ocena dowodów nie nasuwa zastrzeżeń, a materiał dowodowy został w sposób wyczerpujący zebrany. Tym samym Sąd pierwszej instancji zasadnie nie przypisał organom naruszenia art. 187 § 1 ani art. 191 o.p. i skarga została oddalona.
Brak podważenia dokonanych w tej sprawie ustaleń faktycznych czyni bezzasadnym zarzut wadliwego zastosowania wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa materialnego. Skoro do powstania długu celnego doszło podczas przewozu, to w na podstawie art. 79 ust. 1 lit a i ust. 3 lit. a oraz art. 233 ust. 3 UKC dłużnikiem tego długu celnego jest przewoźnik.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.
O kosztach postępowania kasacyjnego w wysokości 360 zł, obejmujących koszty zastępstwa procesowego dla pełnomocnika organu, orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI